WAKACJE 2026 – CIEKAWE KIERUNKI

1. Malta – wyspa skąpana w słońcu

Archipelag Wysp Maltańskich to prawdziwe spełnienie marzeń o błękitnym niebie i ciepłym, śródziemnomorskim słońcu. To miejsce, w którym historia i tradycja przeplatają się ze średniowieczną architekturą oraz spektakularnymi krajobrazami. Bliskość Afryki sprawia, że jej wpływy są tu wyraźnie odczuwalne, a w połączeniu z włoskimi i brytyjskimi akcentami tworzą kulturową mozaikę, jakiej nie spotyka się nigdzie indziej na świecie. Widać ją zarówno w architekturze, lokalnej kuchni, jak i codziennych obyczajach.

Maltański krajobraz pełen jest fortec i kościołów, urokliwych miasteczek, kolorowych wiosek rybackich, spokojnych portów oraz niezwykłych atrakcji przyrodniczych, wśród których królują turkusowe zatoki i dramatyczne klify. Malta sprawdzi się zarówno jako kierunek na aktywne wakacje, romantyczny wyjazd, jak i spokojny urlop w stylu slow. Jeśli szukasz miejsca, które zachwyca o każdej porze roku i daje ogromne możliwości odkrywania — Malta w 2026 roku będzie wyborem, którego nie pożałujesz.

Najpiękniejsze atrakcje Malty

• Valletta – niewielka stolica wpisana na listę UNESCO, pełna barokowych kościołów, fortyfikacji i spektakularnych widoków na Grand Harbour.
• Maltańskie Trójmiasto (The Three Cities) – Birgu, Senglea i Cospicua oferują autentyczną atmosferę, historyczne uliczki i piękne widoki na port, z dala od tłumów.
• Marsaxlokk – kolorowa wioska rybacka z tradycyjnymi łodziami luzzu i klimatycznym targiem rybnym.
• St. Peter’s Pool i Il-Kalanka Bay – naturalne baseny skalne z krystalicznie czystą, turkusową wodą, idealne do kąpieli i skoków do wody.
• Blue Grotto – system morskich jaskiń słynących z intensywnie niebieskich odcieni wody, szczególnie efektownych w porannym świetle.
• Klify Dingli – najwyższe klify Malty, oferujące spektakularne panoramy Morza Śródziemnego i jedne z najpiękniejszych zachodów słońca.
• Mdina (Miasto Ciszy) – dawna stolica wyspy, otoczona murami obronnymi, z wąskimi uliczkami i wyjątkowo spokojną atmosferą.
• Wioska Popeye’a – kolorowa osada filmowa zbudowana na potrzeby filmu „Popeye”, dziś popularna atrakcja turystyczna.
• Coral Lagoon – ukryta, naturalna formacja skalna z intensywnie turkusową wodą, jedno z najbardziej fotogenicznych miejsc na Malcie.
• Riviera Bay (Għajn Tuffieħa), Clay Cliffs i Golden Bay – jedne z najpiękniejszych plaż Malty, otoczone klifami i dziką przyrodą.
• Wyspa Gozo – spokojniejsza, bardziej zielona część archipelagu, idealna na jednodniową wycieczkę i zwiedzanie w wolniejszym tempie.

2. Sycylia – największa wyspa Morza Śródziemnego

Sycylia to wyspa, która działa na wszystkie zmysły. Intensywna, słoneczna i pełna kontrastów – łączy w sobie śródziemnomorski luz, bogatą historię i jedną z najlepszych kuchni na świecie! To idealny kierunek, jeśli marzysz o wakacjach, które smakują winem, świeżymi owocami morza, pistacjami z Bronte i prawdziwym włoskim dolce vita.

Na Sycylii możesz spacerować po barokowych miastach wpisanych na listę UNESCO, takich jak Noto czy Ragusa, zwiedzać antyczne teatry i świątynie w Agrigento i odpoczywać na pięknych plażach – od piaszczystych wybrzeży w okolicach Cefalù po dzikie zatoki południa wyspy. Nad wszystkim góruje majestatyczna Etna, która nadaje krajobrazowi wyjątkowego charakteru.

Sycylia to wyspa ludzi i tradycji – głośnych targów, rodzinnych trattorii, fiest i lokalnych festynów. Każdy dzień może wyglądać inaczej: raz spokojny i leniwy nad morzem, innym razem pełen wrażeń, smaków i odkryć. Sycylia to doskonały wybór, jeśli chcesz połączyć wakacyjny relaks z autentycznym włoskim klimatem i wrócić z podróży nie tylko wypoczętym, ale i też najedzonym do syta.

Najciekawsze atrakcje Sycylii

• Etna – najwyższy i najbardziej aktywny wulkan Europy, z możliwością wjazdu kolejką i trekkingów po polach lawy.
• Taormina – urokliwe miasteczko z antycznym teatrem greckim i spektakularnym widokiem na Etnę oraz morze.
• Palermo – barwna stolica wyspy, gdzie arabskie, normańskie i barokowe wpływy tworzą wyjątkową mieszankę kulturową.
• Dolina Świątyń w Agrigento – jeden z najlepiej zachowanych zespołów starożytnych świątyń greckich w Europie.
• Syrakuzy i Ortygia – historyczne serce Sycylii z zabytkami starożytności i klimatyczną wyspą-starówką.
• Rezerwat Zingaro – dzika linia brzegowa z turkusowymi zatokami i szlakami pieszymi wśród klifów.
• Scala dei Turchi – charakterystyczne białe klify o falującej formie, opadające wprost do morza.
• Cefalù – urokliwe miasteczko z piękną plażą, starówką i monumentalną katedrą UNESCO.
• Noto (Val di Noto) – perła sycylijskiego baroku, zachwycająca harmonijną architekturą i eleganckimi placami.
• Erice – średniowieczne miasto na szczycie góry, słynące z kamiennych uliczek i widoków na wybrzeże.

3. Korfu – najbardziej zielona z greckich wysp

Korfu to jedna z najbardziej zielonych i jednocześnie najbardziej nieoczywistych greckich wysp. Przez wieki znajdowała się pod panowaniem Bizantyjczyków, Wenecjan, Francuzów i Brytyjczyków, co do dziś widać w jej architekturze, kulturze i wyjątkowym charakterze. To właśnie ta odmienność sprawia, że Korfu bywa nazywana „najmniej grecką” spośród greckich wysp.

Wyspa od lat przyciągała artystów i pisarzy. Lawrence i Gerald Durrell uczynili ją literacko nieśmiertelną, a jej pięknem zachwycali się także Szekspir, Homer czy Zbigniew Herbert. Korfu działa kojąco już od pierwszych chwil. Bujna zieleń, falujące wzgórza, zapach oliwek i cytrusów oraz szum turkusowego Morza Jońskiego tworzą idealne warunki do prawdziwego odpoczynku. To wyspa, która pozwala zwolnić tempo i złapać dystans. Zachwyca pięknymi plażami, zabytkowymi miasteczkami, malowniczymi wioskami na wzgórzach, niezwykłą przyrodą i doskonałą kuchnią. A do tego słynie z autentycznej gościnności mieszkańców.

Wakacje 2026 na Korfu to strzał w dziesiątkę — zarówno dla tych, którzy szukają relaksu, jak i dla miłośników kultury, natury i śródziemnomorskiego stylu życia.

Najciekawsze atrakcje Korfu

• Miasto Korfu (Kérkyra) – wenecka architektura, urokliwe uliczki i imponujące fortyfikacje.
• Vlacherna i Mysia Wyspa (Pontikonisi) – malowniczy klasztor i bajkowa wysepka tuż przy lądzie.
• Paleokastritsa – turkusowe zatoki, skaliste wybrzeże i bujna roślinność.
• La Grotta – spektakularna zatoka z krystalicznie czystą wodą, idealna do kąpieli.
• Klasztor Moni Theotokou – klasztor na wzgórzu z pięknym widokiem na wybrzeże.
• Angelokastro – twierdza na szczycie skały z zapierającymi dech w piersiach widokami.
• Canal D’Amour – charakterystyczne formacje skalne w Sidari, legendarne miejsce miłości.
• Przylądek Drastis – dramatyczne klify i intensywny błękit morza.
• Agios Georgios – szeroka, piaszczysta plaża idealna na relaks i zachody słońca.
• Porto Timoni – podwójna zatoka z pięknym trekkingiem i krystaliczną wodą.
• Kassiopi i Bataria Beach – urokliwa miejscowość z kameralnymi plażami i snorkelingiem.
• Stara Perithia – opuszczona wioska z kamiennymi domami, idealna na spacer w czasie.

4. Kreta – wyspa pełna słońca i zabytków

Jeśli nie Korfu to może Kreta? To największa z greckich wysp i prawdziwy wakacyjny klasyk, który daje niemal nieograniczone możliwości. To kierunek idealny, jeśli lubisz mieć wybór – między plażowaniem a zwiedzaniem, spokojem a aktywnym odkrywaniem, lokalnymi miasteczkami a dziką naturą. Na Krecie słońce, przestrzeń i różnorodność idą w parze.

Wyspa zachwyca pięknymi plażami – od jasnych piasków Elafonissi z różowym odcieniem, przez lagunę Balos, po mniej oczywiste, dzikie zatoki na południu. W głębi lądu czekają spektakularne wąwozy, z Samarią na czele, oraz górskie krajobrazy idealne na aktywne dni.

Kreta to także kolebka jednej z najstarszych cywilizacji Europy. Pałac w Knossos, starożytne miasta, klasztory i weneckie porty w Chanii czy Rethymno pozwalają zanurzyć się w historii, a jednocześnie poczuć autentycznego ducha wyspy. Do tego dochodzi słynna kuchnia – prosta, świeża i oparta na lokalnych produktach, oliwie z oliwek i ziołach. Kreta sprawdzi się idealnie, jeśli szukasz kompletnych wakacji – takich, które możesz dopasować do swojego tempa i nastroju, bez poczucia, że musisz z czegoś rezygnować.

Najciekawsze atrakcje Krety

• Knossos – starożytne pałace minojskie, miejsce legendy o Minotaurze.
• Chania – urokliwe stare miasto z weneckim portem i kolorowymi kamienicami.
• Rethymno – weneckie fortyfikacje, wąskie uliczki i klimatyczne kawiarnie.
• Heraklion – stolica Krety z muzeum archeologicznym i tętniącym życiem centrum.
• Plaża Elafonissi – różowy piasek i turkusowa woda, idealne miejsce na relaks.
• Plaża Balos – laguna z białym piaskiem i spektakularnym widokiem z góry.
• Samaria Gorge – najdłuższy kanion Europy, obowiązkowy dla miłośników trekkingu.
• Agios Nikolaos – malownicze miasteczko nad jeziorem Voulismeni z pięknym portem.
• Spinalonga – historyczna wyspa-twierdza, kiedyś kolonia trędowatych, dziś atrakcja turystyczna.
• Vai Palm Beach – egzotyczna plaża z naturalną palmową dżunglą.
• Matala – słynna plaża z jaskiniami wykutymi w klifach, niegdyś hippisowska mekka.
• Loutro – spokojna wioska dostępna tylko łodzią lub pieszo, idealna na relaks z dala od tłumów.

5. Larnaka – cypryjski kurort z duszą i historią

Larnaka to jedno z najpiękniejszych miast na Cyprze, gdzie kosmopolityczny klimat łączy się z kojącą śródziemnomorską ciszą. Położona na pozostałościach starożytnego miasta-państwa Kition, oferuje zarówno złociste plaże, nadmorską promenadę, jak i historyczne centrum. Choć jest popularnym nadmorskim kurortem, nie jest tak gwarnym miejscem jak Pafos czy Limassol.

Plaże w Larnace ciągną się długim pasmem wzdłuż promenady, obsadzonej kołyszącymi się na wietrze palmami. Kilka kroków w głąb miasta prowadzi do pięknej Cerkwi św. Łazarza (Agios Lazaros) oraz klimatycznej Dzielnicy Tureckiej, słynącej z ceramicznych wyrobów lokalnych.

Miasto jest świetnym punktem wypadowym do licznych atrakcji Cypru, zarówno nad wybrzeżem, jak i w głębi wyspy — od urokliwych plaż po malownicze wioski ukryte u podnóży Gór Troodos. Planując wakacje na Cyprze w 2026 roku, warto zacząć zwiedzanie od Larnaki, korzystając z dogodnego położenia przy międzynarodowym lotnisku.

Najciekawsze atrakcje Larnaki

• Jezioro Solne – naturalne jezioro przyciągające flamingi i inne ptaki wodne, szczególnie w zimie.
• Meczet Hala Sultan Tekke – imponujący obiekt nad jeziorem, ważny punkt pielgrzymkowy dla muzułmanów.
• Promenada Foinikoudes – nadmorska aleja pełna palm, kawiarni i restauracji, idealna na spacer o każdej porze dnia.
• Cerkiew św. Łazarza (Agios Lazaros) – historyczna cerkiew z IX wieku, serce starego miasta i ważny zabytek religijny.
• Dzielnica Turecka (Skala) – klimatyczne uliczki z tradycyjnymi sklepami, słynącymi z ceramicznych wyrobów z Larnaki.
• Średniowieczny zamek w Larnace – fortyfikacja nadmorska, która niegdyś strzegła miasta, dziś ciekawa atrakcja historyczna.
• Port w Larnace – tętniące życiem miejsce z jachtami, rybackimi łodziami i pięknymi widokami na morze.
• Akwedukt Kamares – zabytkowy akwedukt z XVIII wieku, imponujący przykład dawnej inżynierii.

6. Riwiera Turecka – wakacyjny klasyk położony wzdłuż wybrzeży Morza Śródziemnego i Egejskiego

Jeśli nie Włochy, Grecja czy Cypr, to może Turcja? Riwiera Turecka to klasyczny wakacyjny kierunek, który łączy słoneczne plaże z bogactwem atrakcji i komfortem nowoczesnych kurortów. Na Riwierze Tureckiej słońce, turkusowe morze i egzotyczne krajobrazy idą w parze.

Wybrzeże zachwyca długimi piaszczystymi plażami – od Konyaaltı i Lary po ukryte zatoki wzdłuż wybrzeża, gdzie można odpocząć z dala od tłumów. W głębi lądu czekają góry Taurus i ruiny starożytnych miast, jak Termessos czy Side, które pozwalają poczuć historię i legendę regionu.

Riwiera Turecka to także smak i kultura – lokalne miasteczka, bazary, turecka kuchnia pełna świeżych warzyw, owoców morza i aromatycznych przypraw sprawiają, że podróż smakuje jeszcze lepiej. To kierunek idealny na wakacje 2026, jeśli chcesz połączyć plażowanie, odkrywanie niezwykłych miejsc i komfortowy wypoczynek w jednym.

Najciekawsze atrakcje Riwiery Tureckiej

• Stare miasto Antalya (Kaleiçi) – wąskie uliczki, weneckie bramy, klimatyczne kawiarnie i butikowe sklepy.
• Wodospady Düden – malownicze wodospady wpadające prosto do morza, idealne na zdjęcia i spacer.
• Ruiny Termessos – starożytne miasto położone wysoko w górach, z niesamowitymi widokami.
• Plaże Konyaaltı i Lara – długie piaszczyste plaże z krystaliczną wodą i pełną infrastrukturą turystyczną.
• Side i teatr antyczny – ruiny rzymskiego teatru i pozostałości starożytnego miasta przy morzu.
• Olympos i Chimera – góry i wieczne ognie, gdzie natura spotyka się z legendą.
• Kekova i zatoka Łodzi – możliwość rejsu wśród zatopionych ruin i krystalicznie czystej wody.

7. Madera – wyspa wiecznej wiosny

Madera to wyspa, która działa na wszystkie zmysły. Zielona, intensywna i pełna kontrastów – łączy w sobie spektakularną naturę, unikalną kulturę i niezwykłe smaki lokalnej kuchni. To idealny kierunek, jeśli marzysz o wakacjach, które smakują tropikalnymi owocami i pachną rosą, morską bryzą i egzotycznymi kwiatami.

Na Maderze możesz spacerować po bujnych lasach laurowych, odkrywać zapierające dech w piersiach klify i zatoczki, wędrować lewadami, a także odpoczywać w naturalnych basenach skalnych czy na żwirowych plażach. Wyspa zachwyca także malowniczymi ogrodami i parkami, pełnymi egzotycznych roślin i kwiatów, które zmieniają się jak w kalejdoskopie w ciągu roku.

Madera to wyspa ludzi i tradycji – tętniąca lokalnym rynkiem, przyjaznymi wioskami i festiwalami, w których mieszkańcy z dumą prezentują swoje dziedzictwo. Każdy dzień może być inny: raz pełen przygód w górach, innym razem spokojny nad oceanem, wśród turkusowych wód i szumu fal. Madera to doskonały wybór na wakacje 2026, jeśli chcesz połączyć relaks z przygodą, obcowanie z naturą i smakowanie lokalnego życia, wracając z wyspy pełnym wrażeń i wspaniałych wspomnień.

Najciekawsze atrakcje Madery

• Półwysep Świętego Wawrzyńca (Ponta de São Lourenço) – malowniczy półwysep z surowymi klifami i spektakularnymi widokami na ocean.
• Ogród Jardim Botânico da Madeira – egzotyczne rośliny i kolorowe kwiaty w pięknie zaprojektowanych ogrodach.
• Sanki na Maderze (Carreiros do Monte) – tradycyjna przejażdżka drewnianymi sankami ze zbocza Monte.
• Klif Cabo Girão – jeden z najwyższych klifów Europy, z panoramiczną platformą widokową.
• Plaże i naturalne baseny w Porto Moniz – unikalne baseny skalne wypełnione krystalicznie czystą wodą.
• Wioska rybacka Câmara de Lobos – kolorowa wioska pełna uroku i lokalnych restauracji.
• Dolina Zakonnic (Curral das Freiras) – malownicza dolina otoczona stromymi górami, idealna na zdjęcia i wędrówki.
• Płaskowyż Paul da Serra – rozległe, górskie tereny idealne na piesze wycieczki i podziwianie krajobrazów.
• Pico Ruivo – najwyższy szczyt Madery, z którego rozpościerają się zapierające dech w piersiach widoki.
• Pico do Arieiro – popularny szczyt w górach centralnych, świetny punkt startowy na trekkingi.
• Santana – słynne tradycyjne domki z trójkątnymi dachami, symbol wyspy.

8. Majorka- klejnot archipelagu Balearów

Jeśli szukasz kierunku na wakacje 2026 Majorka to również świetny wybór. To największa z wysp Balearów, która łączy w sobie rajskie plaże, górskie szlaki i urokliwe miasteczka. Wyspa daje niemal nieograniczone możliwości – możesz wylegiwać się na złocistym piasku, eksplorować skaliste zatoki, wędrować wśród gór Tramuntana, a wieczorem odkrywać lokalne tapas bary i klimatyczne uliczki.

Majorka zachwyca różnorodnością krajobrazów – od piaszczystych plaż na północy, przez ukryte zatoczki południowego wybrzeża, po majestatyczne klify i malownicze wioski w górach. Palma z katedrą La Seu i historycznym starym miastem to obowiązkowy punkt na mapie, ale warto też odkrywać spokojniejsze zakątki wyspy, gdzie życie toczy się w rytmie lokalnej kultury.

Majorka to również raj dla smakoszy – świeże ryby, owoce morza, oliwki i lokalne wina sprawiają, że każdy posiłek staje się przygodą. To kierunek, który pozwala łączyć relaks i aktywne odkrywanie, gwarantując niezapomniane wakacje pełne słońca, przygód i autentycznego hiszpańskiego klimatu.

Najciekawsze atrakcje Majorki

• Palma de Mallorca – katedra La Seu, wąskie uliczki starego miasta i klimatyczne kawiarnie.
• Serra de Tramuntana – malownicze góry idealne na piesze wędrówki i podziwianie widoków.
• Valldemossa – urokliwa górska wioska, słynna dzięki klasztorowi Kartuzów i Chopinowi.
• Deià – artystyczna wioska z pięknymi widokami i tradycyjną architekturą.
• Sóller i Port de Sóller – klimatyczne miasteczko z zabytkową kolejką i nadmorskim portem.
• Cap de Formentor – malowniczy przylądek z latarnią morską i panoramicznymi widokami.
• Cuevas del Drach – imponujące jaskinie z podziemnym jeziorem i koncertami muzyki klasycznej.
• Plaże Alcúdia i Cala Millor – szerokie, piaszczyste plaże idealne na relaks i sport wodny.
• Cala Figuera – malownicza wioska rybacka z klimatycznym portem i kolorowymi łodziami.
• Cap de Cala Ratjada – dzikie klify i urokliwe zatoczki na wschodnim wybrzeżu wyspy.

9. Costa Brava – malownicze wybrzeże Katalonii

Jeśli marzysz o wakacjach 2026 pełnych słońca, turkusowego morza i malowniczych krajobrazów, Costa Brava to strzał w dziesiątkę. Ta północno-wschodnia riwiera Hiszpanii urzeka dzikimi klifami, ukrytymi zatoczkami i krystalicznie czystą wodą, a jej urokliwe miasteczka sprawiają, że każdy dzień może być małą przygodą.

Costa Brava łączy plażowanie z aktywnym odkrywaniem – od spacerów w wąskich uliczkach średniowiecznych wiosek, przez wędrówki po górskich szlakach, aż po wizyty w klimatycznych galeriach i muzeach, które przypominają o artystycznym dziedzictwie regionu, z Salvador Dalím na czele.

Warto odwiedzić urokliwe miejscowości jak Tossa de Mar z zamkiem nad brzegiem morza, czy Cadaqués – wioskę rybacką, która stała się mekką artystów. To idealne miejsce, aby skosztować świeżych owoców morza, lokalnych win i tapasów, które smakują jeszcze lepiej z widokiem na zachodzące słońce. Costa Brava to wyspa kontrastów: dzikie wybrzeża i złociste plaże, spokojne zakątki i tętniące życiem miasteczka, słońce i przygoda. To kierunek, w którym wakacje 2026 zamienią się w niezapomnianą podróż pełną kolorów, smaków i emocji.

Post powstał we współpracy z eSky.pl.

Artykuł Wakacje 2026 – dlaczego warto zarezerwować już teraz? pochodzi z serwisu 101 Countries Before 50.

Grand Tour of Switzerland – najpiękniejsza trasa samochodowa Szwajcarii

Grand Tour of Switzerland to jedna z najpiękniejszych tras samochodowych w Europie i esencja Szwajcarii. To nie tylko droga, ale symbol wolności, przygody i piękna, które czeka za każdym zakrętem. Trasa liczy około 1643 kilometrów i tworzy pętlę prowadzącą przez najpiękniejsze rejony kraju. Łączy w sobie majestat Alp, urok górskich jezior, zabytkowe miasta i maleńkie alpejskie wioski. Po drodze możesz zobaczyć 22 jeziora, 5 alpejskich przełęczy i aż 12 miejsc wpisanych na listę UNESCO. Grand Tour biegnie od Jeziora Genewskiego po Jezioro Bodeńskie, od francuskojęzycznej Szwajcarii po włoskojęzyczne Ticino, przez przepiękne miasta takie jak: Lucerna, Interlaken, Zermatt, Bellinzona czy St. Moritz. To trasa, która pokazuje niezwykłą różnorodność tego niewielkiego kraju – od surowych lodowców po śródziemnomorskie palmy.

Grand Tour of Switzerland tak naprawdę możesz rozpocząć w dowolnym miejscu – w Zurychu, Genewie, Lugano czy St. Moritz – bo tworzy zamkniętą pętlę, która prowadzi przez wszystkie najpiękniejsze regiony kraju. Możesz, tak jak my, przyjechać do Szwajcarii swoim autem lub wypożyczyć samochód na miejscu po wylądowaniu w Zurychu czy Genewie. Możesz przejechać jeden z jej ośmiu odcinków lub zdecydować się na wiele więcej. To trasa stworzona dla podróży z otwartymi oknami, z ulubioną muzyką w tle i widokami, które zmieniają się z minuty na minutę. Możesz poświęcić jej weekend, tydzień, a nawet cały miesiąc — bo każdy odcinek ma swój niepowtarzalny charakter. Jednego dnia jedziesz wzdłuż lśniących jezior, drugiego wspinasz się serpentynami na wysokie alpejskie przełęcze, a trzeciego spacerujesz po brukowanych uliczkach malowniczych miasteczek. To podróż, w której nie liczy się tempo, lecz sam moment – ten, gdy zatrzymujesz się na punkcie widokowym, patrzysz na ośnieżone szczyty i myślisz: „właśnie tak wygląda wolność”.

Fragment trasy Grand Tour of Switzerland, którym przejechaliśmy w 2025 roku

Na zaproszenie Organizacji Turystycznej Switzerland Tourism przy Ambasadzie Szwajcarii w Warszawie we wrześniu 2025 roku czyli w roku, w którym Grand Tour of Switzerland obchodziła swoje 10-te urodziny, przejechaliśmy jej 2 malowniczymi odcinkami od St. Moritz do Zermatt. Pokonaliśmy setki kilometrów pełnych zapierających dech w piersiach widoków, które na długo pozostaną w naszej pamięci. Cała podróż z Polski i z powrotem trwała 11 dni, a poniżej znajdziesz dokładny plan naszego przejazdu, miejsca i atrakcje, które odwiedziliśmy na trasie, oraz szlaki trekkingowe, które szczególnie zapadły nam w pamięć. Każdy dzień był pełen emocji, spektakularnych widoków i momentów, które sprawiały, że zatrzymywaliśmy się co kilka kilometrów tylko po to, by w pełni nacieszyć oczy i poczuć potęgę alpejskiej przyrody.

Plan przejazdu Grand Tour of Switzerland

Dzień 1-2: Przejazd z Krakowa do Szwajcarii

Z Krakowa wyruszyliśmy w stronę Szwajcarii, pokonując trasę przez Austrię. Po drodze zatrzymaliśmy się na nocleg w okolicach Salzburga, by następnego dnia dotrzeć do St. Moritz – naszego punktu startowego na Grand Tour of Switzerland.

Dzień 2: St. Moritz & Muottas Muragl

St. Moritz to jeden z najbardziej znanych kurortów alpejskich w kantonie Gryzonia położony przy trasie Grand Tour of Switzerland. Od ponad 150 lat symbolizuje luksus, elegancję i alpejski styl życia. To tutaj narodziła się idea zimowej turystyki w Alpach, a samo miasteczko dwukrotnie gościło Zimowe Igrzyska Olimpijskie. Dziś St. Moritz to nie tylko mekka narciarzy, ale też miejsce, które zachwyca o każdej porze roku – otoczone górami, położone nad błękitnym jeziorem i pełne niepowtarzalnej atmosfery.

Spacer po St. Moritz to podróż przez świat alpejskiego prestiżu: eleganckie butiki, hotele z ponad stuletnią historią, stylowe kawiarnie i galerie sztuki. Mimo że miasteczko słynie z luksusu, jego największym atutem jest otaczająca je przyroda – ośnieżone szczyty, krystalicznie czyste jeziora i idealnie wytyczone szlaki piesze i rowerowe, które pozwalają odkryć naturalne piękno doliny Engadyny.

Jeśli kochasz wędrówki, wyrusz na pobliski Muottas Muragl. To taras widokowy położony na wysokości 2456 m n.p.m., skąd rozciąga się przepiękna panorama na dolinę Engadyny, miasteczko St. Moritz oraz majestatyczny łańcuch Bernina. Na górę wjedziesz kolejką linowo-terenową z Punt Muragl, położonego kilka minut od St. Moritz. Sam przejazd tą zabytkową koleją to ciekawa atrakcja. Wagony wspinają się po stromym zboczu, a z każdym metrem odsłania się coraz więcej górskich krajobrazów. Na szczycie czeka punkt widokowy i restauracja z tarasem widokowym, a także Romantik Hotel Muottas Muragl – butikowy hotel z pokojami oferującymi widok na ośnieżone szczyty i dolinę Engadyny.

Dla aktywnych Muottas Muragl to prawdziwy raj. Rozpoczynają się tu malownicze szlaki trekkingowe. Koniecznie wybierz Philosophenweg – „ścieżkę filozoficzną”, gdzie wzdłuż trasy znajdziesz cytaty wielkich myślicieli. Trasa jest łatwa i dostępna dla rodzin, a jednocześnie oferuje zapierające dech w piersiach widoki na dolinę i góry. Możesz też wyruszyć na dłuższe trekkingi w kierunku okolicznych szczytów, przez alpejskie łąki pełne kwiatów, pastwiska i skaliste zbocza. Ze swojej strony szczególnie polecamy Ci około 2-3 godzinny szlak do pobliskiego jeziora Muragl – krystalicznie czysta woda odbija tam góry i niebo. Na tej trasie możesz mieć też szczęście spotkać świstaki – urocze górskie gryzonie, które żyją w Alpach. Często wystawiają główki z nor gwizdając ostrzegawczo, a czasem nawet zatrzymują się, by przyjrzeć się wędrowcom. Ich obecność dodaje trekkingowi dodatkowego uroku i przypomina, że jesteś w prawdziwej górskiej krainie.

Praktyczne informacje:

• Oficjalna strona Muottas Muragl;
• Kolejka na Muottas Muragl kursuje od rana do godziny 23:00 co około 30 minut z Punt Muragl;
• Bilet wjazdu zabytkową kolejką kosztuje od 30 CHF (goście hotelu Romantik Hotel Muottas Muragl wjeżdżają kolejką za darmo przy min. 2 wykupionych nocach);
• Nocleg: Miasto St. Moritz ma doskonałą bazę noclegową. My ze swojej strony polecamy Ci nocleg w hotelu Romantik Hotel Muottas Muragl – wschody i zachody słońca z tego miejsca zapierają dech!

Dzień 3: Diavolezza & Przełęcz Julierpass

Podróżując legendarną trasą Grand Tour of Switzerland z St.Moritz trafiasz w kolejne niezwykłe miejsca. Jednym z nich jest Diavolezza – kolejny taras widokowy tym razem na wysokości 2978 m n.p.m., z którego możesz podziwiać surową potęgę natury. Rozpościera się stąd widok na lodowce Pers i Morteratsch, monumentalny Piz Palü i dumny Piz Bernina (4049 m n.p.m.), jedyny czterotysięcznik w całej Engadynie.

Na Diavolezzę wjeżdża gondola z przystanku Bernina Diavolezza, położonego przy trasie słynnego Bernina Express, zaledwie 20 minut jazdy od St. Moritz. Sam wjazd trwa niecałe 10 minut, a z każdym metrem odsłaniają się coraz bardziej spektakularne krajobrazy. Na szczycie czeka platforma widokowa z jedną z najpiękniejszych panoram w Alpach, restauracja panoramiczna z tarasem, idealna na kawę z widokiem na lodowiec, a także Berghaus Diavolezza – górski hotel i schronisko, gdzie możesz spędzić noc.

Zimą Diavolezza staje się rajem dla narciarzy, a latem oferuje fantastyczne możliwości trekkingowe. Możesz ruszyć krótką trasą do Sass Queder (ok. 20 minut), która prowadzi na punkt widokowy 360°, lub tak jak my udać się na niezwykle malowniczy szlak Munt Pers (ok. 2-3 h) wiodący na wysokość 3207 m n.p.m. z widokiem na lodowce Pers i Morteratsch. Możesz też zdecydować się na dłuższą wyprawę do Lagalb (ok. 4 h), przechodząc granią między dwiema kolejkami i podziwiając fantastyczne panoramy. Dostępne są również wyprawy lodowcowe z przewodnikiem, np. przejście lodowcem Pers do schroniska Bovalhütte.

Po wizycie na Diavolezzie czas ruszyć w drogę i przekroczyć pierwszą alpejską przełęcz na trasie Grand Tour. Julierpass, bo o niej mowa, to klasyczna, górska przełęcz położona na wysokości 2284 m n.p.m., która łączy dolinę Engadyny z doliną Albula w kantonie Gryzonia. Słynie ona z malowniczych widoków na okoliczne szczyty Alp Retyckich, skaliste zbocza oraz rozległe zielone doliny. Droga wije się serpentynami, oferując punkty widokowe, które zachęcają do krótkich przystanków na zdjęcia z drodze do kolejnej miejscowości Thusis, w której proponujemy nocleg.

Praktyczne informacje:

• Oficjalna strona Diavolleza;
• Kolejka na Diavolleza wjeżdża z przystanku Bernina Diavolezza i kursuje od rana do późnego popołudnia także zimą;
• Bilet kosztuje ok. 44 CHF (zniżka z kartą Swiss Travel Pass);
• Przejazd przez Przełęcz Julierpass jest darmowy;
• Julierpass otwarta jest cały rok, zimą mogą wystąpić ograniczenia związane z trudnymi warunkami pogodowymi;
• Nocleg: Miasto Thusis. Ze swojej strony polecamy Ci Gyger Restaurant Confiserie B&B – to mały, klimatyczny butikowy hotel w centrum miasteczka z parkingiem w pobliskim supermarkecie;

Dzień 4: Szwajcarski Wielki Kanion & Przełęcz San Bernardino

Po noclegu w Thusis polecamy Ci nieco odbić z trasy i ruszyć na zwiedzanie pobliskiego Rheinschlucht czyli Szwajcarskiego Wielkiego Kanionu. Jest to wąwóz rzeki Ren w kantonie Gryzonia pomiędzy miejscowościami Reichenau-Tamins a Ilanz. Jego strome, białe ściany wznoszą się kilkadziesiąt metrów nad turkusową rzeką, tworząc niezapomniany krajobraz.

Masz dwie opcje, by podziwiać kanion Rheinschlucht. Pierwsza to podróż Koleją Retycką (RhB)– wsiadasz do pociągu w pobliskim Reichenau-Tamins i jedziesz malowniczą trasą wzdłuż kanionu, przejeżdżając po wiaduktach i przez tunele. Podczas tej podróży z okien pociągu rozpościerają się piękne widoki na wąwóz i rzekę.

Druga opcja to piesza wędrówka na punkt widokowy Il Spir. Szlak najlepiej rozpocząć w okolicach Flims, przy jeziorze Caumasee. Z tego miejsca startuje szlak pieszy przez las i wzdłuż skalistych zboczy, który po około 3 km kończy się tarasem widokowym Il Spir. Z platformy widokowej rozciąga się zapierająca dech w piersiach panorama na turkusową rzekę poniżej, strome skaliste ściany i wijącą się dolinę. W drodze powrotnej ze szlaku proponujemy zatrzymać się nad szmaragdowym jeziorem Caumasee – jednym z piękniejszych w Szwajcarii. Jest tu plaża, restauracja. To idealne miejsce na relaks po wędrówce.

Po wizycie przy Swiss Grand Canyon czas ruszyć dalej na Przełęcz San Bernardino. To kolejna malownicza przełęcz południowej Szwajcarii na trasie Grand Tour of Switzerland położona na wysokości 2066 m n.p.m. Łączy ona kanton Gryzonia z włoskojęzycznym kantonem Ticino. Jeziora polodowcowe, zielone hale i widoki na szczyty Alp Lepontyńskich to jej znak szczególny. Z przełęczy zjedziesz w kierunku Bellinzony, gdzie czeka na ciebie iście włoski vibe!

Praktyczne informacje:

• Bilet na Koleje Retyckie możesz kupić w biletomacie na stacji kolejowej, poprzez aplikację mobilną SBB, a jeśli planujesz się dużo przemieszczać pociągami to koniecznie zaopatrz się w Swiss Travel Pass;
• Przełęcz San Bernardino jest bezpłatna — nie ma żadnych opłat za przejazd;
• Przełęcz jest zazwyczaj otwarta od czerwca do października, zależnie od warunków pogodowych. Zimą jest zamknięta, a ruch kierowany jest przez tunel San Bernardino;
• Nocleg: Okolice Bellinzona. My ze swojej strony polecamy Ci przepiękną agroturystykę Fattoria l’Amorosa położoną w miejscowości Sementina. Na miejscu znajduje się restauracja serwująca włoskie specjały, winnica i obłędne widoki na okolicę!

Dzień 5: Bellinzona & Ascona

Witamy w kantonie Ticino, gdzie Szwajcaria spotyka się z Włochami! Góry wciąż są tu majestatyczne, ale klimat staje się bardziej śródziemnomorski – pojawiają się winnice, pastelowe kamieniczki i aromat espresso. Zmienia się architektura, zapach powietrza, kolory, kuchnia, a nawet rytm życia. Na pewno doświadczysz tego w Bellinzonie – stolicy Ticino. Położona u stóp Alp, w miejscu, gdzie dolina otwiera się na południe ku jezioru Maggiore, zachwyca połączeniem alpejskiego krajobrazu i śródziemnomorskiego klimatu.

Jej największym skarbem są trzy średniowieczne zamki – Castelgrande, Montebello i Sasso Corbaro – wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Każdy z nich ma swój niepowtarzalny charakter i doskonale zachowane mury obronne, które tworzą unikalny system fortyfikacji. Z ich tarasów rozciągają się bajkowe widoki na miasto i dolinę, a spacer pomiędzy nimi – choć miejscami stromy i wymagający – to prawdziwa podróż w czasie.

W samym sercu Bellinzony czeka na Ciebie urokliwe stare miasto – sieć wąskich, brukowanych uliczek pełnych kawiarenek, butików i historycznych kamienic z arkadami. Nad główną ulicą – Viale Stazione – unosi się zapach espresso i świeżych wypieków, a w powietrzu czuć włoski luz i gościnność. Warto też zajrzeć na lokalny targ odbywający się w soboty na Piazza Nosetto – to barwna mozaika smaków i aromatów: świeże sery z Alp, oliwki, aromatyczne przyprawy i lokalne wina tworzą tu wyjątkową atmosferę południa.

Po historycznej Bellinzonie rusz w stronę południa, do pobliskiej Ascony – jednego z najbardziej urokliwych kurortów nad jeziorem Maggiore. To miejsce, gdzie Szwajcaria spotyka się z włoskim dolce vita: palmy, promenady i kolorowe fasady odbijające się w tafli jeziora. Ascona słynie z niezwykle malowniczego lungolago – nadbrzeżnej promenady obsadzonej palmami i pełnej restauracji z widokiem na jezioro. Wąskie uliczki starego miasta kryją butiki lokalnych projektantów, galerie sztuki i klimatyczne trattorie. Warto zajrzeć do kościoła San Pietro e Paolo z XV wieku, położonego w samym sercu starówki, a także przepłynąć się łodzią na pobliskie Wyspy Brissago z egzotycznym ogrodem botanicznym, gdzie rosną palmy, bambusy i rośliny z całego świata. Ascona to też doskonałe miejsce na odpoczynek – można tu spędzić leniwe popołudnie nad wodą, z kieliszkiem prosecco w dłoni i widokiem na Alpy odbijające się w jeziorze. No i oczywiście poszukać słynnego czerwonego foto spotu Grand Tour!

Praktyczne informacje:

• Zamki i fortece Bellinzony: o ile zamki z zewnątrz możesz zwiedzać za darmo, o tyle aby wejść do ich wnętrz (muzea, wieże, wystawy) musisz zakupić bilet wstępu. Castelgrande – bilet normalny: 15 CHF, Montebello – bilet normalny: 10 CHF, Sasso Corbaro – bilet normalny: 15 CHF. Możesz kupić Fortezza Pass (bilet łączony do wszystkich trzech) za około 28 CHF dla osoby dorosłej.
• Nocleg: Okolice Bellinzony lub Ascony. Polecamy noc w agroturystyce Fattoria l’Amorosa w Sementina.

Dzień 6: Przełęcz Gotarda & Furkapass

Przełęcz Gotarda i legendarna Droga Tremola, a dalej Przełęcz Furka to obowiązkowe punkty na trasie Grand Tour of Switzerland, których nie możesz ominąć. To kwintesencja podróży przez najbardziej spektakularne górskie krajobrazy Szwajcarii.

Przełęcz Gotarda (Gotthard Pass) łączy kantony Ticino i Uri, stanowiąc historyczne połączenie między północą a południem kraju. Jej najwyższy punkt znajduje się na wysokości 2106 m n.p.m., a sama droga to malownicza trasa wijąca się przez surowe górskie krajobrazy, jeziora polodowcowe i granitowe ściany. Wzdłuż starej, krętej drogi Gotthard Pass można wciąż zobaczyć fragmenty oryginalnej Via Tremola – brukowanej, XIX-wiecznej drogi z ponad 20 serpentynami. To właśnie ten odcinek uznawany jest za jedną z najbardziej widowiskowych tras w całej Szwajcarii, szczególnie dla fanów motoryzacji, kolarstwa i fotografii. Na szczycie przełęczy znajduje się jezioro Lago della Piazza, niewielkie muzeum poświęcone historii przełęczy oraz pomnik Suworowa, przypominający o dramatycznych wydarzeniach z 1799 roku, kiedy to wojska rosyjskie i francuskie stoczyły tu bitwę.

Nieco dalej na zachód wznosi się Przełęcz Furka (Furkapass) położona na wysokości 2436 m n.p.m. Ta legendarna przełęcz w Szwajcarii łączy kantony Uri i Valais oferując zapierające dech w piersiach widoki na Alpy Berneńskie i masyw lodowca Rhône. To tutaj kręcono sceny do filmu Goldfinger z Jamesem Bondem – charakterystyczne zakręty i szczyty w tle stworzyły jedną z najbardziej rozpoznawalnych filmowych scenerii w Alpach.

Przy jednym z zakrętów Furki stoi legendarny Hotel Belvédère – ikona epoki Belle Époque i jedno z najsłynniejszych miejsc w szwajcarskich Alpach. Hotel został otwarty w 1882 roku i szybko zyskał status luksusowego miejsca noclegowego z widokiem na pobliski lodowiec Rodanu (Rhonegletscher). W złotych czasach hotel miał aż 90 pokoi i gościł podróżnych z całej Europy, którzy przyjeżdżali tu, by podziwiać zachody słońca nad Alpami i delektować się kolacją przy świetle lamp naftowych. Niestety, z biegiem lat lodowiec stopniowo zaczął się cofać, a mnogość tras i tuneli samochodowych skróciła czas podróży przez Alpy – przez co zatrzymywanie się na nocleg w Belvédère stało się coraz mniej opłacalne. Hotel ostatecznie został zamknięty w 2015 roku, lecz jego sylwetka – położona tuż nad serpentyną drogi, z widokiem na dolinę i pozostałości lodowca – wciąż zachwyca podróżnych. To jeden z najbardziej fotogenicznych punktów na całym Grand Tour of Switzerland!

Praktyczne informacje:

• Przełęcze Gotarda, Droga Tremola i Furka są otwarte od czerwca do października, w zależności od warunków pogodowych;
• Droga Tremola: ma ok. 12 km długości i 24 ostre zakręty – to najlepiej zachowana brukowana droga alpejska w Europie;
• Furkapass: liczy ok. 31 km i łączy Realp w Uri z Gletsch w Valais. W zimie jest nieprzejezdna, ale samochody można przewozić tunelem kolejowym Furka Base Tunnel.
• Hotel Belvédère: obecnie zamknięty, ale jego położenie czyni go jednym z najczęściej fotografowanych budynków w Szwajcarii.
• Lodowiec Rodanu: to źródło rzeki Rodan. Kiedyś sięgał niemal do drzwi hotelu – dziś oddalił się o kilkaset metrów.
• Nocleg: miejscowość Fiesh w Aletsch Arena. Polecamy niezwykle klimatyczny HOTEL DU GLACIER z ciekawą historią w tle.

Dzień 7: Aletsch Arena

Kolejny dzień na trasie Grand Tour of Switzerland zdecydowanie warto poświęcić na wizytę w Aletsch Arena – niezwykłym regionie wpisanym na listę UNESCO, który kryje w sobie jeden z największych cudów natury Szwajcarii: Aletschgletscher, czyli najdłuższy lodowiec w Alpach. Ten imponujący jęzor lodu, o długości ponad 20 kilometrów, od tysięcy lat kształtuje krajobraz okolicznych dolin, tworząc widok, który zapiera dech w piersiach.

Miejsce to zachwyca nie tylko majestatem gór, ale też wyjątkowym spokojem – tutejsze alpejskie wioski, takie jak Bettmeralp, Riederalp i Fiescheralp, są całkowicie wolne od ruchu samochodowego. Dotrzeć do nich można jedynie kolejką linową, co sprawia, że już sam przyjazd staje się częścią przygody. Czas płynie tu wolniej, a dźwięki natury zastępują miejski zgiełk – słychać tylko szum wiatru i odgłosy dzwonków pasących się krów.

Najpiękniejsze panoramy na Aletschgletscher rozpościerają się z punktów widokowych Moosfluh, Bettmerhorn i Eggishorn. Każdy z nich oferuje inny, ale równie spektakularny kadr na „rzekę lodu”. Z Moosfluh widać całą długość lodowca aż po dalekie szczyty, Bettmerhorn zachwyca swoją dostępnością i centrum edukacyjnym poświęconym historii i topnieniu lodowców, a Eggishorn – najwyższy z nich – pokazuje potęgę Alp w pełnej krasie.

My swoją przygodę z Aletsch Arena zaczęliśmy w Betten Talstation, z którego kolejką linową wjechaliśmy do Bettmeralp – najbardziej urokliwej z trzech wiosek u podnóża majestatycznego lodowca. Z wioski ruszyliśmy na trekking na punkt widokowy Moosfluh. To klasyczna, a zarazem niezwykle malownicza trasa, którą można pokonać w kilka godzin, delektując się każdym zakrętem ścieżki i zmieniającymi się panoramami. Szlak prowadzi obok jeziora Bettmersee przez alpejskie łąki pełne dzwonków, goryczek i fiołków. Na Moosfluh dociera się po krótkim, ale intensywnym podejściu – jednak wysiłek zostaje natychmiast wynagrodzony. To właśnie stąd rozpościera się jedna z najbardziej spektakularnych panoram w całej Szwajcarii, obejmująca niemal całą długość lodowca i potężne szczyty Alp Berneńskich. Patrząc z góry na lodowiec, wygląda on jak gigantyczna biało-niebieska autostrada wijąca się w stronę doliny Rodanu. To nie tylko spacer wśród pięknych krajobrazów, ale prawdziwa podróż w czasie – przez miejsce, które od tysięcy lat kształtuje natura. Trekking pomiędzy Bettmeralp a Moosfluh z możliwością jego przedłużenia do Riederalp pozwala poczuć rytm gór, ich ciszę i siłę.

Praktyczne informacje:

• Dojazd do Bettmeralp: do wioski nie można wjechać samochodem – jest całkowicie wolna od ruchu kołowego. Auto należy zostawić na parkingu przy dolnej stacji kolejki Betten Talstation (ok. 10 minut od miejscowości Brig). Stamtąd wjeżdża się kolejką linową na Bettmeralp, a podróż trwa zaledwie kilka minut. Bilet w dwie strony kosztuje ok. 38 CHF dla dorosłych, ale większość hoteli w regionie oferuje zniżki na kolejki górskie (ok. 30–50%), jeśli nocujesz na miejscu;
• Inne kolejki i punkty widokowe: Poza kolejką na Bettmeralp warto skorzystać także z innych wyciągów, które prowadzą do najwyższych punktów widokowych Aletsch Arena: Moosfluhbahn – startuje z Riederalp i wjeżdża na Moosfluh (2333 m n.p.m.), skąd rozpościera się szeroka panorama całego Aletschgletscher. Eggishornbahn – rusza z Fiesch i prowadzi na Eggishorn (2869 m n.p.m.), najwyższy punkt widokowy regionu z najbardziej imponującą panoramą lodowca i czterotysięczników;
• Jeśli planujesz kilka dni w regionie, rozważ zakup Aletsch Explorer Pass – biletu umożliwiającego nielimitowane korzystanie z lokalnych kolejek linowych. To wygodne i często tańsze rozwiązanie niż kupowanie pojedynczych przejazdów;
• Nocleg: tak jak my w Fiesh lub w Bettmeralp. Osobiście żałujemy, że nie zdecydowaliśmy się na nocleg w tej alpejskiej wiosce, bo była ona naprawdę urocza.

Dzień 8: Gornergrat & Matterhorn

Kolejnego dnia na trasie Grand Tour of Switzerland zabieramy Cię w serce kantonu Wallis – do Zermatt i na słynny Gornergrat, skąd roztacza się jeden z najbardziej ikonicznych widoków w całych Alpach: majestatyczny Matterhorn! Od kiedy zobaczyliśmy go na opakowaniach czekolady Toblerone, marzyliśmy aby stanąć naprzeciwko najpiękniejszej góry świata. Ta strzelista i niemal idealnie symetryczna piramida od wieków rozpala wyobraźnię podróżników i alpinistów. Jej widok jest tak doskonały, że żadne zdjęcie ani grafika nie przygotowuje na moment, gdy zobaczy się ją na żywo.

Jak do stać się pod Matterhorn? Z Zermatt – niewielkiej alpejskiej miejscowość wolnej od ruchu samochodowego. Jest ona bazą wypadową na Gornergrat (3089 m n.p.m.) – punkt widokowy dostępny dzięki Gornergratbahn, jednej z najwyżej położonych kolejek zębatach w Europie. Podróż trwa około 30–40 minut i prowadzi przez spektakularne krajobrazy, mijając lasy, skaliste zbocza i lodowce. Na szczycie Gornergrat znajduje się platforma widokowa, z której widać Matterhorn w całej okazałości, a także lodowiec Gornergletscher i ponad 29 czterotysięczników Alp Berneńskich i Wallis. Na miejscu dostępna jest również restauracja z tarasem, punkt informacyjny oraz hotel 3100 Kulmhotel Gornergrat, oferujący nocleg w spektakularnej scenerii i oglądanie wschodów i zachodów słońca nad Matterhornem.

Gornergrat to także punkt startowy dla licznych szlaków trekkingowych, w tym spacerów wzdłuż lodowca i do malowniczego jeziora Riffelsee. Ten ostatni, który Ci szczególnie polecamy, prowadzi przez wysokogórskie łąki z zapierającymi dech w piersiach widokami i jest świetną okazją by zrobić klasyczne zdjęcie alpejskiego giganta odbijającego się w tafli jeziora.

Praktyczne informacje:

• Dojazd do Zermatt: samochody zostawia się na parkingach w Täsch, skąd kursuje pociąg do Zermatt (ok. 12 minut). W Zermatt można poruszać się wyłącznie pieszo lub elektrycznymi taxi i autobusami;
• Stacja kolejki Gornergratbahn znajduje się tuż obok stacji kolejowej w Zermatt, a bilet wjazdu na szczyt to koszt od 88 do 126 CHF (zniżki z Swiss Travel Pass / Half Fare Card);
• Przejazd kolejką trwa: w górę 33 min / w dół 44 min;
• Na górze: taras widokowy, hotel i restauracja;
• Szlaki piesze – można zejść pieszo w stronę Riffelalp czy Riffelberg, przejść trasę wzdłuż jeziora Riffelsee – to tutaj Matterhorn pięknie odbija się w tafli wody;
• Nocleg: Zermatt oferuje szeroki wybór hoteli i pensjonatów, od luksusowych pięciogwiazdkowych po przytulne alpejskie lodges. Rezerwacja noclegu z wyprzedzeniem jest wskazana, szczególnie w sezonie letnim i zimowym. Ze swojej strony polecamy Ci Unique Hotel Post położony w centrum Zermatt zaledwie 5 minut piechotą od stacji kolejowej. Jeśli szukasz tańszej alternatywy poszukaj opcji noclegowej w pobliskiej miejscowości Randa, z której też jeździ bezpośredni pociąg do Zermatt.

Dzień 9: Zermatt & Matterhorn Glacier Paradise

Matterhorn Glacier Paradise to prawdziwe zwieńczenie alpejskiej przygody na trasie Grand Tour of Switzerland. Po kilku dniach pełnych spektakularnych widoków, trekkingów i przełęczy czas na najwyższy punkt dostępny w regionie Zermatt – Matterhorn Glacier Paradise, znany również jako Klein Matterhorn, miejsce, które pozwala podziwiać majestat Alp z wysokości aż 3883 m n.p.m..

Matterhorn Glacier Paradise to najwyżej położony punkt w Europie dostępny dla turystów dzięki kolejce linowej. Podróż rozpoczyna się w Zermatt i prowadzi przez kilka punktów przesiadkowych w Furi i Trockner Steg kolejką linową i wagonikami gondolowymi, mijając lodowiec Theodul i skaliste szczyty, aż na sam szczyt Klein Matterhorn. Podróż kolejkami w jedną stronę trwa około 40-45 min, a widok jest absolutnie spektakularny! Matterhorn w pełnej okazałości, w dolinie lodowce, a w oddali czterotysięczniki Alp Berneńskich i Wallis. Im wyżej tym coraz więcej śniegu i lodu!

Na szczycie czeka platforma widokowa, z której rozciąga się panoramiczny widok na Alpy Szwajcarii, Włoch i Francji. Przy dobrej pogodzie widać stąd aż 38 szczytów powyżej 4000 m i 14 lodowców. Znajduje się tu także centrum górskie i taras panoramiczny, a dla miłośników adrenaliny – możliwość wstępu do jaskini lodowej wykutej w samym sercu lodowca. Dodatkowo dostępna jest restauracja z widokiem na Matterhorn, gdzie można zjeść lunch lub kawę, podziwiając najpiękniejsze alpejskie pejzaże.

Dzięki lodowcowi Theodul, miłośnicy narciarstwa mogą tu zjeżdżać na nartach nawet latem, na trasach o różnym stopniu trudności. W 2023 roku otwarto tu nowoczesną gondolę 3S Testa Grigia – Klein Matterhorn, która umożliwia pierwsze w historii całoroczne połączenie kolejką przez Alpy między Szwajcarią a Włochami. Dzięki temu powstała tu trasa Matterhorn Alpine Crossing: Zermatt -> Klein Matterhorn (3883 m)-> Testa Grigia (3480 m)-> Breuil-Cervinia (Włochy).

Informacje praktyczne

• Kolejka na Matterhorn Glacier Paradise startuje z Zermatt (w innym miejscu niż ta na Gornergrat!), wymaga 2–3 przesiadek kolejkami linowymi/gondolami. Bilet w dwie strony kosztuje ok. 105–110 CHF dla dorosłych;
• Kolejka działa przez cały rok. Zimą jest to popularny punkt startowy narciarzy;
• Nocleg: najlepiej pozostać na nocleg w Zermatt, bo wiele hoteli oferuje pakiety zniżkowe na kolejki linowe.

Dzień 10 – 11: Przełęcz Grimsel i powrót do Krakowa

W drodze powrotnej do Polski na pożegnanie z Grand Tour of Switzerland przejechaliśmy przez niezwykłą Przełęcz Grimselpass (2164 m n.p.m.). Łączy ona kanton Berno i Valais i jest znana z malowniczych widoków na wysokogórskie jeziora, tamy i potężne granitowe szczyty. Droga przez Grimsel jest pełna zakrętów i serpentyn, które prowadzą przez skaliste zbocza, polodowcowe doliny i zapierające dech w piersiach panoramy. Po drodze można zobaczyć szmaragdowe jeziora Lac de Grimselsee i Lac d’Oberaar, które odbijają w swoich taflach niebo i okoliczne góry.

Przełęcz Grimsel była historycznie jednym z kluczowych szlaków handlowych przez Alpy, a dziś przyciąga miłośników krajobrazów, fotografii i górskich tras samochodowych. To idealne miejsce na krótki postój przed powrotem do domu, by nacieszyć oczy alpejską scenerią i zrobić ostatnie zdjęcia przed opuszczeniem Szwajcarii.

Z Przełęczy Grimsel skierowaliśmy się w stronę granicy z Niemcami, by zatrzymać się na nocleg w Monachium.

Informacje praktyczne:

• Zwykle droga przez przełęcz Grimsel jest czynna od końca maja/ początku czerwca do października, w zależności od warunków pogodowych i ilości śniegu;
• Zimą droga jest zamknięta, a ruch odbywa się jedynie przez dolinę i tunel Grimsel (część dróg lokalnych) – samochody nie mogą przejechać samej przełęczy;
• Nocleg: Monachium

Grand Tour of Switzerland – ważne informacje

Najlepszy czas na przejazd Grand Tour of Switzerland

To okres od połowy maja do października. Wtedy wszystkie górskie przełęcze są otwarte, a pogoda sprzyja zarówno zwiedzaniu miast, jak i wyprawom w góry. Wczesną wiosną i późną jesienią część trasy może być niedostępna z powodu śniegu – szczególnie na odcinkach wysokogórskich, takich jak Furka, Grimsel czy Sustenpass.

Opłaty drogowe w Szwajcarii (winieta)

W Szwajcarii korzystanie z autostrad i dróg szybkiego ruchu wymaga posiadania winiety rocznej, która kosztuje około 40 CHF. Winieta jest ważna od 1 stycznia do 31 grudnia roku kalendarzowego, niezależnie od daty zakupu. Dzięki niej można swobodnie korzystać ze wszystkich autostrad w całym kraju bez dodatkowych opłat. Winietę można kupić online (e-winieta) powiązaną z tablicą rejestracyjną pojazdu lub tradycyjną winietę naklejoną na przednią szybę samochodu na stacjach benzynowych w Szwajcarii, a także w Niemczech, Austrii czy Włoszech przed wjazdem do kraju. Dla podróżujących trasą Grand Tour jedna winieta zazwyczaj wystarcza na cały wyjazd, obejmując wszystkie główne autostrady i dostępne przełęcze.

Większość górskich przełęczy, takich jak Gotarda, Furka, Grimsel, nie wymaga osobnych opłat i jest dostępna bezpłatnie. Wyjątki stanowią jedynie niektóre tunele lub drogi prywatne. Przykładowo, przejazd Wielkim Tunelem Św. Bernarda to koszt ok. 28 EUR w jedną stronę.

Parkingi w Szwajcarii

Podobnie jak w innych krajach Europy Zachodniej, w Szwajcarii parkingi płatne to codzienność. Nawet będąc gościem hotelowym, często spotyka się z dodatkowymi opłatami za miejsce postojowe. Istnieją dwa główne rodzaje parkomatów – w jednym wpisujesz numer miejsca swojego postoju, w drugim płacisz za określony czas i otrzymujesz karteczkę, którą umieszcza się za szybą. Zazwyczaj parkowanie w Szwajcarii kosztuje od 10 do 50 CHF dziennie, a w większych miastach ceny godzinowe mogą sięgać nawet 4 CHF za godzinę.

Przed zostawieniem samochodu warto zapoznać się z obowiązującym oznaczeniem stref:

• Białe strefy bez numeracji umożliwiają bezpłatne i nieograniczone czasowo parkowanie;
• Białe strefy z numeracją są płatne w określonych godzinach, najczęściej w dni robocze od 8:00 do 11:30 i od 14:30 do 18:00, a czas postoju jest ograniczony;
• Niebieskie strefy są bezpłatne, ale z ograniczeniem czasowym, zazwyczaj do 90 minut, i wymagają posiadania niebieskiego kwitu z godziną zajęcia miejsca;
• Czerwone strefy pozwalają na postój bezpłatny, ale do 15 godzin, a czerwony kwit również jest wymagany;
• W żółtych strefach parkowanie jest zabronione;

Parkingi wielopoziomowe i podziemne działają podobnie jak w Polsce – najpierw kupuje się bilet przy wjeździe, a przy wyjeździe używa go do otwarcia szlabanu. Takie parkingi są płatne, zwykle droższe od miejsc ulicznych, ale nieograniczone czasowo. W strefach mieszkalnych oznaczonych jako „Visiteurs” odwiedzający muszą często umieścić karteczkę z nazwiskiem/nazwą hotelu na desce przy przedniej szybie samochodu.

Aplikacja Grand Tour of Switzerland

Trasa Grand Tour of Switzerland ma swoją własną aplikację mobilną. To oficjalny przewodnik po jednej z najpiękniejszych tras samochodowych w Europie, łączącej najważniejsze atrakcje Szwajcarii na ponad 1600 kilometrach. Działa offline, więc możesz z niej korzystać bez dostępu do internetu, co jest bardzo praktyczne w górskich rejonach. Zawiera szczegółową mapę trasy, opisy miejsc wartych odwiedzenia, wskazówki fotograficzne oraz lokalizacje charakterystycznych czerwonych ram Grand Tour, które stały się symbolem tej podróży. Aplikacja pomaga też planować dzień, sugerując atrakcje po drodze, punkty widokowe i miejsca noclegowe. To świetne narzędzie, które pomoże zaplanować Ci przejazd Grand Tour.

Przewodnik po Grand Tour of Switzerland

Każdy dzień na trasie Grand Tour of Switzerland mógłby być osobnym postem – tyle tu widoków, emocji i wrażeń! Staraliśmy się jednak zebrać w jednym miejscu najważniejsze informacje, które ułatwią Ci zaplanowanie własnej podróży. Jeśli czujesz niedosyt, zajrzyj do szczegółowego e-guide po trasie przygotowanego przez Switzerland Tourism przy Ambasadzie Szwajcarii w Warszawie, który możesz pobrać całkowicie za darmo z tego linka.

Post ten powstał we współpracy z Switzerland Tourism przy Ambasadzie Szwajcarii w Warszawie.

Artykuł Grand Tour of Switzerland – najpiękniejsza trasa samochodowa Szwajcarii pochodzi z serwisu 101 Countries Before 50.

Nieoczywiste atrakcje Teneryfy – poza utartym szlakiem

Park Krajobrazowy Anaga (Parque Rural de Anaga)

Nieoczywiste atrakcje Teneryfy otwieramy Parkiem Krajobrazowym Anaga. To jedno z najbardziej magicznych i tajemniczych miejsc na wyspie – surowy, zielony, zazwyczaj spowity mgłą. Ukryty na północno-wschodnim krańcu Teneryfy, z dala od kurortów, przypomina świat, w którym czas się zatrzymał. To kraina porośnięta lasem laurowym, jednym z najstarszych ekosystemów Europy, gdzie drzewa o poskręcanych gałęziach toną w zieleni, a ścieżki wiją się przez wąwozy, grzbiety i ukryte wioski.

To właśnie Anaga odzwierciedla dziką i zieloną duszę Teneryfy – autentyczną, nieskażoną masową turystyką. Choć do niektórych miejsc można dojechać samochodem, najcenniejsze skarby Anagi odkrywa się pieszo – wędrując szlakami, które wiją się wśród gór, lasów i klifów spadających pionowo wprost do oceanu.

Porośnięte lasem wawrzynowym, góry Anaga wpisane na listę Rezerwatu Biosfery UNESCO – to jeden z najważniejszych przyrodniczo obszarów całych Wysp Kanaryjskich. Najstarsze skały na Teneryfie też znajdują się właśnie tutaj – formacja Anaga liczy sobie ponad 7 milionów lat! Wciąż żyją tu potomkowie Guanczów – pierwotnych mieszkańców wyspy – szczególnie w trudno dostępnych wioskach jak Chamorga czy Taborno. Góry Anaga to prawdziwy raj dla miłośników górskich widoków. Ze względu na swoje położenie oferują jedne z najpiękniejszych punktów widokowych na Teneryfie. Oto te, których nie możesz przegapić.

Punkty widokowe w Górach Anaga

1. Mirador Cruz del Carmen

To najpopularniejszy punkt widokowy w Anaga i świetny początek każdej przygody. Z platformy widokowej roztacza się panorama na dolinę La Laguna, a przy dobrej pogodzie widać z tego miejsca szczyt El Teide wyłaniający się ponad chmurami.

2. Mirador Pico del Inglés

Jeden z najbardziej spektakularnych punktów – z widokiem 360° na góry, doliny i wybrzeże. Przy dobrej widoczności zobaczysz z niego zarówno La Lagunę, Santa Cruz, jak i El Teide. Droga do punktu wiedzie przez malowniczy, tunelowy odcinek porośnięty bujnym lasem laurowym – tworzy to niesamowity, niemal bajkowy klimat.

3. Mirador de Jardina

Położony nieco niżej niż Cruz del Carmen, z widokiem na zieloną dolinę i kolorowe domki miasteczek. To mniej zatłoczony punkt, idealny na poranne zdjęcia.

4. Mirador Risco Amogoje (przy drodze do Taganana)

Położony na krętej, malowniczej trasie z Cruz del Carmen do wioski Taganana. Oferuje cudowne widoki na wybrzeże i ocean oraz serpentyny wijące się przez zielone stoki Anagi.

5. Mirador Benijo

Położony nad słynną plażą o tej samej nazwie. Zachody słońca z tego miejsca to czysta magia – skały wystające z oceanu, fale uderzające o czarny piasek i dzikość północnego wybrzeża tworzą razem widowisko, którego nie zapomnisz.

Baśniowy tunel w Górach Anaga

W sercu surowych i wiecznie zielonych Gór Anaga oprócz malowniczych punktów widokowych kryje się miejsce, którego nie znajdziesz w oficjalnych przewodnikach – a mimo to przyciąga tysiące zachwyconych wędrowców i fotografów. To Camino viejo al Pico del Inglés, znane jako baśniowy tunel. Niegdyś była to stara droga prowadząca na szczyt Pico del Inglés, dziś – to niemal magiczny korytarz, gdzie natura przejęła kontrolę, tworząc coś na pograniczu rzeczywistości i baśni.

Tunel powstał jako głęboki przekop przez skałę – ma ok. 70 metrów długości i miejscami ponad 5 metrów wysokości. Z czasem, gdy droga wyszła z użycia, okoliczny las wawrzynowy zaczął stopniowo zarastać jej ściany i sklepienie, aż w końcu przekształcił ją w naturalny, zjawiskowy tunel. Szczególnie pięknie miejsce to wygląda podczas pochmurnej lub mglistej pogody – wtedy całość tonie w półcieniu, a przez liście przebija się miękkie światło. Jest w tym miejscu coś tajemniczego, jakby przenosiło na chwilę do filmu fantasy.

Porada: Tunel leży przy starej drodze Camino viejo al Pico del Inglés. Przy samej drodze są dwie małe zatoczki – nie zawsze dostępne. Jest to nieoficjalna atrakcja – ściany tunelu nie są zabezpieczone, warto zachować ostrożność.

Szlaki trekkingowe w Parku Krajobrazowym Anaga

Góry Anaga na Teneryfie to prawdziwy raj dla miłośników trekkingu. Ten malowniczy, górzysty region wyspy kryje jedne z najpiękniejszych i najbardziej zróżnicowanych szlaków pieszych na całym archipelagu. Wiją się one przez wiecznie zielone lasy laurowe, głębokie wąwozy i grzbiety z widokami na ocean, prowadząc do ukrytych wiosek, dzikich plaż i spektakularnych punktów widokowych. Jeśli lubisz wędrować chcielibyśmy polecić Ci trzy szlaki trekkingowe.

1. Szlak trekkingowy Benijo – El Draugilo

Ta kilkukilometrowa pętla to idealne połączenie dzikiego atlantyckiego wybrzeża, opuszczonych wiosek i zielonych zboczy Gór Anaga. Trasa nie jest trudna technicznie i dostarcza mnóstwa wrażeń – zarówno wizualnych jak i kondycyjnych. Szlak rozpoczyna się w maleńkiej wiosce Benijo znanej z jednej z najpiękniejszych plaż na Teneryfie. Już sam widok z punktu startowego zapiera dech w piersiach – ocean rozbija się o skały Roques de Anaga, słońce igra w falach, a zapach soli miesza się z wonią dzikich kwiatów.

Po ok. 30–40 minutach łatwego spaceru wzdłuż wybrzeża dotrzesz do El Draguillo – maleńkiej, niemal opuszczonej osady. Ciszę przerywają w niej tylko mewy i wiatr. Za El Draguillo szlak ostro pnie się pod górę – to najbardziej wymagający odcinek trasy. Ale też najbardziej widowiskowy. Wspinając się serpentynami, zyskujesz kolejne poziomy panoramy – widoki na dolinę i samotną wioskę majaczącą na tle błękitnego oceanu. Im wyżej tym pojawia się gęstsza roślinność – to początek wawrzynowego lasu. Powietrze staje się chłodniejsze i bardziej wilgotne. To właśnie ta zmienność sprawia, że Góry Anaga są tak fascynujące.

Z grzbietu zaczyna się zejście szutrowym szlakiem z powrotem do Benijo. To fragment z widokiem na ocean, majestatyczne klify i wioski ukryte w dolinach. Po powrocie do Benijo koniecznie zajrzyj do pobliskiego miasteczka Taganana! Dawniej zupełnie odcięte od reszty wyspy, przez wieki rozwijało się w izolacji – dzięki temu do dziś zachowało swój autentyczny, kanaryjski charakter. To jedna z najstarszych osad na Teneryfie, założona przez hiszpańskich osadników już w XVI wieku. Wąskie uliczki, bielone domki przylegające do skał, kościółek Santa Catalina z pięknym, drewnianym ołtarzem i widoki, które zostają w pamięci na zawsze.

Informacje praktyczne:

• Długość pętli: ok. 5–6 km
• Czas przejścia: 3–4 godziny (z przystankami na zdjęcia i odpoczynek)
• Trudność: umiarkowana (łatwy początek, strome podejście po El Draguillo)
• Oznakowanie: przyzwoite, ale warto mieć Maps.me lub Komoot
• Parking: w Benijo, ale w wielu miejscach w wiosce nie można parkować, szczególnie przy prywatnych posesjach. Poszukaj wolnego miejsca zaraz przy wejściu na szlak!
• Najlepiej wyruszyć na szlak rano lub późnym popołudniem, by uniknąć ostrych promieni słońca. W górach może być mgliście i chłodno – warto mieć warstwową odzież, a przy deszczu buty trekkingowe z dobrą podeszwą są obowiązkowe.

2. Szlak trekkingowy „Roque de Taborno”

Ten szlak to prawdziwa perełka północno-wschodniej Teneryfy – krótka pętla, która prowadzi przez malownicze grzbiety Gór Anaga, oferując spektakularne widoki na ocean i jeden z najbardziej charakterystycznych szczytów regionu – Roque de Taborno, często nazywany „teneryfskim Matterhornem”.

Szlak rozpoczyna się w górskiej wiosce Taborno. To maleńka, urokliwa osada, w której czas zdaje się płynąć wolniej. Warto przed startem rzucić okiem na panoramę rozciągającą się z miasteczka – strome zbocza porośnięte zielenią, w oddali migoczący Atlantyk i samotna, skalna iglica, która przyciąga wzrok niczym magnes.

Szlak zatacza pętlę wokół tej imponującej formacji skalnej. Jest niedługi, ale pełen obłędnych widoków! Początkowo prowadzi wąską ścieżką wykutą w zboczu, często z ekspozycją, ale bezpieczną przy suchej pogodzie. W miarę jak będziesz zbliżał się do Roque de Taborno, samotne, bielone domki wioski zostają daleko za Tobą, a widoki staną się coraz bardziej zjawiskowe. Zobaczysz surowe klify wpadające wprost do oceanu i mgły snujące się między wzgórzami. Poczujesz dzikość i pierwotność Anagi w najczystszej postaci. Szlak stopniowo zawraca i zaczyna łagodnie piąć się z powrotem ku Taborno. Podłoże bywa luźne, szczególnie po deszczu, ale przy dobrej pogodzie nie sprawia większych trudności.

Informacje praktyczne:

• Długość pętli: ok. 3 km
• Czas przejścia: 1,5–2 godziny (z przerwami na zdjęcia i podziwianie widoków)
• Trudność: łatwa do umiarkowanej (przy suchej pogodzie), kilka wąskich odcinków z ekspozycją
• Oznakowanie: słabe – warto mieć offline mapę (Komoot, Maps.me)
• Dojazd: kręta droga do Taborno z La Laguny lub Taganany – wąska i miejscami wymagająca
• Parking: mały plac przy końcu drogi w Taborno (miejsce dla kilku aut)\
• Zabierz buty trekkingowe z dobrą podeszwą, warstwową odzież i wodę do picia
• Jeśli masz czas, warto po wędrówce zatrzymać się w małej restauracji lub guachinche w wiosce Taborno – domowe potrawy, lokalne sery i kanaryjskie wino smakują tu wyjątkowo dobrze.

3. Szlak trekkingowy Punta del Hidalgo – Chinamada (PR-TF 10)

Ten szlak to podróż w głąb serca Gór Anaga – od oceanu po skaliste tarasy i pradawne osady ukryte wśród wawrzynowych lasów. Łączy dwa zupełnie różne światy: dzikie wybrzeże Punta del Hidalgo i surrealistyczną wioskę Chinamada, w której ludzie do dziś mieszkają w domach wykutych w skałach. To jedna z najbardziej widowiskowych tras trekkingowych północnej Teneryfy.

Szlak startuje w Punta del Hidalgo, nieopodal okolicy latarni morskiej, a jego początek prowadzi łagodnie wzdłuż koryta rzeki. Szybko zaczyna się jednak podejście. Od tej pory przez większość trasy będziesz szedł pod górę wzdłuż malowniczego wąwozu Barranco del Rio. Zabierz wodę i coś do przekąszenia – nie ma tu sklepów ani schronisk. Ale nie martw się, trud wędrówki wynagradzają niezwykłe widoki – strome zielone zbocza porośnięte kaktusami, klify, tarasy uprawne i samotne domki wciśnięte w góry.

To na co zapewne zwrócisz uwagę wędrując tym szlakiem to pomarańczowy kolor ziemi. To zasługa wulkanicznego pochodzenia Teneryfy. Wyspa zbudowana jest z lawy i materiałów piroklastycznych, które z czasem wietrzeją i zmieniają kolor. W rejonie Anaga, zwłaszcza na trasie do Chinamady, dominują bazalty i tufy wulkaniczne, które w wyniku utleniania żelaza nabierają rdzawego, pomarańczowo-czerwonego koloru. Do tego dochodzi wpływ wilgoci i bujnej roślinności, co daje piękny kontrast kolorów: zieleń kaktusów z czerwienią ziemi i błękitem oceanu.

Po ok. 2 godzinach wspinaczki dotrzesz do Chinamady – absolutnie wyjątkowej wioski. Mieszkańcy nadal żyją tu w domach wydrążonych w skale. Panuje cisza, jakby czas się zatrzymał. Koniecznie podejdź do punktu widokowego Mirador de Aguaide – stamtąd zobaczysz przepaściste klify i bezkres oceanu. Widok jest niesamowity. Możesz wrócić tą samą trasą albo kontynuować szlak do Cruz del Carmen, jeśli masz więcej czasu i sił. W Chinamada działa też skromny bar – warto zajrzeć choćby na sok z kaktusa albo kawę z widokiem.

Informacje praktyczne:

• Długość w obie strony: ok. 10 km
• Czas przejścia: ok. 5 h
• Przewyższenie: około 627 m
• Trudność: wymagający– długie podejście
• Początek szlaku: Punta del Hidalgo (przy latarni morskiej)
• Zakończenie: Chinamada (można wrócić tą samą drogą lub kontynuować do Cruz del Carmen)
• Buty trekkingowe obowiązkowe, podobnie jak coś cieplejszego do ubrania – w górnych partiach może być chłodno i wilgotno
• Szlak dobrze oznaczony, ale warto mieć aplikację typu Komoot lub Maps.me dla orientacji
• Nie ma punktów gastronomicznych po drodze, dopiero w Chinamada (i nie zawsze otwarte)

Miasta i miasteczka północnej Teneryfy

Na północy Teneryfy, tam gdzie chmury tańczą wokół szczytów gór, a ocean uderza o dzikie klify, oprócz Gór Anaga kryją się miasta i miasteczka jak z innego świata. Na szczególną uwagę zasługują trzy z nich: La Orotava, Garachico i Icod de los Vinos. Nie są tak zatłoczone jak popularne kurorty południa i zachowały swoją autentyczność, spokój i duszę. To miejsca, gdzie historia splata się z legendą, a każda brukowana uliczka opowiada inną opowieść. Choć pogoda bywa tu kapryśna – poranna mgła może ustąpić miejsca złocistemu słońcu, by po chwili znów ukryć wszystko w miękkim welonie deszczu – właśnie to czyni ten region Teneryfy tak urzekająco nieprzewidywalnym. Warto wyruszyć w tę stronę wyspy, by poczuć, jak pachnie prawdziwa Teneryfa – winem, lawą i wilgotnym lasem.

1. La Orotava

La Orotava to prawdziwa perełka północnej Teneryfy — elegancka, dostojna i pełna kanaryjskiego uroku. Leży na łagodnych zboczach doliny o tej samej nazwie, otoczona bujną roślinnością i z widokiem na ocean oraz majestatyczny szczyt wulkanu Teide, który niczym strażnik góruje nad miastem. To jedno z najstarszych i najpiękniejszych miast na wyspie, którego kolonialna przeszłość odbija się w każdym zakątku.

Spacerując po wąskich, brukowanych uliczkach La Orotavy, odniesiesz wrażenie jakbyś cofnął się w czasie. Wspaniałe, historyczne rezydencje z drewnianymi balkonami, kolorowe fasady, dziedzińce skąpane w kwiatach i klimatyczne patia opowiadają historię bogatych rodów i kupców, którzy tu niegdyś mieszkali. Jednym z najbardziej znanych przykładów kanaryjskiej architektury jest Casa de los Balcones, czyli Dom Balkonów – muzeum, warsztat rękodzieła i skarbnica lokalnej tradycji. Tu również możesz zobaczyć słynne balkony z rzeźbionego drewna, które stały się symbolem miasta.

Nieopodal znajduje się także Casa Lercaro, kolejna imponująca rezydencja z muzeum i ogrodem, a także Jardines del Marquesado de la Quinta Roja – malownicze ogrody z widokiem na całe miasto i wybrzeże. Miasto słynie również z corocznego święta Bożego Ciała, podczas którego ulice pokrywane są ogromnymi, misternymi dywanami z kolorowego piasku wulkanicznego z Teide – to prawdziwe dzieła sztuki efemerycznej, które znikają po kilku dniach, pozostawiając tylko wspomnienia.

La Orotava to także dobre miejsce, by poczuć smak lokalnego życia. Warto zajrzeć do Tasca Villera na tapas i kanaryjskie wino, albo usiąść na kawę w jednej z kawiarni przy Plaza de la Constitución – głównym placu miasta, pełnym zieleni i otoczonym pięknymi kamienicami.

Porada: dostępny jest bezpłatny parking przy Calle Inocencio García i w okolicach centrum, ale warto przygotować się na krótki spacer. Pogoda na północy Teneryfy jest bardziej zmienna niż na południu wyspy – warto zabrać cienką kurtkę i parasol, ale niech Cię to nie zniechęca. Chmury tylko dodają miastu uroku. Z południa Teneryfy do La Orotavy można dojechać w ok. 1–1,5 godziny. To świetny pomysł na całodniową wycieczkę.

2. Icod de los Vinos

Kolejną nieoczywistą atrakcją Teneryfy jest miasteczko Icod de los Vinos. Na pierwszy rzut oka wydaje się ono senne, ale pod tą spokojną powierzchnią kryje w sobie historię sięgającą setek lat wstecz, wulkaniczne legendy i głęboko zakorzenioną w kulturze tradycję winiarską. Położone na zielonych zboczach północno-zachodniej Teneryfy, Icod otula gęsta zieleń winnic, starych lasów i plantacji bananów, a nad wszystkim unosi się zapach wilgotnej ziemi, soli z pobliskiego oceanu i… wina.

To właśnie tu znajduje się jeden z najstarszych i najbardziej tajemniczych symboli Teneryfy – Drago Milenario, czyli tysiącletnie drzewo smocze. Choć jego wiek nie jest dokładnie znany (naukowcy spierają się, czy ma 800, 1000 czy może „tylko” 600 lat), jedno jest pewne – to żywa legenda wyspy. Drzewo znajduje się w pięknym Parque del Drago, w którym oprócz samego „Drago” można podziwiać wiele endemicznych roślin i dowiedzieć się więcej o lokalnej florze i wierzeniach Guanczów, pierwszych mieszkańców wyspy. Wstęp do parku jest płatny, ale drzewo możesz podziwiać za darmo z małego punktu widokowego nieopodal Plaza de San Marcos.

Ale Icod de los Vinos to nie tylko drzewo. Spacer po jego uliczkach to uczta dla zmysłów – brukowane alejki, stare kościółki, ciche dziedzińce i ukryte wśród białych murów winiarnie. Warto zajrzeć do Kościoła San Marcos, jednej z najważniejszych budowli sakralnych Teneryfy, a także odwiedzić Museo de Malvasía, gdzie oprócz historii tutejszego wina można… go spróbować! Icod to bowiem stolica winogron i wina malvasía – słodkiego, aromatycznego trunku, który przez wieki podbijał serca europejskich arystokratów.

Porada: Bezpłatny parking znajduje się przy Avenida del Emigrante oraz w okolicy Parque del Drago. W centrum obowiązują płatne parkingi. Tu również pogoda jest zmienna, z dużą ilością słońca, ale i przelotnymi chmurami. Warto ubrać się „na cebulkę”. Z La Orotavy do cod dojedziesz w około 30 minut. Gdzie smacznie zjeść? Polecamy Ci ogromnie restaurację Casa del Drago z widokiem na słynne drzewo. Restauracja serwuje smaczne dania i może pochwalić się super klimatem!

3. Garachico

Garachico to miasteczko jak z kart starych opowieści – ciche, klimatyczne i niezwykle malownicze, a przy tym pełne dramatycznej historii i autentycznego kanaryjskiego ducha. Położone na północno-zachodnim wybrzeżu Teneryfy, u stóp stromych klifów i w cieniu wygasłego wulkanu, przez wieki było jednym z najważniejszych portów handlowych wyspy. Do czasu… gdy w 1706 roku potężna erupcja wulkanu Trevejo niemal całkowicie zmiotła je z powierzchni ziemi.

To właśnie ten dramat nadał Garachico wyjątkowego charakteru – dziś miasto dosłownie zbudowane jest na zastygłej lawie. Czarna, wulkaniczna ziemia kontrastuje z bielą tradycyjnych budynków z czerwonymi dachami, tworząc wyjątkowy pejzaż, w którym historia spotyka się z naturą. Najbardziej charakterystycznym miejscem są naturalne baseny El Caletón, utworzone właśnie przez wspomnianą erupcję. Te niewielkie zatoczki z lawy wypełnione wodą oceaniczną to idealne miejsce na kąpiel – spokojniejsze niż otwarte morze, a do tego spektakularnie piękne, zwłaszcza o zachodzie słońca.

Warto zatrzymać się na chwilę na Plaza de la Libertad, sercu miasteczka, otoczonego kolonialnymi kamienicami i uroczymi kawiarenkami. Tu znajduje się także kościół Santa Ana, jeden z najważniejszych zabytków sakralnych Garachico, oraz Convento de San Francisco, dawny klasztor. Nie można też pominąć Castillo de San Miguel – niewielkiej twierdzy z widokiem na ocean, która kiedyś chroniła miasto przed piratami, a dziś jest miejscem spacerów i zdjęć z bajecznym tłem. Garachico uznawane jest za jedno z najbardziej „autentycznych” miast na Teneryfie – w dużej mierze wolne od masowej turystyki.

Porada: Darmowy parking znajdziesz przy Av. Adolfo Suarez. Garachico warto odkrywać pieszo – odległości są niewielkie, a każda uliczka skrywa coś wartego uwagi. Jak na północ wyspy przystało, pogoda bywa kapryśna – czasem mgła z oceanu zasnuwa miasteczko w tajemniczy welon, dodając mu jeszcze więcej uroku.

Wulkan Chinyero

Choć to wulkan Teide króluje w większości przewodników, warto wiedzieć o tym, że Teneryfa to wyspa wulkanów – i to dosłownie! Na całej wyspie znajduje się ponad 300 stożków wulkanicznych, z czego wiele można zobaczyć podczas pieszych wędrówek. Niektóre wyglądają jak wzgórza porośnięte lasem, ale to wciąż ślady potężnych sił natury, które ukształtowały wyspę. Wśród nich wyróżnia się Chinyero – ostatni aktywny wulkan na Teneryfie, który wybuchł w 1909 roku, zostawiając po sobie spektakularny, księżycowy krajobraz z zastygłą lawą i surową roślinnością.

Tu również chcielibyśmy polecić Ci malowniczy szlak pieszy wokół wulkanu Chinyero. Jest to idealna propozycja na lekki, ale niezwykle malowniczy trekking ze zmieniającymi się co krok nie tylko widokami, ale i …. pogodą!

Szlak Circuito del Volcán Chinyero

Circuito del Volcán Chinyero to kilku kilometrowa pętla, która zachwyca o każdej porze dnia – i w każdej pogodzie. Szlak zaczyna się nieopodal punktu widokowego Mirador de Los Poleos. Na początku ścieżka prowadzi łagodnie przez iglasty las, gdzie powietrze pachnie żywicą i wilgocią. Po kilku minutach krajobraz zaczyna się zmieniać – z gęstej zieleni przechodzi w surowe pola zastygłej lawy. To tutaj natura opowiada historię ostatniej erupcji Chinyero z 1909 roku – czarne, poszarpane głazy kontrastują z niebem i zielonymi wysepkami roślinności, które próbują przebić się przez zastygłą ziemię.

W pogodny dzień z wielu punktów na trasie zobaczysz nie tylko sam stożek Chinyero, ale i majestatyczny Teide, górujący nad wyspą jak milczący strażnik. Ale nie daj się zwieść słońcu – pogoda w tej części wyspy potrafi zmieniać się błyskawicznie. Gdy tylko wejdziesz wyżej, mogą pojawić się chmury, gęste mgły i chłodniejszy wiatr. W jednej chwili jesteś w jasnym lesie, a w kolejnej idziesz przez tajemniczy, niemal baśniowy krajobraz spowity mlekiem z chmur.

Szlak nie jest trudny technicznie, ale wymaga kondycji – podłoże to często sypki żwir wulkaniczny, a teren bywa nierówny. Warto mieć dobre buty trekkingowe i warstwową odzież – tu naprawdę możesz doświadczyć czterech pór roku w ciągu jednej wycieczki. Spacer wokół Chinyero to nie tylko uczta dla oczu, ale i wyjątkowe doświadczenie geologiczne – chodzisz po ziemi, która była kiedyś gorącym strumieniem lawy.

Informacje praktyczne:

• Długość trasy: ok. 7 km (pętla)
• Czas przejścia: 2,5–3 godziny
• Punkt startowy: Mirador de Los Poleos (dobry dojazd i parking)
• Trudność: łatwa do umiarkowanej (nierówne podłoże, zmienna pogoda)
• Oznakowanie: bardzo dobre – szlak PR-TF 43.3
• Wskazówki: zabierz wodę, przekąski i kurtkę przeciwwiatrową; polecamy ruszyć rano, kiedy światło najlepiej wydobywa kolory krajobrazu

Park Narodowy Teide

Choć Park Narodowy Teide bezdyskusyjnie nie jest nieoczywistą atrakcją na Teneryfie i nie znajduje się poza utartym szlakiem to nie mogło go tu zabraknąć. To miejsce, gdzie natura opowiada swoje najstarsze, najbardziej mistyczne historie. To wulkaniczna pustynia, jakby z innego świata — surowa, dzika, pełna kontrastów. Gdy staniesz u stóp wulkanu Teide (najwyższy szczyt Hiszpanii, który sięga aż 3718 metrów nad poziom morza), czujesz potęgę ziemi pulsującej pod Twoimi stopami, jakby góra skrywała tajemnice sprzed milionów lat.

Wędrując po parkowych ścieżkach, odkryjesz krajobraz, który wygląda jakby został wyrzeźbiony przez ogień i wiatr — pola zastygłej lawy o dziwnych kształtach, skały, które zdają się żyć własnym życiem, a wszystko to pod błękitem nieba, które przy zachodzie słońca zamienia się w spektakl barw od złota po purpurę.

Teide to również świat pełen życia, które nauczyło się przetrwać w tych ekstremalnych warunkach. Endemiczne sosny kanaryjskie, które na pierwszy rzut oka wyglądają jak zaginione w czasie drzewa, tu rosną, opierając się siłom natury. To właśnie tutaj, w cieniu wulkanu, rodzą się legendy i opowieści Guanczów, którzy widzieli w tej górze coś więcej niż tylko wulkan — świętą przestrzeń, miejsce kontaktu z bogami, miejsce mocy.

Gdy zapada zmrok, park przemienia się w kosmiczną arenę. Nocne niebo nad Teide to jedno z najczystszych miejsc na Ziemi do obserwacji gwiazd. Miliony światełek rozświetlają granatową czeluść, a Ty możesz poczuć się jak podróżnik międzygwiezdny, stojąc na krawędzi ziemi i kosmosu jednocześnie. W tym miejscu ziemska rzeczywistość miesza się z magią, a każdy oddech zdaje się być połączeniem z wszechświatem.

Szlak trekkingowy Roques de García

Coć w Parku Narowowym teide znajduje się wiele przepięknych punktów widokowych, które możesz podziwiac praktycznie nie wychodząc z samochodu my chcieliśmy polecić Ci spacer Szlakiem Roques de García. Każdy krok na tej ścieżce to spotkanie z żywiołami, które od tysiącleci rzeźbiły skały w surrealistyczne kształty. Przechadzając się tą trasą, poczujesz, jak każdy kamień, każda szczelina w skale opowiadają historię ognia, wiatru i lodu, które łączyły siły, by stworzyć tę niepowtarzalną rzeźbę natury.

Szlak Roques de García to łatwa i przyjemna trasa o długości około 5 km, która prowadzi pętlą wokół słynnych formacji skalnych w Parku Narodowym Teide. Przejście zajmuje zwykle około 1,5 do 2 godzin, więc to świetna opcja na niezbyt długą wycieczkę, podczas której zobaczysz jedne z najbardziej charakterystycznych i fotogenicznych miejsc parku. Start znajduje się przy parkingu przy Centrum Informacyjnym El Portillo lub Mirador de La Ruleta, gdzie łatwo zaparkujesz samochód. Trasa jest dobrze oznakowana i przygotowana, ale podłoże bywa kamieniste i nierówne, więc warto mieć wygodne buty trekkingowe. Na trasie nie ma sklepów ani miejsc, gdzie można kupić jedzenie czy wodę, więc dobrze zabrać ze sobą coś do picia i małą przekąskę. Najlepiej wybrać się rano albo późnym popołudniem, kiedy słońce nie świeci już tak mocno, a światło pięknie podkreśla rzeźbę skał. Nie zapomnij o nakryciu głowy i kremie z filtrem, bo na szlaku nie ma cienia.

Informacje praktyczne:

• Długość trasy: około 5 km (pętla)
• Czas przejścia: 1,5–2 godziny
• Punkt startowy: parking przy Centro de Visitantes El Portillo lub przy Mirador de La Ruleta
• Trudność: łatwa – trasa przystępna dla większości osób, ale nierówne, kamieniste podłoże wymaga wygodnego obuwia
• Oznakowanie: bardzo dobre, szlak dobrze wytyczony i oznaczony na mapach parku

Kolejka linowa Teleférico del Teide

Jest to najprostszy sposób, aby dostać się w pobliże szczytu wulkanu Teide bez żadnych zezwoleń. W ciągu około 8 minut pokonuje ona różnicę wysokości ponad 1200 metrów, wwożąc pasażerów z dolnej stacji na wysokości 2356 m n.p.m. do górnej stacji La Rambleta na 3555 m n.p.m. Kolejka kursuje codziennie, zazwyczaj w godzinach od 9:00 do 17:00. Ceny biletów dla przyjezdnych wynoszą około 42 € za bilet w obie strony dla osoby dorosłej. Bilety można zakupić online na oficjalnej stronie kolejki linowej.

Warto pamiętać, że kolejka może być zamknięta w przypadku niesprzyjających warunków pogodowych, takich jak silny wiatr. Dlatego zalecamy wcześniejsze sprawdzenie aktualnych informacji na stronie operatora kolejki. Po dotarciu na górną stację możesz podziwiać spektakularne widoki oraz skorzystać z wyznaczonych szlaków turystycznych. Jeśli planujesz wejście na sam szczyt Teide (Pico del Teide), pamiętaj, że wymaga to dodatkowego, bezpłatnego pozwolenia, które należy zarezerwować z wyprzedzeniem!

Wioska Masca w górach Teno

Na koniec atrakcji Teneryfy zostawiamy Masca czyli jedną z najbardziej malowniczych i tajemniczych wiosek na Teneryfie — ukrytą wysoko w górach Teno, wśród stromych zboczy i dzikich wąwozów. Dawniej niemal całkowicie odcięta od świata, dziś przyciąga podróżników swoją niezwykłą lokalizacją i atmosferą zagubionej w czasie osady. Wąska, kręta droga prowadząca do wioski dostarcza niesamowitych widoków — zakręt za zakrętem odsłaniają się coraz to bardziej spektakularne panoramy na otaczające góry i ocean. Sam przejazd tą trasą (TF-436 z Santiago del Teide) to już przygoda sama w sobie – trzeba jechać ostrożnie, ale nagroda na końcu trasy warta jest każdego zakrętu.

Wioska Masca to urokliwe, kamienne domki, gaje palmowe, tarasy uprawne zawieszone na zboczach i klimatyczne kawiarenki z widokiem na surowy krajobraz gór Teno. Można tu po prostu pospacerować, usiąść z kawą i podziwiać spektakularną scenerię, bez konieczności schodzenia do wąwozu.

Jeśli jednak planujesz zejście do słynnego wąwozu Masca (Barranco de Masca), musisz wcześniej uzyskać pozwolenie oraz zarezerwować termin online, ponieważ dostęp jest ograniczony i ściśle kontrolowany z uwagi na ochronę przyrody i bezpieczeństwo turystów. Wejście kosztuje około 40 EUR/os. Wąwóz został ponownie otwarty po kilku latach zamknięcia, ale wstęp jest możliwy wyłącznie z wcześniejszą rezerwacją. Trasa wiedzie przez imponujące, skaliste gardło aż do oceanu i zajmuje kilka godzin w jedną stronę – to wymagająca, ale widowiskowa wędrówka.

Jeśli nie chcesz schodzić do wąwozu, i tak warto odwiedzić Mascę dla samego doświadczenia – to jedno z najbardziej niezwykłych miejsc na Teneryfie, w którym można poczuć ducha dawnej wyspy niestety tym razem nie z dala od zgiełku i masy turystów…

Porada: Oficjalny parking znajduje się przy punkcie widokowym Mirador de La Cruz de Hilda. Jest on niewielki i znajduje się na nim zaledwie kilka miejsc parkingowych – zapełniają się bardzo szybko rano! Przy krętej drodze prowadzącej przez Mascę można znaleźć kilka zatoczek, gdzie turyści zostawiają auta. Niektóre z nich są dość niebezpieczne lub nielegalne – warto zwracać uwagę na znaki zakazu i linie na drodze. Alternatywą jest zaparkowanie auta w miasteczku Santiago del Teide i podjechanie autobusem TITSA nr 355 do Maski. To dobre rozwiązanie, jeśli nie chcesz się także stresować manewrowaniem na krętej i wąskiej trasie prowadzącej do wioski.

Atrakcje Teneryfy – informacje praktyczne

I. Jak dolecieć na Teneryfę – loty na Wyspy Kanaryjskie

Teneryfa to największa i najpopularniejsza wyspa archipelagu Wysp Kanaryjskich. Znajdują się tu dwa lotniska:

• Tenerife Sur (TFS) – główny port międzynarodowy, położony na południu wyspy
• Tenerife Norte (TFN) – mniejszy port obsługujący głównie połączenia krajowe i międzywyspowe

Z Polski można dolecieć na Teneryfę bezpośrednio z kilku miast (Warszawa, Katowice, Kraków, Wrocław, Gdańsk), głównie na lotnisko TFS. Loty obsługują m.in. Ryanair czy Wizzair oraz czartery biur podróży.

Sprawdź najlepsze opcje dolotu

II. Jak dostać się z lotniska do wybranego miejsca na wyspie Z lotniska Tenerife Sur (TFS):

• Taksówka – do popularnych kurortów południowych (Los Cristianos, Playa de las Américas, Costa Adeje) kosztuje ok. 25–35 EUR.
• Autobusy TITSA – regularne połączenia z Santa Cruz (nr 111), Los Cristianos i Adeje (nr 40, 343), bilety od 3–10 EUR.
• Wypożyczalnia samochodów – najlepsza opcja na zwiedzanie wyspy, dostępna bezpośrednio na lotnisku (Cicar, TopCar, PlusCar, Goldcar, Hertz).

III. Jak przemieszczać się po Teneryfie

Najwygodniejszą formą poruszania się po Teneryfie jest wynajem samochodu – szczególnie jeśli planujesz aktywne zwiedzanie. Dzięki dobrej sieci dróg i tuneli bez problemu dotrzesz nawet w trudno dostępne miejsca. My za wypożyczenia auta z pełnym ubezpieczeniem w wypożyczalni Budget na 7 dni zapłaciliśmy 220 EUR + paliwo. Sam proces wynajmu auta nie odbiega niczym od standardowego wypożyczenia auta w innych krajach europejskich. Międzynarodowe prawo jazdy nie jest wymagane.

My wynajmujemy auta za granicą poprzez serwis rentalcars.com*. Znajdziesz tam wiele ofert różnych wypożyczalni. W sezonie letnim warto zarezerwować auto z wyprzedzeniem, ponieważ liczba samochodów na wyspie jest ograniczona.

Alternatywnie działa dobrze rozwinięta sieć autobusów TITSA, szczególnie między większymi miejscowościami. Karta Ten+ (doładowywana karta przejazdowa) pozwala na tańsze przejazdy niż zakup pojedynczych biletów.

Parkingi na Teneryfie

Na Teneryfie poruszanie się samochodem to jeden z najlepszych sposobów na zwiedzanie wyspy, ale temat parkowania warto dobrze poznać, bo różni się w zależności od miejsca (duże miasto vs. góry vs. atrakcje turystyczne).

Strefy parkowania – kolory linii:

• Biała linia – darmowe parkowanie (najlepsza opcja, ale szybko się zapełnia)
• Niebieska linia (zona azul) – strefa płatnego parkowania, zwykle obowiązuje od poniedziałku do piątku (8:00–13:00 i 16:00–20:00), w soboty tylko rano, opłaty: 0,50–1 €/godz. w zależności od miasta, płatność: parkometr lub aplikacja (np. Telpark)
• Żółta linia – zakaz parkowania

Rodzaje parkingów

• Darmowe parkingi publiczne (aparcamiento gratuito) – znajdziesz je często przy plażach, miradorach i wioskach
• Płatne parkingi (Parking Público de Pago) – w centrach miast (Santa Cruz, La Laguna, Puerto de la Cruz) lub przy popularnych atrakcjach

IV. Kiedy lecieć na Teneryfę – pogoda na wyspie wiecznej wiosny

Teneryfa słynie z łagodnego klimatu – przez cały rok temperatury utrzymują się między 20 a 30°C.

• Południe wyspy (np. Costa Adeje, Los Cristianos) – cieplejsze, suche, idealne na plażowanie.
• Północ (np. La Laguna, Anaga, Garachico) – bardziej zielona, z większą ilością opadów i bujną roślinnością.

Najlepszy czas na wizytę to okres od marca do czerwca oraz wrzesień – listopad – pogoda sprzyja zwiedzaniu, a wyspa nie jest jeszcze przepełniona turystami.

V. Na jak długo lecieć na Teneryfę

Jeśli chcesz połączyć aktywne zwiedzanie z odpoczynkiem na plaży, 7–10 dni to optymalny czas na poznanie najważniejszych atrakcji wyspy. Przy 14 dniach możesz spokojnie zaplanować wędrówki w górach Anaga i Teno, rejs na oglądanie delfinów, trekking pod Teide, a także wizyty w miasteczkach jak La Orotava, Icod czy Masca.

VI. Noclegi na Teneryfie – gdzie warto się zatrzymać

To zależy jakiego wypoczynku szukasz. Południe wyspy jest idealne na plażowanie, bo słońce świeci tam praktycznie przez cały rok. To najpopularniejsza i najdroższa część Teneryfy z gwarantowaną pogodą i bogatą infrastrukturą. Północ wyspy jest zielona, bardziej lokalna i autentyczna. Ale i chłodniejsza i bardziej wilgotna i sporo tańsza niż południe. My poszliśmy na kompromis podczas naszego pobytu na Teneryfie i nocowaliśmy w dwóch miejscach w wiosce Boca Cangrejo na wschodzie wyspy i w bardziej turystycznej La Arena nieopodal plaży na zachodzie, skąd mieliśmy dość blisko do polecanych ci wyżej atrakcji na północy Teneryfy.

• Południe wyspy (Costa Adeje, Los Cristianos, El Médano) – idealne na plażowanie, z dużym wyborem hoteli i apartamentów.
• Północ (Puerto de la Cruz, La Orotava, San Cristóbal de La Laguna) – bardziej klimatycznie i zielono, idealne dla tych, którzy chcą uciec od turystycznego zgiełku.
• Wnętrze wyspy (Vilaflor, Santiago del Teide) – dobra baza wypadowa do Parku Narodowego Teide.

Ze swojej strony możemy polecić Ci dwa miejsca na północy Teneryfy. Pierwsze z nich to Hacienda el Terrero – Casa La Palmera – urokliwy domek z kuchnią, jadalnią, salonem i sypialnią oraz basenem typu infinity z częścią do opalania, skąd można podziwiać niesamowite wschody i zachody słońca. Drugie miejsce noclegowe to El Pino Centenario 3 – klimatyczny domek położony w pięknym i całkowicie odosobnionym miejscu, na wysokości 1000 m n.p.m., z widokiem na Teide i morze.

VII. Kuchnia Teneryfy – co warto spróbować

• Papas arrugadas con mojo – słynne ziemniaczki w mundurkach z pikantnym sosem
• Ryby i owoce morza – np. vieja, dorada, pulpo a la gallega
• Kozina i królik (conejo al salmorejo) – lokalne przysmaki mięsne
• Desery – flan, bienmesabe (migdałowy krem), lokalne sery owcze i kozie
• Barraquito – kawa wyspy, słodka, warstwowa kawa z:
  • mlekiem skondensowanym,
  • likierem,
  • espresso,
  • mlekiem spienionym,
  • czasem z dodatkiem skórki cytrynowej lub cynamon

Warto odwiedzać lokalne guachinche – rodzinne knajpki serwujące domowe jedzenie i lokalne wino (szczególnie na północy wyspy).

Artykuł Teneryfa poza utartym szlakiem – góry, wulkany i tajemnicze miasteczka pochodzi z serwisu 101 Countries Before 50.

Lizbona to miasto, które pachnie oceanem, brzmi dźwiękami fado i smakuje pastéis de nata. Stolica Portugalii rozrosła się na wzgórzach niczym bluszcz. Zachwyca widokami, labiryntem brukowanych uliczek, biało-niebieskimi płytkami azulejos i żółtymi tramwajami. Idealna na city break – jest kompaktowa i pełna duszy. Jeśli szukasz kierunku na weekend, w którym można połączyć miejskie zwiedzanie, świetną kuchnię i południowy luz – Lizbona będzie strzałem w dziesiątkę. Oto nasz sprawdzony plan na nieśpieszne zwiedzanie Lizbony. Skorzystaj z niego podczas swojej podróży po tym wyjątkowym mieście.

Zwiedzanie Lizbony – co warto zobaczyć

Alfama – najstarsza dzielnica Lizbony

Alfama to najstarsza dzielnica Lizbony i prawdziwa dusza miasta. Przetrwała wielkie trzęsienie ziemi z 1755 roku, które zniszczyło większość stolicy – dlatego właśnie tu odnajdziesz najbardziej autentyczny klimat dawnej Lizbony.

Najlepiej odpuścić sobie sztywny plan i pozwolić się prowadzić jej wąskim, brukowanym uliczkom, które wiją się między łuszczącymi się fasadami starych kamienic, suszącym się praniem i ukrytymi podwórkami. W powietrzu unosi się zapach świeżo mielonej kawy, a z otwartych okien dobiegają rozmowy mieszkańców i dźwięki muzyki.

To właśnie w Alfamie narodziło się fado – melancholijna, przejmująca muzyka, będąca wyrazem tęsknoty, smutku i nadziei. Śpiewana przy akompaniamencie portugalskiej gitary, najczęściej wieczorami w małych, klimatycznych tawernach (casas de fado), przenosi słuchaczy do innego świata. Choć nie trzeba rozumieć słów, emocje słychać w każdej nucie.

W dzielnicy pełno jest kawiarenek, lokalnych sklepików, punktów z ginjinhą (wiśniowym likierem) oraz punktów widokowych, z których rozpościerają się bajeczne panoramy na rzekę Tag. Alfama to też miejsce spotkań – mieszkańców, turystów, muzyków i artystów ulicznych. Tu tradycja żyje codziennym rytmem, a historia nie jest eksponatem – jest obecna w każdej cegle, każdej melodii i spojrzeniu starszej pani wychylającej się z okna. Jeśli chcesz poczuć prawdziwą Lizbonę – zacznij właśnie tu.

Najciekawsze atrakcje Alfamy

• Castelo de São Jorge (Zamek św. Jerzego)

To jeden z najbardziej rozpoznawalnych symboli Lizbony i punkt obowiązkowy na mapie każdego turysty. Zamek góruje nad miastem z najwyższego wzgórza w Alfamie i ma ponad 2000 lat historii. Początki fortyfikacji sięgają czasów fenickich i rzymskich, ale jego obecna forma pochodzi głównie z okresu panowania Maurów. Po odbiciu miasta przez chrześcijan w 1147 roku zamek stał się siedzibą portugalskich monarchów. Co warto zobaczyć na zamku? Na pewno mury obronne z fantastycznym widokiem na rzekę Tag i dachy Alfamy, a także wieże i bastiony, w tym Torre de Ulisses, gdzie działa Camera Obscura – urządzenie optyczne pozwalające obserwować miasto w czasie rzeczywistym.

Praktyczne informacje:

• Zamek jest otwarty codziennie, a bilety można kupić na miejscu lub online.
• Wejście jest płatne, ale warto – widoki są spektakularne, a atmosfera zamku przenosi w czasie.
• Najlepiej odwiedzić go rano lub tuż przed zachodem słońca, kiedy światło najpiękniej oświetla Lizbonę.
• Oficjalna strona atrakcji

• Tramwaj nr 28

Choć to popularna atrakcja turystyczna, przejazd żółtym tramwajem przez Alfamę to obowiązkowy punkt programu. Z wagonika zobaczysz najpiękniejsze zakamarki dzielnicy i poczujesz, jak ciasne są jej ulice. Tramwaj nr 28 przemierza najbardziej malownicze dzielnice Lizbony, w tym Alfamę, Gracę oraz Baixę i Chiado – eleganckie, historyczne dzielnice z butikami i kawiarniami. Żółte tramwaje typu Remodelado, pochodzą z lat 30. XX wieku. Kolor żółty był wtedy popularny w projektach miejskiego transportu – przypominał o nowoczesności i optymizmie. Lizbona zachowała tę estetykę, by podkreślić klimatyczną, nostalgiczną atmosferę miasta. Z czasem żółte tramwaje stały się ikoną miasta – rozpoznawalnym symbolem Lizbony na całym świecie, podobnie jak czerwone budki telefoniczne w Londynie czy gondole w Wenecji.

Trasa żółtego tramwaju nr 28 wiedzie przez strome wzgórza, wąskie zaułki i kolorowe fasady domów – momentami aż trudno uwierzyć, że ten klasyczny żółty wagonik się tam mieści! Okna tramwaju otwierają się szeroko, więc latem można poczuć zapach starego miasta, świeżo parzonej kawy z pobliskich kawiarenek i aromat prania schnącego na balkonach.

Praktyczne informacje

• Trasa: Martim Moniz – Campo Ourique (Prazeres)
• Czas przejazdu: ok. 40–50 minut (cała trasa)
• Bilety: Najlepiej kupić bilet dzienny (24h) na komunikację miejską – koszt ok. 6,60 €, obejmuje również metro i windy. Pojedynczy bilet u motorniczego to koszt 3 €.
• Kiedy jechać: Rano (przed 9:00) lub późnym popołudniem – w ciągu dnia bywa tłoczno i gorąco.
• Uwaga: Uważaj na kieszonkowców – to ich ulubione miejsce „pracy”.

Porada: Jeśli chcesz przejechać się tramwajem nr 28 bez ścisku i tłumów, rozważ wsiadanie na jednym z końcowych przystanków (Martim Moniz lub Campo Ourique). Zajmiesz dobre miejsce przy oknie i będziesz mógł swobodnie podziwiać widoki.

• Katedra Sé (Sé de Lisboa)

Katedra Sé, znana również jako Sé de Lisboa lub Katedra Najświętszej Maryi Panny, to najstarszy i jeden z najważniejszych zabytków sakralnych stolicy Portugalii. Jej monumentalna fasada z dwiema masywnymi wieżami przypomina bardziej warownię niż kościół, co nie jest przypadkowe – budowla pełniła niegdyś funkcje obronne. Wzniesiona w XII wieku na polecenie pierwszego króla Portugalii, Alfonsa I Zdobywcy, katedra powstała na miejscu dawnego meczetu, tuż po odbiciu miasta z rąk Maurów. Od tego czasu przetrwała liczne trzęsienia ziemi, pożary i przebudowy, dzięki którym dziś można tu dostrzec elementy różnych stylów architektonicznych – od romańskich fundamentów, przez gotyckie sklepienia, aż po barokowe i neoklasyczne detale.

Wnętrze katedry zachwyca surowością i majestatem – wysokie nawy, półmrok i kamienne kolumny tworzą atmosferę skupienia i zadumy. W jednej z bocznych kaplic znajduje się relikwiarz ze szczątkami św. Wincentego, patrona Lizbony, sprowadzony tu z Kadyksu. Warto także zajrzeć do gotyckiego krużganka, który skrywa wykopaliska archeologiczne odsłaniające pozostałości z czasów rzymskich i arabskich. Z kolei w skarbcu katedry można obejrzeć kolekcję złotnictwa liturgicznego, średniowieczne manuskrypty i ozdobne szaty biskupie.

Katedra Sé jest nie tylko cennym zabytkiem, ale i miejscem żywej duchowości – do dziś odbywają się tu ważne uroczystości kościelne. Znajduje się w samym sercu Alfamy, , skąd rozpościera się piękny widok na miasto i rzekę Tag. To obowiązkowy punkt na mapie każdego, kto chce zrozumieć historię i tożsamość portugalskiej stolicy.

• Miradouros – punkty widokowe

Tak jak już wyżej wspomnieliśmy Alfama słynie z przepięknych punktów widokowych. Naprawdę warto się na nie wspiąć. Ze swojej strony szczególnie polecamy:

• Miradouro de Santa Luzia – otoczony bugenwillami i kafelkami azulejos, z widokiem na czerwone dachy i rzekę Tag.
• Miradouro das Portas do Sol – idealny na zdjęcia z tramwajem 28 i kolorową panoramą dzielnicy.
• Miradouro da Graça – nieco wyżej położony punkt z szeroką perspektywą na centrum miasta, Zamek św. Jerzego i Most 25 Kwietnia.
• Miradouro da Senhora do Monte – najwyższy punkt widokowy w okolicy, z pocztówkowym widokiem na Lizbonę i wyjątkową atmosferą, zwłaszcza o zmierzchu.

• Muzeum Fado (Museu do Fado)

Jeśli chcesz zrozumieć, czym naprawdę jest portugalskie fado – melancholijna, emocjonalna muzyka zakorzeniona w Alfamie – to muzeum jest świetnym miejscem na początek. Dowiesz się tu o historii fado, posłuchasz dawnych nagrań i zobaczysz instrumenty.

Gdzie dobrze zjeść w Alfama?

• Quase Café (Rua do Salvador 32) – kajnpka serwująca pyszne śniadania
• The Folks Sé – Specialty Coffee, Breakfast & Brunch (R. das Pedras Negras 7) – smaczna śniadaniownia
• Restaurante O Tasco Do Vigário (R. do Vigário 18) – kajpka serwująca owoce morza
• Clube de Fado – kultowe miejsce z muzyką fado na żywo i dobrą kuchnią.

Baixa – serce Lizbony odbudowane z ruin

Baixa to tętniące życiem centrum Lizbony, dzielnica, która po wielkim trzęsieniu ziemi została niemal doszczętnie zniszczona, a następnie odbudowana według nowoczesnych jak na owe czasy zasad urbanistycznych. To dzięki temu Baixa wyróżnia się eleganckimi, geometrycznymi ulicami, placami i budynkami w stylu pombalińskim. Nazwa stylu pochodzi od markiza de Pombal – człowieka, który kierował odbudową miasta i nadał mu nowoczesny, uporządkowany wygląd.

Spacerując po Baixie, trudno nie zachwycić się majestatycznymi fasadami, szerokimi alejami i eleganckimi sklepami, które kontrastują z ciasnymi, krętymi uliczkami Alfamy. To tu bije gospodarcze i handlowe serce miasta – znajdziesz tu butiki, cukiernie, historyczne kawiarnie i lokale z pysznymi owocami morza. Warto zatrzymać się na placu Rossio – jednym z najważniejszych placów Lizbony, z falującym brukiem i fontannami, a także odwiedzić plac Comercio, który otwiera się na rzekę Tag przez monumentalny Łuk Rua Augusta.

Z Baixy można ruszyć windą Santa Justa – neogotyckim dziełem z XIX wieku, która łączy Baixę z wyżej położoną dzielnicą Chiado i oferuje spektakularne widoki na miasto. Warto również przejść się ulicą Rua Augusta, deptakiem z kawiarniami i ulicznymi artystami, gdzie unosi się zapach kawy, pastel de nata i życia codziennego Lizbony.

Baixa to dzielnica kontrastów – z jednej strony uporządkowana i klasycystyczna, z drugiej tętniąca luzem, spontanicznością i portugalską gościnnością. To idealne miejsce, by kontynuować odkrywanie miasta i zrozumieć, jak Lizbona podniosła się z ruin z dumą i stylem.

Najciekawsze atrakcje Baixa

• Rua Augusta

Reprezentacyjna ulica spacerowa, pełna sklepów, kawiarni i artystów ulicznych. Spacerując nią zwróć uwagę na urokliwe mozaikowe chodniki!

• Praça do Comércio (Plac Handlowy)

Praça do Comércio to z kolei jeden z największych i najbardziej reprezentacyjnych placów nie tylko w Lizbonie ale i całej w Europie. Jego ogromna, otwarta przestrzeń oferuje imponujący widok na rzekę Tag i stanowi miejsce spotkań, spacerów i wydarzeń kulturalnych. Plac otaczają charakterystyczne, żółte budynki z arkadami, które niegdyś pełniły funkcję siedzib królewskich urzędów i magazynów. Centralnym punktem placu jest monumentalny pomnik króla Józefa I, przedstawiający władcę na koniu, symbolizujący odbudowę miasta po wielkim trzęsieniu ziemi w 1755 roku.

Historycznie Praça do Comércio było symbolicznym wejściem do Lizbony — to właśnie tutaj wjeżdżały do miasta karawany i statki handlowe. Dziś plac pełni funkcję jednego z najważniejszych punktów orientacyjnych stolicy Portugalii oraz chętnie odwiedzanego miejsca przez turystów i mieszkańców, którzy mogą tu poczuć atmosferę dawnej królewskiej potęgi i jednocześnie nowoczesnej metropolii.

• Elevador de Santa Justa (Winda Santa Justa)

Elevador de Santa Justa, znany także jako Winda Santa Justa, to zabytkowa, neogotycka winda miejska. Została otwarta w 1902 roku i połączyła dzielnicę Baixa z wyżej położoną dzielnicą Chiado. Winda ma około 45 metrów wysokości i jest wykonana z kutego żelaza, co nadaje jej ciekawy wygląd z bogatymi detalami i ornamentami nawiązującymi do stylu neogotyckiego. Konstrukcja przypomina wieżę, a jej styl i konstrukcja przywodzą na myśl dzieła Gustave’a Eiffela, choć za projekt odpowiada portugalski inżynier Raoul Mesnier du Ponsard.

Elevador de Santa Justa to nie tylko środek transportu, ale także atrakcja turystyczna, z której można podziwiać panoramę Lizbony z tarasu widokowego na szczycie windy. Winda porusza się pionowo, umożliwiając wygodne przemieszczanie się między dwoma różnymi poziomami miasta bez konieczności forsowania stromych wzgórz.

Porada: Przejazd windą Santa Justa kosztuje około 6 € za bilet w dwie strony i obejmuje zarówno wjazd na punkt widokowy, jak i możliwość zjazdu windą z powrotem na dół. Alternatywnie, jeśli posiadasz kartę Lisboa Card, możesz skorzystać z bezpłatnego wstępu do windy. Należy jednak pamiętać, że wstęp na punkt widokowy nie jest wliczony w cenę karty i kosztuje dodatkowo 1,50 €.

• Praça do Rossio (Plac Rossio)

Praça do Rossio, znany też jako Praça Dom Pedro IV, to kolejna atrakcja Lizbony, którą warto zobaczyć. To jeden z najbardziej rozpoznawalnych i tętniących życiem placów w mieście. Jego nazwa wywodzi się od portugalskiego słowa oznaczającego równinny teren, który dawniej służył jako pastwisko. Od średniowiecza plac pełnił różne funkcje – był miejscem targów, festynów oraz publicznych zgromadzeń i wydarzeń. Charakterystyczną cechą Praça do Rossio jest jego mozaikowa, falista nawierzchnia wykonana w tradycyjnym portugalskim stylu calçada portuguesa. W centralnej części placu znajduje się zabytkowa fontanna z XVIII wieku oraz pomnik Dom Pedro IV, który był pierwszym cesarzem Brazylii i królem Portugalii.

Plac jest prawdziwym sercem miejskiego życia Lizbony – otaczają go liczne kawiarnie, teatry, w tym słynny Teatro Nacional Dona Maria II, oraz sklepy. To miejsce, gdzie odbywają się koncerty, wystawy i różne wydarzenia kulturalne, a wieczorem tętni życiem dzięki lokalnym restauracjom i kawiarniom serwującym portugalskie specjały.

• Kościół São Domingos (Igreja de São Domingos)

Igreja de São Domingos, to jeden z najważniejszych i najciekawszych zabytków sakralnych w Lizbonie. Jego historia sięga XIII wieku, a budynek wielokrotnie przechodził przebudowy i renowacje, głównie po licznych pożarach i trzęsieniach ziemi, które na przestrzeni wieków niszczyły jego wnętrza i konstrukcję. Mimo to kościół zachował swój wyjątkowy charakter i nadal zachwyca zarówno wiernych, jak i turystów.

To co nas najbardziej w tym kościele zaskoczyło to pozostałości po pożarze z 1959 roku — w niektórych miejscach ściany i sklepienia świątyni pozostały czarne od sadzy, co nadaje temu miejscu wyjątkowy klimat i przypomina o jej burzliwej historii.

• Zabytkowe windy i tramwaje

Z Baixy odjeżdżają m.in. słynny tramwaj 28 i windy Elevador da Glória oraz Elevador do Lavra – prowadzą one do wyżej położonych dzielnic.

AKTUALIZACJA: W dniu 3 września 2025 funikular Glória wykoleił się i uderzył w budynek przy Rua da Glória. W wyniku tego wypadku zginęło aż 17 osób, a ponad zostało 20 rannych. Wstępny raport wskazał, że zerwał się kabel łączący dwie kabiny, który pełnił również rolę elementu balansującego (kontrpesu) pomiędzy tymi kabinami. To prawdopodobnie spowodowało utratę kontroli nad jedną z nich. W wyniku wypadku władze Lizbony zdecydowały też o zawieszeniu działania pozostałych historycznych funikularów (Bica, Lavra, Graça) na czas przeprowadzenia inspekcji technicznych. Glória została zamknięta na stałe lub przynajmniej do czasu wdrożenia nowego mechanizmu i zapewnienia pełnego bezpieczeństwa.

Polecane miejsca na lunch, kawę lub pastel de nata w Baixie:

• Fábrica da Nata – doskonałe pastéis de nata, robione na miejscu, można patrzeć przez szybę na proces wypieku.
• Café Nicola – historyczna kawiarnia na Rossio, działa od XVIII w., spotykali się tu portugalscy intelektualiści.
• Time Out Market (Mercado da Ribeira) – tuż poza granicami Baixy, ale w zasięgu spaceru. Food court z daniami od najlepszych portugalskich szefów kuchni.
• Martinho da Arcada – najstarsza restauracja Lizbony, ulubione miejsce Fernanda Pessoi. Klasyczna portugalska kuchnia.

Belém – dzielnica odkrywców i pastel de nata

Belém to nasza ulubiona dzielnica Lizbony, w której przeszłość spotyka się z teraźniejszością, a każdy krok prowadzi przez historię portugalskich odkryć geograficznych. To właśnie stąd Vasco da Gama wyruszył w podróż do Indii, a król Manuel I kazał wznieść najwspanialsze budowle ku chwale imperium. Belém zachwyca majestatyczną architekturą, szerokimi alejami, muzeami światowej klasy i… najsłynniejszymi portugalskimi ciastkami!

Dzielnica słynie z monumentalnych budowli, takich jak Klasztor Hieronimitów — arcydzieło architektury manuelińskiej, pełne misternych zdobień i symboli nawiązujących do morskich wypraw. Niedaleko znajduje się Wieża Belém, niegdyś strażnica nad brzegiem Tagu, która dziś jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli Lizbony. W Belem koniecznie odwiedź też Pomnik Odkrywców — imponujący monument przedstawiający postacie słynnych żeglarzy i mecenasów wypraw.

Pośród tych historycznych skarbów znajdziesz też nowoczesne muzea, jak Muzeum Sztuki, Architektury i Technologii (MAAT), które łączy tradycję z innowacją. A gdy zgłodniejesz, koniecznie skosztuj słynnych pastéis de nata w oryginalnej kawiarni Pastéis de Belém, gdzie ten przysmak od lat jest wypiekany według starej, tajemnej receptury.

Najciekawsze atrakcje Belém

• Torre de Belém (Wieża Belém)

Symbol portugalskich odkryć geograficznych i jedna z najbardziej rozpoznawalnych budowli w Portugalii. Zbudowana na początku XVI wieku jako obronna strażnica u ujścia rzeki Tag. Jej manueliński styl z misternie rzeźbionymi balkonami, motywami morskimi i wieżyczkami przeniesie Cię do złotego wieku portugalskiego imperium.

• Mosteiro dos Jerónimos (Klasztor Hieronimitów)

To jeden z najważniejszych zabytków Portugalii i prawdziwa perła architektury manuelińskiej. Monumentalny klasztor, wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO, od wieków zachwyca swoim rozmachem, detalami i historią. Został wzniesiony w XVI wieku, aby upamiętnić wielkie odkrycia geograficzne Portugalii i jest ściśle związany z epoką Vasco da Gamy, który spoczywa tutaj w jednym z ozdobnych grobowców.

Co warto zobaczyć w klasztorze? Na pewno przepiękne krużganki – jedne z najpiękniejszych na świecie, pełne misternych zdobień i symboli morskich. Warto zajrzeć też do imponującego kościoła Santa Maria de Belém, którego wnętrze urzeka harmonią i skalą, a także odwiedzić kaplice królewskie oraz salę kapitularną.

Praktyczne informacje:

• Klasztor jest otwarty codziennie (z wyjątkiem niektórych świąt), a bilety w cenie od 20 EUR można kupić na miejscu lub online.
• Wejście jest płatne, ale wrażenie, jakie robi monumentalna architektura, jest absolutnie bezcenne.
• Najlepiej odwiedzić go w godzinach porannych, aby uniknąć tłumów i spokojnie podziwiać detale zdobień.
• Oficjalna strona atrakcji

• Padrão dos Descobrimentos (Pomnik Odkrywców)

Tuż obok Klasztoru Hieronimitów znajduje się jeden z najbardziej rozpoznawalnych symboli Lizbony – monumentalny Pomnik Odkrywców w kształcie karaweli. Na jego pokładzie stoją postacie kluczowe dla portugalskiej historii – żeglarze, odkrywcy, misjonarze, a na samym dziobie dumnie spogląda w dal Henryk Żeglarz, patron wielkich wypraw. Monument ten powstał, by upamiętnić epokę, w której Portugalia stała się potęgą morską i wyznaczała kierunki podróży na nieznane dotąd lądy.

Spod pomnika możesz zachwycić panoramą na szeroką taflę rzeki Tag, most 25 Kwietnia oraz imponujące rozmiary Mosteiro dos Jerónimos. Widok ten doskonale ukazuje, dlaczego właśnie Lizbona była naturalną bramą do odkrywania nowych horyzontów.

• Rejs po Tagu

A jak już jesteśmy przy Tagu, to ze swojej strony gorąco polecamy Ci rejs po tej rzece. To jeden z najlepszych sposobów, aby zobaczyć Lizbonę w pełnej krasie – od zupełnie innej perspektywy niż z lądu. Z pokładu łodzi czy katamaranu rozciąga się niezwykła panorama miasta: nowoczesna dzielnica Docas z klimatycznymi restauracjami i klubami, historyczne wzgórza z charakterystycznymi dachami Alfamy, a także majestatyczny Most 25 Kwietnia, który wielu przypomina słynny Golden Gate w San Francisco. Nie zabraknie też widoku na monumentalny Pomnik Chrystusa, górujący nad Lizboną niczym brazylijski odpowiednik w Rio de Janeiro.

Rejsy po Tagu są bardzo popularne i dostępne w różnych wariantach – od krótkich, godzinnych przejażdżek (ok. 15–20 € za osobę), przez dwu- lub trzy-godzinne rejsy o zachodzie słońca z lampką wina (ok. 25–35 €), aż po prywatne czartery jachtu czy katamaranu, które zaczynają się od ok. 200–250 € za grupę. Największą popularnością cieszą się właśnie rejsy o zachodzie słońca – to wtedy Lizbona mieni się złotymi barwami i prezentuje najbardziej magiczne oblicze.

• Most 25 Kwietnia (Ponte 25 de Abril)

To jeden z najbardziej charakterystycznych symboli Lizbony i punkt, którego trudno nie zauważyć, zwiedzając miasto. Rozpięty nad rzeką Tag, łączy Lizbonę z miejscowością Almada, gdzie znajduje się słynny pomnik Chrystusa Króla.

Most został otwarty w 1966 roku i przez pierwsze lata nosił nazwę Mostu Salazara, od nazwiska ówczesnego dyktatora. Dopiero po rewolucji goździkowej przemianowano go na Most 25 Kwietnia, na pamiątkę dnia obalenia dyktatury. Jego wygląd często porównuje się do Golden Gate Bridge w San Francisco – i nie jest to przypadek. Konstrukcję wykonała ta sama amerykańska firma.

Most ma prawie 2,3 km długości, a jego główne przęsło (ponad 1 km) należy do najdłuższych na świecie. Co ciekawe, przez wiele lat most służył wyłącznie ruchowi samochodowemu – dopiero w 1999 roku dodano dolny poziom, którym przejeżdżają pociągi. Dziś codziennie przejeżdża przez niego około 150 tysięcy pojazdów i kilkaset pociągów, czyniąc z niego jedną z najważniejszych arterii komunikacyjnych Portugalii.

•  Pastéis de Belém – słodka legenda

Choć pastel de nata zjesz niemal w każdej cukierni w Portugalii, to tylko w Belém znajdziesz ich oryginalną wersję – słynne Pastéis de Belém. To właśnie tutaj, tuż obok Klasztoru Hieronimitów, od 1837 roku działa cukiernia, w której według tajnej receptury, przekazanej przez mnichów, wypiekane są te najsłynniejsze portugalskie babeczki z kremem budyniowym.

Historia sięga początków XIX wieku, kiedy po rewolucji klasztory w Portugalii zaczęto zamykać. Mnisi z klasztoru Hieronimitów, chcąc znaleźć sposób na utrzymanie się, zaczęli sprzedawać wypiekane przez siebie słodkości. Receptura została powierzona właścicielowi pobliskiej rafinerii cukru, a następnie stała się tajemnicą rodziny, która do dziś prowadzi oryginalną Antiga Confeitaria de Belém. Tylko nieliczni cukiernicy znają dokładny przepis – przechowywany jest on w specjalnej, pilnie strzeżonej „tajnej komnacie”.

Codziennie wypieka się tu tysiące ciastek, a kolejki ustawiają się od rana – i naprawdę warto poczekać. Wnętrze cukierni to labirynt sal, zdobionych tradycyjnymi azulejos, w których można usiąść i delektować się tym deserem podawanym jeszcze na ciepło, posypanym cynamonem i cukrem pudrem.

Praktyczne informacje:

• Cena jednej sztuki to ok. 1,30–1,50 €.
• Kolejka do sprzedaży „na wynos” bywa długa, ale często przesuwa się szybko. Jeśli masz czas, polecamy usiąść w środku i poczuć klimat tego miejsca.
• Najlepiej smakuje na świeżo – jeszcze ciepłe, zaraz po wyjęciu z pieca.

Muzea, które warto odwiedzić

• MAAT (Museu de Arte, Arquitetura e Tecnologia) – nowoczesne muzeum sztuki i technologii w futurystycznym budynku nad samą rzeką.
• Museu dos Coches – jedno z największych muzeów powozów na świecie. Barokowy przepych i historyczne karety w jednym miejscu.
• Centro Cultural de Belém – centrum kultury z wystawami sztuki współczesnej, koncertami i kawiarniami z widokiem na rzekę.

 Jak zwiedzać Belém?

Najlepiej na piechotę lub rowerem/elektryczną hulajnogą – bulwar nad rzeką zachęca do spokojnego spaceru. Dojazd z centrum Lizbony: tramwaj 15E, autobus 728 lub pociąg z dworca Cais do Sodré – podróż trwa ok. 15–20 minut.

Bairro Alto – nocne życie Lizbony

Bairro Alto położona tuż obok Baixa to dzielnica kontrastów. W dzień spokojna, pełna ukrytych zakątków, klimatycznych kawiarni i kolorowych murali, nocą zamienia się w pulsujące centrum rozrywki i muzyki. To tu bije serce bohemy Lizbony – artystów, muzyków, studentów i nocnych marków. Położona na jednym z siedmiu wzgórz miasta, Bairro Alto od wieków była miejscem, gdzie spotykały się różne warstwy społeczne. To tutaj usłyszysz zarówno tradycyjne fado, jak i nowoczesne brzmienia DJ-ów. Jeśli lubisz życie nocne, dobrą muzykę, niezobowiązujące knajpki i trochę miejskiej dekadencji zajrzyj rownież tutaj.

Lizbona na weekend – informacje praktyczne

I. Kiedy jechać do Lizbony

Lizbona to jedno z tych miast, które zachwyca o każdej porze roku. Najwięcej turystów przyjeżdża tu latem, ale podobnie jak w Rzymie – lipiec i sierpień to okres dużych upałów (często powyżej 35°C) i tłumów w najpopularniejszych miejscach. Naszym zdaniem najlepszy moment na wizytę to wiosna (kwiecień–czerwiec) i jesień (wrzesień–październik) – wtedy temperatury są idealne do zwiedzania, a ceny noclegów i lotów bywają korzystniejsze. Zimą Lizbona również ma swój urok – jest łagodnie i słonecznie, choć bardziej deszczowo.

II. Jak dojechać do Lizbony

#Loty do Lizbony

Lizbona (LIS – Portela) jest świetnie skomunikowana z Polską. Bezpośrednie loty oferują linie:

• Ryanair (Warszawa-Modlin, Kraków, Wrocław, Poznań),
• Wizz Air (Warszawa Chopin)
• TAP Air Portugal i LOT z Warszawy Chopina.

Lot trwa ok. 4 godziny, a dzięki dużej liczbie połączeń często można znaleźć bilety w atrakcyjnych cenach.

Sprawdź najlepsze opcje lotów do Lizbony

#Autem do Lizbony

Podróż własnym samochodem to opcja dla wytrwałych – odległość z Polski to ponad 3000 km. Trzeba liczyć się z wysokimi opłatami za autostrady w Hiszpanii i Portugalii, a także problemem z parkowaniem w Lizbonie. W historycznym centrum obowiązują strefy ograniczonego ruchu, a miejsca parkingowe są drogie i trudno dostępne.

III. Jak dojechać z lotniska do centrum Lizbony

Lotnisko Humberto Delgado w Lizbonie znajduje się zaledwie 7 km od centrum, więc transfer nie jest problemem. Z lotniska do centrum miasta masz kilka wygodnych opcji transportu:

1. Metro

Lotnisko w Lizbonie posiada stację metra  z bezpośrednią linią do centrum miasta. Linia „Aeroporto – Saldanha” zabierze Cię do ścisłego centrum Lizbony w około 20 minut. Sieć metra pozwoli Ci swobodnie poruszać się także po mieście. Jest to szybki i niedrogi sposób na przemieszczanie się, a przy okazji możesz zobaczyć stacje metra w Lizbonie – każda ma własny motyw i wystrój.

• Schemat sieci: https://www.metrolisboa.pt/en/travel/
• Bilety: Trzeba zakupić elektroniczną kartę podróżną Navegante, którą można doładowywać na kolejne przejazdy. Karta ta działa zarówno w metrze, jak i w autobusach Carris lub zaopatrzyć się w Lisboa Card (więcej informacji poniżej).
• Metro kursuje od ok. godziny 6:30 do 1:00 w nocy.

2. Autobusy miejskie

• Linia Aerobus (zielona i niebieska) kursuje między lotniskiem a głównymi punktami w centrum (np. Marquês de Pombal, Cais do Sodré).
• Czas przejazdu: ok. 30–40 min w zależności od ruchu.
• Koszt: ok. 4 €–5 € w jedną stronę.
• Bilety kupuje się w autobusie lub online.

3. Taksówka / Uber / Bolt

• Taksówki stoją bezpośrednio przy terminalu.
• Czas do centrum: 15–25 min, w zależności od korków.
• Koszt: 15–20 €.
• Uber/Bolt zwykle trochę taniej niż taksówka tradycyjna

 Tip: Jeśli masz dużo bagażu, najszybsza i najprostsza opcja to Uber. Metro jest natomiast najbardziej ekonomiczne. My podczas swojego pobytu w Lizbonie często korzystaliśmy z Ubera.

IV. Jak przemieszczać się po Lizbonie

Lizbona jest miastem idealnym do zwiedzania pieszo, ale jej wzgórza mogą zmęczyć – dlatego warto korzystać z transportu publicznego.

• Tramwaje – najsłynniejszy to numer 28, który przejeżdża przez najważniejsze dzielnice (Alfama, Baixa, Chiado, Bairro Alto). Cena biletu kupionego u motorniczego: 3 €, taniej z kartą Viva Viagem.
• Metro – 4 linie, szybkie i nowoczesne, świetne na dłuższe dystanse.
• Windy i kolejki linowe – Elevador de Santa Justa to nie tylko transport, ale i atrakcja sama w sobie.
• Promy (Transtejo) – świetny sposób, by zobaczyć Lizbonę z perspektywy Tagu.

Karty Viva Viagem i Navegante Ocasional

Najwygodniejszą opcją na korzystanie z transportu publicznego w Lizbonie jest zakup kartonowej karty magnetycznej Viva Viagem lub Navegante Ocasional.

• Karta działa w metrze, tramwajach, autobusach miejskich Carris, windach, kolejach podmiejskich (m.in. do Sintry i Cascais) oraz na promach przez rzekę Tag.
• Koszt wydania karty to 0,50 €, a jej ważność wynosi 1 rok od daty zakupu.
• Kartę można wielokrotnie doładowywać różnymi rodzajami biletów:
  • Bilety jednorazowe
  • Zapping (doładowanie określoną kwotą i płacenie za przejazdy według taryfy – bardzo opłacalne przy łączeniu różnych środków transportu)
  • Bilety 24-godzinne (np. na metro + Carris, lub rozszerzone o pociągi i promy).

Tip: Dla turysty najczęściej polecana jest opcja biletu 24h na metro + autobusy + tramwaje + windy za ok. 6,80 €, bo już 3–4 przejazdy tego samego dnia sprawiają, że karta się zwraca. Bilety na całą komunikację miejską w Lizbonie możesz zakupić  w żółtych budkach „Carris”, w niektórych oddziałach poczty oraz na wszystkich stacjach metra w Lizbonie oraz stacjach kolejowych.

Karta Lisboa Card

Jest to oficjalna karta turystyczna Lizbony, która umożliwia wygodne i oszczędne zwiedzanie miasta. Oto szczegółowe informacje na jej temat: Obejmuje ona: bezpłatny transport publiczny (nieograniczone przejazdy metrem, autobusami, tramwajami i kolejkami linowymi linii CARRIS, bezpłatny dostęp do pociągów CP do Sintry, Cascais oraz południowego brzegu rzeki Tag oraz transfer z i na lotnisko metrem w cenie karty), bezpłatny wstęp do około 51 atrakcji w tym do: Torre de Belém czy Windy Santa Justa i Glória, a także zniżki na wycieczki i atrakcje. W zestawie z kartą otrzymasz przewodnik po Lizbonie z informacjami o godzinach otwarcia atrakcji, mapami i wskazówkami turystycznymi

V. Noclegi w Lizbonie

Lizbona oferuje szeroką bazę noclegową – od hosteli dla backpackerów po luksusowe hotele w dzielnicy Baixa czy Chiado.

• Najtańsze noclegi – w dzielnicach Martim Moniz, Intendente, Arroios.
• Środek cenowy – okolice Baixa, Avenida da Liberdade.
• Klimatyczne miejsca – Alfama i Bairro Alto (uwaga: nocą głośno).

Ze swojej strony polecamy Ci naprawdę fajny EXE Saldanha położony w dzielnicy Avenidas Novas w Lizbonie zaledwie kilka minut spacerem od stacji metra Saldanha. W pobliżu hotelu znajdują się liczne sklepy, restauracje oraz tereny zielone, a także stacja metra Saldanha, która zapewnia szybki dostęp do centrum miasta. Dla gości zmotoryzowanych dostępny jest parking podziemny (płatny dodatkowo).

Artykuł Lizbona na weekend – co zobaczyć w stolicy Portugalii poza żółtym tramwajem? pochodzi z serwisu 101 Countries Before 50.

Co zobaczyć na Azorach? TOP 15 najpiękniejszych miejsc na Sao Miguel!

1. Miradouro da Boca do Inferno

Naszą listę miejsc, które warto zobaczyć na Azorach otwiera Miradouro da Boca do Inferno. Jeśli miałbyś odwiedzić tylko jedno miejsce na Sao Miguel, to powinno być właśnie to. Punkt widokowy Boca do Inferno znajduje się na Sete Cidades czyli olbrzymim masywie wulkanicznym na zachodzie Zielonej Wyspy i oferuje jeden z najbardziej pocztówkowych widoków na Azorach na dwa jeziora – jedno o intensywnie zielonym kolorze (Lagoa Verde), drugie o głębokim błękicie (Lagoa Azul) oddzielonych od siebie pasmem zieleni. W pogodny dzień można zobaczyć stąd niemal całą zachodnią część Sao Miguel, a unoszące się mgły dodają temu miejscu niezwykłej tajemniczości. Sama nazwa „Usta Piekła” nawiązuje do legendy o miłości. Ponoć jeziora powstały z łez nieszczęśliwie zakochanej pary – błękitnych łez księżniczki i zielonych łez pasterza.

Ciekawy legendy o jeziorach Sete Cidades? Oto ona: dawno, dawno temu, w małym królestwie położonym na wyspie Sao Miguel, żyła piękna księżniczka o błękitnych oczach. Była córką surowego króla, który nie pozwalał jej opuszczać zamku i nakazywał, by skupiła się na swoich królewskich obowiązkach. Mimo to, księżniczka kochała wędrować po okolicznych wzgórzach i podziwiać zielone doliny otaczające jej królestwo. Pewnego dnia, podczas jednej z samotnych przechadzek, natknęła się na młodego pasterza o oczach zielonych jak łąki, na których wypasał swoje owce. Młodzi zakochali się w sobie od pierwszego wejrzenia i od tej pory spotykali się potajemnie, ciesząc się każdą wspólną chwilą. Ich miłość była czysta i szczera, jednak miała jedną przeszkodę – pochodzili z dwóch różnych światów.

Wieści o ich romansie szybko dotarły do króla, który wpadł w gniew i zabronił księżniczce spotykać się z pasterzem. Ojciec postanowił, że wyda ją za mąż za kogoś godnego jej stanu. Zrozpaczona księżniczka uprosiła ojca o pozwolenie na ostatnie spotkanie z ukochanym. Spotkali się na wzgórzu, w miejscu, gdzie dziś znajduje się Miradouro da Boca do Inferno. Tam, tuląc się po raz ostatni, płakali gorzkimi łzami, żegnając się na zawsze. Kiedy ich łzy spadły na ziemię, utworzyły dwa jeziora: jedno błękitne, od oczu księżniczki, drugie zielone, od oczu pasterza. Woda nigdy się nie zmieszała – tak jak ich miłość nigdy nie mogła zostać spełniona.

Porada: Możesz dojechać samochodem do bezpłatnego parkingu przy Lagoa do Canário, skąd na punkt widokowy prowadzi krótki i łatwy szlak pieszy ok. 500 m w jedną stronę. Wstęp na punkt widokowy jest darmowy. Najlepszy czas na wizytę to poranek lub późne popołudnie – często pojawiają się tam chmury, więc warto sprawdzić prognozę pogody przed wizytą! Jeśli trafisz na punkcie widokowym na mgłę poczekaj chwilę! Wiatr często przegania tam chmury i odsłania malownicze widoki.

2. Miradouro da Vista do Rei

Miradouro da Vista do Rei to obok wyżej wymienionego punktu widokowego Boca do Inferno jedno z najbardziej malowniczych miejsc na wyspie São Miguel, z którego roztacza się zapierający dech w piersiach widok na jeziora Sete Cidades otoczone bujną roślinnością wulkanicznych wzgórz. Miejsce to jest znane z niesamowitej panoramy, która zmienia się w zależności od pory dnia, tworząc niezapomniane widoki.

Tuż obok słynnego punktu widokowego Miradouro da Vista do Rei, na wyspie São Miguel, znajduje się ruina dawnego luksusowego hotelu Monte Palace. Zbudowany na zboczu góry, oferował zapierające dech w piersiach widoki na jeziora Sete Cidades i okoliczne krajobrazy. Otwarto go w 1989 roku, lecz działał zaledwie 18 miesięcy – od 1990 roku jest opuszczony i stopniowo popada w ruinę, mimo że znajduje się w obrębie rezerwatu przyrody.

Historia hotelu sięga 1977 roku, kiedy to firma z francusko-belgijskim kapitałem zebrała fundusze na budowę dwóch ekskluzywnych hoteli na Azorach. Monte Palace miał być perełką architektury – wtopioną w krajobraz i pomalowaną w neutralne kolory, by nie zakłócać naturalnego piękna wyspy. Hotel miał pięć pięter i 88 pokoi, a także dwie restauracje, bar, trzy sale konferencyjne, pokój gier, fryzjera, bank, klub nocny i kilka butików. Zatrudniał ponad 100 osób. W dniu, w którym dyrektor Monte Palace w Lizbonie odebrał nagrodę dla Hotelu Roku, personel na São Miguel dowiedział się, że hotel zostanie zamknięty w ciągu tygodnia. Po zamknięciu, przez kolejne 20 lat obiekt był strzeżony przez ochroniarza z psami, co skutecznie zapobiegało wandalizmowi. Niestety, po zakończeniu jego pracy w 2011 roku rozpoczęła się fala grabieży – miejscowi wynieśli z hotelu niemal wszystko, łącznie z windą. W 2012 roku władze zdecydowały się usunąć wszystkie szyby, by nie stwarzały zagrożenia – co tylko przyspieszyło proces niszczenia budynku.

Powodów zamknięcia hotelu było kilka: zmieniająca się sytuacja turystyczna, odległe położenie i słaba infrastruktura drogowa, która w latach 90. pozostawiała wiele do życzenia. Dodatkowo, warunki klimatyczne – częste opady i niższe temperatury na wysokości – nie sprzyjały wypoczynkowi. Choć obiekt kierowany był do zamożnych klientów i VIP-ów, poza szlakami turystycznymi niewiele było tam do zaoferowania. Nadzieja na drugie życie pojawiła się w 2017 roku, kiedy grupa chińskich inwestorów wykupiła ruiny z zamiarem ponownego otwarcia hotelu w 2021 roku. Jednak do dziś prace budowlane nie ruszyły…

Porada: Miradouro da Vista do Rei jest łatwo dostępny samochodem i znajduje się zaledwie kilka minut od wioski Sete Cidades. W Wiosce Sete Cidades polecamy Ci udać się do tamtejszej herbaciarni CASA DE CHÁ “O POEJO. Oferuje ona szeroki wybór lokalnych herbat, domowych wypieków oraz lekkich dań inspirowanych tradycyjną kuchnią portugalską. 

3. Plaża Mosteiros Beach

Sao Miguel ma też swoje plaże. Jedną z nich jest Mosteiros Beach czyli jedna z najpiękniejszych plaż na wyspie. To typowa wulkaniczna plaża Azorów, z ciemnym, wulkanicznym piaskiem, który kontrastuje z turkusowym odcieniem oceanu. W pobliżu plaży znajdują się charakterystyczne, wulkaniczne wysepki, które dodają temu miejscu tajemniczego uroku. Woda rozbijająca się o kamienne formacje skalne tworzy niezapomniane widowisko.

Plaża Mosteiros to jedno z najlepszych miejsc na São Miguel, by podziwiać zachody słońca. Słońce chowa się w oceanie za wulkanicznymi wysepkami, tworząc spektakularne widoki, które na długo pozostają w pamięci.

Porada: Mosteiros Beach jest łatwo dostępna samochodem. Plaża znajduje się około 25 minut jazdy na północny zachód od Ponta Delgada. Drogą do Mosteiros można dojechać wygodnie, a następnie zaparkować w pobliżu plaży. Najlepszy czas na odwiedzenie plaży to późne popołudnie i wieczór, kiedy można podziwiać wspaniałe zachody słońca. Warto unikać letnich dni w południe, gdy plaża może być bardziej zatłoczona, szczególnie w sezonie turystycznym. Choć plaża jest piękna, pamiętaj o silnych prądach oceanicznych i zmiennych warunkach pogodowych. Zachowaj ostrożność podczas kąpieli, szczególnie jeśli fale są wysokie. Przy plaży znajduje się budka gastronomiczna, w której możesz zamówić kawę, napoje i przekąski.

4. Miradouro Lagoa do Fogo

Lagoa do Fogo, czyli „Jezioro Ognia”, to jedno z najbardziej malowniczych miejsc na Sao Miguel, które warto zobaczyć! Położone na wysokości około 575 metrów nad poziomem morza, jest jednym z najwyżej położonych jezior na wyspie i jednym z najbardziej chronionych obszarów przyrodniczych. Znajduje się ono w kalderze powstałej w wyniku erupcji wulkanu, a jego nazwa nawiązuje do dawnych wulkanicznych aktywności w tym regionie. Dziś jest to oaza spokoju, otoczona bujną roślinnością i stromymi zboczami, które sprawiają, że jezioro wygląda niczym ukryty skarb w sercu wyspy.

Jezioro Ognia najlepiej podziwia się z punktu widokowego Miradouro Lagoa do Fogo. Turkusowa woda kontrastuje tu z soczystą zielenią otaczających ją lasów, a przy dobrej pogodzie można nawet dostrzec oba wybrzeża Sao Miguel – północne i południowe.

Porada: Miradouro Lagoa do Fogo znajduje się przy drodze EN5-2A, która prowadzi przez górzystą część wyspy. Można dojechać tu wynajętym samochodem. Droga prowadząca na punkt jest kręta, ale dobrze utrzymana. Przy miradouro dostępny jest darmowy parking. Miejsce to najlepiej odwiedzić rano lub w późne popołudnie, gdy chmury unoszące się nad jeziorem są mniej gęste.

5. Szlaki trekkingowe na jezioro Lagoa do Fogo

Jeśli lubisz trekkingi to polecamy Ci dwa pobliskie szlaki prowadzące nad malownicze jezioro Lagoa do Fogo.

a) Szlak na plażę jeziora Lagoa do Fogo

Pierwszy z nich prowadzi na plażę jeziora Lagoa do Fogo. Zaczyna się on tuż przy punkcie widokowym Miradouro Lagoa do Fogo, a następnie schodzi w dół, prowadząc przez las i wulkaniczne skały oraz wzdłuż brzegów tafli jeziora. Cała wędrówka jest stosunkowo krótka, ale wymaga nieco wysiłku.

• Długość szlaku: około 3,5 km w jedną stronę
• Czas przejścia: około 1-1,5 godziny w dół, powrót zajmuje nieco więcej czasu (1,5-2 godziny), ponieważ w górę trzeba pokonać stromy odcinek i drabinki.
• Trudność: średnia – wymagająca dość dobrej kondycji, szczególnie podczas podchodzenia w górę, momentami jest wąski, grząski, śliski i błotnisty zwłaszcza w miejscach prowadzących wzdłuż tafli jeziora.
• Obuwie: obuwie trekkingowe jest konieczne, ponieważ ścieżka bywa nierówna, a niektóre odcinki są strome.
• Woda i jedzenie: zabierz ze sobą wodę i przekąski, szczególnie jeśli planujesz dłuższy pobyt nad jeziorem.
• Bezpieczeństwo: warto sprawdzić prognozy pogody przed rozpoczęciem wędrówki. Szlak bywa mniej uczęszczany, więc dobrze jest poinformować kogoś o swoich planach przed wyruszeniem.

Szlak wiedzie przez naturalne wulkaniczne tereny. W drodze na dół przechodzi się przez tereny z bujną roślinnością. W trakcie wędrówki, w zależności od pogody, można podziwiać widok na Lagoa do Fogo, który zmienia się jak w kalejdoskopie – od turkusowego, przez zielony, aż po niebieski, a także na okoliczne góry i doliny. Zwieńczeniem wędrówki jest plaża, otoczona wulkanicznymi zboczami i roślinnością. Jezioro, mimo swojego surowego piękna, jest spokojne i ciche. To idealne miejsce na relaks i kontakt z naturą.

b) Szlak PR02 SMI

Drugi szlak to naszym zdaniem jeden z najpiękniejszych trekkingów na São Miguel, prowadzący do serca dzikiej natury wyspy. Trasa wiedzie przez bujne, zielone wzgórza, gęste lasy i malownicze doliny, by ostatecznie odsłonić widok na Lagoa do Fogo ukryte wysoko wśród chmur i z dala od cywilizacji.

Wędrówkę rozpoczyna się w pobliżu starych ruin fabryki włókien, porośniętych dziką roślinnością. Szlak stopniowo wprowadza w chłodny, cienisty las kryptomerii japońskiej, po czym kieruje się w stronę starych kanałów irygacyjnych (tzw. lewad), które kiedyś doprowadzały wodę do pobliskich upraw.

W dolinie Ribeira da Praia mija się punkty poboru wody pitnej, a ścieżka zaczyna piąć się pod górę. Po około dwóch godzinach marszu nagrodą za trud staje się widok na Lagoa do Fogo – jedno z najbardziej dziewiczych miejsc na całej wyspie, objęte ścisłą ochroną przyrody. Tafla jeziora, otoczona stromymi zboczami porośniętymi endemiczną roślinnością, zmienia barwy w zależności od światła i pogody.

Informacje praktyczne

• Długość szlaku: około 11 km (w obie strony)
• Czas przejścia: ok. 4 – 5 godziny
• Trudność: średnia (uwaga na błotniste fragmenty, zwłaszcza po deszczu)
• Obuwie: obuwie trekkingowe jest konieczne, ponieważ ścieżka bywa nierówna, a niektóre odcinki są strome.
• Woda i jedzenie: zabierz ze sobą wodę i przekąski, szczególnie jeśli planujesz dłuższy pobyt nad jeziorem.
• Bezpieczeństwo: warto sprawdzić prognozy pogody przed rozpoczęciem wędrówki.

6. Miradouro do Pico do Carvao

To kolejny punkt widokowy na Sao Miguel, z którego rozciąga się spektakularny widok na zieloną, górzystą część wyspy oraz okoliczne doliny i wulkaniczne kratery. W szczególności możesz podziwiać tu panoramę krateru Sete Cidades oraz wulkan Pico da Vara, najwyższy punkt na wyspie, który mierzy 1 105 m n.p.m. Jest to miejsce, które przyciąga swoją niepowtarzalną zieloną scenerią – wulkaniczne krajobrazy w połączeniu z bujną roślinnością tworzą tu niezapomniany widok.

7. Ilheu de Vila Franca

Ilheu de Vila Franca to mała wyspa wulkaniczna położona zaledwie kilka kilometrów od wybrzeża wyspy São Miguel, niedaleko miasteczka Vila Franca do Campo. Jest to naturalny rezerwat przyrody, który zachwyca swoim unikalnym krajobrazem, krystalicznie czystą wodą i bujną roślinnością.

Ta niewielka wyspa powstała w wyniku erupcji wulkanu. Ma formę krateru, wypełnionego wodą, wewnątrz którego znajduje się naturalna plaża z drobnym piaskiem. Okoliczne wody są za to doskonałym miejscem do nurkowania i snorkelingu.

Najłatwiejszym sposobem dotarcia na Ilheu de Vila Franca jest skorzystanie z lokalnych rejsów. W miesiącach od czerwca do października z przystani Tagarete kursuje regularna łódź, łącząca Vila Franca do Campo z wysepką, a bilety możesz zarezerwować na miejscu lub online. Rejs na wyspę trwa zazwyczaj około 10-15 minut, w zależności od warunków pogodowych. Z uwagi na fakt, że Ilheu de Vila Franca jest rezerwatem przyrody, liczba turystów odwiedzających wyspę jest ograniczona. Zwykle zezwala się na przebywanie na wyspie przez maksymalnie 2-3 godziny, co zapewnia, że miejsce nie jest przepełnione. Bilety na łódź w obie strony kosztują zazwyczaj około 10-15 euro na osobę. Ceny mogą się różnić w zależności od sezonu.

Porada: Wyspa jest zamknięta w miesiącach zimowych, dlatego warto zaplanować wizytę w okresie wiosenno-letnim, kiedy rejsy są dostępne. Ze względu na swoją lokalizację na oceanie, pogoda wokół wyspy może się szybko zmieniać!

8. Lagoa do Congro

Ukryte w sercu lasu zielone jezioro to jedno z najbardziej tajemniczych miejsc na wyspie. Otoczone gęstą roślinnością, przypomina scenerię niczym z baśni. Lagoa do Congro to jezioro wulkaniczne, które powstało w wyniku erupcji wulkanu. Znajduje się w kraterze, co dodaje mu tajemniczego uroku. Jego wody są spokojne, a otoczenie – z gęstymi lasami i bujną roślinnością – sprawiają, że miejsce to jest wyjątkowo malownicze.

Choć jezioro jest stosunkowo łatwe do znalezienia, to wciąż pozostaje jednym z mniej uczęszczanych miejsc turystycznych na São Miguel. Poczujesz się tu jak na końcu świata.

Porada: Lagoa do Congro znajduje się w centralnej części wyspy São Miguel, blisko miejscowości Ribeira Grande. Z Ponta Delgada możesz dojechać do jeziora w około 30 minut samochodem. Należy kierować się drogą regionalną ER 1-1A, a następnie skręcić na mniejsze drogi prowadzące w kierunku jeziora. Najbliższy punkt do parkowania znajduje się przy ścieżce wędrówkowej, która prowadzi do jeziora. Należy pamiętać, że droga dojazdowa może być wąska, więc zalecamy ostrożność podczas jazdy. Po zaparkowaniu auta trzeba przejść przez krótki (15-20 min), ale malowniczy szlak, który jest dobrze oznakowany. Ścieżka prowadzi przez las, oferując wspaniałe widoki na jezioro i jego otoczenie. Warto zabrać ze sobą wygodne obuwie trekkingowe, ponieważ teren wokół jeziora jest nierówny i może być błotnisty po deszczu.

9. Plantacja herbaty Cha Gorreana

Na Azorach na wyspie Sao Miguel działają dwie plantacje herbaty: Cha Gorreana oraz Porto Formoso. Obie to manufaktury stawiające na naturalne uprawy, bez użycia pestycydów. Liście herbaty zbierane są tutaj ręcznie i przetwarzane tradycyjnymi metodami. Herbata pojawiła się na wyspie w XIX wieku, kiedy władze portugalskie szukały alternatywy dla upadającej produkcji pomarańczy, będącej wówczas głównym towarem eksportowym Azorów. W 1820 roku nasiona herbaty trafiły na Sao Miguel z Brazylii, a kluczową rolę w rozwoju plantacji odegrali chińscy specjaliści, sprowadzeni na wyspę w 1874 roku, po to by nauczyć miejscowych rolników uprawy i obróbki herbaty.

Dzięki idealnemu klimatowi – łagodnym temperaturom i dużej wilgotności – uprawa herbaty na Sao Miguel rozwinęła się znakomicie, a plantacja Gorreana, założona w 1883 roku, jest najstarszą w Europie plantacją herbaty, która do dziś produkuje herbatę bez użycia pestycydów. W szczytowym momencie, na przełomie XIX i XX wieku, na wyspach archipelagu działało w sumie aż 14 plantacji, które łącznie produkowały około 250 ton suszu rocznie. Dziś to około 70 ton.

Mimo, iż czasy świetności portugalskiej herbaty z Azorów dawno już za nami, plantację Cha Gorreana warto odwiedzić!  Położona na malowniczych wzgórzach wschodniej części wyspy, oferuje wyjątkową okazję do poznania tradycyjnych metod uprawy i produkcji herbaty. Możesz tu zobaczyć stare maszyny do przetwarzania liści, spacerować wśród zielonych pól herbacianych i spróbować lokalnych herbat – czarnej i zielonej. Zwiedzanie fabryki jest darmowe, a na miejscu znajduje się sklep z szerokim wyborem herbat oraz kawiarnia z widokiem na plantację. W odróżnieniu od herbat azjatyckich, azorska herbata charakteryzuje się łagodnym smakiem i mniejszą zawartością tanin, co sprawia, że nie ma gorzkiego posmaku.

Porada: Plantacja Herbaty Cha Gorreana czynna jest od godziny 08:00-18:00. Najlepiej przyjechać tu tuż przed godziną zamknięcia, aby uniknąć tłumów spacerujących po herbacianych polach.

10. Furnas

Furnas to jedno z najbardziej fascynujących miejsc na Azorach – kraina geotermalnych cudów, zielonych dolin i naturalnych gorących źródeł. Miejscowość, położona wewnątrz wulkanicznej kaldery, słynie z bulgoczących fumaroli, mineralnych wód i wyjątkowej kuchni, w której wykorzystuje się ciepło ziemi do przygotowywania potraw.

W samym centrum miasteczka możesz poczuć, jak ziemia oddycha – bulgoczące błotne kotły, gorące źródła i siarkowy zapach unoszący się w powietrzu sprawiają, że to miejsce wygląda jak sceneria z innej planety. Można tutaj spróbować wód mineralnych o różnych smakach i właściwościach zdrowotnych, a w lokalnych restauracjach skosztować regionalnych dań takich jak Cozido das Furnas. To jednogarnkowa potrawa przygotowywana pod ziemią w naturalnych gejzerach. Składa się z różnych mięs (wołowina, kurczak, wieprzowina, chorizo) oraz warzyw (ziemniaki, marchew, kapusta). Gotowana przez kilka godzin w geotermalnym cieple, nabiera wyjątkowego smaku i aromatu. Ze swojej strony polecamy też skosztować Bolo Lêvedo czyli tradycyjnego, słodkawego chlebka drożdżowego, pieczonego na żeliwnych płytach.

11. Parque Terra Nostra

Położony w samym sercu Furnas, Parque Terra Nostra to jeden z najpiękniejszych ogrodów botanicznych na Azorach. Jego historia sięga XVIII wieku, kiedy to Thomas Hickling, amerykański kupiec, zakochał się w urokach tej wulkanicznej doliny i założył tu swój prywatny ogród. Przez kolejne stulecia park rozrastał się przyciągając miłośników egzotycznej roślinności, ciszy i relaksu. Dziś na ponad 12 hektarach znajdziesz setki gatunków roślin z całego świata – od sekwoi i araukarii po drzewa kameliowe i paprocie olbrzymie. Wędrując wśród tropikalnych alejek, możesz poczuć się jak odkrywca zagubiony wśród dzikiej dżungli.

Serce ogrodu bije w olbrzymim, geotermalnym basenie, wypełnionym wodą o temperaturze ok. 39°C. Charakterystyczny rdzawy kolor to efekt wysokiej zawartości żelaza, które ma korzystny wpływ na skórę i organizm. Kąpiel w ciepłych, mineralnych wodach, otoczona tropikalną roślinnością i delikatną mgiełką unoszącą się nad powierzchnią, to jedno z najbardziej relaksujących doświadczeń, jakie można przeżyć na Sao Miguel.

Porada: Park znajduje się w Furnas i czynny jest codziennie w godzinach od 10:30 do 16:30. Cena biletu to 17 EUR/os. dorosła i można go zakupić w kasie przy wejściu do parku lub on-line na oficjalnej stronie parku. Koniecznie zabierz ze sobą strój kąpielowy (najlepiej ciemny, bo pomarańczowy kolor wody może pozostawić plamy na jasnych tkaninach), ręcznik i klapki! Na terenie parku są darmowe przebieralnie. Parque Terra Nostra jest częścią luksusowego hotelu Terra Nostra Garden, którego goście mają dostęp do basenu termalnego przez całą dobę.

12. Miradouro Pico do Ferro

Pozostając dalej w temacie Furnas chcielibyśmy Ci polecić jeszcze jedno piękne miejsce. W pobliżu miasteczka znajduje się Miradouro Pico do Ferro. Z tego malowniczego punktu widokowego roztacza się imponujący widok na dolinę Furnas oraz jej wulkaniczne jezioro. Stojąc na krawędzi urwiska, możesz poczuć się jak na szczycie świata, otoczonym surowym pięknem przyrody. To także najlepsze miejsce do podziwiania parujących fumaroli i bujnej roślinności pokrywającej całą dolinę.

Porada: Wstęp na punkt widokowy jest darmowy, a na miejsce łatwo dotrzeć samochodem. Znajduje się tam również darmowy parking.

13. Ribeira dos Caldeiroes

Ribeira dos Caldeiroes to kolejne ciekawe miejsca na Azorach położone w północno-wschodniej części wyspy São Miguel, w pobliżu miejscowości Achada. To malowniczy park, który zachwyca swoimi wodospadami, krystalicznie czystymi strumieniami, bujną roślinnością i niezwykłym krajobrazem, będącym efektem wulkanicznej działalności tej wyspy.

Największą wizytówką Ribeira dos Caldeiroes są wodospady, które spadają w głębokie kaniony. Woda z rzeki Ribeira dos Caldeiroes przepływa przez dolinę, tworząc malownicze kaskady. Dzięki różnym formacjom skalnym, wodospady te tworzą piękne widoki. Cały park jest pokryty bujną roślinnością, której dominującą częścią są paprocie, drzewa liściaste i krzewy, a także rośliny charakterystyczne dla wilgotnych stref tropikalnych. Na terenie parku znajdują się także tradycyjne młyny wodne, które niegdyś były wykorzystywane do mielenia zboża. Dziś stanowią one ciekawe elementy krajobrazu.

Porada: Najłatwiej dojechać do Ribeira dos Caldeiroes samochodem. Park znajduje się w pobliżu miejscowości Achada, w odległości około 16 km na północ od miasta Nordeste. Ribeira dos Caldeiroes jest dostępna przez cały rok, jednak najlepszy czas na wizytę to okres od wiosny do jesieni, kiedy pogoda sprzyja spacerom na świeżym powietrzu. Zimą mogą wystąpić opady deszczu, a niektóre szlaki mogą być śliskie. Wejście do parku jest bezpłatne. Pamiętaj o odpowiednim obuwiu, ponieważ niektóre ścieżki mogą być mokre i śliskie. W Ribeira dos Caldeiroes organizowany jest także canyoning. Jeśli lubisz adrenalinę, skoki do wody i pokonywanie wodospadów zajrzyj na stronę Picos de Aventura.

14. Miradouro da Ponta do Sossego

Miradouro da Ponta do Sossego to kolejny piękny punkt widokowy na wyspie São Miguel, położony na jej wschodnim krańcu, w regionie Nordeste. Nazwa „Ponta do Sossego” (Przylądek Spokoju) doskonale oddaje atmosferę tego miejsca. Z tarasu widokowego roztacza się spektakularna panorama klifowego wybrzeża, z zielonymi zboczami schodzącymi prosto do błękitnego Atlantyku. Przy dobrej pogodzie można dostrzec odległe punkty São Miguel oraz białe grzywy fal rozbijających się o skały.

Jednym z największych atutów Miradouro da Ponta do Sossego są zadbane, malownicze ogrody, wypełnione bujną roślinnością i kolorowymi kwiatami. Hibiskusy, hortensje i azalie kwitną tu niemal przez cały rok, dodając uroku temu miejscu. Drewniane altanki i ławki zachęcają do odpoczynku, a obszar ten jest również popularnym miejscem na pikniki w otoczeniu przyrody.

Porada: Droga prowadząca do tego punktu widokowego jest dobrze oznakowana i oferuje po drodze wiele innych malowniczych przystanków, takich jak Miradouro da Ponta da Madrugada.

15. Latarnia Farol do Arnel

Najpiękniejsze atrakcje wyspy Sao Miguel na Azorach zamyka latarnia Farol do Arnel. Została ona zbudowana w 1876 roku i jest uznawana za najstarszą latarnię morską na Azorach. Latarnia usytuowana jest na wysokim klifie, co zapewnia spektakularne widoki na ocean Atlantycki oraz malowniczą wioskę Arnel. Z punktu widokowego obok latarni możesz podziwiać surowe piękno wulkanicznych krajobrazów oraz bezkresny ocean.

Porada: Pod samą latarnię morską prowadzi bardzo stroma i kręta droga. Nie polecamy zjeżdżać nią na sam dół tylko zostawić auto na parkingu na górze i trasę tą pod samą latarnię pokonać pieszo! Byliśmy świadkiem jak auta wjeżdżające pod górę nie mogły sobie z tą stromizną poradzić, paliły gumy i hamulce i stwarzały ogromne niebezpieczeństwo dla siebie i innych. Latarnia Farol do Arnel jest dostępna przez całą dobę, jednak nie jest to obiekt, który można zwiedzać wewnątrz.

São Miguel – informacje praktyczne

I. Jak dolecieć na São Miguel – loty na Azory

São Miguel to największa wyspa archipelagu Azorów, a głównym lotniskiem obsługującym wyspę jest Aeroporto João Paulo II (PDL) w Ponta Delgada. Z Polski nie ma bezpośrednich lotów na Azory. Na wyspy możesz dotrzeć lotem z przesiadką w Lizbonie lub Porto (TAP Air Portugal, Ryanair, Azores Airlines). Alternatywnie, dostępne są loty z głównych europejskich miast, takich jak Londyn czy Frankfurt.

Sprawdź najlepsze opcje dolotu

II. Jak dostać się z lotniska w Ponta Delgada do centrum

Lotnisko João Paulo II (PDL) w Ponta Delgada to główne lotnisko na Azorach, obsługujące zarówno loty międzynarodowe, jak i krajowe. Znajduje się zaledwie 3 km od centrum miasta, więc dojazd jest szybki i wygodny.

• Taksówki – koszt przejazdu do centrum Ponta Delgada wynosi około 10–15 EUR.
• Autobus AeroBus – kursuje co 40-60 minut, koszt biletu to około 5 EUR (w jedną stronę), czas przejazdu około 15 minut
• Wypożyczalnia samochodów – najlepsza opcja do zwiedzania wyspy. Dostępne na lotnisku firmy to m.in. Ilha Verde, Sixt, Europcar.

III. Jak przemieszczać się po wyspie

Naszym zdaniem najlepszą opcją na zwiedzanie Azorów jest wypożyczenie auta na lotnisku. Bardzo ułatwia to logistykę i przemieszczanie się pomiędzy poszczególnymi atrakcjami na Sao Miguel, które są od siebie nieco oddalone. Dodatkowo własny samochód pozwala zaoszczędzić mnóstwo czasu. Sam proces nie odbiega niczym od standardowego wypożyczenia auta w innych krajach europejskich. Międzynarodowe prawo jazdy z reguły nie jest wymagane, ale jeśli je masz to zabierz je ze sobą.

My zazwyczaj wynajmujemy auto poprzez serwis rentalcars.com*. Znajdziesz tam wiele ofert różnych wypożyczalni. W sezonie letnim warto zarezerwować auto z wyprzedzeniem, ponieważ liczba samochodów na wyspie jest ograniczona. W Ponta Delgada większość parkingów jest płatna (ok. 0,50–1 EUR/h). W mniejszych miejscowościach i przy atrakcjach turystycznych często można parkować za darmo. Popularne miejsca jak Lagoa do Fogo czy Sete Cidades mają dedykowane parkingi.

IV. Kiedy lecieć na São Miguel – pogoda na Azorach

Azory mają łagodny, oceaniczny klimat subtropikalny, co oznacza umiarkowane temperatury przez cały rok, ale również dużą zmienność pogody. Popularne powiedzenie mówi, że na Azorach można doświadczyć czterech pór roku w ciągu jednego dnia, dlatego warto być przygotowanym na słońce, deszcz i wiatr – często w ciągu kilku godzin. Najlepszy czas na wizytę na Azorach przypada na miesiące od maja do października. Jest wówczas ciepło, notuje się stosunkowo mało opadów, a to sprawia, że panują tam idealne warunki do zwiedzania i kąpieli.

V. Na jak długo lecieć na Azory

Jeśli planujesz odwiedzić jedynie wyspę Sao Miguel to 5 dni na zobaczenie jej najważniejszych atrakcji powinno Ci wystarczyć. Jeśli chciałbyś do tego dorzucić jeszcze inne wyspy Archipelagu Azorów to na podróż przeznacz na podróż minimum 2 tygodnie. Na Azorach byliśmy już dwa razy. Nasza pierwsza podróż po Azorach trwała 2 tygodnie, podczas której odwiedziliśmy wyspy: Terceira, Flores, Corvo i Sao Miguel. Druga podróż, podczas której prowadziliśmy wyjazd grupowy w ramach naszego biura podróży Projekt Pauza trwał tydzień i obejmował wyspy: Terceira i Sao Miguel.

VI. Jak przemieszczać się pomiędzy wyspami na Azorach

Azory składają się z 9 wysp, podzielonych na trzy grupy:

• Grupa Wschodnia: São Miguel, Santa Maria
• Grupa Centralna: Terceira, Pico, Faial, São Jorge, Graciosa
• Grupa Zachodnia: Flores, Corvo

Podróżowanie między nimi odbywa się samolotem lub promem, a wybór zależy od dystansu i dostępnych połączeń. Osobiście podczas naszej podróży po Azorach korzystaliśmy z połączeń lotniczych między wyspami, które oferuje linia SATA Air Açores. Najpopularniejsze trasy lotnicze to: São Miguel (PDL) → Terceira (TER) (ok. 40 min), São Miguel (PDL) → Faial (HOR) (ok. 50 min), Terceira (TER) → Pico (PIX) (ok. 35 min), Flores (FLW) → Corvo (CVU) (ok. 20 min). Cena biletu: od 40–100 € w jedną stronę.

VII. Noclegi na São Miguel

São Miguel oferuje szeroki wybór noclegów – od luksusowych hoteli i butikowych pensjonatów po prywatne wille i apartamenty. Wybór odpowiedniej lokalizacji zależy od Twojego planu podróży, preferencji oraz sposobu poruszania się po wyspie.

Jeśli planujesz aktywne zwiedzanie, stolica Sao Miguel czyli miasto Ponta Delgada będzie najlepszym wyborem. Jeśli chcesz odpocząć w termalnych wodach, Furnas będzie strzałem w dziesiątkę. Ribeira Grande sprawdzi się jeśli jesteś miłośnikiem plaż i surfingu, a jeśli marzysz o ciszy i widokach jak z pocztówki, wybierz Nordeste. My ze swojej strony polecamy Ci przepiękne miejsce noclegowe jakim jest Herdade do Ananás w Ponta Delgada. Na terenie gospodarstwa agroturystycznego znajduje się ogród, jacuzzi, wspólny salon oraz plantacja ananasów! Kolejnym miejscem jest Solar dos Cantos Botanic House & Garden oferujący odkryty basen, bezpłatny prywatny parking, ogród oraz wspólny salon.

VIII. Co spróbować na São Miguel

Azory słyną z świeżych owoców morza, aromatycznych mięs i unikalnych serów, a także lokalnych win i ananasów, które smakują inaczej niż gdziekolwiek indziej. Kuchnia azorska łączy portugalskie tradycje z regionalnymi składnikami, tworząc wyjątkowe dania, których koniecznie trzeba spróbować podczas podróży na wyspy.

• Cozido das Furnas – duszone mięso i warzywa przygotowywane w naturalnych geotermalnych źródłach.
• Queijo São Jorge – słynny azorski ser o intensywnym smaku.
• Ananasy z Azorów – wyjątkowo słodkie i aromatyczne.
• Lapas – grillowane ślimaki morskie (czaszołki) podawane z czosnkiem i masłem.
• Bolo Lêvedo – słodkie, puszyste placki idealne na śniadanie.
• Herbata z Gorreana – jedyna europejska plantacja herbaty, produkująca wysokiej jakości czarną i zieloną herbatę.

Na Azorach w większości restauracji obiady serwowane są w godzinach 12-15, a kolacje w godzinach 19-21. Pomiędzy tymi godzinami restauracje mogą być zamknięte (zwłaszcza na mniejszych wyspach), albo serwują wyłącznie zimne przekąski. Pamiętaj o tym planując swoje posiłki.

Polecane restauracje w Ponta Delgada:

• Michel Restaurant – nowoczesna kuchnia śródziemnomorska z lokalnymi akcentami. Serwuje świeże owoce morza i steki w eleganckim, ale przytulnym wnętrzu. 
• Restaurante O Baco – oferuje nowoczesną kuchnię inspirowaną tradycjami Azorów, z naciskiem na lokalne produkty i sezonowe składniki. Szef kuchni Tiago Raposo przygotowuje dania, które łączą klasyczne smaki z nowoczesną prezentacją.
• Õtaka – fine dining łączący kuchnię japońską i peruwiańską. Oferuje menu degustacyjne z daniami takimi jak wagyu czy ceviche.  
• Restaurante Alcides – działająca od 1908 roku, słynie z tradycyjnych steków i lokalnych dań w klasycznym stylu. 
• Rotas da Ilha Verde – przyjazna wegetarianom i weganom restauracja z kreatywnym podejściem do kuchni roślinnej. 
• Tasquinha Vieira – kameralna restauracja z autorską kuchnią i eleganckimi prezentacjami dań. Idealna na romantyczną kolację. 
• Mané Cigano – niewielka, lokalna knajpka znana z domowej kuchni i przystępnych cen. Popularna wśród mieszkańców. 
• Restaurante Anfiteatro Lounge – restauracja prowadzona przez studentów szkoły kulinarnej, oferująca kreatywne dania w nowoczesnym wnętrzu. 
• Casa do Bife O Galego – specjalizuje się w stekach i daniach mięsnych, serwowanych w tradycyjnym stylu

Azory – która wyspa najpiękniejsza

Azory składają się z 9 wysp, a każda z nich ma swój unikalny charakter i urok. Trudno wybrać tą „najpiękniejszą”, bo wszystko zależy od tego, czego szukasz – dzikiej przyrody, wulkanicznych krajobrazów, jezior, czy spokojnych wiosek. My zakochaliśmy się w Flores i Corvo – te dwie wyspy to prawdziwa dzika azorska magia! Ale o nich więcej, już wkrótce!

Artykuł Sao Miguel – 15 najpiękniejszych miejsc na Zielonej Wyspie na Azorach pochodzi z serwisu 101 Countries Before 50.

Krótka historia miasteczka

Założona ponad 2500 lat temu przez Etrusków, Civita di Bagnoregio przez wieki była tętniącym życiem miastem. Pełniła funkcję ważnego ośrodka handlowego, a jej położenie na wzgórzu czyniło ją trudną do zdobycia przez wrogów. W czasach rzymskich Civita rozwijała się jako bogata osada, a w średniowieczu stała się częścią Państwa Kościelnego. Niestety, natura nie była dla niej łaskawa.

Położona na kruchych tufowych skałach osada przez wieki zmagała się z erozją i osuwiskami, które stopniowo odcinały ją od reszty świata. Trzęsienia ziemi, zwłaszcza te z XVII wieku, spowodowały znaczne zniszczenia i wyludnienie miasta. Miasteczko musiało mierzyć się z wieloma kataklizmami, w tym niszczeniem jedynego połączenia z resztą świata – mostu prowadzącego do Bagnoregio. W 1923 roku zbudowano kamienny most, który jednak w 1944 roku został zniszczony przez wycofującą się armię niemiecką. Fragment dawnego mostu można do dziś zobaczyć niedaleko wejścia Porta Santa Maria. W latach 60. powstał nowy most, tym razem wzmocniony betonem. Choć niektórzy uważają, że nieco odbiera uroku temu miejscu, zapewnia mieszkańcom i turystom możliwość bezpiecznego dostania się do miasta.

Dziś Civita jest niemal opuszczona – mieszka tu zaledwie kilkunastu stałych mieszkańców, ale mimo to (a może właśnie dlatego!) przyciąga turystów z całego świata. Dzięki staraniom lokalnych władz oraz inicjatywom mającym na celu ochronę miasta, Civita di Bagnoregio stała się jednym z najpiękniejszych i najbardziej niezwykłych miejsc we Włoszech.

Zwiedzanie Civita di Bagnoregio

Aby dostać się do miasta, trzeba przejść wspomnianym wyżej mostem malowniczo zawieszonym nad doliną Valle dei Calanchi. Już sama droga robi ogromne wrażenie! Widok na dolinę, zielone wzgórza i fantazyjne formacje skalne jest jak wyciągnięty z bajki!

Co warto zobaczyć w Civita di Bagnoregio?

Miasto jest atrakcją samą w sobie. Nieśpieszny spacer jego malowniczymi uliczkami z ukwieconymi kamiennymi domami to najlepszy pomysł na jego zwiedzanie i  prawdziwa uczta dla zmysłów. Nie znajdziesz tu zbyt wielu „typowych atrakcji”. Jeśli Ci jednak bardzo na nich zależy poniżej wymieniliśmy te najważniejsze. 

• Brama Santa Maria – jedyne wejście do miasta, przez które przechodził każdy, kto kiedykolwiek tu dotarł. Kamienne lwy trzymające ludzką głowę symbolizują zwycięstwo mieszkańców nad najeźdźcami.
• Piazza San Pietro – to pierwszy plac jaki ujrzysz po przekroczeniu bramy miasta, który kryje w sobie historyczne budowle i klimatyczne zaułki. To idealne miejsce na chwilę odpoczynku w lokalnej kawiarni i poczucie atmosfery dawnych czasów.
• Piazza San Donato – główny plac Civita di Bagnoregio z kościołem San Donato. Podobno związana jest z nim historia brata Bonawentury, którego w dzieciństwie uzdrowił sam św. Franciszek z Asyżu.
• Domy z tufowego kamienia – zachwycające średniowieczne budowle, porośnięte bluszczem i kwiatami, sprawiają, że miasto wygląda jak żywa pocztówka.
• Punkt widokowy na dolinę Valle dei Calanchi – z Civita roztacza się widok na falujące wzgórza i erodujące skały, które nadają temu miejscu nierealny charakter.
• Giardino del Poeta – to niezwykły, prywatny ogród, który zachwyca swoją malowniczością i atmosferą spokoju. Wypełniony bujną roślinnością, starożytnymi rzeźbami i romantycznymi zakątkami, jest jednym z najbardziej urokliwych miejsc Civity. Można go zwiedzić pod warunkiem, że zakupi się drobny upominek w lokalnym sklepiku, co czyni wizytę jeszcze bardziej wyjątkową.

Ciekawostki o Civita di Bagnoregio

1. Miasto znane jest jako „La città che muore” – „Miasto, które umiera”, ze względu na ciągłą erozję gruntu, na którym zostało wzniesione.
2. Civita zyskała sławę dzięki filmom i reportażom – była inspiracją dla wielu artystów i filmowców. Kręcono tu sceny między innymi do: “I due colonnelli” (1962), “Contestazione generale” (1970) – czwarty epizod oraz “Pinokio” z Bobem Hoskinsem w roli Dżepetta (2009).
3. Od 2013 roku Civita znajduje się na liście zabytków zagrożonych UNESCO.
4. Każdego lata organizowane są tu festiwale średniowieczne, które przenoszą turystów w czasie!

Informacje praktyczne

Jak dojechać do miasteczka?

Civita di Bagnoregio znajduje się około 120 km na północ od Rzymu i 28 km od Orvieto. Najłatwiej dostać się tu samochodem – można zaparkować w pobliskim miasteczku Bagnoregio na parkingu Parcheggio Alberto Ricci i stamtąd pieszo ruszyć do Civita di Bagnoregio po drodze mijając punkt widokowy Punto Panoramico – Civita di Bagnoregio, z którego rozpościera się cudowna panorama!

Pamiętaj o tym, że Bagnoregio to większe miasto, które znajduje się w dolinie, tuż u stóp Civita di Bagnoregio. Oba te miejsca są jednak bardzo blisko siebie, a Bagnoregio jest często punktem wyjścia dla osób udających się na zwiedzanie Civita.

W Bagnoregio można także skorzystać z lokalnego autobusu, który kursuje między miastem a Civita di Bagnoregio. Warto pamiętać, że Civita di Bagnoregio jest zamknięta dla samochodów, więc piesza wędrówka przez most to najlepszy sposób na dotarcie do tego wyjątkowego miejsca.

Kiedy zwiedzać?

Najlepszy czas na wizytę to wiosna i jesień – temperatury są przyjemne, a miasto nie jest jeszcze oblegane przez turystów. Latem może być bardzo gorąco i tłoczno, a zimą mgła dodaje miejscu tajemniczej atmosfery, choć może ograniczać widoczność.

Bilety wstępu

Wejście do miasta jest płatne – opłata wynosi około 5 euro i jest przeznaczona na ochronę Civity przed dalszą erozją. Bilet zakupisz w małej budce znajdującej się tuż przed wejściem na most prowadzący do Civita.

Gdzie nocować

Ze swojej strony możemy polecić Ci niezwykle klimatyczne miejsce noclegowe jakim jest La Cava – Palazzo Pallotti położone w miejscowości Bagnoregio. W domu wakacyjnym znajduje się jedna sypialnia oraz taras z pięknym widokiem na okolicę.

Ile czasu przeznaczyć na zwiedzanie

Na zwiedzanie Civita warto przeznaczyć 2-3 godziny połączone z wizytą w lokalnych sklepikach z rękodziełem i kawą w jednej z kawiarni. Proponujemy do Civita przyjechać wcześnie rano lub późnym popołudniem, aby uniknąć tłumów turystów.

W okolicach Civita di Bagnoregio znajduje się wiele innych ciekawych miejsc, które warto odwiedzić podczas jednej wizyty, aby nacieszyć się urokami regionu Lazio i pobliskiej Umbrii oraz odkryć lokalną kulturę oraz historię. Oto kilka ciekawych atrakcji w pobliżu.

• Orvieto – Piękne miasto wznoszące się na tufowych wzgórzach, z zachwycającą katedrą i labiryntem średniowiecznych uliczek. Orvieto to doskonałe miejsce na jednodniową wycieczkę z Civita di Bagnoregio, szczególnie jeśli jesteś miłośnikiem historii i architektury.
• Parco dei Mostri (Park Potworów) w Bomarzo – to niezwykłe miejsce, pełne dziwacznych rzeźb i surrealistycznych instalacji, znajduje się około 40 minut jazdy od Civita di Bagnoregio. Park został zaprojektowany w XVI wieku przez księcia Vicino Orsini i stanowi jedną z najbardziej oryginalnych atrakcji turystycznych w regionie.
• Viterbo – miasto, znane z dobrze zachowanej średniowiecznej architektury i licznych pałaców, jest oddalone o około godzinę jazdy od Civita. Viterbo oferuje również gorące źródła termalne, które są popularnym celem turystycznym w regionie.
• Lago di Bolsena – Jezioro Bolsena, jedno z największych jezior wulkanicznych w Europie, znajduje się tylko kilkanaście kilometrów od Civita di Bagnoregio. To doskonałe miejsce do odpoczynku, spacerów wzdłuż brzegu jeziora, a także uprawiania sportów wodnych czy zwiedzania okolicznych miasteczek, takich jak Bolsena, Capodimonte czy Marta.

Czy warto odwiedzić Civita di Bagnoregio?

Zdecydowanie tak! To jedno z najbardziej magicznych miejsc we Włoszech – bajkowe, klimatyczne i pełne historii. Spacer po opustoszałych uliczkach, widok na dolinę Calanchi i wizyta w lokalnych trattoriach serwujących pyszne włoskie jedzenie to doświadczenie, które na długo zostaje w pamięci. Jeśli planujesz podróż po Włoszech, nie możesz ominąć tego miejsca!

Artykuł Civita di Bagnoregio – miasto, które umiera… pochodzi z serwisu 101 Countries Before 50.

Polski Spisz rowerem

Zanim przejdziemy do wycieczki rowerowej zacznijmy od tego, gdzie znajduje się Spisz. To jedna z czterech historyczno- geograficznych krain wchodzących w skład Podtatrza, czyli regionu na południu Polski usytuowanego wokół Tatr po polskiej i słowackiej stronie. Trzy pozostałe krainy zaliczane do Podtatrza to: Podhale – w całości leżące na terenie Polski ze znanym Ci zapewne Nowym Targiem i Zakopanem, Liptów z Liptowskim Mikulaszem w całości położony po stronie słowackiej i Orawa z Dolnym Kubinem i Zamkiem Orawskim, która podobnie jak Spisz podzielona jest między Polskę a Słowację.

Polski Spisz leży w większości na terenie Zamagurza Spiskiego. Od południa wyznacza go granica polsko- słowacka, od zachodu i północy rzeka Białka, a od wschodu Dunajec. Przez północną część tej niezwykłej krainy przebiegają Pieniny Spiskie. Na terenie Polskiego Spisza leży zaledwie kilkanaście miejscowości w tym: Nowa Biała, Frydman, Krempachy, Falsztyn, Niedzica, Kacwin, Łapsze Niżne i Wyżne, Łapszanka czy Dursztyn, przez które poprowadzono malownicze ścieżki rowerowe.

Szlak wokół Tatr, Velo Dunajec i Velo Czorsztyn

Historyczno-kulturowo-przyrodniczy Szlak wokół Tatr to pond 250 km profesjonalnie przygotowanych ścieżek prowadzących między innymi przez Polski Spisz. Ich przebieg nawiązuje do zabytków architektury, starych kościołów i drewnianego budownictwa ludowego, a także góralskiego folkloru i sztuki ludowej. Dołączają do tego zapierające dech w piersiach widoki na Tatry, Pieniny, Gorce i Babią Górę. To one, dzika podtatrzańska przyroda i bogata kultura polsko-słowackiego pogranicza sprawiają, że Szlak wokół Tatr w skali naszego kraju jest prawdziwą rowerową perełką.

Spisz ma nie tylko jeden z najbardziej malowniczych fragmentów Szlaku wokół Tatr. Ma też krótki odcinek Velo Dunajec, czyli szlaku rowerowego prowadzącego wzdłuż rzeki Dunajec wraz ze Ścieżką rowerową dookoła Jeziora Czorsztyńskiego potocznie zwaną Velo Czorsztyn prowadzącą dookoła pięknego Jeziora Czorsztyńskiego z bajecznymi widoki na Pieniny, Gorce, Tatry i Babią Górę. Zaproponowana przez nas jednodniowa wycieczka rowerowa jest połączeniem odcinków trzech wymienionych wyżej szlaków rowerowych tj. Szlaku wokół Tatr, Velo Dunajec i Velo Czorsztyn.

Najpiękniejszy szlak rowerowy w Polsce – Szlak wokół Tatr, Velo Dunajec i Velo Czorsztyn

Trasa przejazdu

• Trasa: Kacwin -> Niedzica -> Falsztyn -> Frydman -> Krempachy -> Dursztyn -> Łapsze Niżne -> Kacwin
• Szlaki rowerowe: Velo Dunajec, Velo Czorsztyn i Szlak wokół Tatr
• Długość całej trasy: około 48 km
• Przewyższenia: 660 m
• Czas przejazdu: około 8-9 godzin spokojnego pedałowania ze zwiedzaniem
• Trudność trasy: wymagająca na odcinkach Velo Czorsztyn przed miejscowością Falsztyn, gdzie jest stromy podjazd oraz na Szlaku wokół Tatr od miejscowości Krempachy przez Dursztyn do Kacwina (sporo podjazdów) ale za to z niesamowitymi widokami na Tatry!
• Trasa w przeważającej większości prowadzi po wygodnej ścieżce rowerowej odseparowanej od ruchu samochodowego lub po wiejskich drogach dojazdowych z niewielkim ruchem samochodowym
• Na trasie znajduje się wiele MPR-ów (Miejsc Przyjaznych Rowerzystom); wiaty przystankowe, punkty gastronomiczne, serwisy i wypożyczalnie rowerów
• Trasa za trudna dla rodzin z dziećmi! Proponujemy sam Velo Czorsztyn (choć tu także są podjazdy!)

Kacwin – Niedzica

Kacwin, w którym proponujemy Ci rozpocząć rowerową wycieczkę Szlakiem wokół Tatr, Velo Dunajec i Velo Czorsztyn to niezwykle malownicza wieś leżąca pod północnymi stokami Magury Spiskiej tuż przy granicy ze Słowacją. Jest ona jedną z najstarszych miejscowości na Spiszu. Co możesz zobaczyć w Kacwinie? Na pewno wodospady! Powstały one na potoku Kacwinianka. Pierwszy z nich Wodospad pod Upłazem znajduje się tuż przy granicy polsko- słowackiej zaraz przy ścieżce rowerowego Szlaku wokół Tatr prowadzącego na Słowację i udostępniony jest do zwiedzania. Drugi to Wodospad Pod Mynaszką uważany za jeden z największych naturalnych wodospadów w Karpatach Zewnętrznych. Znajdziesz go koło kościoła na wysokości starego 200- letniego młyna.

W Kacwinie zachowało się także sporo drewnianych zabudowań charakterystycznych dla architektury Spisza, w tym wiejskie spichlerze zwane sypańcami spiskimi. Nie spotkasz ich nigdzie indziej w Polsce. Służyły dawniej jako spiżarnia przy domach. Konstrukcja oblepiona gliną chroniła przed ogniem i tworzyła specyficzny mikroklimat. W razie pożaru ich dach można było w łatwy sposób ściągnąć. Na terenie Kacwina wzdłuż głównej drogi znajdowało się kiedyś kilkadziesiąt tego typu spichlerzy. Obecnie do zwiedzania udostępniono Skansen sypańców w Kacwinie przy ulicy św. Anny, gdzie możesz je zobaczyć i zajrzeć do ich środka.

W Kacwinie znajduje się również malownicza Kaplica Matki Boskiej Śnieżnej. To jednej z ulubionych punktów fotograficznych na Polskim Spiszu, który proponujemy Ci zobaczyć w drodze powrotnej do Kacwina.

Niedzica – Falsztyn – Frydman

Z Kacwina niecałe 5 km kręcenia po głównej drodze z ruchem samochodowym (ul. Św. Anny i Tatrzańska) będzie dzieliło Cię od Niedzicy, gdzie rozpoczyna się wygodna ścieżka rowerowa Velo Dunajec i Velo Czorsztyn. Niedzica to bez wątpienia najbardziej znana miejscowość na terenie Polskiego Spisza. Słynie z XIV – wiecznego Zamku Dunajec, który przez stulecia należał do państwa węgierskiego. Stał on na straży przeprawy przez Dunajec, strzegł handlowego traktu łączącego Węgry z Polską i był jednym z zamków strzegących północnej granicy Węgier. Na przestrzeni wieków przechodził z rąk do rąk. Był we władaniu polskiej rodziny Łaskich oraz węgierskich magnatów z rodziny Horvathów i rodu Salomonów.

Po wojnie zamek w Niedzicy przekształcono w muzeum. Został on odbudowany i udostępniony do zwiedzania. Z jego istnieniem łączy się wiele legend w tym ta dotycząca skarbu Inków. Na terenie zamku inkascy zbiegowie mieli ponoć ukryć część skarbu przeznaczonego na sfinansowanie powstania przeciw Hiszpanom. Czy jest to prawda? O tym zapewne dowiesz się od przewodnika podczas grupowego zwiedzanie zamku w Niedzicy. Koszt przewodnika wliczony jest w cenę biletu.

Oprócz Zamku Dunajec w Niedzicy proponujemy Ci także zobaczyć zaporę wodną na Dunajcu. Jest to najwyższa zapora w Polsce. Wznosi się na wysokość 56 metrów, a jej długość wynosi 404 metry. Powstała ona w celu zminimalizowania ryzyka powodziowego na rzece. Dodatkowo w sposób przyjazny dla środowiska pozyskuje się na niej energię elektryczną. Oprócz tego zapewnienia ona okolicznym miejscowościom stały dostępu do wody pitnej i jest jedną z popularniejszych atrakcji Polskiego Spisza. Na koronie zapory mieści się pawilon wystawowy, w którym prezentowane są filmy o tamie i elektrowni. Z zapory rozpościera się przepiękny widok na jezioro i górujący nad zbiornikiem zamek. Pamiętaj proszę o tym, że po zaporze nie można jeździć rowerem!

Z Niedzicy ścieżką rowerową dookoła Jeziora Czorsztyńskiego popularnie zwaną Velo Czorsztyn kieruj się w stronę kolejnej spiskiej miejscowości jaką jest Frydman. Velo Czorsztyn poprowadzono tu po wyodrębnionej z ruchu samochodowego wygodnej asfaltowej ścieżce biegnącej bardzo blisko brzegów jeziora. Rozpościerają się z niej zapierające dech w piersiach widoki nie tylko na Jezioro Czorsztyńskie, ale i pobliskie atrakcje takie jak: Zamek w Niedzicy, Zamek w Czorsztynie oraz Pieniny i majaczące w oddali Tatry. W piękny słoneczny dzień można też z niej wypatrzeć Babią Górę.

Ścieżka rowerowa dookoła Jeziora Czorsztyńskiego jest trasą rekreacyjną, ale z kilkoma stromymi podjazdami(!). Najtrudniejszy jest ten tuż za zakrętem przed miejscowością Falsztyn. Być może będziesz tu zmuszony zejść z roweru i podprowadzić go pod górę. Na przebiegu trasy znajdziesz liczne wiaty przystankowe (Niedzica, Falsztyn, Frydman), ogródki, food trucki i miejsca do odpoczynku. Oprócz rowerzystów spotkać też możesz na niej rolkarzy, biegaczy czy spacerowiczów. W sezonie letnim Velo Czorsztyn ze względu na swoje niezwykłe walory przyrodnicze jest jedną z najczęściej wybieranych tras rowerowych na południu Polski. Musisz zatem wiedzieć, że w dni wolne od pracy i długie słoneczne weekendy prawdopodobnie nie unikniesz tu innych turystów.

Frydman – Krempachy

W miejscowości Frydman położonej nad Zalewem Czorsztyńskim musisz odbić z Velo Dunajec i Velo Czorsztyn na pobliską miejscowość Krempachy. To tu dojedziesz do spiskiego odcinka Szlaku wokół Tatr prowadzącego dalej do Dursztyna. Jako ciekawostkę dodamy, że Krempachy to wieś o typowo spiskiej zabudowie. Domostwa skupione są tu wzdłuż równoległych ulic, z kościołem na środku oraz rzędem stodół za nimi. To typowo „węgierska naleciałość”.

We wsi kryje się tajemnicza podziemna atrakcja jaką są piwnice winne z początku XIX w. Zostały wybudowane przez Andreasa Horvatha w 1820 r. i służyły jako magazyn wina, które leżakowało tu w ułożonych rzędami beczkach. Piwnice były wykorzystywane do 1905 r. Choć wino dawno tu już nie leżakuje, podziemne lochy o szerokości 7 m, wysokie na 4 m do dziś podobno robią wrażenie, choć znaleźć do nich wejście obecnie jest bardzo ciężko. Nam się to niestety nie udało. Może Ty będziesz mieć więcej szczęścia.

Krempachy – Dursztyn

W Krempachach szlak wiedzie praktycznie cały czas do góry po wąskiej asfaltowej drodze. Momentami jest stromo i trudno, ale cały wysiłek wynagradzają oszałamiające widoki. Na trasie miniesz malowniczą grupę skał wapiennych wchodzących w skład Pienińskiego Pasa Skałkowego zwaną Dursztyńskimi Skałkami. Na skutek erozji skały te przyjęły niezwykle fantazyjne kształty. Najwyższą skałą w kompleksie jest Czerwona Skała (790 m n.p.m.).

Wśród wapiennych skałek porośniętych świerkowymi lasami ulokował się Dursztyn. Przez długie lata znajdował się pod panowaniem administracji węgierskiej urzędującej w pobliskim zamku w Niedzicy. Na terenie wsi znajdowała się jedynie gorzelnia dworska, z której wyprodukowaną wódkę transportowano do piwnic w Frydmanie. Pomimo tak długiej przynależności do Węgier, mieszkańcy Dursztyna do dziś zachowali gwarę spiską, swoje stroje ludowe i zwyczaje. W wiosce można też dopatrzeć się charakterystycznej spiskiej zabudowy z oddalonymi stodołami przylegającymi do pól uprawnych i łąk.

Co w Dursztynie jest takie niezwykłe? WIDOKI! Wioska oferuje zapierające dech w piersiach panoramy z jednej strony na Pieniny, z drugiej na majestatyczne Tatry. Jako ciekawostkę dodamy, iż obecnie Dursztyn słynie z odprawiania egzorcyzmów. W tamtejszym kościele pw. św. Jana Chrzciciela w Dursztynie odbywają się msze święte z modlitwami o uzdrowienie i uwolnienie. Na msze od lat ściągają osoby nękane przez różnego rodzaju demony. Poza nimi o Dursztynie mało kto słyszał. Wciąż jest on jedną z najmniej znanych miejscowości Polskiego Spisza.

Dursztyn – Łapszne Niżne

Z Dursztyna Szlakiem wokół Tatr kręć dalej do wioski Łapszne Niżne. Początkowo szlak prowadzi cały czas w dół, ale później pojawia się sporo podjazdów, które mogą wycisnąć siódme poty. Niech Cię to jednak nie zniechęca bowiem od Dursztyna, aż do samego końca towarzyszyć Ci będą bajkowe krajobrazy na zielone pastwiska, strome pienińskie stoki oraz majestatyczne Tatry! Naszym zdaniem odcinek od Krempach przez Dursztyn i Łapszne Niżne do Kacwina to najbardziej widokowy i zjawiskowy odcinek opisywanej przez nas trasy!

W Łapszne Niżne proponujemy Ci zajrzeć do Domu Ludowego, gdzie znajduje się Multimedialna ekspozycja przyrodnicza będąca interaktywną wystawą prezentującą faunę i florę Spisza, a także Pienin i Beskidów oraz rezerwatów przyrody: Zielone Skałki i Niebieska Dolina.

Odwiedzając ekspozycję można odbyć wirtualny spacer po lesie oraz poznać chronione gatunki roślin i zwierząt, a dzięki nowoczesnym technologiom zobaczyć zachowanie zwierząt w naturalnym środowisku. W Łapsznych Niżnych znajduje się także Sypaniec i Kalwaria Spiska. Sypaniec zaadaptowany został na cele muzeum sztuki sakralnej i ludowej. Kalwaria spiska zaś to stacje drogi krzyżowej znajdujące się na jednej z łapszańskich gór, które zostały ukończone w 2007. Oprócz nich, w skład całej kalwarii wchodzą jeszcze kaplica Matki Bożej oraz Boży Grób.

Łapszne Niżne – Kacwin

Końcówka trasy z Łapszne Niżne do Kaciwina poprowadzi Cię obok wspomnianej wyżej malowniczej Kaplicy Matki Boskiej Śnieżnej. W piękną, bezchmurną pogodę w tle białej kapliczki otoczonej wysokimi brzozami majaczą szczyty Tatr. Kaplica Matki Boskiej Śnieżnej stoi na zboczu góry Krzyżowa, przy starym szlaku z Kacwina do Łapsz Niżnych. Wzniesiono ją ok. 1750 roku. Jej charakterystycznym akcentem jest ściana frontowa z drzwiami skierowana w stronę wsi. Takie ustawienie kapliczki powodowało, że duchowny odprawiający mszę błogosławił całą wieś. Spod kapliczki rozpościerają się przepiękne widoki na całe Pieniny!

Gdzie zacząć wycieczkę Szlakiem wokół Tatr, Velo Dunajec i Velo Czorsztyn

Swoją przygodę ze Szlakiem wokół Tatr, Velo Dunajec i Velo Czorsztyn i opisaną przez nas trasą warto rozpocząć w Kacwinie. Auto możesz zostawić w centrum wioski lub obok wiaty na ul. św. Anny tuż nieopodal granicy PL-SK. Ponieważ opisana przez nas trasa to pętla, to tak naprawdę możesz zacząć z dowolnego miejsca (Kacwin, Niedzica, Frydman, Falsztyn, Dursztyn itp.), bo i tak wrócisz do miejsca, w którym rozpocząłeś swoją wycieczkę.

Gdzie wypożyczyć rowery

Jeśli nie masz swojego roweru to polecamy Ci skorzystać z usług serwisu i wypożyczalni rowerów Huzabike znajdującego się w Niedzicy i Kacwinie. Najlepszym wyborem będzie rower crossowy, który doskonale poradzi sobie zarówno na asfaltowej nawierzchni jak i szutrowym trakcie. Alternatywą dla osób o mniejszej sprawności fizycznej może okazać się rower elektryczny ze wspomaganiem elektrycznym. Odradzamy rower górski, bowiem trasa szlaku w większości wiedzie po asfaltowej nawierzchni i tylko się na nim umęczysz. Obydwoje jeździmy na rowerach crossowych Merida Crossway.

Co ze sobą zabrać

Do wycieczki rowerowej wymienioną przez nas trasą nie musisz się jakoś specjalnie przygotowywać. Dobra kondycja jest jednak wskazana! Ważne, aby Twój rower wyposażony był w:

• Oświetlenie przednie – światło barwy białej bądź żółtej, stałe albo migające.
• Oświetlenie tylne – światło odblaskowe barwy czerwonej (o kształcie innym niż trójkąt) oraz światło pozycyjne czerwone (może być migające).
• Hamulce – rower musi posiadać sprawne hamulce
• Dzwonek – z optymalnym sygnałem
• Sakwa rowerowa/ plecak – do przechowania kurtki przeciwdeszczowej, bluzy, dokumentów czy przekąsek, kanapek oraz wody.
• Pompka rowerowa
• Zapięcie rowerowe
• Kask

Gdzie zjeść na trasie

• Restauracja TRZY ZORZE w Niedzicy zaraz przy zjeździe na ścieżkę Velo Czorsztyn;
• Ogródek „Tak, to tutaj! VELO” przy Velo Czorsztyn na podjeździe przed miejscowością Falsztyn (otwarte sezonowo);
• Velo Grill przy Velo Czorsztyn za Falsztynem (otwarte sezonowo);
• Gastro na Wypasie we Frydmanie (otwarte sezonowo);
• Pizzeria Francesco w Kacwinie;

Atrakcje na trasie

• Kacwin: Wodospad pod Upłazem przy granicy ze Słowacją, Skansen sypańców w Kacwinie, Kapliczka Matki Boskiej Śnieżnej w Kacwinie z Tatrami w tle
• Niedzica: Zamek w Niedzicy, Zapora wodna w Niedzicy, Malowidło 3D „MOC ŻYWIOŁÓW”, Jezioro Czorsztyńskie
• Dursztyn: Dursztyńskie Skałki – malownicza grupa skał wapiennych wchodzących w skład Pienińskiego Pasa Skałkowego oraz Wichrówka, czyli drewniana willa krakowskiego notariusza Bogusława Pajora.
• Łapsze Niżne: Multimedialna ekspozycja o przyrodzie Spisza w Domu Ludowym w Łapszach Niżnych, Sypaniec i Kalwaria w Łapszach Niżnych

Gdzie nocować

My na bazę noclegową obraliśmy sobie Kacwin. Znajduje się w nim wiele pensjonatów czy domków na wynajem, a my ze swojej strony proponujemy Ci przyjazny rowerzystom Pensjonat Spiski położony przy samym Szlaku wokół Tatr w niedalekiej odległości od granicy PL-SK i Wodospadu pod Upłazem. W koszt noclegu wliczone jest smaczne śniadanie oraz darmowy parking.

Inne trasy na Szlaku wokół Tatr

Odsyłamy Cię również na oficjalną stronę Szlaku Wokół Tatr, gdzie znajdziesz inne propozycje rowerowych wycieczek.

Mapa trasy przejazdu

Przy planowaniu trasy możesz posłużyć się aplikacją Komoot lub Google maps. Ta pierwsza idealnie sprawdza się do planowania rowerowych wypraw. Pokazuje nie tylko długość trasy, ale i czas przejazdu dla wybranego wcześniej stopnia zaawansowania rowerzysty.

„Materiał powstał w ramach zadania publicznego Europejskiego Ugrupowania Współpracy
Terytorialnej TATRY realizowanego przy wsparciu finansowym Województwa Małopolskiego”

Artykuł Polski Spisz: Jednodniowa wycieczka rowerowa Szlakiem wokół Tatr, Velo Dunajec i Velo Czorsztyn. pochodzi z serwisu 101 Countries Before 50.

Szlak wokół Tatr

Historyczno-kulturowo-przyrodniczy Szlak wokół Tatr, bo tak brzmi jego pełna nazwa to naszym zdaniem najpiękniejsza trasa rowerowa wytyczona na południu Polski. To pond 250 km profesjonalnie przygotowanych ścieżek prowadzących przez cztery historyczno-kulturowe krainy jakimi są: Podhale, Orawa, Liptów oraz Spisz po polskiej i słowackiej stronie Tatr. Ich przebieg nawiązuje między innymi do dawnych szlaków handlowych, zabytków architektury, starych kościołów i drewnianego budownictwa ludowego, a także góralskiego folkloru i sztuki ludowej. O zapierających dech w piersiach widokach na Tatry, Pieniny, Gorce i Babią Górę wspominać Ci chyba nie musimy. To one, dzika podtatrzańska przyroda i bogata kultura polsko-słowackiego pogranicza sprawiają, że Szlak wokół Tatr w skali naszego kraju jest aż tak wyjątkowy.

Zdecydowana większość ścieżek Szlaku wokół Tatr poprowadzona jest asfaltowym traktem wyodrębnionym z ruchu samochodowego lub po małych, wiejskich drogach dojazdowych z bardzo małym natężeniem ruchu. Nieliczne fragmenty wytyczono szutrem. Na przebiegu szlaku znajdziesz liczne wiaty postojowe, samoobsługowe stacje serwisowe, a w maksymalnej odległości do 10 km od głównej trasy liczne MPR-y, czyli miejsca przyjazne rowerzystom (restauracje/ karczmy, miejsca noclegowe, serwisy i wypożyczalnie rowerowe).

Do dyspozycji masz zarówno łagodne rekreacyjne odcinki Szlaku wokół Tatr przeznaczone dla amatorów rowerowych wycieczek jak i wymagające podjazdy dla tych bardziej zaawansowanych rowerzystów. Wiedz o tym, że nie musisz od razu przejeżdżać całego szlaku! Możesz poznawać jego atrakcje na krótszych i mniej wymagających fragmentach takich jak ten zaproponowany poniżej.

Jednodniowa wycieczka rowerowa Szlakiem wokół Tatr, boczną pętlą po Torfowiskach Orawsko-Nowotarskich i Trasie Chochołowsko-Wierchowej

Trasa przejazdu

• Trasa: Nowy Targ -> Czarny Dunajec -> Torfowisko Baligówka -> Bacówka na Baligówce -> Zakład Torfowy „Bór za Lasem” na torfowisku Puścizna Wielka ->Podczerwone -> Chochołów -> Czarny Dunajec -> Nowy Targ;
• Ścieżki: Szlak wokół Tatr, boczna Pętla Puścizn Czarnodunajeckich, Trasa Chochołowsko-Wierchowa;
• Cała długość trasy: około 60 km (częściowo pętla);
• Czas przejazdu: około 6-7 godzin;
• Przewyższenia: 310 m;
• Nawierzchnia: w przeważającej większości asfalt oraz szutrowa nawierzchnia na bocznej Pętli Puścizn Czarnodunajeckich i króciutki fragment na Trasie Chochołowsko-Wierchowej;
• Trudność: trasa wymagająca ze względu na jej długość i częściowo szutrową nawierzchnię na bocznej Pętli Puścizn Czarnodunajeckich prowadzącej do Torfowiska Baligówka;
• Nie jest to trasa dla rodzin z małymi dziećmi! Rodzinom z dziećmi proponujemy pojechać główną trasą Szlaku wokół Tatr z Nowego Targu do Czarnego Dunajca albo dalej do Podczerwonego ewentualnie do granicy PL-SK i z powrotem;
• MPR-y: liczne wiaty przystankowe, punkty gastronomiczne, serwisy i wypożyczalnie rowerów;
• Uwaga: wiejący wiatr może sprawiać, że przejazd tą trasą będzie nieco trudniejszy i będzie wymagał nieco więcej czasu!

Zaproponowana przez nas trasa Szlakiem wokół Tatr rozpoczyna się w Nowym Targu w odległości około 1 km od pięknie odnowionego dworca kolejowego. Tu uwagę przyciąga Wieża Wodna będąca jednym z ostatnich zachowanych na pograniczu zabytków dawnej sztuki inżynieryjnej z przełomu XIX i XX wieku. Służyła ona między innymi do obsługi parowozów. We wnętrzu wieży wodnej, starannie odrestaurowanej w 2018 roku, zachowano oryginalne elementy wyposażenia. Na elewacji dostrzeżesz oryginalną listwę wodowskazu. W pomieszczeniach urządzono ekspozycję przedstawiającą dzieje nieistniejącej już linii kolejowej. Organizowane są tu także wystawy, a swoją siedzibę ma tu Miejskie Centrum Kultury.

Spod dworca ścieżka niemal od samego początku poprowadzi Cię po asfaltowej drodze rowerowej, odseparowanej od ruchu samochodowego. Jako ciekawostkę dodamy, że ten pierwszy odcinek Szlaku wokół Tatr powstał na nasypie dawnej linii kolejowej jeżdżącej do Suchej Góry. Po wojnie żelazna kolej straciła na znaczeniu, jej stacje popadły w ruinę, a tory rozebrano. Z czasem narodził się jednak pomysł, aby poprowadzić po niej trasę rowerową dla mieszkańców podtatrzańskich miejscowości, by swobodnie mogli nią dojeżdżać do pracy i szkoły.

Dzięki ogromnemu zaangażowaniu lokalnych samorządów z Polski i Słowacji dziś możemy się cieszyć świetnie przygotowanym fragmentem lekkiej rekreacyjnej trasy rowerowej ciągnącej się na długości 35 km z Nowego Targu przez Ludźmierz, Rogoźnik, Stare Bystre, Czarny Dunajec oraz Podczerwone do granicy państwa i dalej do słowackiej Trzciany.

Tym razem nie proponujemy Ci jechać na Słowację. Mamy nieco inny pomysł. Po minięciu budynku dawnej stacji kolejowej w Czarnym Dunajcu, koło miejsca postojowego skręć w prawo, aby krótkim odcinkiem łącznikowym dojechać do centrum miasta. To właśnie tu obok cmentarza w Czarnym Dunajcu bierze swój początek boczna Pętla Puścizn Czarnodunajeckich biegnąca przez unikatowe przyrodniczo Torfowiska Orawsko- Nowotarskie, których wiek szacuje się na około 11 000 lat! Są one jednym z największych w Polsce kompleksów torfowisk włączonych do obszaru ochronnego Natura 2000.

Po przejechaniu około 4 km początkowym odcinkiem tej pętli po utwardzonej, ale szutrowej nawierzchni z majaczącymi za plecami Tatrami dotrzesz do Torfowiska Baligówka. Znajduje się tu około 3 km ścieżka edukacyjna, po której warto się przespacerować. Zobaczysz z niej zwykle niedostępny świat będący domem dla licznych mchów torfowych i sosen błotnych. Na trasie znajdują się tablice, które ułatwią Ci zwiedzanie i opowiedzą m.in. o historii powstania torfowisk, a także o gatunkach roślin i zwierząt wyróżniających ten region na tle Karpat i całej Polski.

Kręcąc dalej Pętlą Puścizn Czarnodunajeckich w głąb lasu natkniesz się na Bacówkę Jana Hyrczyka Baligówka. Jest to jedna z bacówek Szlaku Oscypkowego, gdzie możesz skosztować bundzu i oscypka, a także napić się żętycy. Spod bacówki jadąc dalej przez las Baligówka dojedziesz na parking w Czarnym Dunajcu, w którym ponownie włączysz się na główną trasę Szlaku wokół Tatr i dojedziesz nią wygodnie do Chochołowa.

My odbiliśmy jeszcze do pobliskiego Zakładu Torfowego „Bór za Lasem” na torfowisku Puścizna Wielka. Jest on częścią „muzeum na torach” z wagonami wąskotorowymi z początku XX wieku, które używane były do eksploatacji torfu. Wąskotorowy wagon pasażerski Bxh388 oraz lokomotywa spalinowa wąskotorowa wyprodukowana w latach 70- tych XX wieku zostały odrestaurowane i udostępnione do zwiedzania. Prezentują one dzieje wąskotorowej kolei, sposoby jej wykorzystywania, eksploatację torfu itd. Spod Zakładu Torfowego na torfowisku Puścizna Wielka dołączyliśmy do głównej trasy Szlaku Wokół Tatr dopiero w miejscowości Podczerwone.

To tu znajduje się pięknie odrestaurowana i zaadaptowana na potrzeby rowerzystów dawna stacja kolejowa Podczerwone, a obecnie bistro i wypożyczalnia rowerów. W tym niezwykle malowniczym zakątku, z widokiem na Tatry i Babią Górę, możesz napić się kawy, wrzucić coś na ząb i zregenerować siły. Często organizowane są tu różne imprezy rowerowe np. rajdy lub pikniki. Funkcjonuje tutaj także mała wypożyczalnia rowerów. Dostępne są zwykłe rowery, rowery elektryczne i hulajnogi.

Absolutnym „must see” na tym fragmencie Szlaku wokół Tatr, którego nie możesz pominąć jest wieś Chochołów. Aby do niej dojechać tuż przed samą granicą PL-SK musisz ponownie zjechać z głównego szlaku na tzw. drogę Borową. Już ona jest wyjątkowo malownicza i rozpościerają się z niej przepiękne widoki na Tatry!

Dlaczego Chochołów jest taki wyjątkowy? Bo prawie w całości składa się z oryginalnych drewnianych góralskich chałup. Wszystkie ustawione są frontem do słońca i szczytem do ulicy, a w ich ukrytych podwórzach skryły się zabudowania gospodarskie. Co roku drewniane chaty są myte, by lśniły jak nowe. Pod adresem Chochołów 24 znajduje się dom, który w całości został wykonany tylko z jednej jodły! Na uwagę we wsi zasługuje również Centrum Ochrony i Promocji Torfowisk, które mieści się w drewnianym budynku, pochodzącym z początków XX wieku. Wystawa w chochołowskim muzeum składa się z szeregu multimedialnych stanowisk, przybliżających
mechanizm funkcjonowania pobliskich torfowisk. Naprawdę warto tu zajrzeć! Pamiętaj tylko, że Centrum Ochrony i Promocji Torfowisk zamknięte jest w poniedziałki!

Z Chochołowa możesz wrócić do Nowego Targu tą samą trasą lub nadłożyć leciutko kilometrów i za kościołem we wsi odbić na Trasę Chochołowsko-Wierchową łączącą się ze Szlakiem wokół Tatr koło Rogoźnika. Początkowo trasa ta jest wymagająca, bo wiedzie ostro pod górę, ale później wysiłek wynagrodzą Ci zapierające dech w piersi widoki na Kotlinę Orawsko-Nowotarską, Tatry i Pogórze Gubałowskie. Naszym zdaniem to najpiękniejszy odcinek opisywanej przez nas trasy. Cisza, spokój niczym nieograniczone widoki, pachnące górskie łąki i wyłaniające się zza nich górskie szczyty to cudowne zwieńczenie rowerowej wycieczki. Co ciekawe widoki te nie kończą się praktycznie do samego Rogoźnika, a na koniec dołączają do nich majaczące w oddali Gorce. W niewielkim odcinku gdzieś w połowie przejazdu tą trasą jest szutrowy lekko prowadzący pod górę trakt. Po jego pokonaniu będziesz już tylko jechał w dół, by przed Rogoźnikiem znów połączyć się z głównym Szlakiem wokół Tatr i wrócić nim do Nowego Targu.

Gdzie wypożyczyć rowery

Jeśli nie masz swojego roweru to polecamy Ci skorzystać z usług Centrum rowerowego i wypożyczalni BikeStop na stacji kolejowej w Nowym Targu lub Serwisu Rowerowego Fudala z Czarnego Dunajca. Wyżej wspomnieliśmy także, że rowery są dostępne na Stacji Podczerwone (rezerwacja telefoniczna!).

Najlepszym wyborem będzie rower crossowy, który doskonale poradzi sobie zarówno na asfaltowej nawierzchni jak i szutrowym trakcie. Alternatywą dla osób o mniejszej sprawności fizycznej może okazać się rower elektryczny ze wspomaganiem elektrycznym. Odradzamy rower górski, bowiem trasa szlaku w większości wiedzie po asfaltowej nawierzchni i tylko się na nim umęczysz. Obydwoje jeździmy na rowerach crossowych Merida Crossway.

Gdzie zacząć wycieczkę Szlakiem wokół Tatr

Swoją przygodę ze Szlakiem wokół Tatr i opisaną przez nas trasą warto rozpocząć w Nowym Targu. Auto możesz zostawić przy Rynku w Nowym Targu na jednym z wielu dostępnych tam parkingów (płatne) lub pod dworcem kolejowym w Nowym Targu, gdzie rozpoczyna się oficjalny szlak. Ponieważ opisana przez nas trasa to pętla, wrócisz do miejsca, w którym rozpocząłeś swoją wycieczkę.

Szlak wokół Tatr co ze sobą zabrać

Do wycieczki rowerowej wymienioną przez nas trasą nie musisz się jakoś specjalnie przygotowywać, choć dobra kondycja jest tu wskazana! Ważne, aby Twój rower wyposażony był w:

• Oświetlenie przednie – światło barwy białej bądź żółtej, stałe albo migające.
• Oświetlenie tylne – światło odblaskowe barwy czerwonej (o kształcie innym niż trójkąt) oraz światło pozycyjne czerwone (może być migające).
• Hamulce – rower musi posiadać przynajmniej jeden sprawny hamulec
• Dzwonek – z optymalnym sygnałem
• Sakwa rowerowa/plecak – do przechowania kurtki przeciwdeszczowej, bluzy, dokumentów czy przekąsek, kanapek oraz wody.
• Pompka rowerowa
• Zapięcie rowerowe
• Kask

Gdzie zjeść na trasie

• Vincitore Ristorante Pizza Napoletana w Nowym Targu – przepyszna pizza tuż przy Rynku 27 w Nowym Targu
• Karczma u Borzanka w Nowym Targu
• Restauracja Dziki Byk w Czarnym Dunajcu serwująca dodające energii burgery (ślad na naszej mapie Kommot, bo tam właśnie jedliśmy podczas wycieczki)
• Restauracja U Śliwy w Chochołowie
• Termy Chochołowskie z restauracją

Główne atrakcje na trasie

• Nowy Targ: Rynek w Nowym Targu, Muzeum Drukarstwa przy Rynku, odnowiona stacja kolejowa i Wieża Wodna;
• Torfowisko Baligówka ze ścieżką dydaktyczną, Bacówka Jana Hyrczyka Baligówka, kolejka wąskotorowa na terenie Zakładu Torfowego „Bór za Lasem” na torfowisku Puścizna Wielka będący częścią „muzeum na torach”;
• Odnowiona stacja kolejowa Podczerwone – bistro i wypożyczalnia rowerów
• Chochołów: Centrum Ochrony i Promocji Torfowisk, oryginalna zabudowa wioski, Chochołowskie Termy;

Inne trasy na Szlaku wokół Tatr

Odsyłamy Cię również na oficjalną stronę Szlaku Wokół Tatr, gdzie znajdziesz inne propozycje rowerowych wycieczek.

Gdzie nocować

Doskonała baza noclegowa znajduje się w Nowym Targu. Ze swojej strony możemy polecić Ci dwa hotele. Hotel Ibis Nowy Targ znajduje się przy samym dworcu kolejowym w Nowym Targu tuż obok ścieżki. Nocowaliśmy w nim 4 lata temu podczas wycieczki Szlakiem wokół Tatr i mega sobie chwalimy ten pobyt. Wygodne łóżka, pyszne śniadanie i przechowalnia rowerów.

• Hotel Ibis Nowy Targ
• Hotel Gorce Nowy Targ

Mapa trasy przejazdu

Przy planowaniu trasy Szlakiem wokół Tatr możesz posłużyć się aplikacją Komoot lub Google Maps. Ta pierwsza idealnie sprawdza się do planowania rowerowych wypraw. Pokazuje nie tylko długość trasy, ale i czas przejazdu dla wybranego wcześniej stopnia zaawansowania rowerzysty.

„Materiał powstał w ramach zadania publicznego Europejskiego Ugrupowania Współpracy Terytorialnej TATRY realizowanego przy wsparciu finansowym Województwa Małopolskiego”

Artykuł Jednodniowa wycieczka rowerowa Szlakiem wokół Tatr i boczną pętlą po Torfowiskach Orawsko-Nowotarskich pochodzi z serwisu 101 Countries Before 50.

Hotel Bristol Art & Medical SPA

Jako rodowici Ponidzianie z ręką na sercu musimy Ci się przyznać, że Polska Toskania niestety ma dość skąpą bazę noclegową. Może przez to jest nadal taka wyjątkowa i wciąż niezadeptana?

Na tle kilku agroturystyk, pensjonatów czy pól campingowych Ponidzia bez wątpienia wyróżnia się elegancki Hotel Bristol ART & Medical SPA położony w sercu Buska-Zdroju. Naszym skromnym zdaniem jest on najlepszą bazą wypadową do odkrywania uroków regionu. Zatopiony w zieleni z bogatą ofertą usług medycyny uzdrowiskowej, strefą wellness & spa, basenem oczyszczanym nanosrebrem i strefą saun, restauracją serwującą dania inspirowane naturą, oraz dającym wytchnienie tarasem w koronach drzew będzie doskonałym uzupełnieniem Twojego weekendowego pobytu na Ponidziu.

Jakby tego było mało w tym wyjątkowym hotelu będącym harmonijnym połączeniem secesyjnej willi z końca XIX w. z nowoczesną architekturą właściciele postawili na sztukę nowoczesną. Nigdzie wcześniej nie widzieliśmy tak niebanalnego wystroju!

Fantazyjne rzeźby i dzieła polskich artystów wyzierają niemal z każdego zaułka hotelu pomagając odzyskać wewnętrzną harmonię i nadając sens wypoczynkowi. Jako ciekawostkę dodamy, że w hotelu będziesz mieć wyjątkową okazję do zapoznania się z kalendarzem artystycznym, który co roku tworzy inny współczesny twórca. W 2024 roku kalendarz przygotowała Kinga Popiel. Tymczasem w lobby hotelowym możesz zapoznać się z wystawą czasową Xawerego Wolskiego i jego „Nuklesami”. Co to takiego? Na pewno dowiesz się tego w Bristolu!

Ponidzie na weekend

Busko-Zdrój i jego atrakcje

Napomknęliśmy wyżej, iż Hotel Bristol Art & Medical Spa położony jest w centrum Buska-Zdroju. Słyszałeś kiedyś o tym mieście? Jeśli nie to już wyjaśniamy, że jest to malownicze uzdrowisko w województwie świętokrzyskim, znane ze swoich leczniczych wód siarczkowych i borowin. Mogłoby się wydawać, że przyjeżdżają do niego głównie seniorzy, aby podreperować swoje zdrowie i nabrać sił witalnych. I tu Cię zaskoczymy. Busko to także miasto ludzi młodych, bo w jego okolicy można uprawiać mnóstwo ciekawych aktywności, o których za chwilę…

Park Zdrojowy w Busku Zdroju

Sercem Buska-Zdroju, tuż nieopodal hotelu Bristol, jest przepiękny Park Zdrojowy założony w latach 30. XIX wieku. Obsadzony jest on wieloma gatunkami kwiatów i drzew. W parku oprócz malowniczo poprowadzonych alejek, kawiarenek i fontanny mieści się także okazały budynek Sanatorium Marconi stojący w obrębie zabytkowych, XIX-wiecznych Łazienek. Budowlę tą prawie dwieście lat temu zaprojektował włoski architekt Henryk Marconi i obecnie znajduje się w nim Pijalnia Wód Mineralnych, gdzie możesz ich skosztować.

Ciekawym miejscem na terenie parku jest także nowoczesny Dom Zdrojowy, w którym ulokowano całoroczną minitężnię, punkt degustacji wód mineralnych, kawiarenkę serwująca lokalne herbatki i zioła Ponidzia oraz piękną oranżerię, w której odbywają się koncerty.

Tężnia Solankowa w Busku Zdroju

Po spacerze po romantycznym Parku Zdrojowym koniecznie zajrzyj do pobliskiej Tężni Solankowej. Nie jest to ot taka zwykła tężnia jakich w Polsce wiele. To najnowocześniejsza i jedna z największych tężni solankowych w naszym kraju. Solanka spływa tu po dwóch pierścieniach z tarniny z wysokości około 9,5 m! Przejścia przypominające labirynt poprowadzone między pierścieniami tężni zaprowadzą Cię na jej obszerny dziedziniec, w sercu którego mieści się fontanna mgielna. Na szczycie zaś odkryjesz przepiękny taras widokowy, z którego zachwycisz się malowniczą panoramą uzdrowiska. Widok ten będzie doskonałym wstępem do Twojej rowerowej wycieczki po Ponidziu!

Rowerem po Ponidziu

Okolice Buska-Zdroju oferują liczne szlaki rowerowe po malowniczych terenach Polskiej Toskanii. Chcielibyśmy zaproponować Ci zatem ciekawą wycieczkę rowerową na trasie: Busko-Zdrój -Wiślica -Stradów -Chroberz -Gacki -Busko-Zdrój. Tworzy ona pętlę na długości około 70 km. Na wstępie od razu uprzedzimy, że jest to dość wymagający szlak rowerowy, bo wiedzie przez liczne ponidzaiańskie pagórki! Dodatkowo do pokonania jest sporo kilometrów z czasem przejazdu 7-8 godzin, ale za to przez najpiękniejsze atrakcje Ponidzia. Jeśli nie czujesz się na siłach, aby pokonać tą trasę w całości nic nie szkodzi. Możesz sobie ją skrócić jadąc rowerem do samej Wiślicy (około 40 km w dwie strony) albo wsiąść w auto i w komfortowy sposób dojechać do wszystkich wymienionych przez nas miejsc.

Chotel Czerwony

Wycieczkę rowerową po Ponidziu rozpocznij pod hotelem Bristol, a następnie wiejskimi drogami kręć do pierwszej atrakcji jaką jest Chotel Czerwony. Ta maleńka wieś, położona na terenie Nadnidziańskiego Parku Krajobrazowego w zamierzchłych czasach wchodziła prawdopodobnie w skład potężnego Państwa Wiślan. Dziś słynie z Kościoła św. Bartłomieja, będącego jednym z najcenniejszych gotyckich kościołów w regionie. Rozbudowę świątyni zawdzięczamy kronikarzowi Janowi Długoszowi. Według kronik polskiego dziejopisarza jest ona jedną z najstarszych w Polsce parafii,” matką wielu innych parafii” i córką pobliskiej wiślickiej kolegiaty.

Rezerwat Przęślin

Spod Kościoła św. Bartłomieja zjedź z górki i podjedz do pobliskiego unikatowego Rezerwatu Przęślin położonego na obrzeżach Chotla Czerwonego. To właśnie tam odkryjesz charakterystyczne dla Ponidzia największe na świecie wychodnie kryształów gipsu tworzące tzw. “Jaskółcze Ogony”. Skryły się one w ścianach porośniętego trawami wzniesienia. Niektóre z nich osiągają wielkość 2,5 m wysokości i silnie skrzą się w słońcu.

Wiślica

Od Chotla Czerwonego około 5 km malowniczymi drogami dzielić Cię będzie od jednego z najmniejszych i najstarszych miast w Polsce. Historia maleńkiej Wiślicy jest za to niezwykle bogata. Miasto związane jest z osobą Jana Długosza, który ufundował tutejszą dzwonnicę i założył plebanię, a także z samym królem Kazimierzem Wielkim, który w ramach pokuty wybudował w Wiślicy okazałą kolegiatę. Plebania zwana Domem Długosza stoi do dziś, a tuż nieopodal niego urządzono zachwycające multimedialne Muzeum Archeologiczne w Wiślicy, do którego polecamy Ci zajrzeć. Jego najcenniejszym skarbem jest płyta orantów.

Pozostając w temacie rowerowym chcieliśmy dać Ci również znać, że w Wiślicy zaczyna się świętokrzyski fragment ścieżki rowerowej EuroVelo 11. Jest to odcinek europejskiego szlaku rowerowego biegnącego przez Polskę. Na terenie województwa świętokrzyskiego szlak ten prowadzi przez ok. 36 km po nieczynnym torowisku do miejscowości Lekszyce.

Winnica Złota Wieś

EuroVelo11 zostawimy jednak na kolejny raz, a tymczasem pedałuj dalej do gminy Złota, gdzie wśród malowniczych ponidziańskich pagórków ukryła się Winnica Złota Wieś. Naszym zdaniem to jedna z najpiękniejszych atrakcji regionu oddająca niezwykły charakter Polskiej Toskanii. Inspiracją do powstania tego miejsca były wiersze Adama Ochwanowskiego – ponidziańskiego wieszcza opisującego walory Doliny Nidy. Ewelina i Marcin – właściciele winnicy pierwsze nasadzenia zrobili tu w 2018 r. Teraz dzielą się winem i swoja miłością do Ponidzia, by każdy kto do nich przyjedzie czuł się jak w domu – sielsko i anielsko. Na terenie winnicy na pięknej drewnianej werandzie z widokiem na krzaczki winorośli i pofałdowane pola odbywają się degustacje win. Winnica Złota Wieś organizuje także spotkania integracyjne, wieczory panieńskie, urodziny, ogniska i inne uroczystości. Możesz tam także przyjechać, po to, aby tak po prostu odpocząć na łonie pięknej natury z dala od zgiełku wielkiego miasta.

Grodzisko Stradów

Po krótkim odpoczynku na terenie winnicy czas na wisienkę na ponidziańskim torcie. Zjeść ją jest dość ciężko, bo aby do niej dotrzeć trzeba się trochę nakręcić po okolicznych wzniesieniach. Cel wynagradza jednak każdy wysiłek, bo jest nim niezwykle malownicze Grodzisko Stradów. Nie wszyscy odwiedzający to miejsce wiedzą, że znajdował się tu jeden z największych grodów Słowian na obecnych ziemiach polskich. Istniał od IX do XI wieku i zamieszkiwało go kilkuset mieszkańców! Dlaczego Grodzisko w Stradowie upadło? Do dziś nikt nie zna na to pytanie odpowiedzi. Do obecnych czasów z dawnego grodu zachowały się jedynie wały ziemne oraz głęboka fosa. Z wałów tych roztacza się zapierający dech w piersiach widok na zielone pagórki poprzecinane wąwozami, dla których zdecydowana większość odwiedza właśnie to przepiękne miejsce.

Zespół pałacowo – parkowy w Chrobrzu

To nie koniec atrakcji na trasie. Do zobaczenia jest także przepiękny, lecz mocno zaniedbany Zespół pałacowo – parkowy w Chrobrzu. Jego historia sięga 1857 roku, kiedy to Aleksander Wielopolski, XIII ordynat pińczowski, postanowił wybudować na brzegu rzeki Nidy pałac otoczony zachwycającym parkiem. Prawa strona symetrycznego pałacu przeznaczona była dla gości, w lewej urzędował Wielopolski. Tam też znajdował się jego gabinet z bogatą biblioteką wyposażoną w cenne księgozbiory. Dziś stojąc po żółtym nadgryzionym zębem czasu pałacem można sobie wyobrazić jak piękne musiało wyglądać tu życie ordynata. Jako ciekawostkę dodamy, że w pałacowej sali balowej kręcono sceny do filmu „Przedwiośnie” w reżyserii Filipa Bajona

Zalew w Gackach

Po refleksji nad przemijaniem pięknych polskich pałaców czas ruszyć w drogę do ostatniej atrakcji. Są nią Gacki. Zalew Podkowa i Pompa zwane bardziej pod nazwą wspólną nazwą Zalewu w Gackach powstały w miejscu byłych wyrobisk kopalni gipsu. W latach 80-tych XX – wieku eksploatowano z nich ogromne pokłady tego minerału. Z czasem miejsce poddano rekultywacji. Część z jego terenów zalesiono, część przekształcono m.in. w kąpieliska. Oba zalewy od lat są również regularnie zarybiane i stanowią istny wędkarski raj na Ponidziu. Na jednej z dwóch plaż Gacek nabierz sił przed ostatnimi kilometrami prowadzącymi z powrotem do Buska- Zdroju.

Alternatywne trasy rowerowe na Ponidziu

• Do Wiślicy przez Kościół św. Stanisława Biskupa w Chotelku, Rezerwat Skorocice, Kościół św. Bartłomieja Ap. w Chotlu Czerwonym oraz Rezerwat Przęślin – około 40 km w obie strony
• Do Pińczowa przez Zalew w Gackach, Kowalę, Pasturkę i powrót przez Grochowiska – około 40 km (pętla)
• Do Gospodarstwa rybackiego „Budy” przez Pomnik przyrody „Zimne Wody”, Winnicę Zbrodzice – około 30 km (pętla)
• Dwudniowa trasa rowerowa z Buska-Zdrój do Solca-Zdrój

Porada: Jeśli nie posiadasz swojego roweru to możesz go wypożyczyć w Hotelu Bristol Art & Medical Spa lub w wypożyczalni mieszczącej się w Domu Zdrojowym tuż obok Tężni Solankowej Busko-Zdrój. Koszt wypożyczenia roweru w tym drugim przypadku na cały dzień wynosi około 50 zł. Wypożyczalnia czynna jest od godziny 10:00-19:00. Jadąc w trasę koniecznie załóż kask i zaopatrz się w duże ilości wody do picia oraz energetyczne przekąski. Na trasie polecamy zjeść obiad w Zajeździe Kasztelańskim w Wiślicy. Przemiły starszy Pan serwuje tam wyśmienite schaboszczaki :-)

Kajakiem po Ponidziu

Były rowery, to kolejnego dnia czas na kajaki po królowej Ponidzia jaką jest pięknie meandrująca rzeka Nida. Wraz ze swoimi dwoma odcinkami źródłowymi: Białą Nidą i Czarną Nidą idealnie nadaje się nie tylko do kąpieli, ale i do uprawiania kajakarstwa turystycznego.

Nida jest jedną z najbardziej nasłonecznionych rzek w Polsce. Jej temperatura latem dochodzi miejscami do 27 stopni Celsjusza. Jako typowo nizinna rzeka toczy swe wody bardzo leniwie. Jej koryto nie przekracza kilkudziesięciu metrów szerokości, a głębokość rzadko sięga powyżej metra. Dzięki temu organizowane na niej spływy kajakowe są bardzo bezpieczne, a ich największym atutem są zapierające dech w piersiach widoki i stosunkowo mała popularność zapewniająca kameralność spływu.

Co ciekawe Nida oferuje trasy o różnym stopniu trudności, zarówno dla początkujących, jak i doświadczonych kajakarzy. Dzięki temu na pewno wybierzesz odcinek odpowiedni dla siebie. Ze swojej strony na pierwszy raz polecamy Ci spływ na odcinku Pińczów-Krzyżanowice (13 km) lub Pińczów-Chroberz (18 km). Trasa zaczyna się za mostem w Pińczowie i kończy się na plaży w miejscowości Krzyżanowice lub jeśli będziesz płynąć dalej na wygodnej przystani kajakowej w Chrobrzu. Na spokojne przepłynięcie tej trasy będziesz potrzebować około 4-5 godzin.

PROPOZYCJE SPŁYWÓW KAJAKOWYCH PO RZECE NIDZIE

Propozycje tras jednodniowych:

·         Stare Kotlice – Motkowice – długość trasy 7,9 km

·         Stare Kotlice – Sobowice – długość trasy 15,7 km (trasa o znacznej trudności ze względu na dużą ilość progów wodnych wymagających przenoszenia kajaków)

·         Stare Kotlice – Pińczów – długość trasy 24,2 km

·         Pińczów – Krzyżanowice – 13 km

·         Pińczów – Chroberz – 18 km – zdjęcia pochodzą z tej trasy spływu

·         Pińczów – Nieprowice – 23 km

·         Chroberz – Wiślica – 20 km

Na każdej z wyżej wymienionych tras spływu rzeka wije się kilometrami przez zarośla, bagna, ukwiecone łąki, dzikie plaże i sosnowe lasy. Wielokrotnie przełamuje się przez wapienne pasma i garby. Po drodze mija niezwykle cenne przyrodniczo tereny. W południowej części tworzy Nadnidziański Park Krajobrazowy i wiele ważnych rezerwatów.

Porada: Kajaki możesz wypożyczyć między innymi w Klubie Wodnym “Kon-Tiki” w Pińczowie. Z Buska- Zdrój możesz do niego dojechać swoim autem (20 min) lub podjechać busem z Buska do Pińczowa. Wynajem kajaków połączony jest z transportem do miejsca startu spływu i odbioru z miejsca jego zakończenia. Ze swojej strony na pierwszy raz polecamy Ci spływ na odcinku Pińczów-Chroberz. Trasa zaczyna się za mostem w Pińczowie i kończy się na przystani kajakowej w miejscowości Chroberz, a na jej spokojne przepłynięcie będziesz potrzebować około 4-5 godzin. Koniecznie zabierz ze sobą wodę do picia, przekąski, krem z wysokim filtrem, nakrycie głowy, ręcznik i obowiązkowo numer do wypożyczalni kajaków! Na trasie jest tylko jedno miejsce, w którym możesz zjeść. To restauracja w Ośrodku Zacisze w Krzyżanowicach tuż obok plaży.

Relaks w Hotelu Bristol Art & Medical Spa

Po aktywnym dniu spędzonym na rowerze lub kajakach odpręż się w hotelu Bristol. Możliwości masz tu całe mnóstwo! Bristol oferuje niezwykle szeroki zakres usług medycznych, w tym m.in. balneoterapię (zabiegi z wykorzystaniem wód mineralnych, borowin i gazów), peloidoterapię (zabiegi z torfu i błota), hydroterapię, kinezyterapię, fizykoterapię, termoterapię oraz masaże, medycynę manualną, a także autorską Siarczkową Dietę Redukcyjną opartą na wodach siarczkowych.

Hotel oferuje również kompleksowe badania diagnostyczne i konsultacje z lekarzem i fizjoterapeutą, dzięki czemu swój wypoczynek możesz w harmonijny sposób połączyć z kontrolą swojego stanu zdrowia. Dodamy, że kapituła konkursu Prefect SPA Award przyznała Hotelowi Bristol tytuł Najlepszego Hotelu Medical Spa 2024!

Osobiście podczas pobytu w hotelu korzystaliśmy z terapii manualnej oraz zabiegu Fontia, relaksowaliśmy się w saunarium, basenie oczyszczanym nanosrebrem i jacuzzi na dachu. To był cudowny pobyt!

POST POWSTAŁ WE WSPÓŁPRACY Z HOTELEM BRISTOL ART & MEDICAL SPA W BUSKU-ZDRÓJ.

Artykuł Ponidzie na weekend. Spędź aktywnie czas w zachwycającej Polskiej Toskanii. pochodzi z serwisu 101 Countries Before 50.

Najpiękniejsze atrakcje O’ahu – Hawaje

I. Honolulu i Waikiki Beach

Wyspa O’ahu to trzecia co do wielkości i najbardziej zaludniona wyspa archipelagu ze stolicą stanu Aloha – Honolulu. Luksusowe hotele, ekskluzywne restauracje, sklepy oferujące najdroższe marki świata, a do tego surferski klimat. Tak po krótce można opisać to miasto. Sercem Honolulu jest dzielnica Downtown. To tu tętni główna tkanka miasta. Tu skupiają się turyści stawiający swoje pierwsze kroki na Hawajach. Tu też ulokowało się większość restauracji i hoteli. I co najważniejsze tu odnajdziesz jedną z najbardziej znanych i rozpoznawalnych plaż na świecie – słynną Waikiki Beach!

Waikiki Beach na przestrzeni lat urosła do rangi jednego z najbardziej ikonicznych symboli nie tylko Hawajów ale i USA. To główna plaża miejska, wzdłuż której toczy się gwarne życie mieszkańców Honolulu. Plaża, którą chce zobaczyć każdy kto przylatuje na Hawaje. Co ciekawe przez długi czas plaży tej zagrażała erozja. W latach 20 i 30 tych XX wieku, aby jej zapobiec na Waikiki zaczęto zwozić piasek z plaży Manhattan w Kalifornii. Zaprzestano tego dopiero w latach 70-tych.

Waikiki Beach to plaża dostępna dla każdego za darmo. Słynie z miękkiego, białego piasku, a jej spokojne wody są idealne do pływania i snorkelingu, zwłaszcza dla rodzin z dziećmi i początkujących miłośników podwodnego świata. To także doskonałe miejsce dla początkujących surferów, którzy mogą korzystać z łagodnych fal. Bardziej doświadczeni łowcy fal też się tutaj odnajdą korzystając z dobrodziejstw oceanu poza pobliską rafą. Dlaczego plaża Waikiki Beach jest taka wyjątkowa? Bo rozpościerają się z niej przepiękne widoki nie tylko na błękit oceanu ale i stożek wygasłego wulkanu Diamond Head. Jest ona również doskonałym miejscem do podziwiania zachodów słońca.

Przy Waikiki Beach biegnie słynny nadmorski deptak Waikiki Beach Walk obsadzony palmami. Promenada ta to centrum muzyki na żywo i życia nocnego. Zlokalizowanych jest tu wiele restauracji, sklepów i wypożyczalni sprzętu wodnego. Tu również znajdują się ekskluzywne hotele z widokiem na ocean.

Porada: Naszym zdaniem Honolulu to najlepsza baza wypadowa na zwiedzanie wyspy O’ahu. Poniżej znajdziesz polecane przez nas hotele w Honolulu. Jeśli będziesz korzystać z w auta wiedz o tym, że w Honolulu bardzo ciężko zaparkować samochód. Wiele miejsc noclegowych pobiera dodatkową i dość wysoką opłatę za miejsce parkingowe. Przy głównych uliczkach w Downtown opłatę za postój uiszcza się za pomocą specjalnej aplikacji na telefon Park Smarter Mobile App. Nam nie udało się jej ściągnąć na polski numer telefonu. Ze swojej strony polecamy Ci darmowe miejsca parkingowe znajdujące się wzdłuż kanału Ala Wai Canal Fishery przy Ala Wai Blvd. Znalezienie tam miejsca szczególnie wieczorem to spore wyzwanie, ale nam się za każdym razem udawało.

II. Świątynia Byodo In Temple

Jedną z pierwszych atrakcji, którą chcieliśmy Ci polecić na wyspie O’ahu jest mistyczna buddyjska  Świątynia Byodo-In. Położona jest ona w pięknej dolinie Valley of the Temples Memorial Park w mieście Kaneohe. Świątynię wybudowano w 1968 roku i jest ona poświęcona pierwszym japońskim imigrantom, którzy lata temu przybyli na Hawaje.

Świątynia została zbudowana zgodnie z japońskimi tradycjami architektonicznymi, naśladując style budowli buddyjskich z okresu Heian. Co ciekawe stanowi ona replikę świątyni buddyjskiej w japońskim Uji. Jedną z najbardziej charakterystycznych jej cech jest wysoka, czerwona wieża, która zawiera pięć dzwonów reprezentujących pięć aspektów buddyzmu. W głównym budynku świątyni umieszczono zaś posąg Lotosowego Buddy, któremu miejscowi składają różne dary.

O ile wnętrze świątyni dla przeciętnego turysty niezainteresowanego buddyjską religią może wydawać się dość nijakie, o tyle samo położenie Byodo in Temple wprawia w ogromny zachwyt! Wokół świątyni znajdują się duże stawy z karpiami koi. Wokół nich rozciągają się bujne ogrody japońskie na tle strzelistych szczytów pasma Ko’olau. I to właśnie one często spowite mgłą tworzą tu niezwykły mistyczny wręcz klimat.

Porada: Wejście na teren świątyni jest biletowane. Koszt biletu to 5 USD/os. Aktualne godziny otwarcia i biletów wstępu sprawdzisz na tej stronie. Bilety na spokojnie możesz kupić w kasie przed wejściem do świątyni. Nie potrzebna jest wcześniejsza rezerwacja. W okolicy znajduje się też „malowniczy” cmentarz. Proponujemy Ci przespacerować się jego alejkami, bo widoki na pasmo Ko’olau zapiera dech w piersi.

III. Kualoa Regional Park

Kualoa Regional Park to uroczy park znajdujący się na północno-wschodnim wybrzeżu wyspy O’ahu. Słynie on przede wszystkim z pięknej plaży Kualoa Beach. Pokryta jest ona białym piaskiem, a kilka kilometrów od jej brzegów w głąb oceanu ukryła się mała bazaltowa wyspa Mokoli’i. Na wyspę tą możesz popłynąć kajakiem i wdrapać się na jej szczyt.

Co ciekawe w parku Kualoa kręcono sceny do kultowego filmu Jurassic Park i Jurassic World. Jest to cudowne miejsce na relaks i wypoczynek.

Porada: Park jest darmowy. Przed wejściem na plażę znajduje się duży darmowy parking. Park oferuje obszary piknikowe z grillami, stołami piknikowymi i altanami, co czyni go idealnym miejscem na wypoczynek. Dla wygody odwiedzających, park zapewnia też toalety publiczne oraz prysznice.

IV. Ogród Botaniczny Ho’omaluhia Botanical Garden

Ogród Botaniczny Ho’omaluhia to kwintesencja Hawajów! Miejsce, którego nie możesz pominąć podczas zwiedzania wyspy O’ahu. Jest on jednym z najpiękniejszych ogrodów botanicznych na całym archipelagu i znajduje się w pięknej dolinie Ko’olau Range na północno-wschodnim wybrzeżu O’ahu. Jako oaza zieleni oferuje piękne widoki na okoliczne góry, lasy i jezioro.

Ho’omaluhia Botanical Garden to miejsca piknikowe ze stołami i altanami idealnymi na odpoczynek i relaks wśród natury oraz kilka ścieżek spacerowych i tras turystycznych, które umożliwiają odkrywanie różnorodności roślin i piękna krajobrazu. Jedna z nich prowadzi do malowniczo położonego jeziora z mnóstwem karpi koi. Zaczyna się nieopodal Visitor Center, gdzie możesz uzyskać informacje na temat ogrodu, jego historii i atrakcji.

W ogrodzie botanicznym regularnie organizowane są warsztaty, prelekcje i zajęcia edukacyjne związane z botaniką, ochroną środowiska i zachowaniem dziedzictwa przyrodniczego Hawajów. Tu również znajduje się piękne pole kempingowe. Miejsce na nim trzeba jednak zarezerwować dużo wcześniej przez oficjalną stronę parku i okazać pozwolenie przy wjeździe w Visitor Center. Spędzić noc w namiocie w takim obłędnym miejscu to musi być cudowne przeżycie.

Przemieszczając się po parku Ho’omaluhia Botanical Garden samochodem co jakiś czas natrafisz na przydrożne zatoczki, z których widoki normalnie zwalają z nóg! Na spokojne zwiedzanie parku musisz przeznaczyć około 3-4 godzin.

Porada: Pakt otwarty jest codziennie, bez opłat z wyjątkiem Świąt Bożego Narodzenia i Nowego Roku. Można poruszać się po nim autem oraz pieszo, ale na drogach ze względów bezpieczeństwa zabronione jest zatrzymywanie się autem gdzie popadnie, by robić sobie zdjęcia. Auto można zostawić jedynie w przeznaczonych do tego miejscach (zatoczki). Niestety słynne ujęcie z Instagrama ukazujące w tym parku siedzącą na środku drogi parę z pięknym widokiem w tle jest niemożliwe do wykonania ze względu na wprowadzone w parku zakazy.

V. Punkt widokowy Nu’uanu Pali Lookout

Nieopodal parku botanicznego Ho’omaluhia Botanical Garden na przełęczy Nu’uanu Pali, między dolinami Ko’olau Range, położony jest punkt widokowy Nu’uanu Pali Lookout z zapierającymi dech w piersiach widokami! Można tu podziwiać oszałamiające widoki na strome klify, bujne doliny, wybrzeże oraz krystalicznie czyste wody Oceanu Spokojnego.

Jako ciekawostkę dodamy, że to historyczne miejsce, które było areną decydującej bitwy w 1795 roku między wojskami klanu Kamehameha I a wojskami króla O’ahu. Bitwa ta przyczyniła się do zjednoczenia wysp hawajskich pod panowaniem Kamehameha.

Porada: Punkt widokowy jest darmowy. Za parking należy zapłacić jeśli planujesz wędrówkę w góry pobliski szlakami pieszymi. Ponieważ Pali Lookout znajduje się na przełęczy, może być tam dość wietrznie, więc zabierz ze sobą kurtkę lub sweter, nawet w cieplejsze dni. Z powodu stromych klifów i wietrznych warunków, zachowaj ostrożność na skraju punktu widokowego.

VI. Krater Koko Head

Kolejną ciekawą atrakcją, którą warto zobaczyć podczas wizyty na wyspie O’ahu na Hawajach jest Krater Koko. Ale tylko pod warunkiem, że masz dobrą kondycję i lubisz się zmęczyć!

Krater Koko Head znajduje się na wschodnim wybrzeżu wyspy O’ahu w pobliżu miejscowości Hawaii Kai. Jest to stożek wulkaniczny wznoszący się na wysokość 368 m n.p.m. o stromych zboczach, który w przeszłości był aktywny wulkanicznie. Dziś jest wygasły, a ze swojego szczytu oferuje wspaniałe widoki na okolicę. Krater Koko znany jest również pod nazwą Kohelepelepe, co oznacza genitalia żeńskie. Miejscowa legenda głosi bowiem, że jedna z sióstr bogini wulkanu Pele, miała magiczną „latającą waginę”, którą mogła wysłać wszędzie. Kiedy to bóg o ciele świni, próbował posiąść Pele siostra przyszła jej z pomocą. Odwróciła uwagę Kamapua’a, rzucając w niego swoją waginę. Tam gdzie upadł bóg o ciele świni powstał krater Koko.

Aby dostać się do punktu obserwacyjnego Krateru Koko trzeba pokonać około 2,5 km pod górę po 1048 schodów powstałych na bazie dawnej wojskowej linii kolejowej. Zbudowano ją tu ponad 60 lat temu, aby dostarczać zapasy do bunkrów wojskowych na szczycie wulkanu. Dziś żywności i amunicji nikt już w ten sposób nie transportuje, a miejsce to stało się popularnym na O’ahu spotem do podziwiania okolicy i zachodów słońca. We wnętrzu krateru znajdują się obecnie stadniny koni i ogród botaniczny, a z jego stożka można podziwiać plażę Wawamalu Beach Park, Zatokę Hanauma Bay i Ocean Spokojny.

Porada: Atrakcja jest darmowa, podobnie jak parking tuż nieopodal niej. Szlak jest ciężki, momentami bardzo ciężki, bo prowadzi cały czas ostro pod górę po schodach! Do tego dochodzi duchota i szybko zmieniająca się pogoda. Warto zabrać ze sobą odpowiednie obuwie, wodę i ochronę przeciwsłoneczną. Z uwagi na strome zbocza i liczne schody zachowaj ostrożność podczas wspinaczki i schodzenia.

VII. Zatoka Hanauma Bay

Jeśli uda Ci się wdrapać na punkt widokowy na Koko Head to zapewne dostrzeżesz z niego przepiękną Zatokę Hanauma Bay. Jest to jedno z najbardziej znanych miejsc na wyspie O’ahu i bardzo wyjątkowe ze względu na swoją niezwykłą rafę koralową i bogactwo podwodnego świata.

Zatoka Hanauma Bay jest otoczona stromymi klifami i bujną roślinnością, co sprawia, że jej krajobraz jest wyjątkowo malowniczy. To tu znajduje się jedna z najlepiej zachowanych raf koralowych na Hawajach. Oferuje ona niezwykłe możliwości obserwacji ryb, żółwi morskich i innych morskich stworzeń. Hanauma Bay jest jednym z najpopularniejszych miejsc do uprawiania snorkelingu na Hawajach. Kryształowo czyste wody i bogactwo podwodnego życia sprawiają, że jest to doskonałe miejsce dla początkujących i zaawansowanych nurków.

UWAGA: Ze względu na ochronę rafy koralowej w Hanauma Bay obowiązują pewne restrykcje w tym ograniczona liczba odwiedzających i wymóg oglądania krótkiego filmu edukacyjnego przed wejściem na plażę. O permit (pozwolenie) na wejście na plażę trzeba się starać z wyprzedzeniem na oficjalnej stronie atrakcji. Nam się nie udało tam dostać. Zatokę widzieliśmy jedynie z góry.

VIII. Plaża Wawamalu Beach Park

Plaża Wawamalu Beach Park to miejsce położone tuż u podnóży Krateru Koko Head. Słynie ona z białego piasku, błękitnego oceanu i przepięknych widoków na krater w tle. To jedno z najdłuższych wybrzeży na wyspie O’ahu. Warto się tu na chwilę zatrzymać, aby pomoczyć nogi, poobserwować walczących z falami surferów lub odpocząć przed dalszym zwiedzaniem.

IX. Szlak Makapu’u Point Lighthouse Trail

Z plaży Wawamalu Beach Park proponujemy Ci udać się w jeszcze jedno przepiękne miejsce na O’ahu. Jest nim spacerowy szlak widokowy Makapu’u Point Lighthouse Trail. Makapu’u oznacza po hawajsku „wyłupiaste oko”, a nazwa tego miejsca wywodzi się od tahitańskiego boga, który mieszkał w jaskini w okolicy i posiadał osiem jasnych oczu.

Łatwy szlak spacerowy, prowadzący asfaltową szeroką drogą wije się wzdłuż wybrzeża i oferuje oszałamiające widoki na Ocean Spokojny, klify i okoliczne wybrzeże, a także na Krater Koko majaczący w oddali. Główną atrakcją tego miejsca jest latarnia morska Makapu’u Point z 1909 roku znajdująca się na klifie na końcu szlaku. Latarnia ta jest historycznym punktem orientacyjnym i symbolem bogatej historii morskiej Hawajów. W białej cylindrycznej wieży latarni znajduje się bowiem jedna z największych na świecie soczewek Fresnela o niezwykłym zasięgu. Wyposażona jest ona w 12-tonowy obiektyw z ponad tysiącem pryzmatów.

Co oprócz historycznej latarni można tu zobaczyć? Ano hipnotyzujące wybrzeże Ka Iwi! Na końcu szlaku tuż za latarnią znajduje się platforma widokowa z obłędnym widokiem. Jeśli będziesz mieć szczęście to może wypatrzysz z niej humbaki. Przepływają tędy w miesiącach od listopada do maja.

Porada: Szlak liczy około 4 km i jego przejście zajmuje około 1 godziny w obie strony. Zabierz wygodne buty, wodę do picia i nakrycie głowy. Wszystkie cenne rzeczy spakuj do plecaka i weź go ze sobą! Pod żadnym pozorem nie zostawiaj nic w aucie na parkingu przed szlakiem! W okolicy grasują złodzieje, a widok auta bez szyby to tam dość częsty obrazek.

X. Krater Diamond Head

Krater Diamond Head to ikoniczny symbol wyspy O’ahu, znany ze swojego wyjątkowego kształtu i spektakularnych widoków na okolicę. Znajduje się on niedaleko miasta Honolulu i jak wspomnieliśmy wyżej widać go z samej plaży Waikiki.

Jest to stożek wulkaniczny będący pozostałością po wygasłym wulkanie, który wybuchł ponad 100 tysięcy lat temu. Wznosi się na wysokość około 232 metrów nad poziomem morza Z jego wierzchołka rozciągają się widoki na Ocean Spokojny, wybrzeże O’ahu, miasto Honolulu oraz pobliskie góry. Na szczyt krateru prowadzi szlak turystyczny. Trasa jest stosunkowo krótka, ale wymaga pokonania kilku stromych schodów i ścieżek.

Porada: Wejście na krater Diamond Head jest biletowane i kosztuje 5 USD/os. Za parking trzeba dodatkowo zapłacić 10 USD. Punkt widokowy czynny jest od 06:00-18:00, przy czym ostatnie wejście jest o godzinie 16:00. Potrzeba jest wcześniejsza rezerwacja przez stronę na wybrany slot czasowy. Nam się niestety nie udało tam dostać, ze względu na brak biletów.

XI. Pearl Harbor

Jeśli interesuje Cię historia to zapewne będziesz chciał odwiedzić Pearl Harbor. To główna baza marynarki wojennej Stanów Zjednoczonych na Pacyfiku i jedno z najważniejszych strategicznie miejsc w czasie II wojny światowej, które warto zobaczyć. Pearl Harbor był miejscem, gdzie 7 grudnia 1941 roku siły Japonii przeprowadziły zaskakujący atak lotniczy na amerykańską bazę morską, Flotę Pacyfiku Stanów Zjednoczonych. Atak ten był bezpośrednią przyczyną włączenia się Stanów Zjednoczonych do II wojny światowej. Podczas nalotu tysiące ludzi straciły życie, a zniszczeniu uległa znaczna część amerykańskich okrętów i samolotów. W Pearl Harbor obecnie znajduje się kilka muzeów, pomników i miejsc pamięci, które upamiętniają ofiary tych wydarzeń.

Jednym z najważniejszych miejsc wartych odwiedzenia w Pearl Harbor jest USS Arizona Memorial, które zostało zbudowane na miejscu, gdzie zatonął okręt USS Arizona z wieloma marynarzami na pokładzie. Na miejscu znajduje się również USS Missouri Memorial, w którym podpisano akt kapitulacji Japonii oraz Pacific Aviation Museum czyli muzeum lotnictwa poświęcone historii lotnictwa na Hawajach i II wojnie światowej.

Porada: Zalecamy dokonanie wcześniejszej rezerwacji biletów, zwłaszcza na USS Arizona Memorial, ponieważ liczba miejsc jest ograniczona. Rezerwacji biletów on-line możesz dokonać na oficjalnej stronie Pearl Harbor. Zwiedzanie Pearl Harbor może zająć od kilku godzin do nawet całego dnia, w zależności od zainteresowań i atrakcji, które chcesz zobaczyć.

Najpiękniejsze plaże na wyspie O’ahu

O’ahu jak na hawajską wyspę przystało oprócz wymienionych przez nas wyżej atrakcji słynie ona też z pięknych plaż, które przyciągają turystów z całego świata. W plażach O’ahu można przebierać jak w ulęgałkach. Tych mniejszych i tych ciągnących się kilometrami, ukrytych w zatokach lub tętniących życiem. Dzikich i z bogatą infrastrukturą. Spokojnych dla rodzin z dziećmi lub tych ze wzburzonymi falami idealnych dla surferów. Oto naszym zdaniem kilka najpiękniejszych plaż na Oahu:

• Waikiki Beach: Jedna z najbardziej ikonicznych plaż na świecie. Znajduje się ona w Honolulu i oferuje złoty piasek, doskonałe warunki do surfowania oraz piękne widoki na słynny krater Diamond Head.
• Lanikai Beach: Uznawana za jedną z najpiękniejszych plaż na O;4’ahu. Lanikai Beach charakteryzuje biały piasek, turkusowa woda i malownicze wyspy Mokulua na horyzoncie.
• Kailua Beach Park: Kailua Beach to kolejna urocza plaża na północ od Waikiki. To idealne miejsce do uprawiania sportów wodnych, takich jak kitesurfing czy windsurfing.
• Sunset Beach: Położona na północnym wybrzeżu O’ahu, Sunset Beach znana jest z doskonałych warunków do surfowania. W zimie fale są tutaj ogromne, co przyciąga profesjonalnych surferów z całego świata.
• Waimanalo Beach: Oferuje długi pas białego piasku, a woda jest tu zazwyczaj spokojna, co sprawia, że jest to dobre miejsce dla rodzin z dziećmi.
• Hanauma Bay: Chociaż Hanauma Bay to bardziej zatoka niż tradycyjna plaża, to jest jednym z najbardziej popularnych miejsc do nurkowania na O’ahu. Pobliska rafa koralowa przyciąga tu rzesze miłośników podwodnego świata.
• Makapu’u Beach: Znajduje się na wschodnim wybrzeżu O’ahu i słynie z imponującego widoku na morze. Plaża jest również popularna wśród surferów.
• Kahana Bay Beach Park: Ten mniej znany obszar oferuje piękne widoki na góry i dżunglę, co sprawia, że jest to doskonałe miejsce na spędzenie spokojnego dnia na plaży.

Atrakcje O’ahu, Hawaje – informacje praktyczne

Kiedy lecieć na Hawaje

Najlepsza pora na wizytę na Hawajach przypada na miesiące od sierpnia do października. Jest wtedy najcieplej. My na Hawajach byliśmy w grudniu w porze deszczowej, Na O’ahu pogodę mieliśmy wręcz wymarzoną z krótkimi przelotnymi opadami deszczu.

Wiza na Hawaje

Ponieważ Hawaje to jeden ze stanów USA w związku z powyższym obywateli Polski obowiązuje przy wjeździe ważny paszport co najmniej pół roku po planowanej dacie wyjazdu ze Stanów Zjednoczonych, wiza lub złożony online wniosek autoryzacyjny (ESTA).

Uwaga: Jeśli w ciągu ostatnich kilku lat byłeś w podróży na Kubie, w Iranie, Syrii, Sudanie, Libii, Korei Północnej, Somalii lub Jemenie twój wniosek o ESTA najprawdopodobniej zostanie odrzucony! Konieczna będzie wówczas wizyta w Ambasadzie lub Konsulacie Stanów Zjednoczonych i ubieganie się o normalną wizę. Nie zostawiaj formalności na ostatnią chwilę, bo na wizytę z Konsulem trochę się czeka. Przerobiliśmy to na własnej skórze, dlatego przestrzegamy.

Ile dni przeznaczyć na zwiedzanie O’ahu

Na wyspie O’oahu na Hawajach byśmy zaledwie 4 dni i uważamy, że to zdecydowanie za krótko, aby nacieszyć się jej urokiem i pięknymi plażami. Nie ukrywamy, że dodatkowe 2-3 dni by się przydały szczególnie jeśli lubisz plażować. Nie traktuj O’ahu po macoszemu, bo naprawdę jest tam co robić!

Jak dostać się z lotniska na O’ahu do Honolulu

Z lotniska na wyspie O’ahu, czyli Honolulu International Airport, istnieje kilka sposobów, aby dostać się do centrum Honolulu. Oto najpopularniejsze opcje:

Wynajem samochodu na Hawajach

Jedną z opcji jest wypożyczenie samochodu na lotnisku i samodzielnie przejechać nim do centrum Honolulu. Na lotnisku znajduje się wiele wypożyczalni samochodów. Po wylądowaniu w hali przylotów zatrzymują się nawet specjalne busiki, które podwożą za darmo do hali z wypożyczalniami aut.

Najpopularniejsze wypożyczalnie aut na Hawajach to: Alamo, Dollar, Thrifty, Avis, Sixt, Hetz czy Budget. Osobiście na Hawajach korzystaliśmy z wypożyczalni Thrifty oraz Avis, bo oferowały auta w najlepszych cenach. Rezerwacji dokonywaliśmy wcześniej prze stronę Rentals.com. Odbiór i oddanie auta było mega szybkie i sprawne. Na Hawajach dostępne jest również Turo – portal, który po atrakcyjnej cenie oferuje wypożyczenie samochodu od osób prywatnych. Dodatkowym benefitem jest tu wliczone ubezpieczanie samochodu. Można pobrać aplikację na telefon i szybko zrobić rezerwację samochodu. Niestety nie wiemy jak to do końca działa w praktyce, bo z Turo nie korzystaliśmy.

Przy wypożyczeniu auta na Hawajach wymagane jest okazanie prawa jazdy. My posługiwaliśmy się międzynarodowym prawem jazdy. Rezerwacje samochodu i płatność odbywa się tylko za pomocą karty kredytowej. Kierowca w wieku między 21-24 rokiem życia musi wykupić dodatkowe ubezpieczenie na każdy dzień – ok. $30.

UWAGA: W centrum Honolulu nie wypożyczysz auta! Będziesz się musiał wrócić po nie na lotnisko! Jeśli planujesz wypożyczyć samochód zrób to od razu po wylądowaniu na lotnisku w O’ahu.

Taksówka

Na lotnisku w O’ahu znajduje się także postój taksówek, które mogą zabrać Cię do centrum Honolulu. Koszt podróży taksówką zależy od odległości. Niestety jest to dość kosztowna impreza.

Transport publiczny

Autobusy TheBus to system transportu publicznego na O’ahu, który oferuje połączenia z lotniska do różnych części wyspy, w tym do centrum Honolulu. Przejazd autobusem zajmuje ponad pół godziny, a bilet możesz kupić u kierowcy.

Jak przemieszczać się po wyspie O’ahu

O ile po samym Honolulu bez problemu możesz przemieszczać się pieszo, bo centrum miasta jest bardzo kompaktowe. O tyle, aby zobaczyć najciekawsze atrakcje i plaże na O’ahu warto wypożyczyć samochód już na samym lotnisku po wylądowaniu na wyspie.

Tak jak wyżej wspomnieliśmy zaparkowanie auta w Honolulu to wyzwanie szczególnie w Downtown i w pobliżu plaży Waikiki Beach. Bardzo ciężko znaleźć bezpłatny parking. Najczęściej jedyną opcją okazuje się parking w hotelu za dodatkową opłatą od $20/dzień. Największe szanse na znalezienie bezpłatnego parkingu są przy kanale Ala Wai Canal Fishery przy Ala Wai Blvd oraz w okolicy ZOO.

Gdzie nocować

Na O’ahu dostępnych jest wiele opcji zakwaterowania. Od luksusowych hoteli przez skromne pokoje na Airbnb po campingi. Ze swojej strony jako bazę wypadową na zwiedzanie wyspy polecamy Ci Honolulu. Niestety noclegi w mieście (jak i w całych Hawajach!) nie należą do najtańszych, a często jakość i standard noclegu ma się nijak do wygórowanej. Opinie miejsc noclegowych mają odzwierciedlenie w rzeczywistości.

Ze swojej strony możemy polecić Ci dwa fajne hotele w Honolulu: tańszy 3* White Sands Hotel położony nieopodal plaży Waikiki Beach. Naprawdę bardzo fajny, przyjemny, mały hotel, w którym spędziliśmy 2 noce oraz 4* Wayfinder Waikiki – z pięknym wystrojem pokoi też nieopodal plaży.

Nie ukrywamy, że po przeszperaniu Internetów i licznych ebooków oferowanych przez podróżników zastanawialiśmy się nad tańszym noclegiem na campingach stanowych nie tylko na O’ahu ale i na wyspie Kauai i Maui, ale to co tam zobaczyliśmy skutecznie zniechęciło nas do noclegu w takim miejscu. Na większości campingów stanowych, na które trzeba było i tak wcześniej wykupić permit roiło się od bezdomnych. Auta z powybijanymi szybami, walające się wszędzie stare materace i połatane namioty skutecznie odstraszyły nas od tego typu miejsc noclegowych. Osobiście nie polecamy! Wyjątkiem był camping w Ogrodzie Botanicznym Ho’omaluhia Botanical Garden. Tam było przepięknie, ale pozwolenie na nocleg w tym miejscu trzeba załatwiać ze sporym wyprzedzeniem.

W następnych tygodniach powstanie więcej postów o Hawajach, w tym o najciekawszych atrakcjach wyspy Kauai i Maui.

Artykuł Wyspa O’ahu – poznaj najpiękniejsze atrakcje hawajskiej wyspy pochodzi z serwisu 101 Countries Before 50.