*Linki do Booking.com, Airbnb i Rentals.com są tzw. linkami afiliacyjnymi, tzn. jeśli zarezerwujesz nocleg poprzez te linki, to my otrzymamy za to drobną prowizję, którą przeznaczamy na utrzymanie bloga (serwer, domena, itp.) oraz tworzenie nowych bezpłatnych treści. Z góry dziękujemy za pomoc w rozwoju bloga :-)

Artykuł Przewodnik po Cyprze pochodzi z serwisu 101 Countries Before 50.

Jordania przewodnik:

1. Loty do Jordanii

Niestety Jordania nie ma bezpośrednich połączeń Polski. Z przesiadką możecie dolecieć z Warszawy do Ammanu takimi liniami lotniczymi jak: Alitalia, Emirates, Katar, Lufthansa czy Austrian. Bilet w dwie strony to koszt rzędu ponad 2000 zł.

AKTUALIZACJA! Od października 2018r. Ryanair uruchamia bezpośrednie tanie loty z Warszawy do Ammanu (stolicy Jordanii) i z Krakowa do Ammanu!  Będą one wykonywane 2 x w tygodniu. Bilety będą dostępne na stronie przewoźnika już od lutego, a loty  rozpoczną się od października 2018 do lutego 2019 (sezon jesień/zima). 

Dotarcie do Jordanii drogą lądową z Izraela to kolejna opcja.  Przelot z Warszawy, Krakowa lub Katowic do Ejlatu lub Tel Awiwu oferuje m.in. Ryanair lub Wizzair. Osobiście za bilet na trasie Kraków-Ejlat w obie strony  zapłaciliśmy 150 zł. Między Izraelem, a Jordanią znajdują się trzy piesze przejścia graniczne: Yitzhak Rabin/Wadi Araba – południowe przejście graniczne, King Hussein Bridge/Allenby – na zachodnim brzegu i Rzeka Jordan (Jordan River/Sheikh Hussein) – północne przejście graniczne.

Transport do miasta z lotniska w Ammanie

Międzynarodowy Port Lotniczy Queen Alia znajduje się około 16 km na południe od Ammanu tuż przed miastem Al Jizah.

Taxi

Przejazd taksówką z lotniska do centrum Ammanu powinien Was kosztować około JOD 20. Zalecamy uzgodnienie ceny z taksówkarzem przed rozpoczęciem kursu, aby unikać jakichkolwiek nieporozumień.

Airport Express Buses

Autobusy odjeżdżają co 30 min między godziną 06:00 a 18:00 i co godzinę między 18:00, a 24:00. Przystanek Express Busa znajduje się poza budynkiem terminalu. Czas dojazdu do/z lotniska do dworca autobusowego Tabarbour w Ammanie zajmuje około 45-60 minut. Trasa autobusu obejmuje przystanki: North Bus Station – Housing Bank Complex – Fourth Circle – Fifth Circle – Six Circle – Seventh Circle – QAIA. Przejazd kosztuje około 3.50 JOD.

Zajrzyjcie również do naszego poradnika o tym „Jak znaleźć tani bilet lotniczy” – znajdziecie tam wiele cennych informacji!

2. Wiza do Jordanii

Polacy potrzebują wizy, aby wjechać do Jordanii. Warunkiem jest minimum 3-miesięczny okres ważności paszportu przy wjeździe. Wizę uzyskacie na lotniczych i lądowych przejściach granicznych za wyjątkiem przejścia granicznego na moście Króla Husajna (Allenby Bridge), łączącego miasto Jerycho na Zachodnim Brzegu z Jordanią. Wiza on arrival na lotnisku to koszt około 40 JOD. Nie są wymagane żadne dodatkowe dokumenty. Jeśli zamierzacie przekraczać granicę przez wspomniany wyżej most Allenby Bridge musicie wcześniej odwiedzić ambasadę Jordanii. Niestety w Polsce takowej brak. Najbliższa znajduje się w Berlinie.

O przekraczaniu granicy lądowej między izraelskim Ejlatem, a jordańską Akabą i procedurze uzyskania wizy na tym konkretnym przejściu granicznym szczegółowo pisaliśmy w poście o przekraczaniu granicy izraelsko-jordańskiej. Z tego posta dowiesz się więcej o wizach.

3. Kiedy najlepiej jechać do Jordanii?

Wiosna (marzec-maj) i jesień (październik-listopad) to najlepszy okres na wizytę w Jordanii. Na południu kraju (Petra, pustynia Wadi Rum) w tym okresie temperatury powietrza w ciągu dnia są bardzo przyjemne i wahają się między 18-25 stopni Celsjusza. Nie jest ani za zimno, ani za gorąco. Jeśli wybieracie się do Jordanii, tylko po to, aby wypocząć i ponurkować w Morzu Czerwonym, najlepszy będzie okres między majem, a wrześniem. Morze Martwe można odwiedzać tak naprawdę przez cały rok.

W okresie zimowym w Jordania jest niestety dosyć chłodna. Musicie się liczyć z tym, że temperatura powietrza, głównie na północy kraju, oscyluje wówczas w okolicach 0 stopni, czasem może pojawić się śnieg.

Sprawdź również, kiedy i gdzie jechać, aby cieszyć się dobrą pogodą.

4. Co warto zobaczyć w Jordanii?

• Morze Czerwone – jeśli lubicie nurkować to jordański kurort Akaba jest Wam przeznaczony. Rafa koralowa uformowała się tuż przy samym brzegu. Możecie na niej podziwiać kolorowe ryby, kraby, żółwie, a nawet delfiny. Akaba jest jednym z najbardziej znanych miejsc nurkowych na świecie.
• Pustynna dolina Wadi Rum – najbardziej imponująca pustynna dolina na świecie. Słynie z zachwycających formacji skalnych i zmieniającej się w zależności od pory dnia barwy wszechobecnego tam piasku. Jest jedną z najciekawszych atrakcji w całej Jordanii. Przeczytaj więcej o Wadi Rum.
• Petra – rozległe ruiny starożytnego miasta Nabatejczyków wykutego w stromych wapiennych skałach, zabarwionych odcieniami różu i czerwieni. Atrakcja została wpisana na listę Światowego Dziedzictwa UNESCO i uznana za jeden z siedmiu cudów świata. Zanim wybierzecie się do tego cudownego miejsca zachęcamy Was do przeczytania przygotowanego przez nas zestawienia 9 rzeczy, o których musicie wiedzieć zanim odwiedzicie Petrę.
• Mała Petra – to miniaturowa wersja Petry. Znajduje się około 7 km od Wadi Musa w wiosce Al Beidha. Zwiedzanie Małej Petry jest bezpłatne i zajmuje ok. godziny. Na końcu wąwozu znajduje się ślepy zaułek, z którego rozpościera się ciekawa panorama. Do Małej Petry najwygodniej dotrzeć taksówką. Możecie też dostać się z do niej pieszo szlakiem prowadzącym z Petry. Trekking zajmuje dobrych kilka godzin.
• Rezerwat Dana – pustynny rezerwat biosfery obejmujący obszar około 320 km 2. Znajdziecie w nim pustynię, klify, ruiny starożytnego miasta Feinan i dzikie zwierzęta. Warto zatrzymać się tu na dłużej i przespacerować licznymi pieszymi szlakami turystycznymi.
• Wadi al-Mujib – jeden z najpiękniejszych kanionów w całej Jordanii. Jego dnem płynie wartki strumień, mający swoje źródło na Pustyni Syryjskiej. Cały obszar to Park Narodowy, na terenie którego znajdziecie kilka szlaków pieszych. Praktycznie większość z nich prowadzi dnem wąwozu i udostępniane są dla zwiedzających w terminie od 1 kwietnia do 31 października, kiedy poziom wody w wąwozie jest najniższy. Jeden ze szlaków tzw. Ibex Trail otwarty jest przez cały rok i prowadzi górą wąwozu. Najbardziej uczęszczanym i jednocześnie najkrótszym szlakiem jest Siq Trail. Jest on również jedynym ze szlaków gdzie nie jest wymagany przewodnik. Więcej informacji na temat tras, ich opisów i godzin otwarcia znajdziecie tutaj.
• Madaba – to miasto na północy Jordanii słynące z przepięknych mozaik. Warto przejść się po mieście, aby zobaczyć te najpiękniejsze. Najsłynniejsza z nich składa się aż z 2 milionów elementów i przedstawiają mapę części Jerozolimy i Ziemi Świętej. Znajdziecie ją na posadzce greckiej bazyliki prawosławnej św. Jerzego.
• Amman – w stolicy Jordanii do najciekawszych atrakcji zaliczane są: rzymski amfiteatr, widok na miasto z cytadeli, Muzeum Archeologiczne i meczet króla Husajna.
• Zamek Krzyżowców w Keraku – to ruiny zamku Krzyżowców leżące na wzniesieniu, z którego kontrolowano wymianę handlową między Damaszkiem, a Egiptem i Mekką.
• Pustynne zamki Kasr Amra i Desert Kharaneh Qasr
• Starożytne miasto Dżarasz – to jedno z lepiej zachowanych miast rzymskich z okresu starożytności założone przez Aleksandra Wielkiego. Część miasta została zniszczona m.in. przez trzęsienia ziemi. Niemniej jednak zobaczyć tam można pięknie zachowane do dziś dwa teatry rzymskie, łaźnie, świątynie Artemidy i Zeusa, łuk triumfalny, uliczki oraz mury miejskie.
• Góra Nebo – ta położona w zachodniej części Jordanii góra jest wysoka na 817 metrów. Według źródeł biblijnych to właśnie z jej szczytu Mojżesz ujrzał ziemię obiecaną, do której prowadził Hebrajczyków po wyjściu z Egiptu. Góra jest również miejscem śmierci i pogrzebu proroka. Przy dobrej pogodzie ze szczytu można dostrzec bieg rzeki Jordan, Jerycho i Jerozolimę.
• Morze Martwe – znajduje się 418 metrów pod poziomem morza i jest najniżej położonym punktem na powierzchni ziemi. Poza tym, to najbardziej zasolony zbiornik wodny na świecie, prawie 8,6 razy bardziej niż Ocean Atlantycki. Poprzez dużą ilość soli woda jest tak gęsta, że wypiera niemal wszystkie przedmioty na wierzch. Nie lada atrakcją jest kąpiel w Morzu Martwym połączona z kąpielami błotnymi. Moczenie się w Morzu Martwym poprawia kondycję skóry, nawilża i odżywia.

5. Poruszanie się po Jordanii

• Autobus
  

Najtańszą opcją transportu są lokalne busy i autokary. Największy z państwowych przewoźników JETT (Jordan Express Travel&Tourism) dowiezie Was do najważniejszych jordańskich miast. Autobusy jeżdżą zgodnie z rozkładem, a na ich pokładzie serwowane są przekąski oraz kawa i herbata. Przykładowo trasę z Ammanu do Wadi Musa (Petra) w cenie 10 JOD autokar pokonuje w 3 godz. Autokary firmy Jett odjeżdżają z przystanku autobusowego (JETT bus station) na Omar Hikmat Street zlokalizowanego niedaleko Meczetu Króla Abdullah I w Ammanie. Oprócz tego kursują prywatne linie autobusowe. Bilety najlepiej rezerwować z wyprzedzeniem.

• Jeszcze tańszą opcją jest transport lokalnym mini busem.

Z dworca autobusowego w Akabie codziennie, za wyjątkiem piątku, odjeżdżają busiki do dworca autobusowego w centrum Wadi Musa (Petra). Koszt przejazdu to 7 JD. Niestety nie udało nam się zdobyć ich dokładnego rozkładu jazdy. Wiemy, że jedzie ich kilka w ciągu dnia. Pierwszy wyrusza około godziny 6 rano. Podróż takim busikiem trwa 1,5-2h. Z tego samego dworca odjeżdżają też busiki do Wadi Rum. Koszt przejazdu to ok. 3 JD. Osobiście nie korzystaliśmy z tej formy transportu, ale więcej informacji na ten temat znajdziecie tutaj.

• Taxi

Większość turystów wybiera taksówkę. Pozwala to na zobaczenie większej liczby miejsc w krótszym czasie. Niestety musicie liczyć się z dość sporymi kosztami. Przykładowy przejazd taksówką z przejścia granicznego w Akabie do centrum miasta wynosi ok. 11 JD, bezpośrednio do Wadi Rum 35 JD, za przejazd bezpośrednio do Petry trzeba zapłacić około 60 JD. Koszt przejazdu taksówką z Ammanu do Wadi Musa to koszt ok. 80-90 JD. Taksówkę najlepiej aranżować z ulicy i z góry uzgodnić z taksówkarzem cenę i miejsca, które chcecie zobaczyć.

• Wynajęcie auta

To idealne rozwiązanie na samodzielne eksplorowanie Jordanii. Koszt wypożyczenia auta w międzynarodowej wypożyczalni (Hertz, Avis) w najniższej klasie na dzień wynosi około 300 PLN. Międzynarodowe prawo jazdy z reguły nie jest wymagane, ale lepiej je mieć ze sobą. Drogi są dobre, znaki w języku arabskim i angielskim, więc nie powinniście mieć problemu z poruszaniem się po kraju. Główne drogi  są zwykle dobrze utrzymane.

Uwaga: W Wadi Musa nie ma żadnej wypożyczalni aut. Sami chcieliśmy skorzystać z tej opcji transportu i udać się z Petry autem na północ Jordanii. Niestety nie sprawdziliśmy tego wcześniej i cały plan się rozsypał. Auto możecie wypożyczyć w Akabie.

• Samolot

Jeśli nie dysponujecie znaczną ilością czasu, a zależy Wam na szybkim przemieszczeniu się między Ammanem, a Akabą możecie skorzystać z samolotu. Lot w jedną stronę liniami Royal Jordanian trwa około 45 min i kosztuje około 80 $.

6. Noclegi w Jordanii

Baza noclegowa w Jordanii jest bardzo dobrze rozwinięta. W każdym mieście bez problemu udawało nam się znaleźć nocleg. Korzystaliśmy głównie z hoteli znalezionych na booking.com. Niestety ceny za noclegi do najtańszych nie należą, trzeba o tym pamiętać planując wycieczkę do Jordanii.

 Polecane przez nas hotele w Jordanii

#Wadi Musa (Petra): Petra Sella Hotel

Hotel położony jest na wzgórzach Wadi Musa, około 5 min pieszo od centrum miasta i 30 min od bramy wejściowej do Petry. Pokoje są małe, ale bardzo czyste z prywatną łazienką, klimatyzacją, tv i dostępem do wifi. Jedyne co może drażnić to mnóstwo kolorowych światełek zamontowanych na suficie, ale taki był chyba koncept tego hotelu. W hotelu znajduje się też restauracja serwująca za dodatkową opłatą śniadanie, lunch i kolacje.

Cena: 180 zł za pokój 2 os.

Zarezerwuj hotel Petra Sella w Wadi Musa. KLIK!

#Wadi Musa: Tetra Tree Hotel

Hotel Tetra Tree podobnie jak Petra Sella Hotel położony jest około 5 min pieszo od centrum miasta Wadi Musa i 30 min. pieszo od Petry. Hotel oferuje kryty i odkryty basen. Na terenie całego kompleksu można bezpłatnie korzystać z bezprzewodowego dostępu do Internetu. Pokoje są czyste, schludnie urządzone, wyposażone w telewizor, minibar i klimatyzację. Obsługa miła i pomocna.

Cena: ok. 190 zł za pokój 2 os.

Zarezerwuj hotel Tetra Tree w Wadi Musa. KLIK!

#Wadi Rum: Wadi Rum Dream Camp

Wadi Rum Dream Camp położony jest w przepięknej scenerii, wsród skał i czerwonego piachu. Wcale nie znajduje się w centrum wioski Wadi Rum Village, jak wskazują na to mapy google. Położony jest około 20 min jazdy jeepem w głąb pustyni. Jest niewielki, ale uroczy. Tam też możecie wykupić gotową wycieczkę po pustyni. Nie musicie specjalnie w tym celu jechać do wioski. Nam po małych negocjacjach z właścicielem udało się wykupić 6 godzinny prywatny jeep safari po dolinie z lunchem oraz beduińską kolacją tzw. Zarb i dwoma noclegami i śniadaniem w cenie 160 JD za 2 osoby. Jeśli zdecydujecie się na nocleg w Wadi Rum Dream Camp o nic nie musicie się martwić. Obsługa obozu zorganizuje Wam wszystko, o czym tylko zamarzycie. Po zarezerwowaniu noclegu koniecznie skontaktujcie się z właścicielem w sprawie transportu do obozu! Najlepiej zrobić to przez aplikację WhatsApp, którą posługują się prawie wszyscy Jordańczycy. Właściciel obozu odbierze Was z umówionego miejsca na terenie Visitor Center czy Wadi Rum Village.

Zarezerwuj nocleg w Wadi Rum Dream Camp na pustyni Wadi Rum. KLIK!

Znajdź inny nocleg w okolicy: 
Booking.com

7. Jordańska kuchnia

Jordańska kuchnia to kuchnia typowa dla krajów arabskich. Jedzenie to cały rytuał, celebrowany szczególnie podczas przyjmowania gości. Tradycyjny posiłek rozpoczyna się od podania zespołu zimnych lub ciepłych przystawek tzw. mezze. Samym starterem można się już porządnie najeść, bo serwowany jest w olbrzymich ilościach! W skład mezze wchodzi zazwyczaj: humus, baba ghanudż (pasta z bakłażanów, pomidorów i cebuli), różne sałatki jak: lubja (sałatka z fasoli, pomidorów, cebuli i czosnku) czy szinklisz (sałatka z ostrym serem, cebulą i pomidorami), warzywa oraz kuleczki mięsne z baraniny, no i przepyszne falefele (kuleczki z pasty z ciecierzycy smażone na gorącym oleju). Po przystawce czas na danie główne czyli tradycyjny kebab z pitą lub frytkami, koftę tj. grillowane kiełbaski z mielonego mięsa czy maqlubbę (ryż z kawałkami podsmażonego mięsa i pomidora). Na deser – oczywiście słodka baklawa.

Innym słynnym daniem mięsnym serwowanym w południowej Jordanii, szczególnie w rejonie Petry i pustyni Wadi Rum jest beduiński Zarb. Mięso (kurczak, jagnięcina lub baranina) wraz z warzywami (cebula, ziemniaki, marchew) duszą się przez kilka godzin w zanurzonym w pustynnym piasku piecu zwanym „taboonem”. Danie to prawdziwe niebo w gębie.

Jeśli lubicie słodkości to na pewno zakochacie się w jordańskiej herbacie. Podawana jest praktycznie wszędzie! Beduini przygotowują ją w czajniczku i nalewają do małych czarek, które uprzednio sparzą się gorącą wodą. Herbata jest słodka, miętowa. Po prostu przepyszna! I co zaskakujące, idealna na upały. Picie herbaty i kawy to w Jordanii prawdziwy rytuał, znak gościnności. Tradycyjna kawa Beduinów to z kolei bardzo mocny, gorzki napój podawany z dużą ilością kardamonu. Gospodarz dolewa gorzkiej, bardzo mocnej kawy dopóki nie zasłonicie ręką filiżanki. Etykieta przewiduje wypicie co najmniej trzech, malutkich filiżanek kawy.

Polecane przez nas restauracje  w Jordanii

#Wadi Musa:Reem Beladi Restauran

Typowa mała, lokalna knajpka z niesamowicie sympatycznym właścicielem. Znajduje się tuż przy głównej drodze prowadzącej do Petry. Jedliśmy w niej chyba najlepsze jak do tej pory kofty i kebaby.  O miętowej herbacie nie wspominając.Jedzenia było tyle, że nie byliśmy w stanie go przejeść. Lokal oferuje również dania typu take away.

Adres: Tourism street, za głównym rondem w mieście

#Akaba: Hashem Son’s

Na pierwszy rzut oka nie zachęca. Podrzędna knajpka jakich w Akabie wiele, w której przesiadują głównie lokelsi. I wiecie co? Takie miejsca są najlepsze. Nie dość, że tanio to jeszcze smacznie i świeżo. Koniecznie spróbujcie tam falafela i humus.

Adres: Raghadan Street, w niedalekiej odległości Meczetu Sharif Hussein bin Ali

8. Ludzie i bezpieczeństwo w Jordanii

Jacy są Jordańczycy? To trudne pytanie, szczególnie dla osób, które udały się do Jordanii tylko w celach turystycznych i to na kilka dni. Ogólnie odnieśliśmy wrażenie, że to ludzie bardzo sympatyczni, niezwykle gościnni i towarzyscy, oraz co najważniejsze  tolerancyjni. Najlepiej czuliśmy się w obecności Beduinów na pustyni Wadi Rum. I choć początkowo byliśmy w stosunku do nich bardzo nieufni, udowadniali nam kilkukrotnie, że można im zaufać. W Wadi Rum główny ciężar obsługi ruchu turystycznego spoczywa właśnie na barkach Beduinów. To oni organizują wycieczki, zapewniają przewodników i utrzymują całe zaplecze łącznie z obozami. Prowadzą restauracje i sklepy, w których turyści mogą zaspokoić głód i pragnienie. Beduini to najlepsi przewodnicy, ludzie o ogromnym doświadczeniu i wiedzy na temat pustyni.

Tradycyjnie Beduini obozowali w oazach, rozbijając namioty utkane z koziej czy wielbłądziej wełny. Prowadzili koczowniczy tryb życia i specjalizowali się w hodowli wielbłądów, kóz i owiec. Między XIX a połową XX w. zamienili obozy w osiedla, osiedla na wsie i miasta, a wielbłądy na terenowe toyoty. Dziś ponad 90% z nich prowadzi osiadły tryb życia. Tylko nieliczni pozostali wierni tradycji i nadal wędrują ze swoimi stadami w poszukiwaniu pastwisk.

Oczywiście w Jordanii, jak w każdym innym kraju, nie brakuje cwaniaków. Dotyczy to głównie taksówkarzy i drobnych handlarzy pamiątek i usług w okolicach najważniejszych atrakcji turystycznych (Petra w szczególności). Zawyżanie cen dla turystów jest w Jordanii powszechnym zjawiskiem. Przed zakupem czegokolwiek zawsze należy się targować!

Z uwagi na to, że Jordania leży na Bliskim Wschodzie jest krajem narażonym na ataki terrorystyczne. Polskie MSZ przestrzega przed podróżą w rejon miejscowości Ma’an, do wschodnich dzielnic Ammanu oraz podróżowania w pasie przygranicznym z Syrią, Irakiem i Arabią Saudyjską. Przestrzega też przed wizytą w obozach dla uchodźców palestyńskich, syryjskich czy irackich. W Jordanii przebywa około 635 tysięcy uchodźców z Syrii, z czego większość z nich ulokowano w obozie Zaatari, położonym na północy kraju. Kryzys w turystyce, związany z konfliktem w Syrii, jest w Jordanii faktem. Jordańczycy ubolewają strasznie z tego powodu, toteż większość z nich czuje się w obowiązku zapewnić turystę, że niczego nie ryzykuje, podróżując po ich kraju. Faktycznie tak jest. Naszym zdaniem Jordania to kraj przyjazny turystom i warto go odwiedzić.

9. Język w Jordanii

Językiem urzędowym jest język arabski. W hotelach, restauracjach i w miejscach turystycznych nie powinniście mieć problemów z dogadaniem się w języku angielskim.

10. Religia w Jordanii

Jordania to kraj muzułmański. Pod względem wyznaniowym przeważają sunnici. Stanowią oni aż 92% ludności. Obcokrajowcy w Jordanii są bardzo mile widziani, a ich niewiedzę na temat kultury jordańskiej traktuje się raczej z pobłażliwością. Niemniej jednak należy przestrzegać miejscowych norm zachowania. Niedopuszczalne jest publiczne całowanie się, trzymanie się za ręce i pokazywanie się w zbyt skąpym ubraniu, zwłaszcza w okolicach meczetów i miejsc modlitwy. Wszystkim paniom udającym się do Jordanii zalecamy zabranie ze sobą luźnych, przewiewnych spodni z długą nogawką, spódnic lub sukienek zakrywających kolana i skromnych, niewydekoltowanych koszulek. Z szacunku do mieszkańców Jordanii w okresie ramadanu należy unikać spożywania posiłków w miejscach publicznych.

11. Dni wole od pracy

Dniami urzędowo wolnymi od pracy jest piątek. Instytucje państwowe zamknięte są również w soboty.

12. Napięcie prądu

W Jordanii napięcie jest w granicach 230 V. Z wtyczkami zazwyczaj nie ma problemów, bo rozstaw bolców jest zbliżony.

W niektórych miejscach (campy w Wadi Rum) średnice bolców były nieco mniejsze i nie mieściła się w nich wtyczka od suszarki do włosów :-)

13. Zdrowie i szczepienia do Jordanii

Przed wyjazdem do Jordanii nie są wymagane żadne dodatkowe szczepienia ochronne. Niemniej jednak proponujemy Wam wykonać szczepienia przeciwko: błonicy/tężcowi, wirusowemu zapaleniu wątroby typu A i B i durowi brzusznemu, będą jak znalazł przy kolejnych podróżach. Na terenie Jordanii nie występują szczególne zagrożenia dla zdrowia, ale ryzyko zatruć pokarmowych i zagrożenie amebozą są dość częste. Aby zmniejszyć ryzyko zarażenia amebozą należy unikać spożywania posiłków na ulicznych straganach, nieumytych owoców i warzyw oraz picia wody innej niż butelkowana.

Sprawdź również jak zadbać o swoje zdrowie w podróży.

14. Waluta Jordanii

Walutą Jordanii jest dinar jordański (JOD).  1 JOD = 5,3 PLN

W większości jordańskich bankomatów zlokalizowanych na terenie większych miast możecie bez problemu wypłacać dinary.

W hotelach, restauracjach i dużych supermarketach akceptowane są ważniejsze międzynarodowe karty kredytowe typu VISA czy MasterCard. Walutę (dolary lub euro) możecie też wymienić w kantorach lub bankach.

Kalkulator Walut

Artykuł Poradnik Jordania pochodzi z serwisu 101 Countries Before 50.

1. Jak dolecieć do Meksyku? Loty do Meksyku

Przewodnik Meksyk zaczynamy od tematu lotów. Bezpośredniego z Polski (Warszawy) do Meksyku (zazwyczaj do Cancun) dotrzecie tylko lotem czarterowym wykupionym w jednym z biur podróży. W ostatnim czasie loty czarterowe do Cancun były w bardzo atrakcyjnych cenach (ok.1000- 2000zł). Warunek był jeden – bardzo bliska data wylotu. Z jedną przesiadką dolecicie z Polski  m.in. do Mexico City, Meridy lub Cancun dzięki uprzejmości takich linii lotniczych jak KLM, Lufthansa, Air France, British Airways czy Air Canada. Niestety ceny biletów są zazwyczaj koszmarnie drogie i zaczynają  się od 3000zł za bilet w obie strony, co znacznie utrudnia zwiedzanie Meksyku. Czasem bardziej opłacalne jest poszukanie tańszych wylotów z Wiednia, Pragi czy Berlina, do których dotrzecie np. Polskim Busem, pociągiem lub tanimi liniami lotniczymi. Po podsumowaniu kosztów w tym ostatnim przypadku i tak będzie dużo taniej niż wykupienie lotu z Polski.

Transport do miasta z lotniska z Mexico City

Międzynarodowy Port Lotniczy Benito Juárez International Airport  znajduje się około 5 km od centrum miasta Mexico City.

• Taxi

Taksówki znajdziecie przy obu terminalach. Przed terminalem T1 postój taksówek znajduje się przy wejściach 1 i 10,  w terminalu T2 przy wejściach 3 i 4. Ze względów bezpieczeństwa radzimy korzystać tylko z autoryzowanych taksówek i unikać tych, którzy zaczepiają w hali przylotów oferując tani przejazd. Zazwyczaj są to taksówkarze nielicencjonowani i przy tym nielegalni, mogą też być niebezpieczni!

Po przylocie radzimy udać się do jednego z wielu stoisk Taxi Autorizado lub Taxi Seguro. Podać tam nazwę hotelu lub adres docelowy i wykupić przejazd taksówką. Jednocześnie zaznaczyć, że chcecie auto typu sedan. Jeśli tego nie zrobicie z dużym prawdopodobieństwem umieszczą Was w średniej wielkości furgonetce, za którą zapłacicie dużo więcej. Po dokonaniu opłaty (cena wg lokalnej taryfy nie podlega negocjacji) otrzymacie tzw.”bilet”, który po wyjściu z hali przylotów należy przekazać tzw. „taxi asystentowi”. On zaprowadzi Was do taksówki, która zawiezie Was we wskazane miejsce – zapisane na bilecie. Taksówkarzowi nic dodatkowo nie płacicie! Ta opcja transportu do centrum Mexico City jest zdecydowanie najbezpieczniejsza.

• Metro

Lotnisko obsługiwane jest również przez metro- 5 linia metra, stacja Terminal Aerea – położona na obrzeżach terminalu krajowego T1. Oznaczenia stacji nie są zbyt wyraźne, więc dobrze zapytać o drogę lub podążać za miejscowymi. Mimo tego, że metro jest tanie i szybsze niż taksówka cieszy się niestety popularnością wśród złodziei i jest strasznie zatłoczone w godzinach szczytu. Jeśli więc wybierzecie tą formę transportu pilnujcie swoich rzeczy! Metro jeździ tylko do północy, a koszt przejazdu to około 3 pesos/os.

Transport do miasta z lotniska w Cancun

Międzynarodowy port lotniczy w Cancun położony jest 15 km na południowy zachód od Cancún.

• Autobus

Na parkingu przed halą przylotów terminalu T2 i T3  znajdują się przystanki autobusowe przewoźnika ADO BUS, który dowiezie Was do dworca autobusowego w centrum Cancun (lokalizacja: Calle Pino, Centro 23) lub do dworca autobusowego w Playa del Carmen (lokalizacja: 5th Avenue – główny deptak w mieście). Są to połączenia bezpośrednie. Autobusy do dworca autobusowego Cancun Downtown odjeżdżają co godzinę począwszy od 8:10 do 20:00. Autobusy do dworca autobusowego w Playa Del Carmen odjeżdżają o godz: 10:50, 11:30, 12:30, 13:20, 14:50 , 15:35, 16:20, 17:10, 18:00 i 19:00 (godziny odjazdu autobusów mogą ulegać zmianom!). Czas przejazdu do Cancun Downtown to ok. 35 min, cena biletu wynosi 66 pesos. Czas przejazdu do Playa del Carmen to ok. 1 godz, cena biletu to koszt od 118 do 210 pesos.

Uwaga: Autobus ADO BUS  nie dojeżdża do Zona Hotelara w Cancun, w której zlokalizowanych jest większość hoteli i resortów! Spod dworca mieszczącego się w Downtown przy Calle Pino należy wziąć taksówkę lub na przylegającej do dworca ulicy Avenida Tulum wsiąść w autobus linii R1, który przejeżdża przez całą długość Zona Hotelara. Koszt biletu to około 8,5 pesos za przejazd.

Z lotniska nie ma bezpośrednich połączeń autobusowych do Tulum. Aby się do niego dostać musicie wykupić przejazd do Playa del Carmen, a tam na dworcu autobusowym ADO BUS (tym samym na który przyjedziecie z lotniska w Cancun) wykupić kolejne połączenie do Tulum. Z Playa del Carmen do Tulum autobusy jeżdźą praktycznie co pół godziny, a podróż trwa ok 50 min. Możecie wykupić bilet do centrum Tulum lub ruin miasta Majów w Tulum. Strefa hotelowa w Tulum oddalona jest o kilka km zarówno od centrum Tulum jak i ruin miasta Majów, dlatego po przyjeździe do Tulum musicie dodatkowo złapać taksówkę.

• Taxi

Postoje taksówek znajdują się na zewnątrz hali przylotów. Przejazd taksówką to dość spory wydatek, ale zdecydowanie bardziej komfortowy i szybszy niż przejazd ADO BUSem. Dodatkowo taksówka podwiezie Was pod sam hotel. Przejazd do Zona Hotelara w Cancun to koszt ok. 15-20 USD.

• Taxi colectivo

Taxi colectivo to tzw. taksówki łączone. Odjeżdżają dopiero wtedy, kiedy zbiorą odpowiednią ilość pasażerów. Jest to tańsza opcja niż zwykła taksówka, ale czasami trzeba poczekać na współuczestników swojej podróży. Koszt przejazdu jaki nam zaproponowano do Playa del Carmen wynosił ok. 60 USD. Trzeba się targować!

• Uber

Tak, w Meksyku jest Uber. Musicie mieć tylko zainstalowaną aplikację i dostęp do internetu w swoim telefonie. Nie korzystaliśmy z niego osobiście ani w Cancun ani w Mexico City, ale wielokrotnie przemieszczaliśmy się Uberem w mieście San Luis Potosi. Meksykanie polecają ten środek transportu bardziej niż taxi. Jest zadecydowanie tańszy i bezpieczniejszy.

Zajrzyjcie również do naszego poradnika o tym „Jak znaleźć tani bilet lotniczy” – znajdziecie tam wiele cennych informacji!

2. Wiza do Meksyku

Obywatele Polski nie potrzebują wizy, aby wjechać do Meksyku na czas nie dłuższy niż 180 dni. Wymagany minimalny okres ważności paszportu przy wjeździe na teren tego kraju to 6 m-cy. Podczas podróży samolotem rozdawany jest do wypełnienia tzw. Formularz Migracyjny (FMT), który po wylądowaniu musi zostać podbity przez urzędnika migracyjnego. Oryginał tego formularza zostaje u funkcjonariusza służb migracyjnych, a kopia u Was. Musicie ją zachować do momentu wyjazdu z Meksyku. Brak kopii formularza może skutkować przy wyjeździe nałożeniem grzywny w wysokości 100 USD!

Przy przekraczaniu granicy drogą lądową musicie uiścić tzw. opłatę turystyczną w wysokości 25 USD.

Natomiast więcej o wizach ogólnie pisaliśmy w poście Czy zawsze wymagana jest wiza?.

3. Kiedy jechać do Meksyku?

Meksyk to ogromny kraj, a pogoda uzależniona jest od pory roku i regionu. Optymalny czas na egzotyczne wakacje w Meksyku przypada na miesiące od grudnia do kwietnia, kiedy praktycznie nie ma deszczu. Pora deszczowa zaczyna się w maju i trwa do października. Północne wybrzeże półwyspu Jukatan jest bardziej suche w porównaniu z wybrzeżem wschodnim i wnętrzem półwyspu, a sezon turystyczny na Jukatanie trwa praktycznie przez cały rok.

Należy pamiętać jednak o tym, że na Karaibach w miesiącach od czerwca do października panuje tzw. sezon huraganowy. Nie oznacza to jednak, że leje i wieje bez przerwy od samego początku do końca tego sezonu. Huragany mogą się w tym czasie pojawiać, ale nie muszą. Podobnie jest z ulewami. Zazwyczaj są one przelotne i trwają do kilkunastu minut,  po których wychodzi słońce. Nasza wizyta na Jukatanie przypadła na przełom września i października. Przez 10 dni nie spadła ani jedna kropla deszczu, a pogoda była wręcz wymarzona. Inna pogoda w tym czasie panowała w centralnej części Meksyku (okolice Mexico City i stan San Luis Potosi). Tu faktycznie zdarzały się dni deszczowe i mgliste, a temperatura powietrza wieczorami spadała do kilkunastu stopni Celsjusza.

Tutaj więcej informacji o tym kiedy i gdzie jechać, aby się cieszyć dobrą pogodą.

4. Co warto zobaczyć w Meksyku?

Meksyk- najpiękniejsze miejsca

Półwysep Jukatan

Półwysep Jukatan to turystyczne zagłębie Meksyku.To tam znajdziecie białe piaszczyste plaże,turkusową wodę, laguny, bezludne wysepki, rafy koralowe, podwodny świat, kolonialne miasteczka i wielką historię cywilizacji Majów. Ten zakątek świata to idealny wybór na wypoczynek połączony ze zwiedzaniem.

Co warto zobaczyć na półwyspie Jukatan?

• Miasta z cudownymi plażami: Cancun, Playa del Carmen, Tulum, Akumal
• Wyspy: Cozumel, Isla Mujeres (można popływać z ogromnymi żółwiami i rekinam wielorybimi), Isla Holbox
• Ruiny starożytnych Majów: piramida Chichen Itza, ruiny w Tulum, ruiny w Coba
• Cenoty: Ik Kil, Gran Cenote, Cenote Azul itp.
• Różowa laguna Las Coloradas i rezerwat biosfery Rio Lagartos
• Olbrzymie parki rozrywki : Xcarete, Xel- Ha, Xplor

Szczegółowo o powyższych atrakcjach Jukatanu przeczytacie w naszych postach.

Stan San Luis Potosi

San Luis Potosí to stan w północno-środkowej części Meksyku. Przez wschodnią część stanu przebiega pasmo górskie – Sierra Madre Oriental. Jest to niezwykle atrakcyjne miejsce, choć rzadko odwiedzane przez turystów z Europy. A szkoda, bo naprawdę jest tam co zwiedzać.

Co warto zobaczyć w San Luis Potosi i jego okolicach

• Miasto San Luis Potosi – stolica stanu San Luis Potosi. Miasto jest ważnym ośrodkiem wydobycia rud cynku, ołowiu, arsenu (jeden z głównych ośrodków wydobycia w świecie) oraz srebra. Ma niezwykle ciekawą starówkę! Do najważniejszy atrakcji miasta zaliczane są: Katedra – wzniesiona w XVI wieku, lecz obecna budowla pochodzi z przełomu XVII i XVIII wieku, Kościoły z XVIII wieku – są to między innymi: San Francisco, San Sebastian, San Miguelito oraz Nuestra Señora del Carmen, Pałac biskupi – zbudowany w XVIII wieku, Teatr, Fontanna – z przełomu XVIII i XIX wieku.
• Guanajuato – najbardziej kolorowe miasto Meksyku.
• San Miguel de Allende – leży w odległości około 97 km od Guanajuato. W 2008 roku zostało wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO ze względu na wspaniale zachowane fortyfikacje oraz Sanktuarium Jesús Nazareno de Atotonilco.
• Las Pozas – surrealistyczny ogród ukryty w meksykańskiej dżungli.
• Sotano de Las Golondrinas – w odległości około 1,5 godz. jazdy samochodem od Las Pozas znajduje się najgłębsza na świecie jaskinia Cave of Swallows.
• Huasteca Potosina z dziesiątkami przepięknych wodospadów i możliwością uprawiania sportów wodnych typu rafting czy rappeling- zejście po linie z 50m wodospadu.

W poście „7 rzeczy, których nie wiecie o Meksyku” poznacie ciekawostki o Meksyku. 

5. Jak przemieszczać się po Meksyku?

 Jak poruszać się po meksykańskich miastach?  

• Metro

Miasto Meksyk, Guadalajara i Monterrey mają metro. To w Mexico City jest szybkie, tanie i umożliwia sprawne przemieszczanie się, ale w godzinach szczytu jest straszliwie zatłoczone! W metrze zazwyczaj obowiązuje zasada selekcji w wagonach. Osobne wagony przeznaczone są dla kobiet, osobne dla mężczyzn. Paniom polecamy stosowanie się do tej zasady, zwłaszcza w godzinach szczytu. Metro w Mexico City działa w godzinach od 5:00 rano do północy w tygodniu, od 6 rano do północy w sobotę i od 7 rano do północy w niedzielę i święta.

Każda linia metra oznaczona jest innym kolorem, a stacje nazwami i rysunkami. Cena biletu za jednorazowy przejazd metrem, podczas którego możecie się przesiadać ile chcecie, wynosi 3 pesos. Na każdej stacji metra możecie też zakupić kartę na doładowanie za 10 pesos i po jej zasileniu korzystać z przejazdów. Minimalna kwota doładowania karty to 3 pesos. Karta ta działa również w metrobusach. Wbrew wielu opiniom metro jest bezpiecznym środkiem komunikacji pod warunkiem, że zachowacie podstawowe środki ostrożności i nie będziecie z niego korzystali późnym wieczorem.

• Metrobus

Po Mexico City kursują również przegubowe autobusy zwane metrobusami. Zwykle są bardzo zapełnione, ale pozwalają na szybkie przemieszczanie się po mieście. Przejazd metrobusem kosztuje około 6 pesos (obowiązuje tylko karta – ta sama co na metro). Większość linii obsługiwana jest w godzinach od 5 rano do północy. Tylko linia nr 1 biegnąca wzdłuż głównej ulicy miasta Avenida Insurgentes działa przez cała dobę.

• Colectivo, Combi, Minibus &Peseros

Są to wszystkie nazwy dla pojazdów, które funkcjonują w Meksyku jako coś pomiędzy taksówką, a autobusem miejskim. Trasę przejazdu znajdziecie zazwyczaj za przednią szybą, tak jak w naszych polskich busach międzymiastowych. Można do nich wsiadać w dowolnym miejscu, bo nie mają wytyczonych oficjalnych przystanków. Zatrzymują się na machnięcie ręką. Opłatę za przejazd uiszcza się u kierowcy zazwyczaj na końcu podróży zgodnie z obowiązującą taryfą. Za przejazd na odcinku do 5 km powinniście zapłacić około 4 pesos. Panuje w nich oczywiście duży tłok.

• Taxi

Taksówki to najwygodniejsza forma transportu po mieście. Jeśli zdecydujecie się na korzystanie z taksówek, to najlepiej aby były to pojazdy zrzeszone w związkach przewoźników, do których można wsiąść na postoju lub zamówić kurs telefonicznie. Na lotniskach przy oznaczonych na żółto stanowiskach można zamówić bezpieczną taksówkę, tzw. Taxi Seguro czy Taxi Autorizado. Te taksówki są droższe od zatrzymywanych bezpośrednio na ulicy, ale o wiele bezpieczniejsze. Nie polecamy „łapania” taksówek z ulicy! W Mexico City i innych większych miastach Meksyku zdarzają się bowiem tzw. „porwania ekspresowe”, które są zazwyczaj następstwem wzięcia przypadkowej taksówki należącej do niesprawdzonej firmy. Więcej na ten temat przeczytacie w zakładce ludzie i bezpieczeństwo.

• Uber

W Meksyku jest Uber. Sami osobiście korzystaliśmy z jego usług w mieście San Luis Potosi. Według naszych znajomych Meksykanów jest to zdecydowanie tańszy i bezpieczniejszy środek transportu niż taksówka. Musicie mieć tylko zainstalowaną aplikację i dostęp do internetu w swoim telefonie.

• Rower

Rower to idealny środek transportu w nadmorskich miejscowościach na półwyspie Jukatan (Tulum, Playa del Carmen). Dojedziecie nim praktycznie wszędzie. Koszt wypożyczenia roweru w Tulum to około 100 pesos/dobę.

Poruszanie się po Meksyku

• Wynajęcie auta

To idealne rozwiązanie na samodzielne eksplorowanie półwyspu Jukatan, jak i centralnego Meksyku. Koszt wypożyczenia auta w najniższej klasie w Playa del Carmen to koszt ok. 100 – 150 zł/dobę. Przy wypożyczeniu auta powinniście posiadać przy sobie międzynarodowe prawo jazdy. Wprawdzie auto można wypożyczyć na podstawie polskiego prawa jazdy, ale w razie wypadku, zwłaszcza z udziałem innych pojazdów brak tego międzynarodowego może przysporzyć Wam problemów. Do wypożyczenia auta niezbędna jest również karta kredytowa, stanowiąca formę zabezpieczenia. Kaucje za auta wynoszą w zależności od modelu od 500 do 1000 $. Auto może być prowadzone jedynie przez osobę wskazaną w umowie wynajmu samochodu. Drugiego kierowcę można wskazać za dodatkową opłatą! Przed wypożyczeniem należy sprawdzić czy samochód posiada odpowiednie wyposażenie i dokładnie go obejrzeć.Polecamy wynajmować samochody tylko w znanych wypożyczalniach takich jak: Avis, Hertz, Alamo itp.

Drogi w Meksyku dzielą się na autostrady, drogi szybkiego ruchu oraz drogi drugorzędne. Autostrady są płatne (od 20 do 120 pesos). Należy zachować potwierdzenie opłaty, które jednocześnie pełni rolę ubezpieczenia OC w razie uczestnictwa w wypadku niespowodowanego z waszej winy. W skład tego ubezpieczenia wchodzą szkody w infrastrukturze i w pojazdach oraz opieka medyczna poszkodowanych. Poruszanie się meksykańskimi autostradami jest  komfortowe, a dodatkowo nad bezpieczeństwem kierowców czuwa jednostka rządowa zwana Angeles Verdes odpowiedzialna za udzielenie pomocy. Drogi szybkiego ruchu nie są tak dobrze utrzymane jak autostrady, ale podróżuje się po nich dość wygodnie. Z kolei drogi drugorzędne są źle oznakowane lub nieoznakowane wcale i zazwyczaj ich stan pozostawia wiele do życzenia. Planując podróżowanie najlepiej unikać poruszania się po nich.

Uwaga:

Niewskazanym jest zabieranie autostopowiczów dla własnego bezpieczeństwa oraz podróżowanie nocą z powodu złej jakości dróg, nieoznaczonych progów zwalniających (są wszędzie!), dziur w asfalcie itp.

• Autobusy

To najbardziej popularny środek transportu pomiędzy meksykańskimi miastami. Autobusy klasy A, czyli te najlepsze jeżdżą na dłuższych trasach i są bardzo dobrej jakości, klimatyzowane, posiadają wygodne szerokie fotele, toalety i tv na pokładzie. W cenę biletu bardzo często wliczona jest lekka przekąska, a podróż nimi jest wyjątkowo komfortowa. Autobusy klasy B jeżdzące na krótszych odcinkach mają trochę niższy standard, niższą cenę i towarzystwo bardziej meksykańskie. Jeśli planujecie wycieczkę objazdową po Meksyku warto zastanowić się nad wykupieniem tzw.„bus passa”, który wychodzi taniej niż kupowanie pojedynczych biletów. Na terenie Meksyku działa wiele firm transportowych. Do najbadziej sprawdzonych zaliczane są m.in: Primera Plus, Omnibus, OCC, Futura czy ADO BUS.

Na terenie miasta Mexico City znajdują się 4 główne dworce autobusowe: Terminal de Autobuses del Sur (południowy dworzec PKS) obok stacji metra Taxqueña, Terminal de Autobuses del Norte (północny dworzec PKS) przy stacji metra 100  Metros, Terminal de Autobuses de Pasajeros Oriente (wschodni terminal autobusowy) najczęściej określany jako TAPO przy stacji metra San Lazaro i ostatni Terminal de Autobuses del Poniente (zachodni terminal autobusowy) przy stacji metra Observatorio. Pod tym linkiem znajdziecie najpopularniejsze połączenia z miasta Mexico City i obsługujących je przewoźników.

• Samolot

Po Meksyku możecie przemieszczać się również drogą powietrzną. Na pewno będzie szybko i w miarę tanio.

Podróżowanie po Meksyku samolotem jest bardzo popularne i wygodne. We wszystkich większych miastach w Meksyku, a także w wielu mniejszych, znaleźć można pasażerskie porty lotnicze, do których latają lokalni tani przewoźnicy. Do największych regionalnych tanich linii lotniczych należą Aeroméxico i Mexicana. W Meksyku działa również wiele innych, mniejszych linii, których samoloty bardzo często latają nawet między prowincjonalnymi miastami.

We wszystkich większych miastach Meksyku znajdują się małe porty lotnicze, do których latają tani przewoźnicy. Jedną z najtańszych linii lotniczych jest vivaaerobus. Osobiście skorzystaliśmy z jednego przelotu na trasie Aquascalientes – Cancun liniami Volaris. Koszt przelotu wyniósł nas około 150 zł/os. Bilet kupicie online na stronie przewoźnika.

Promy na Jukatanie:

• Promy na wyspę Isla Mujeres (Wyspę Kobiet) odpływają z Cancun (port Puerto Juarez) co 30 min między godziną 6:00 a 20:00-23:00. Prom samochodowy znajduje się w Punta Sam w Cancun około 10 min na północ od Puerto Juarez.
• Promy na wyspę Cozumel odpływają z przystani w Playa del Carmen znajdującej się przy Calle 1 Sur, na wschód od Piątej Alei (5th Avenue), w pobliżu dworca autobusowego ADO. Obecnie istnieją 2 firmy promowe: UltraMar i Mexico Water Jets. Bilety najlepiej zakupić w kasach tuż przy przystani, a nie u pośredników na Piątej Alei – na pewno będzie zdecydowanie taniej. My korzystaliśmy z usług Mexico Water Jets Ferry. Koszt biletu w 2 strony 245 pesos od osoby. Prom odpływają 5 -10 minut po sobie. Jeśli chodzi o komfort, szybkość i wygodę to w zasadzie się niczym nie różnią.
• Promy na wyspę Isla Holbox odpływają z małej rybackiej miejscowości Chiquila położonej w odległości około 135km na północ od Cancun. Znajdziecie tam dwie firmy promowe 9 Hermanos i Holbox Express. Promy odpływają średnio co godzinę między godziną 6:00 a 21:30. Przeprawa trwa około 20-30 minut. Na wyspie nie ma samochodów! Taksówki w postaci wózków golfowych czekają na transport w razie potrzeby. Sami też możecie taki wózek wynająć. Koszt to ok 70USD/godz.

6. Noclegi w Meksyku

Baza noclegowa w Meksyku jest bardzo dobrze rozwinięta. W każdym mieście bez problemu udawało nam się znaleźć nocleg. Korzystaliśmy z hosteli oraz hoteli znalezionych na booking.com czy prywatne mieszkania przez Airbnb. Bez problemu rezerwowaliśmy również noclegi wchodząc wprost z ulicy.

Polecane przez nas noclegi:

• San Luis Potosi: Loft Mexicano Universidad 240

Loft w samym centrum miasta San Luis Potosi. Spędziliśmy w nim cudownych 5 tygodni. Jest on w pełni wyposażony i posiada wszelkie udogodnienia takie jak: pralka, ręczniki, bezpłatny zestaw kosmetyków, żelazko, wifi, tv z Netflixem. Kuchnia jest wyposażona w sprzęt do gotowania. Z tarasu na dachu rozpościera się przecudny widok na miasto. Właścicielką jest młoda Meksykanka – Ana. Niezwykle pomocna, gościnna i radosna osoba. Mieszkania mieszczą się na piętrze i wychodzą na wspólny dziedziniec dzielony z maleńką cukiernią i sklepikiem z souvenirami prowadzonymi na parterze przez Anę.

Loft jest rewelacyjny! Jeśli kiedyś wrócimy do San Luis Potosi bankowo nie będziemy szukali niczego innego!

Cena: 155 zł/noc

Adres: Avenida Universidad

Rezerwacja: AirBnb

Jeśli nie posiadacie jeszcze konta na Airbnb to zalogowaniu się przez tego linka dostaniecie zniżkę na pierwszą rezerwację. Bonus powędruje również do nas :-) Dzięki!

• Tulum: Hotel Zulum

W Tulum maleńkie butikowe hotele zwane “cabanas” rozsiane się wzdłuż wybrzeża w przepięknych tropikalnych ogrodach lub ukryte są w cudownych, zagubionych lagunach. Do większości z nich można dojechać taksówką lub wynajętym samochodem. Wybierając się do Tulum nie odmawiajcie sobie przyjemności zakwaterowania w jednym z nich! My ze swojej strony polecamy Hotel Zulum. Dokładną recenzję hotelu przeczytacie w naszym poście Recenzja Hotelu Zulum Tulum. 

Niech Was nie zdziwi dość częsty widok pomykającego nago lub palącego gandzię faceta. To bardzo sympatyczny właściciel hotelu :-)

Cena: 250-500zł za pokój 2 os/dobę

Adres: Carretera Tulum – Boca Paila Km 6.5 S/N-S/N, Zona Hotelera Tulum Q.Roo. Tulum

Rezerwacja: booking.com

• Playa del Carmen: Casa Felicidad B&B

Casa Felicidad jest fantastyczna! Oferuje nowe, przestronne i czyste pokoje. W cenę wliczone jest smaczne śniadanie. A co najważniejsze jej właściciele to bardzo ciepli i pomocni ludzie. Fabrizio Domilici i Michelina to wspaniali ludzie i z pewnością sprawią byście poczuli się jak w domu. Mieszkanie znajduje się ok 12 min. drogi od plaży.

Adres: CALLE 3 Sur entre Avenida  40Y45

Rezerwacja: booking.com 

• Cancun: Aloft Cancun

Hotel Aloft Cancun znajduje w Zona Hotelara w odległości ok. 200 metrów od plaży Forum i 300 metrów od plaży Marlin. W jego pobliżu znajduje się słynny club Coco Bongo. Do dyspozycji gości jest siłownia, odkryty basen usytuowany na dachu i ogród z panoramicznym widokiem na okolicę. Pokoje są nowocześnie urządzone, klimatyzowane, z sejfem, telewizorem i dostępem do kanałów satelitarnych, minibarem, ekspresem do kawy oraz łazienką z suszarką do włosów i bezpłatnym zestawem kosmetyków. We wszystkich pomieszczeniach zapewniono bezpłatne WiFi. My ze swojej strony dajemy mu 5+, głównie ze względu na jego lokalizację.

Adres: Boulevard Kukulkan Mz 48 lt 8-01 Km 9 Zona Hotelera, 77500 Cancún, Meksyk

Rezerwacja: booking.com

Booking.com

7. Kuchnia meksykańska

Meksykańska kuchnia jest podobno jedną z najlepszych na świecie. Charakterystycznymi dla niej składnikami są kukurydza, papryka, chili oraz różnego rodzaju rośliny strączkowe w tym około dwudziestu odmian fasoli.  Ze względu na ogólną bliskość mórz i oceanu, w meksykańskich daniach znajdziecie też ryby i owoce morza. Najbardziej znana jest meksykańska tortilla, czyli okrągły placek z mąki kukurydzianej albo rzadziej z pszenicy. Stosowana jest jako pieczywo i baza do innych potraw takich jak tacos (tortille z mięsem wołowym, cebulą, czosnkiem, przyprawami i pomidorami), enchiladas (tortille m.in. z papryką zawinięte w rurki, zapieczone i polane sosem) czy quesadillas (tortille z serem).

Kolejną tradycyjną meksykańską potrawą jest pozole – rodzaj zupy z ziaren specjalnej odmiany kukurydzy z dodatkiem mięsa wieprzowego lub drobiowego. Cechą charakterystyczną tego dania jest to, że ziarna kukurydzy są uprzednio gotowane przez kilka godzin w słabym roztworze wapna, co sprawia, że uwalniają się z nich składniki odżywcze. Istnieje kilka rodzajów tej potrawy: rojo (czerwona), blanco (biała), verde (zielona). Inne znane na całym świecie potrawy to między innymi nachos, burrito czy salsa. Dania kuchni meksykańskiej są dość pikantne czasem wręcz ostre, a to dzięki wyżej wspomnianej przyprawie chili.

W Meksyku, szczególnie w jego środkowej części bardzo często spotkacie się z przystawką zwaną Chicharrones. Jest ona dość osobliwa, bo wytwarzana z odpowiednio przyprawionej skóry wieprzowej prażonej na gorącym oleju w specjalnie przeznaczonych do tego naczyniach zwanych CAZO. Meksyk jest wielkim producentem wieprzowiny, a każda świnia trafiająca na stół wykorzystywana jest tam w całości. Nic się z niej nie marnuje i w ostateczności każdy jej „element” ląduje na talerzu: począwszy od głowy i skóry na ogonie kończąc (curlicue). Smażona skóra wieprzowa najlepiej smakuje na świeżo. Jest wtedy wyjątkowo „cranchy”. W połączeniu z guacamole (sos na bazie awokado) tworzy przystawkę idealną serwowaną w większości barów, restauracji na targach czy straganach. Jako ciekawostkę dodamy, że oprócz chicharrones Meksykanie zajadają się również cueritos – świńską skórą marynowaną w occie!

Alkohol w Meksyku:

Ponadto w Meksyku pije się wiele różnych napojów alkoholowych. I tu Was nieco zaskoczymy, bo to nie słynna tequilla, a mezcal jest najpopularniejszym trunkiem w Meksyku. Pije się go w formie shotów ewentualnie przegryzanych limonką. Każda tequilla to mezcal. Mezcal to nie tequilla! Mezcal ma silniejszy smak i aromat, jest też mniej przejrzysty niż tequilla i zawiera w swym składzie robaka. To larwa motyla Hipopta agavis, zwana też gusano, żerująca na liściach agawy. Larwy wrzuca się do mezcalu po zakończeniu procesu fermentacji i destylacji. Jeżeli nie ulegną rozkładowi to przystępuje się do butelkowania. Larwa na dnie butelki świadczy o autentyczności trunku i jest przede wszystkim świetnym chwytem marketingowym, który pomogą zwiększyć sprzedaż mezcalu, zwłaszcza w Stanach Zjednoczonych i w Azji.

UWAGA: Należy pamiętać o napiwkach w restauracjach, barach i kawiarniach. Nie są one automatycznie wliczane do rachunku! Przyjęte jest, że napiwek stanowi 10-15% kwoty rachunku.

Polecane przez nas restauracje

• San Luis Potosi: La Oruga y La Cebada

Restauracja i bar znajdują się w zabytkowym centrum San Luis Potosi i specjalizuje się w piwach rzemieślniczych. Panuje w niej bardzo miła atmosfera. Personel jest mega przyjemny, a jedzenie przepyszne. Koniecznie musicie odwiedzić to miejsce będąc w centrum San Luis. W restauracji znajduje się taras z cudownym widokiem na miasto.

Adres: Callejón de Lozada 1

• San Luis Potosi: EL Mexico de Frida

To miejsce w którym sztuka, kolor, smak i aromat atakują wszystkie zmysły. Restauracja inspirowana życiem i twórczością największej chluby Meksyku- malarki Fridy Kahlo. Ponieważ jest ona dość tłumnie odwiedzana, często trzeba w niej dokonać wcześniejszej rezerwacji.

Adres: Valentin Gama 646, Jardin

8. Meksyk bezpieczeństwo

Bezpieczeństwo w Meksyku to temat, który nurtuje większość turystów wybierających się do tego kraju. Nurtowało i nie dawało spokoju również nam. Meksykański narkobiznes i związany z nim strach o własne bezpieczeństwo to najczęściej wyszukiwany i badany temat tuż przed wyjazdem do tego kraju. Z licznych internetowych artykułów dowiadujemy się, że Meksyk to bardzo niebezpieczny kraj, w którym kartele narkotykowe codziennie toczą między sobą walkę o pozycję w handlu narkotykami i kontrolę szlaków narkotykowych, podczas których giną niewinni ludzie, że policja jest bezsilna, a skorumpowany meksykański rząd tylko udaje, że coś z tym problemem robi.

Najbardziej przerażające były informacje, o tym jak mafie taksówkarskie czy kartele Sinaloa, Los Zetas, Chiapas czy Juarez urządzają sobie polowania na turystów odwiedzających Meksyk oraz te opisujące bezgłowe, poczłonkowane lub spalone ofiary narkotykowych wojen. Po przeczytaniu kilku takich artykułów człowiek tracił jakąkolwiek ochotę na wyjazd. Nie będziemy ukrywać, że do Meksyku jechaliśmy z duszą na ramieniu, że przez pierwsze dni żyliśmy w jakiejś paranoi, przekonani o czyhającym na nas na każdym rogu niebezpieczeństwie. Niemal każdy taksówkarz i mijany na ulicy Meksykanin wkładany był od razu do szufladki „podejrzany” i „zły”. Sami się teraz z tego śmiejemy.

Okazało się bowiem, że zdecydowana większość Meksykanów to normalni ludzie, tacy jak my. Podczas ponad miesięcznego pobytu w Meksyku poznaliśmy ich wielu, a każdy z nich był dla nas niezwykle życzliwy, opiekował się nami najlepiej jak tylko umiał i ze wszystkich sił starał się pokazać nam swój kraj od tej lepszej i piękniejszej strony. Żaden z nich nie ukrywał przy tym, że narkobiznes i wojny karteli są w Meksyku faktem, że najbardziej niebezpieczne są rejony północne tuż przy granicy z USA  w tym okolice miast Tijuana, Mexicali, Hermosillo i Ciudad Juarez, że w większych miastach faktycznie działa mafia taksówkarska polująca na turystów i ich portfele. Zaświadczali jednak, że jeśli sami nie będziemy poprosili się o kłopoty, nic złego nie powinno nam się stać. I się nie stało.

Fakt, nie włóczyliśmy się po zmroku po ciemnych uliczkach, unikaliśmy zakrapianych imprez trwających do rana, nie podróżowaliśmy nocą, nie obnosiliśmy się ze swoim sprzętem fotograficznym i biżuterią, ubieraliśmy się skromnie i korzystaliśmy z przejazdów Uberem bądź „TAXI autorizado”.

Porwania ekspresowe

Zagrożeniem dla turystów są bowiem tzw. „porwania ekspresowe”, które są zazwyczaj następstwem wzięcia przypadkowej taksówki należącej do niesprawdzonej firmy. W Mexico City należy unikać jak ognia zatrzymywania taksówek na ulicy! Najlepiej zamawiać auto telefonicznie lub korzystać z Ubera. W porwaniach mogą brać udział osoby podszywające się pod policjantów. Turysta w porwanej taksówce zazwyczaj wywożony jest na obrzeża miasta i z pistoletem przystawionym do głowy „proszony” o wyciągnięcie środków z bankomatu. W takim przypadku należy oddać wszystko i nie stawiać oporu, bo może to się skończyć tragicznie! W Acapulco, Cancun czy Meridzie zazwyczaj dochodzi tylko do drobnych kradzieży. Dlatego duże sumy pieniędzy oraz dokumenty, w tym paszport, najlepiej zostawić w hotelowym sejfie. Na Jukatanie turyści stają się często ofiarami pożyczających od nich pieniądze lub proszących o skorzystanie z kart kredytowych cudzoziemców mieszkających na stałe w Meksyku.

9. Język w Meksyku

Językiem urzędowym jest język hiszpański. W hotelach, restauracjach, na dworcach autobusowych w miejscach turystycznych nie powinniście mieć problemów z dogadaniem się w języku angielskim. Nie będziemy ukrywać jednak, że znajomość języka hiszpańskiego znacznie ułatwia podróżowanie, otwiera wiele drzwi i serc zwłaszcza podczas podróży po centralnej i południowej części Meksyku. Przed wyjazdem proponujemy nauczyć się kilku podstawowych zwrotów w języku hiszpańskim :-)

10. Religia w Meksyku

Meksyk jest krajem chrześcijańskim. Zawdzięcza to hiszpańskim kolonizatorom, którzy po odkryciu tych terenów i ekspansji na nie, aktywnie szerzyli religię chrześcijańską poprzez wiele akcji misyjnych. Około 89% społeczeństwa uważa się za katolików. Choć coraz większego znaczenia nabierają kościoły protestanckie, zielonoświątkowcy i tzw. santerosi wyznający kult śmierci. O tych ostatnich możecie więcej przeczytać w naszym artykule Santa Muerte, kult śmierci w Meksyku. 

11. Dni wole od pracy

Dniami urzędowo wolnymi od pracy jest sobota i niedziela.

12. Napięcie

W Meksyku stosuje się napięcie 110V. Konieczne jest zatem zabranie ze sobą przełączki do kontaktu!

13. Ciekawostki o Meksyku 

Ciekawostkom o Meksyku poświęciliśmy aż cały artykuł 7 rzeczy, których nie wiecie o Meksyku. Jeśli jesteście ciekawi co nietypowego jest w tym kraju zapraszamy do lektury.

14. Zdrowie i szczepienia 

Przed wyjazdem do Meksyku dobrze jest wykonać szczepienia przeciwko: błonicy/tężcowi, wirusowemu zapaleniu wątroby typu A i B, durowi brzusznemu. Nie są to szczepienia obowiązkowe, lecz zalecane. Na terenie całego Meksyku występuje zagrożenie amebozą, a na terenach pokrytych lasem tropikalnym – malarią. Aby zmniejszyć ryzyko zarażenia amebozą należy unikać spożywania posiłków na ulicznych straganach, nieumytych owoców i warzyw oraz picia wody innej niż butelkowana.

W 2016r. w Meksyku zanotowano również kilka przypadków zarażenia wirusem Zika. W szczególności powinny uważać na niego kobiety w ciąży, lub te które ciążę planują!

15. Waluta w Meksyku

Walutą jest peso meksykańskie (MXN).  1 PLN –5, 2 MNX

W większości meksykańskich bankomatów możecie wypłacać pesos meksykańskie jak i dolary amerykańskie. W dużych ośrodkach turystycznych jak Cancun, Merida, Playa del Carmen, Tulum, Acapulco można płacić dolarami amerykańskimi, ale bardziej opłaca się płacić w lokalnej walucie. Akceptowane są ważniejsze międzynarodowe karty kredytowe typu VISA czy MasterCard oraz w ograniczonym zakresie American Express.

Kalkulator Walut

Artykuł Przewodnik po Meksyku pochodzi z serwisu 101 Countries Before 50.

1. Jak dolecieć do Wietnamu? Loty do Wietnamu

Poradnik Wietnam zaczynamy od tematu lotów do Wietnamu. Na chwilę obecną (2016) nie ma bezpośredniego połączenia lotniczego z Polski do Wietnamu. Jednak z Warszawy z jedną przesiadką dolecicie do Hanoi lub Ho Chi Minh City dzięki uprzejmości takich linii lotniczych jak Aeroflot, KLM, Qatar Airways czy Emirates. W ostatnim czasie niemal każda z tych linii oferowała przeloty do Wietnamu w dość atrakcyjnych cenach (ok.2000 zł).

Transport do miasta z lotniska w Ho Chi Minh

Międzynarodowy Port Lotniczy Tan Son Nhat znajduje się ok. 8 km od centrum Ho Chi Minh City.

• Autobus

Z lotniska do miasta kursują 2 linie autobusowe: 147 i 152. Koszt przejazdu to około 5000 VND. Autobusy kursują tylko do godziny 18:00. Za bagaż trzeba dodatkowo zapłacić.  Autobus linii 152 kursuje do Ben Thanh Market w District 1.

• Taxi

Postój taksówek znajduje się na zewnątrz hali przylotów. Przejazd do centrum miasta to koszt od 120 000 do 150 000 VND. Korzystajcie tylko ze znanych korporacji takich jak Sasco, Vinasun czy Mai Linh. Przejazd nieoznakowaną taksówką może się skończyć rabunkiem! Przed wejściem do taksówki upewnijcie się, że taksówkarz włączył licznik.

• Uber

Osobiście korzystaliśmy właśnie z Ubera. Przejazd kosztował nas 80 000 VND. Do centrum (Distrtict 1) dotarliśmy po jakiś 30 min poza godzinami szczytu.

Transport do miasta z lotniska w Hanoi

Międzynarodowy port lotniczy Noi Bai jest największym lotniskiem w północnym Wietnamie. Znajduje się w odległości ok. 45 km na północ od centrum Hanoi.

• Autobus

Na lotnisku znajdują się  autobusy linii nr 7 i 17, które kursują z lotniska Noi Bai do centrum Hanoi. Przystanek autobusowy tych dwóch linii znajdziecie na prawo od wyjścia z terminala. Cena biletu to ok.  5 000 VND, a podróż trwa około 1 godzinę. Autobusy odjeżdżają co 15-20 minut w godzinach od 5:00 do 22:00. Linia autobusowa nr 7 obsługuje trasę z lotniska na dworzec autobusowy w Kim Ma, natomiast autobus nr 17 odjeżdża z lotniska na dworzec autobusowy w Long Bien.

• Taxi

Postoje taksówek znajdują się na zewnątrz hali przylotów. Przejazd taksówką do centrum Hanoi kosztuje od 160 000 VND do 190 000 VND. Kurs taksówką do centrum miasta Hanoi zajmuje około 30 minut. Korzystajcie tylko ze znanych korporacji. Przejazd nieoznakowaną taksówką może się skończyć rabunkiem! Przed wejściem do taksówki upewnijcie się, że taksówkarz włączył licznik.

Zajrzyjcie również do naszego poradnika o tym „Jak znaleźć tani bilet lotniczy” – znajdziecie tam wiele cennych informacji!

2. Wiza do Wietnamu

Obywatele Polski potrzebują wizy, aby wjechać do Wietnamu. O tym jak ją uzyskać szczegółowo pisaliśmy w poście „Jak uzyskać wizę do Wietnamu”.

3. Kiedy jechać do Wietnamu?

Wietnam to państwo pełne kontrastów. To stwierdzenie dotyczy także klimatu. Kraj rozciągnięty jest na długości aż 1650 kilometrów – z północy na południe, więc klimat zdecydowanie różni się w zależności od szerokości geograficznej. Na północy Wietnamu pogoda lubi strasznie kaprysić. Cztery pory roku i zmienna aura sprawiają, że nie zawsze świeci tam słońce. Od listopada do kwietnia jest chłodniej, od maja do października – gorąco. W styczniu temperatura spada nawet do 10°C, przy czym ze względu na bardzo wysoką wilgotność powietrza odczuwalna jest znacznie niższa. W czerwcu normą są stałe temperatury dochodzące do ok. 30°C.

Tymczasem na południu Wietnamu panuje klimat tropikalny z porą deszczową i suchą oraz wysokimi temperaturami przez cały rok. Południe najlepiej zwiedzać podczas suchych i gorących miesięcy przypadających od grudnia do kwietnia.

Osobiście Wietnam odwiedziliśmy na przełomie miesięcy marca i kwietnia. O ile pogoda na południu kraju (okolice Sajgonu, Mui Ne) była idealna – temperatura dochodziła do 30 st Celsjusza, nie padało, o tyle na północy kraju nie było już tak różowo. Na wyspie Cat Ba Island, nad zatoką Halong Bay i w Hanoi temperatura wahała się miedzy 17 -24 stopni. Z powodu częstej mgły i dużej wilgotności odczuwalna temperatura była jednak dużo niższa. Dodatkowo od czasu do czasu padał deszcz.

4. Co warto zobaczyć w Wietnamie?

Co warto zobaczyć w Sajgonie? 

Ho Chi Minh City zwany też Sajgonem jest największym wietnamskim miastem. Znajdziecie w nim mnóstwo interesujących miejsc z kolonialną architekturą, parków, kolorowych targowisk i innych atrakcji. Stanowi ono również doskonałą bazę wypadową do Delty Mekongu, tuneli Cu Chi, czy przepięknego rejonu Mui Ne słynącego m.in. z czerwonych i białych wydm oraz przepięknych piaszczystych plaż. Sajgon dzieli tylko 6 godzin drogi od stolicy Kambodży – Phnom Penh.

• Pałac Zjednoczenia/Niepodległości (Independence Palace) 

To dawny Pałac Prezydenta Wietnamu Południowego, który pełni obecnie rolę muzeum. Choć budynek sam w sobie jest koszmarnie brzydki, można w nim zobaczyć pięknie urządzoną salę bankietowa, gabinet prezydencki oraz sale konferencyjne. Pod pałacem do zwiedzania udostępniono również  podziemne bunkry, w których mieściło się zaplecze centrum dowodzenia podczas wojny. Wystrój i wyposażenie pałacu nie zmieniły się od kapitulacji Południa. Muzeum czynne jest od pon- pt. w godz od 7:30-11:00 i od 13:00- 16:30. Cena biletu 30 000 VND. Pałac znajduje się na Man Ky Khoi Nghia Street niedaleko Ben Thanh Market.

• Hotel „Continental Saigon” 

Kręcono w nim sceny z filmu „Indochiny” z Catherine Deneuve. Było on również inspiracją dla Grahama Greene’a, autora powieści „Spokojny Amerykanin”, na której podstawie powstał film o tym samym tytule. Otoczenie hotelu jest bardzo zadbane. Znajdziecie tam pełne zieleni ulice z ekskluzywnymi sklepami  Louis Vuitton, Prada czy Rolex.

• Gmach Poczty Głównej z Katedrą Notre Dame 

Gmach Poczty Głównej jest znakomitym przykładem francuskiej kolonizacji i najpiękniejszą pocztą w Azj Południowo-Wschodniej. Budynek został zaprojektowany przez Gustawa Eiffla – tego samego, który zaprojektował wieżę Eiffela w Paryżu. Adres: 2 Công xã Paris, District 1.

• Bitexco Financial Tower 

Wieża o wysokości 262 metrów znajduje się w dzielnicy biznesowej Ho Chi Minh City. Oferuje przepiękny widok na miasto z tarsu widokowego na szczycie. Niesamowite widoki rozpościerają się również z restauracji na 50 i 51  piętrze wieżowca. Taras widokowy otwarty jest dla zwiedzających codziennie w godzinach 09:30-21:30. Adres: 36 Ho Tung Mau Street, District 1.

• Muzeum Wojny zwane też „Muzeum Amerykańskich Zbrodni Wojennych” 

Jest szokującym przypomnieniem o długiej i brutalnej wojnie wietnamskiej trwającej w latach 1945-1975.Do zwiedzania udostępniono wystawę amerykańskiego sprzętu wojskowego wykorzystywanego podczas wojny (samoloty, czołgi, wyrzutnie rakiet, bomby, broń itp.), drastyczną galerię zdjęć wietnamskich ofiar wojny i następstwa użytej podczas wojny broni chemicznej, wystawę dotyczącą stosowanych podczas wojny narzędzi i pomieszczeń do tortur itp.Muzeum czynne jest w godz. 7.30-12:00 i  13.30-17:00, cena biletu wstępu to 15 000 VND. Adres: 28 Vo Van Tan, in District 3.

• Tunele Cu Chi 

Powstały w latach 40. XX wieku, podczas wojny z wietnamsko-francuskiej. W latach 60. podczas wojny z Amerykanami sieć została rozbudowana i aktywnie wykorzystywana przez Vietkong. Tunele były jednym z czynników decydujących o zwycięstwie komunistycznej Północy nad armią USA. Chroniły przed bombardowaniami i służyły jako szlaki komunikacyjne. Przechowywano w nich broń i zapasy. Wykorzystywano je jako o szpitale czy centra dowodzenia partyzantów. Dzisiaj tunele Cu Chi to miejsce wędrówek turystów. Chu Chi znajdują się w odległości 40 minut jazdy od Ho Chi Minh City (ok. 70 km). W Sajgonie znajdziecie licznych touroperatorów, którzy zorganizują Wam wycieczkę do tuneli. Cena takiej atrakcji to ok. 800 000VND.

• Ben Thanh Market

To doskonałe miejsce na zakupy. Znajdziecie tam lokalne rękodzieło, sztukę wietnamską i inne pamiątki. Na targu znajdziecie również  liczne stragany z żywnością, przyprawami oraz niezliczone stoiska z ubraniami, butami oraz torbami i plecakami. Ben Thanh Market znajduje się w dzielnicy 1 (District 1) w samym sercu Sajgonu na skrzyżowaniu ulic Le Loi i Ben Thanh. Otwarty jest w godz:6:00–24:00.

• Binh Tay Market

Został zbudowany przez Francuzów w roku 1880 i znajduje się w centrum dzielnicy Chinatown. W przeciwieństwie do Ben Thanh Market jest on niewielki i głównie zaopatrują się na nim mieszkańcy Sajgonu. Na targu znajdziecie świeże owoce, warzywa i całą gamę owoców morza. Adres: 57A Thap Moui, District 6.

Zajrzyj również do naszego posta „Hanoi czy Sajgon? Północ czy południe? Gdzie jechać? 

 Co warto zobaczyć w Hanoi?

Hanoi jak na stolicę kraju przystało jest kulturalnym sercem Wietnamu. Wcześniej znany był jako Thang Long. Duże obszary dzisiejszego Hanoi powstały podczas francuskiej okupacji, co zdecydowanie da się odczuć podczas zwiedzania miasta. A miasto najlepiej zwiedzać na piechotę!

Hanoi jest też główną bazą wypadową do najbardziej znanej i lubianej atrakcji Wietnamu, jaką jest Zatoka Ha Long Bay czy wyspa Cat Ba Island.  Z Hanoi turyści wyruszają też na wypady górskie w rejony gór Sapa, będących domem dla wielu mniejszości etnicznych Wietnamu, do największego w Wietnamie Parku Narodowego CUC Phuong czy do Tam Coc w prowincji Ninh Binh. Szczegółowo o Tam Coc pisaliśmy w artykule Tam Coc czyli miniaturowa wersja Ha Long Bay. Zajrzyjcie koniecznie!

• Old Quater

To serce miasta i zdecydowany must see! W labiryncie wąskich uliczek możecie dostrzec wiele przykładów architektury kolonialnej.  Niekończąca się fala skuterów, motocykli, rowerów i samochodów przemyka tam sprawnie między rozłożonymi przy ulicach straganach z owocami i pamiątkami. Znajdziecie tu również niezliczoną ilości restauracji, bar-kuchni, sklepików, kramów czy straganów oferujących praktycznie wszystko: ubrania, buty, plecaki, walizki, torebki, portfele, tekstylia do domu, ceramikę, rękodzieła, obrazy i całe mnóstwo innych przedmiotów. Podróbki North Face, Jack Wolfskin, Adidasa, Nike, Lacoste czy Converse opanowały całą stolicę! Niestety trzeba się liczyć z tym, że część z nich jest dość kiepskiej jakości. Stara dzielnica Hanoi tętni życiem praktycznie przez całą dobę. Idealnie jest ją zwiedzać na piechotę.

• Świątynia Literatury 

Przepiękny kompleks świątyń w centrum Hanoi, który pierwotnie służył jako centrum nauki dedykowane chińskiemu mędrcowi i uczonemu Konfucjuszowi. Świątynia znajduje się między ulicami Ton Duc Thang Street i Van Mieu Street, w odległości ok. 2 km na zachód od jeziora Hoan Kiem. Godziny otwarcia: 08:00- 17:00 od listopada do marca i od 07:30- 18:00 w pozostałych miesiącach roku. Zamknięta w poniedziałki.

• Mauzoleum Ho Chi Minha 

Ho Chi Minh pozostawił niezatarty ślad w historii Wietnamu. W Hanoi nadal uznawany jest za największego lidera kraju. Czczą go niemal wszyscy i potocznie nazywają „wujkiem Ho”. Z szacunku do wodza w Hanoi powstało jego mauzoleum. Ciało Ho Ci Minha pochowano w szklanej gablocie, którą udostępniono do zwiedzania. Budynek mauzoleum był wzorowany na grobowcu Lenina w Moskwie. Raz w roku około października szczątki wujaszka Ho wysyłane są do Rosji. Jeśli planujecie odwiedzić grobowiec w tym czasie upewnijcie się, że ciało wodza jest wtedy na miejscu. Zwiedzających obowiązuje specjalny ubiór. Zabronione jest noszenie szortów, minispódniczek i koszulek z krótkim rękawem. Każdy musi pozostawić swoje rzeczy osobiste przed wejściem do mauzoleum. Nie można robić zdjęć. Liczcie się z tym, że kolejki do wejścia są olbrzymie! Godziny otwarcia: od wtorku do czwartku oraz w weekendy od 08:00 – 11:00. Zamknięte w poniedziałek i piątek.

• Pałac Prezydencki

Jest on klasycznym przykładem francuskiej architektury kolonialnej. Po uzyskaniu niepodległości w 1954 roku, ówczesny prezydent Ho Chi Minh, bronił się przed uznaniem budynku jako siedziby głowy państwa. Jednak ze względów reprezentacyjnych to tu przyjmowani są najważniejsi międzynarodowi goście. Kompleks otwarty jest codziennie od 7:30 do 16:00, z przerwą na obiad od 11:00 do 13:30. Opłata za wejście  wynosi  25 000 VND.

• Grand Opera House

To jeden z najbardziej eleganckich budynków w całym Hanoi. Operę wybudowano w 1911r. i do chwili obecnej emanuje z niej niezwykły francuski szyk. Wewnątrz odbywają się spektakle operowe i teatralne artystów z różnych zakątków świata. Opera znajduje się w okolicy jeziora Hoan Kiem na placu August Revolution.

• Pagoda One Pillar 

To jedna z najbardziej znanych świątyń w Wietnamie często wykorzystywana jako symbol Hanoi. Wstęp do Pagody jest bezpłatny. Przed wejściem do świątyni musicie pamiętać o stosownym ubiorze.

• Jezioro Hoan Kiem (Jezioro Żółwie) 

Znajduje się w samym centrum Hanoi tuż obok Old Quater. Jest najpopularniejszym miejscem spotkań wśród mieszkańców i turystów. Na jeziorze znajduje się świątynia Ngoc Son połączona z lądem uroczym, małym mostkiem.

• Train Street

Wąska uliczka (róg ulic Tong Duy Tan i Tran Phu – niedaleko Aptez Holiday Hotel Hanoi), po której kilka razy dziennie przejeżdża pociąg. Jest to niesamowicie ciekawe miejsce! Mieszkańcy ulicy na co dzień żyją i pracują tuż obok torów kolejowych. Życie zamiera tylko na chwilę, kiedy na horyzoncie pojawia się pociąg. Sklepy są wówczas ekspresowo zamykane, z torów znikają plastikowe krzesełka, miski z praniem, stragany i bawiące się dzieci. Po krótkiej chwili, gdy pociąg opuszcza tory, życie ponownie wraca na ulicę.

Co warto zobaczyć w Mui Ne? 

Mui Ne to bardzo popularny wśród turystów wietnamski kurort położony w południowo-wschodnim Wietnamie, nad Morzem Południowochińskim, w prowincji Binh Thuan. Oprócz plażowego lenistwa ma on do zaoferowania wiele ciekawych atrakcji, o których więcej pisaliśmy w poście 7 powodów, dla których warto odwiedzić Mui Ne.

• Czerwone Wydmy – położone są w odległości ok. 3 km na północ od kurortu i charakteryzują się czerwono- brązowym piaskiem uformowanym w łagodne zbocza. Szczególnie polecamy wschód słońca na wydmach. Wstęp na teren wydm jest bezpłatny! Nie dajcie się też nabrać na płatne parkingi przy wydmach.
• Białe Wydmy – położone w odległości ok. 11 km (godzina jazdy skuterem) od wioski Mui Ne. Przed wjazdem na teren wydm pobierana jest opłata. Białe wydmy rozciągają się na długości około kilku km i zajmują dużo większy obszar niż wydmy czerwone. U ich podnóży położona jest mała laguna z jeziorem.
• Fairy Spring (Czerwony Wąwóz) – to mały strumyk, który wije się w czerwonym wąwozie między bambusowymi lasami, kamieniami i wydmami. Na jego końcu znajduje się mały wodospad. Spacer wzdłuż Fairy Spring trwa nie dłużej niż 1,5 godz. Najlepiej dojechać do niego rowerem lub skuterem podążając na wschód wzdłuż głównej drogi prowadzącej do czerwonych wydm. Wąwóz znajduje się tuż pod betonowym mostkiem. Wejście bezpłatne!
• Wioska Rybacka –  kolorowa wioska rybacka położona jest na północnym krańcu zatoki. Przy wjeździe rozpościerają się z niej niesamowite widoki na wybrzeże porośnięte palmami i niezwykle kolorowe statki rybackie zacumowane w zatoce. 

Wszystkie atrakcje Mui Ne proponujemy zobaczyć bez udziału lokalnych biur podroży. Wystarczy wypożyczenie skutera w cenie 3-7$/dobę.

Co warto zobaczyć na Cat Ba Island? 

Wyspa Cat Ba to największa spośród 366 wysp archipelagu Cat Ba, położona w południowo-wschodniej części zatoki Ha Long Bay w północnym Wietnamie. Ma ona powierzchnię 285 km². Wyspa administracyjnie należy do najbardziej znanego przemysłowego miasta Wietnamu – Hai Phong. Cat Ba Island jest idealną alternatywą dla osób chcących zobaczyć z Zatokę Ha Long Bay bez dzikich tłumów.

• Rejs po zatoce Ha Long Bay + Lan Ha Bay + Monkey Island –  jednodniowy rejs po zatoce to wydatek ok. 670 000 VND/1 os. Więcej informacji znajdziecie w poście Czy warto odwiedzić Ha Long Bay?.
• Cat Ba National Park – piękny park narodowy Cat Ba Island, który koniecznie musicie odwiedzić. Park Narodowy Cat Ba jest domem dla ok. 15 gatunków ssaków. Żyją tu m.in.: dziki, sarny, wiewiórki i jeże. Przez park wiedzie kilka dobrych szlaków turystycznych, w tym 18 km trasa, aż do szczytu góry Ngu Lam Peak. Widoki są przepiękne! Bilet wstępu kosztuje ok. 40 000 VND + 5000 VND parking za skuter.
• Jaskinia Hospital Cave – jaskinia pełniła funkcję tajnego szpitala oraz kryjówki dla liderów Vietkongu podczas wojny amerykańskiej. Jej wnętrze jest wyczynem inżynieryjnym. Jaskinia liczy aż 3 pietra, na których znajdowało się aż 17 pokoi, sala operacyjna- zachowane do dziś. Jedna z sal służyła jako kino! Jaskinia znajduje się około 10 km na północ od miasta Cat Ba na trasie do Parku Narodowego Cat Ba. Bilet wstępu do jaskini to koszt ok. 30 000 VND. Na miejscu możecie skorzystać z angielskojęzycznego przewodnika.
• Canon Fort – znajduje się na wysokości 177 metrów nad poziomem morza tuż nad miastem Cat Ba. W Forcie możecie zobaczyć stare bunkry i lądowisko dla śmigłowców, a także wspaniałe widoki rozciągające się na wyspę Cat Ba Island, jej wybrzeże oraz zatokę Lan Ha Bay. Bilet wstępu to ok. 40 000 VND.

Wyżej wymienione atrakcje szczegółowo opisaliśmy w artykule Co warto zobaczyć na wyspie Cat Ba.

Co warto zobaczyć w Sa Pa?

Sa Pa to miasto w północnym Wietnamie w prowincji Lao Cai. W czasach kolonialnych pełniło ono funkcję górskiego kurortu dla Francuzów. Miasto leży na wysokości ok. 1600 m n.p.m., na wzgórzach oddzielonych głęboką doliną od masywu zwanego „Dachem Indochin”. Obecnie miejsce to jest bardzo popularne ze względu na piękno otaczających gór. Okolice Sa Pa zamieszkują mniejszości etniczne Hmong, Dao i Tay. Osobiście w rejony Sa Pa nie dotarliśmy i bardzo tego żałujemy. Pozwoliliśmy sobie tylko o niej wspomnieć, bo być może to Wam uda się tam dotrzeć.

Co warto zobaczyć w środkowym Wietnamie?

Jeśli chodzi o środkowy Wietnam to warto zobaczyć miasta Hue, Hoi An oraz My Son. Fajnie opisali je Ania i Artur z bloga Czas Na Wywczas, dlatego zachęcamy Was do wizyty na ich stronie.

5. Jak poruszać się po Wietnamie? 

Jak poruszać się po Sajgonie i Hanoi?

• Taksówki motocyklowe (Xe Om)

Mimo, iż rząd Wietnamu mocno wspiera komunikację autobusową, to jednak najważniejszym środkiem lokomocji na krótkich dystansach w wietnamskich miastach są taksówki motocyklowe czy motorowerowe. Taksówkarzy motocyklowych można znaleźć praktycznie wszędzie: przy głównych atrakcjach turystycznych, biurowcach, targach czy na rogach ulic. Cenę przejazdu należy wcześniej wynegocjować! Koszt przejazdu zależy od odległości i pogody. Wyższe są oczywiście w nocy i przy głównych atrakcjach turystycznych. Zawsze powinny być jednak tańsze niż przejazd taksówką. Koszt przejazdu taksówką motocyklową w Hanoi nie powinien przekroczyć 50 000 VND. Zawsze korzystając z takiego rodzaju transportu zwracajcie uwagę na to, czy taksówka motocyklowa ma zainstalowany taksometr i należy do popularnej w mieście korporacji. Transport taksówką motocyklową z większym bagażem jest raczej wykluczony.

• Skuter

Skutery bądź motory to idealny środek transportu po mieście. Zapewniają wręcz nieograniczone możliwości odkrywania mało odwiedzanych miejsc. Dzięki nim dojedziecie praktycznie wszędzie i jesteście całkowicie niezależni. Skutery wypożyczycie niemal w każdym wietnamskim mieście w cenie 5-7 $ za dzień.

• Taxi

Taksówki to najwygodniejsza forma transportu po mieście. Znajdziecie je bez problemu w większości dużych miast. Przed rozpoczęciem podróży zawsze poproście o włączenie licznika!  Ceny wahają się od 12 000 do 15 000 VND za 1 km. Doskonałą reputację mają dwie firmy taksówkarskie: Mai Linh oraz Vinasun.

• Uber

Tak, w Wietnamie jest Uber. Sami osobiście korzystaliśmy z jego usług w Ho Chi Minh City. Przejazd z lotniska nowiutkim autem do dzielnicy 1 (centrum miasta) kosztował nas 80 000 VND. Czas dojazdu to jakieś 30 min poza godzinami szczytu.

Jak poruszać się po Wietnamie? 

• Autobusy

Najbardziej popularny środek transportu pomiędzy wietnamskimi miastami. Autobusy są zazwyczaj klimatyzowane, posiadają WiFi oraz bardzo wygodne szerokie fotele. Autokary nocne i te jeżdżące na dłuższych trasach wyposażone są dodatkowo w siedzenia rozkładające się do pozycji pół leżącej. Przed wejściem do takiego autokaru obowiązkowo trzeba ściągnąć buty. W cenę biletu bardzo często wliczona jest butelka wody mineralnej. Bilety można kupić bezpośrednio u przewoźnika lub w wielu lokalnych biurach turystycznych (te zawsze doliczają sobie prowizję za sprzedaż biletu). Najpopularniejszy jest tzw. Open Ticket na daną trasę, zazwyczaj na trasie między Hanoi i Sajgonem z możliwością przerwania podróży w takich miejscach jak np. Nha Trang, Hoi An czy Hue. Koszt takiego biletu wynosi ok. 45- 75$ w zależności od przewoźnika. W cenę biletu wliczony jest często odbiór spod hotelu. Open Ticket kupcie w licznych, lokalnych biurach turystycznych lub u przewoźnika.

Osobiście korzystaliśmy z pojedynczych przejazdów na trasie:

• Sajgon – Mui Ne – przewoźnik Hanh Cafe, podróż trwała ok. 5h (w tym 20 min stop na lunch), cena ok. 7-11$.
• Sajgon – Phnom Penh w Kambodży – przewoźnik Kumho Samco Buslines i Giant Ibis, cena ok. 15$.
• Hai Phong – Cat Bat Island- autobus + łódka + minibus, cena około 150 000 VND/ 1os. – nie dajcie się oszukać podczas zakupu biletu! Ostatni autobus na Cat Ba Island z Hai Phong odjeżdża koło godziny 16:00, podróż trwa 2 godz.(info z 2017)

• Minibusy

Obok autobusów to najpopularniejszy środek transportu po Wietnamie. Minibusy odjeżdżają zazwyczaj z dworców autobusowych. Pasażerowie mogą do nich wsiadać również na trasie. Wysiąść możecie w dowolnym momencie. Opłatę za przejazd pobiera zazwyczaj kierowca.

• Kolej

Wietnamska kolej pochodzi jeszcze z czasów kolonialnych i posiada zaledwie 4 główne trasy. Najdłuższa z nich o długości około 1730 km łączy Hanoi z Ho Chi Minh. Na jej pokonanie potrzeba aż 32 godzin! Pozostałe trzy to trasy między Hanoi-Hai Phong (6 godzin), Hanoi-Lang Son (5 godzin) i Hanoi-Lao Cai (10 godzin). Wietnamskie pociągi jeżdżą bardzo powoli, ale przy tym są bezpieczne i punktualne. Ceny biletów uzależnione są od klasy pociągu i rodzaju wykupionego miejsca: hard seat, soft seat, hard bed, soft bed czy VIP bed. Na dłuższe trasy zaleca się miejsca leżące albo w wagonach sypialnych, które jednak trzeba zamawiać z dużym wyprzedzeniem.

Rozkład jazdy, trasy, ceny biletów oraz rezerwacji biletów możecie dokonać na stronie kolei wietnamskich.

• Samolot

Po Wietnamie możecie przemieszczać się również drogą powietrzną. Na pewno jest szybko, ale niekoniecznie tanio. Osobiście skorzystaliśmy z jednego przelotu na trasie Ho Chi Minh City – Hi Phong liniami Vietnam Airlines. Koszt przelotu wyniósł nas około 120 zł/1os. Bilet kupicie online na stronie przewoźnika lub w lokalnym biurze turystycznym zajmującym się sprzedażą biletów lotniczych. Jest ich mnóstwo zarówno w Sajgonie jak i Hanoi. Osobiście proponujemy jednak samodzielny zakup bez pośredników. Z pewnością będzie dużo taniej! Oprócz Vietnam Airlines pomiędzy wietnamskimi miastami latają też Asiana Airlines, Korean Air czy tanie linie VietJet Air i Jetstar.

6. Noclegi w Wietnamie

Baza noclegowa w Wietnamie jest bardzo dobrze rozwinięta. W każdym mieście bez problemu udawało nam się znaleźć tani nocleg. Korzystaliśmy z hosteli oraz hoteli znalezionych na booking.com. Bez problemu rezerwowaliśmy również noclegi wchodząc wprost z ulicy.

Polecane przez nas noclegi:

Ho Chi Minh City

• Saigon Charming Hostel

Hostel Saigon Charming położony jest w samym centrum miasta, w dzielnicy District 1. W jego okolicy znajduje się park Tao Dan, targ Ben Thanh, liczne bary i restauracje czy muzeum sztuki. Lotnisko Tan Son Nhat położone jest w odległości 7 km. Hostel oferuje noclegi zarówno w pokojach typu dorm jak i prywatnych (2-3 os). Pokoje wyposażone są w telewizor i klimatyzację. Na miejscu dostępny jest bar. W hostelu mieści się również wypożyczalnia rowerów. Hostel jest to czysty i idealnie zlokalizowany. Śmiało możemy go polecić wszystkim tym, którzy nie wymagają jakiś dodatkowych wygód.

Cena: 22$/2 os. ze śniadaniem (pokój prywatny)

Adres: 28/11A Ton That Tung, District 1, Ho Chi Minh

Rezerwacja: Booking.com

• Eco Backpackers Hostel

Hostel Eco Backpackers to zdecydowanie nasz faworyt! Idealnie położony, w samym centrum District 1. Znajduje się zaledwie 600 metrów od targu Ben Thanh, 1 km od Pałacu Zjednoczenia oraz 3,5 km od Muzeum Wojskowego. W jego okolicy znajduje się mnóstwo restauracji, barów i garkuchni. Dodatkowo może się pochwalić mega uprzejmą, pomocną i sympatyczną obsługą. Oferuje klimatyzowane pokoje prywatne i wieloosobowe z bezpłatnym WiFi. W obiekcie dostępna jest całodobowa recepcja oraz bezpłatna kawa i herbata.

Cena: 20$/2 os. (pokój prywatny)

Adres: 264 De Tham, District 1, Ho Chi Minh, Wietnam

Rezerwacja: Booking.com

Wyspa Cat Ba Island

• Cat Ba Hostel

Cat Ba Hostel to jeden z lepszych hosteli w wiosce. Oferuje zarówno pokoje prywatne jaki i współdzielone. Ma międzynarodową obsługę, więc nie powinniście mieć problemów, aby się w nim dogadać. Dodatkowo znajduje się tam biuro turystyczne oferujące wycieczki po Zatoce Ha Long Bay i Lan Ha Bay oraz zwiedzanie innych atrakcji w okolicy. Sami osobiście wykupiliśmy u nich rejs po Zatoce Lądującego Smoka. Nie uwierzycie, ale kilka miesięcy po naszym powrocie do Polski, na jednaj z krakowskich ulic spotkaliśmy dziewczynę, która pracowała w hostelu na recepcji!

Cena: 5$ za pokój 2 os.

Adres: 160 Nui Ngoc Street, Cat Ba Town

Rezerwacja: booking.com

Hanoi

• Hanoi Guest House

Hanoi Guest House zlokalizowany jest w samym sercu Old Quarter, 3 minuty spacerem od jeziora Hoan Kiem, świątyni Ngoc Son Temple i wodnego teatru marionetek. Pokoje są niezwykle przytulne, choć niewielkie. W cenę wliczone jest porządne śniadanie.  Obsługa jest bardzo pomocna i sympatyczna. Był to jeden z lepszych hoteli w jakim nocowaliśmy podczas naszego pobytu w Wietnamie.

Cena: 30$/2 os ze śniadaniem

Adres: 85 Ma May Street, Hoan Kiem, Hanoi, Wietnam

Rezerwacja: Booking.com

Mui Ne

• SunSea Resort

SunSea Resort to fantastyczne miejsce! Jak na resort przystało oferuje noclegi w przepięknych bungalowach położonych tuż przy samej plaży w cudownym ogrodzie. Na terenie tego małego i mega klimatycznego resortu  znajdują się 2 baseny, w tym jeden z widokiem na morze, elegancka restauracja, w której serwowane są przepyszne śniadania. Mimo, iż ceny z nocleg do najtańszych tu nie należały, jesteśmy zdania, że raz na jakiś czas można sobie pozwolić na taki mały luksus. Serdecznie polecamy to miejsce! Naszą szczegółową recenzję z tego miejsca znajdziesz w artykule Recenzja Hotelu SunSea Resort w Mui Ne. 

Cena: 200 PLN za 2 os. bungalow

Adres: 50 Nguyen Dinh Chieu, Ham Tien Ward, Mui Ne

Rezerwacja: booking.com

Booking.com

7. Kuchnia wietnamska

Wietnamskie jedzenie to jedno z najlepszych w Azji, jeśli nie na świecie. W całym kraju nie będziecie mieli problemu ze znalezieniem smacznej i taniej kuchni. Street food jest tam wszechobecny! Narodowym daniem Wietnamczyków, którego można spróbować dosłownie wszędzie, jest zupa pho. Danie pochodzi z północnej prowincji Nam Dinh. Stamtąd, przez Hanoi rozprzestrzeniło się na cały kraj. Zupa pho to wietnamska odmiana rosołu. Występuje w wersji z kurczakiem, bądź wołowiną. Są jednak restauracje, gdzie zupę podaje się z pulpetami (moc) albo świeżym jajkiem. Dodatki zmieniają się zależnie od regionu. W Hanoi i Sajgonie zupa różni się od siebie szerokością makaronu, słodyczą bulionu i wkładką ziołową. Na południu Wietnamu zupę pho je się głównie na śniadanie, na północy przez cały dzień. Będąc w Wietnamie koniecznie musicie jej spróbować!

Liczne restauracje, bar kuchnie i wietnamskie knajpki z czerwonymi plastikowymi stołkami oprócz zupy pho oferują całą gamę przepysznych wietnamskich potraw takich jak: sajgonki, bun bo hue (zupa wołowa), com tam (ryż z wieprzowiną), wołowinę na gorącym półmisku i liczne dania z owocami morza. Menu w restauracjach przyprawiają o zawrót głowy, tyle jest w nich dań do wyboru! Fantastyczne zapachy mięty, trawy cytrynowej, tajskiej bazylii, cynamonu czy kolendry unoszą się wszędzie!

Polecane przez nas restauracje

• Ho Chi Minh City: Lam Cafe

Typowa wietnamska restauracja z czerwonymi plastikowymi krzesełkami zlokalizowana przy jednej z głównych ulic w Dzielnicy 1. Wybór w menu jest ogromny. My szczególnie polecamy zupę pho! Była najlepsza ze wszystkich jakich próbowaliśmy w Wietnamie.

Adres:  175 Bui Vien, District 1

• Ho Chi Minh City: Vang Cafe

Vang Cafe znajduje się tuż obok wspomnianej wyżej Lam Cafe.  Sajgonki i dania na gorącym półmisku są w niej wyborne.

Adres:  Bui Vien, District 1

• Ho Chi Minh City: My Life Coffee

Idealne miejsce na popołudniową kawę. Jest to dość elegancka i nowoczesna kawiarnia kompletnie różna od typowych wietnamskich bar-kuchni. Zlokalizowana w okolicy Katedry Notre Dame i budynku Poczty Głównej. Jest idealną alternatywą dla Starbucks czy Coffeebean, przy czym kawa jest tu znacznie lepsza niż w wspomnianych wyżej sieciówkach. My zakochaliśmy się w serwowanych tam koktajlach z mango.

Adres:  257 Tran Hung Dao, Co Giang

• Hanoi: Wam Tiem com MOT NG

Bardzo przyjemna restauracja w samym centrum Old Quarter. Cieszy się tak dużą popularnością, że często ciężko w niej o wolny stolik, bo serwowane tam dania kuchni wietnamskiej są przepyszne. Restauracja serwuje też gotowe zestawy obiadowe składające się z 3 dań (przystawki, dania głównego i deseru). Są one tańsze niż dania bezpośrednio z menu. Polecamy!

Adres:  Ma May 72, Old Quarter

• Mui Ne: Mr. Crab

Choć w Mui Ne restauracji nie brakuje, to jakoś nie szczególnie nas zachwyciły. Podawane w nich jedzenie było delikatnie mówiąc „takie sobie”, a ceny wywindowane pod rosyjskich turystów. Jedyną knajpą jaką możemy Wam polecić z czystym sumieniem to Mr. Crab. Znajduje się zaraz przy głównej ulicy Nguyen Dinh Chieu biegnącej przez hotelową cześć Mui Ne. Sami możecie sobie w niej wybrać kraby, owoce morza czy ryby, które zostaną Wam przyrządzone na miejscu. I choć restauracji tego typu w Miu Ne jest wiele, w tej zdecydowanie smakowało nam najlepiej.

Adres: 173, 177 Nguyen Dình Chieu

8. Ludzie w Wietnamie

Wietnamczycy to pomocni i uczynni ludzie, choć niestety mają dość spore tendencje do naciągania i oszukiwania turystów. Jakimś dziwnym trafem ceny za jedzenie, atrakcje turystyczne, przejazd taksówką czy nawet bilet autobusowy drastycznie wzrastają gdy jest nimi zainteresowany „białas”. Dlatego pamiętajcie, że podczas zakupu czegokolwiek musicie się zawsze targować! Wietnamczycy słabo znają angielski, ale zawsze próbują się dogadać i pomóc. W ostateczności zaprowadzą nawet za rączkę do szukanego miejsca. Zazwyczaj nie mają też nic przeciwko, gdy robi się im się zdjęcia bez pytania. Pamiętajcie jednak o tym, że niezależnie od tego w jakim jesteście aktualnie kraju, grzeczniej będzie najpierw zapytać.

9. Język w Wietnamie

Językiem urzędowym jest język wietnamski. W hotelach, restauracjach czy lokalnych biurach podróży w Hanoi czy Sajgonie nie powinniście mieć problemów z dogadaniem się w języku angielskim. Gorzej jest już na ulicy. W kurortach takich jak Mui Ne niektórzy Wietnamczycy porozumiewają się też w języku rosyjskim. Na prowincji kontakt w jakimkolwiek obcym języku jest raczej utrudniony.

10. Bezpieczeństwo w Wietnamie

Poradnik Wietnam nie byłby kompletny bez tematu bezpieczeństwa. Wietnam to bardzo bezpieczny kraj. Nie odnotowuje się tu ani ataków terrorystycznych ani zbrojnych napaści. Jedynie radzimy uważać na kieszonkowców grasujących na terenie Hanoi czy Sajgonu. Bardzo popularne są tu kradzieże na tzw.” wyrwę” tj. wyszarpywanie/wyrywanie torebek, plecaków przez motocyklistów. Pamiętajcie również o tym, że poziom życia w Wietnamie jest wyraźnie niższy niż w Polsce, dlatego nie obnoście się zbytnio ze swoim sprzętem fotograficznym czy pieniędzmi. Dodatkowo, zagrożeniem może być bardzo chaotyczny i intensywny ruch jednośladów na ulicach dużych miast. Drogami przemieszcza się kolorowa i warcząca fala skuterów i motocykli przewożących jednego do nawet 5 członków rodziny! Ta jednolita i zbita masa pędzi przez skrzyżowania tylko w znanym sobie kierunku totalnie nie zwracając uwagi na przechodniów. Mamy jedną radę – przechodźcie przez ulice pewnie i spokojnie, najlepiej za Wietnamczykiem. Kierowcy skuterów i tak w jakiś magiczny sposób zawsze Was sprawnie wyminą :-)

11. Sieć komórkowa w Wietnamie

Musicie wiedzieć, że nie wszyscy polscy operatorzy sieci komórkowej podpisali umowy roamingowe z Wietnamem. Nie zrobił tego np. T-mobile! Jeśli posiadacie telefon w tej sieci liczcie się z tym, że na terenie Wietnamu z niej nie skorzystacie. Sami przekonaliśmy się o tym na własnej skórze. Na szczęście na miejscu możecie wykupić kartę miejscowego operatora. Często przy zakupie karty pre-paid będziecie poproszeni o pokazanie paszportu. Sprzedawców kart znajdziecie już w sklepikach w hali przylotów na lotnisku w Sajgonie czy Hanoi. Pamiętajcie, że podczas zakupu karty pre-paid warto się targować!

12. Dni wole od pracy

Wietnamczycy to bardzo zapracowany naród. Pracują praktycznie non stop! Na odpoczynek przeznaczają jedynie kilka dni w roku: 1 stycznia, 30 kwietnia, 1 maja i 2 września. Nowy Rok Księżycowy Tet Wietnamczycy obchodzą w styczniu lub lutym, w zależności od kalendarza księżycowego. Czas wolny od pracy rozpoczyna się w ostatnim dniu starego roku i trwa przez kolejne trzy dni księżycowego Nowego Roku. W okresie tym nieczynna jest większość sklepów, punktów usługowych i restauracji.

13. Szczepienia do Wietnamu

Przed wyjazdem do Wietnamu dobrze jest wykonać szczepienia przeciwko: błonicy/tężcowi, wirusowemu zapaleniu wątroby typu A i B, durowi brzusznemu, ewentualnie wściekliźnie i dendze. Nie są to szczepienia obowiązkowe, lecz zalecane. Na terenie całego Wietnamu (głównie południe kraju i tereny wiejskie) występuje zagrożenie malarią. My podczas całego swojego pobytu w Wietnamie stosowaliśmy profilaktykę antymalaryczną tj. repelenty oraz leki antymalaryczne. Więcej o zdrowiu w podróży przeczytacie w artykule Jak zadbać o swoje zdrowie przed i podczas podróży.

14. Waluta w Wietnamie

Walutą jest dong (VND).  1 PLN – 5819.26 VND

W większości wietnamskich sklepów, na targach, bazarach obowiązuje indywidualne ustalanie cen. Niestety musicie liczyć się z tym, że ceny dla cudzoziemców są zdecydowanie wyższe niż dla Wietnamczyków. Przed zakupem czegokolwiek zawsze się targujcie! Nawet w lokalnych biurach podróży oferujących sprzedaż biletów autobusowych i wycieczek po okolicy.

Bankomaty znajdują się na całym obszarze kraju, jednakże nie wszystkie obsługują karty z Polski. Najpewniej korzystać z bankomatów zagranicznych banków ANZ BANK oraz HSPC. Bankomaty dostępne są również na lotniskach oraz w centrach miast.

Bankomaty znajdziecie we wszystkich turystycznych miastach Wietnamu i na lotniskach. Niestety niektóre z nich nie obsługują kart z Polski. Proponujemy korzystać z zagranicznych bankomatów takich jak HSBC czy ANZ Bank. W Wietnamie można też płacić dolarami, ale w dongach zawsze wychodzi taniej.

Ze względu na wysoką inflację donga na bieżąco kontrolujcie oficjalny kurs tej waluty!

Kalkulator Walut

Artykuł Przewodnik po Wietnamie pochodzi z serwisu 101 Countries Before 50.

Zwiedzanie Kataru

1. Jak dolecieć do Kataru? Loty do Kataru.

Bezpośrednio z Polski do Kataru dolecicie liniami Qatar Airways. Wyloty z Warszawy odbywają się praktycznie codziennie, a lot trwa około 5 godzin. Katarskie linie lotnicze zasłużenie zostały uznane za jedne z najlepszych linii lotniczych na świecie. Posiadają bowiem nowoczesne, wygodne samoloty oraz przemiłą obsługę. Mimo, iż ceny przelotów do najtańszych nie należą to bardzo często Qatar Airways ma w swojej ofercie promocje, dzięki którym lot do Dohy i zwiedzanie Kataru jest praktycznie w zasięgu każdego nawet tego skromniejszego portfela. Trzeba być tylko czujnym i czekać na promocje! Te zwykle pojawiają się jesienią bądź wczesną wiosną.

Transport do miasta z lotniska w Doha

Pasażerowie Qatar Airways podróżujący w tranzycie z czasem przesiadki od 5- 12 godzin mogą dzięki uprzejmości linii lotniczej oraz Katarskiej Organizacji Podróżniczej zwiedzić miasto za darmo! Wycieczkę po mieście możecie zarezerwować przy stoisku Doha City Tour (obok żółtego misia) na Międzynarodowym Lotnisku Hamad International Airport w Doha. Rezerwacja dokonywana jest na zasadzie pierwszeństwa zapisu i jest uzależniona od dostępności miejsc w autokarze. Czas trwania wycieczki wynosi około trzech godziny.

Dla tych z Was, którzy nie są w tranzycie i na własną rękę chcą zwiedzić Doha proponujemy zajrzeć na stronę lotniska w Doha. Znajdziecie tu informacje na temat tras przejazdu jak i cen autobusów lub taksówek jadących do miasta. Czytając relacje na innych blogach wiemy, że możliwe jest również dotarcie do centrum Doha (na Corniche i w okolice Souq Wagif) na piechotę. Lotnisko znajduje się bowiem ok 6-7 km od centrum i dla wytrwałych piechurów wycieczka wzdłuż portu może okazać się ciekawym rozwiązaniem. My osobiście skorzystaliśmy z darmowego transportu jaki zaoferował nam hotel, w którym się zatrzymaliśmy.

Zajrzyjcie również do naszego poradnika o tym „Jak znaleźć tani bilet lotniczy” – znajdziecie tam wiele cennych informacji!

2. Jak uzyskać wizę do Kataru?

Od 9 sierpnia 2017 roku zwiedzanie Kataru jest o wiele prostsze, ponieważ Polacy nie podlegają już obowiązkowi wizowemu. Żeby wjechać do Kataru, od teraz wystarczy tylko paszport ważny na przynajmniej sześć miesięcy i bilet powrotny (lub na dalszą podróż). Na miejscu otrzymacie pozwolenie na pobyt do 90 dni. Pozwolenie będzie ważne przez 180 dni i będzie wydawane bezpłatnie!

Więcej o wizach pisaliśmy w artykule „Czy zawsze wymagana jest wiza?”.

3. Kiedy jechać do Kataru?

Katar leży w klimacie zwrotnikowym i cieszy się słońcem przez cały rok. Opady występują tu dość rzadko, a lata są wyjątkowo upalne i wilgotne. Średnia temperatura powietrza w styczniu wynosi powyżej 17 °C, a  w sierpniu waha się w granicach od 38–44 °C! Wiosna i jesień to zatem najlepszy czas na zwiedzanie Kataru. Temperatura powietrza jest dość przyjemna, wieczory są nieco chłodniejsze i orzeźwiające.

Więcej informacji o tym kiedy i gdzie jechać na wakacje znajdziecie pod linkiem.

4. Co warto zobaczyć w Katarze?

Najważniejsze atrakcje turystyczne w Doha

Zwiedzanie Kataru proponujemy rozpocząć od Doha. Miasto to jest typowym przykładem metropolii, w którym tradycja miesza się z nowoczesnością. Pisaliśmy więcej o tym w poście „Przesiadka w Doha, co robić?”. Mimo, iż nadal jest wielkim placem budowy, bo przygotowuje się do organizacji mistrzostw świata w piłce nożnej w 2022 roku, to ma jednak do zaoferowania wiele ciekawych atrakcji turystycznych:

• Souq Waqif – targ na którym znajdują się liczne kramy, sklepiki, galerie sztuki i restauracje. Można na nim zakupić lokalne wyroby i bardzo miło spędzić czas.
• Al Koot Fort (Doha Fort) – historyczna forteca z 1927 roku znajdująca się w samym sercu katarskiej stolicy. Obecnie została przekształcona w muzeum.
• Doha Corniche – 7 km promenada w kształcie podkowy, z której rozpościera się przepiękny widok na panoramę miasta i dzielnicę biznesową usianą szklanymi drapaczami chmur. Deptak jest bardzo popularny wśród spacerowiczów, biegaczy, rolkarzy czy wędkarzy.
• West Bay – dzielnica biznesowa Dohy z drapaczami chmur, do której prowadzi promenada Corniche.
• Muzeum Sztuki Islamskiej – mieszczą się w nim zbiory sztuki islamskiej z trzech kontynentów, obejmujące ponad 1,4 tysiąca lat. Dzieła mają zarówno charakter świecki, jak i religijny, ale wszystkie związane są z islamskim kręgiem kulturowym. Muzeum czynne jest w niedziele, poniedziałki i środy  w godzinach 10:30 – 17:30, w czwartki i soboty między godziną 12:00 a 20:00.i w piątki od 14:00-20:00. Nieczynne jest we wtorki!
  W muzeum obowiązuje skromny ubiór – zakazane są odsłonięte ramiona i krótkie spódnice czy spodnie.
  
• Pearl Qatar – sztuczna wyspa obejmująca obszar  4 milionów kilometrów kwadratowych, której koszt wybudowania kosztował Katarczyków aż 15 mld dolarów! Znajdują się na niej luksusowe wille i apartamenty zarezerwowane dla najzamożniejszych mieszkańców.
• Banana Island – sztucznie usypana wyspa w kształcie banana na której można poruszać się tylko na rowerze! Nie mają tam prawa wjazdu auta. Lazurowa woda, domki na palach z prywatnymi basenami to jej główna wizytówka. Na wyspie można pograć w golfa i tenisa czy skorzystać ze  SPA. Oczywiście jest to dość kosztowna atrakcją przeznaczona raczej dla ludzi z grubym portfelem.

Co warto zobaczyć w Katarze?

• Rajd po wydmach – to jedna z głównych atrakcji Kataru, coraz bardziej popularna wsród turystów. Z kilkunastometrowych wydm nad Zatoką Perską można zbiegać, zjeżdżać na nartach, kładach i w terenowych autach oraz zlatywać na paralotni. Organizowane są noclegi w specjalnie przygotowanych obozach z tradycyjną arabską kuchnią i ogniskiem. Z wydm rozciąga się widok na góry sąsiedniej Arabii Saudyjskiej.

 5. Transport w Doha

Komunikacja miejska w Doha jak i innych większych katarskich miastach praktycznie nie istnieje. Nie ma tu pociągów, autobusów czy tramwajów, a metro dopiero jest budowane. Nieliczne autobusy przeznaczone są praktycznie dla pracowników budowlanych pochodzących głównie z Pakistanu, Afganistanu czy Indii. Nam udało się zwiedzić Dohę na piechotę. Jest to możliwe, ponieważ większość atrakcji turystycznych Doha znajduje się blisko siebie. Najłatwiejszą opcją jest oczywiście skorzystanie z taksówki bądź wynajęcie auta w jednej z wielu tamtejszych wypożyczalni. Niestety koszty takiej” przyjemności” są dość wysokie.

6. Noclegi w Doha

Baza noclegowa w Doha jest bardzo dobrze rozwinięta, ale niestety sporo kosztuje. Większość miejsc to luksusowe hotele znanych marek.

 Polecane przez nas hotele w Doha

• Radisson Blu Hotel Doha

Bardzo nowoczesny, czyściutki hotel. Jest w nim w zasadzie wszystko czego tylko zapragniecie. Kilkanaście restauracji, odkryty/kryty basen, centrum fitness, bezpłatny transport z lotniska, itd. Zdecydowanie polecamy – tylko ta cena…

Cena: od 400 PLN za najtańszy pokój. Nas kosztował 0 PLN – korzystaliśmy z punktów z programu lojalnościowego.

Adres: C Ring Road, Ad-Dauha, Doha, Katar

Rezerwacja: booking.com

Booking.com

7. Kuchnia lokalna

W Katarze oczywiście spotkacie się z kuchnią arabską będącą trochę połączeniem kuchni z Maroko, Egiptu, Tunezji czy Turcji. Baranina i jagnięcina w przeróżnej postaci, tadżin, falafel (wegetariańskie kotleciki z cieciorki), hummus czy tabbouleh (sałatka warzywna z pomidorów i kaszy bulgur), a do tego bakłażany, pomidory, papryka i cukinie oraz różne odmiany ryżu, kaszy i oczywiście przepyszne chlebki królują na tamtejszych stołach. Produkty z wieprzowiną nie są dostępne i nie można ich również wwozić do kraju. Koran zakazuje bowiem muzułmaninowi spożywania wieprzowiny, a świnia jest uznawana jako zwierzę nieczyste. Oprócz kuchni arabskiej w Katarze znajdziecie też kuchnię chińską, tajską, hinduską czy włoską. Przy tak dużej różnorodności, każdy znajdzie dla siebie coś smacznego.

Polecane przez nas restauracje w Doha

• Doha: Tajine

Restauracja znajduje się przy jednej z brukowanych uliczek na Souq Wagif naprzeciwko tzw.”Old Parking”. Serwuje dania kuchni marokańskiej. My skosztowaliśmy w niej sztandarowego marokańskiego dania tj. tadżinu z jagnięciną i przepysznym arabskim chlebkiem (cena ok 55 QR) oraz grillowanego kofta kebab podanego z ryżem i warzywami (cena ok 40 QR). Na deser proponujemy herbatę arabską lub sziszę (30 QR).

Adres:  Souq Wagif

8. Katarczycy

Katarczycy to najbogatsze społeczeństwo na świecie. Bogate złoża ropy naftowej i gazu ziemnego sprawiają, że obywatele tego państwa żyją jak przysłowiowe pączki w maśle. Mają zapewnione niemal bezpłatne mieszkania, służbę zdrowia, edukację, wodę, gaz i prąd, a jakby tego było mało nie płacą podatków! Panie odziane od stóp do głów w czarne abaye widoczne są praktycznie zawsze w towarzystwie swoich mężów/ojców/braci. Panowie natomiast uwielbiają swoje towarzystwo i przesiadują w klimatycznych arabskich knajpach popalając sziszę. Sprzedawcy na targu czy w sklepie nie są zainteresowani turystami tak jak np. w Egipcie. Nie zaczepiają, nie nagabują, bo zasobnością portfela nawet najbogatszy turysta nie dorównuje obywatelowi tego kraju. Katarczycy wywarli na nas wrażenie miłych ludzi lecz mocno zdystansowanych do turystów. Odnieśliśmy wrażenie (być może mylne), że nie czują potrzeby nawiązywania z nami bliższych relacji.

9. Religia w Katarze

Katar jest krajem, w którym obowiązują zasady wypływające z tradycji i religii muzułmańskiej. Daje się jednak zauważyć stopniową liberalizację w tej kwestii. Zakazane jest utrzymywanie związków pozamałżeńskich i są one karane. Napoje alkoholowe sprzedawane są tylko w niektórych hotelach, a butelka piwa kosztuje w nich ponad 50 zł. W okresie ramadanu zabronione jest spożywanie pokarmów, picie napojów i palenie tytoniu w miejscach publicznych od wschodu do zachodu słońca.

Co do ubioru przeciętnej europejskiej turystki. Poza specjalnymi miejscami jak hotelowe baseny niemile widziane są głębokie dekolty, bluzki odsłaniające ramiona, mini spódniczki czy krótkie szorty. Zasada ta dotyczy zarówno kobiet jak i mężczyzn. Pamiętajcie o tym podczas zwiedzania Kataru. Ze względu na obowiązujący tam islam i własne dobre samopoczucie proponujemy przesadnie nie eksponować swego ciała. W Katarze została nawet zainicjowana kampania „Reflect Your Respect”, która ma na celu uświadomić turystom, że niektóre stroje w tym kraju są uznawane za niestosowne np. leginsy.

10. Język w Katarze

Językiem urzędowym w Katarze jest język arabski, ale wszędzie da się porozumieć w języku angielskim.

11. Czy w Katarze jest bezpiecznie?

Katar jest bardzo bezpiecznym krajem. Ma najniższy wskaźnik przestępczości na świecie. Nikt tu nie boi się wychodzić nocą. Niejednokrotnie Katarczycy zostawiają otwarte domy czy samochody. Jak wszędzie zalecamy jednak zachować ostrożność i z dystansem podchodzić do przesadnie wylewnych osób starających się z Wami szybko zaprzyjaźnić.

12. Dni wole od pracy

Oficjalnie dniami wolnymi od pracy są piątek i sobota.

13. Wymagane szczepienia do Kataru

Przed wyjazdem dobrze jest wykonać szczepienia przeciwko: błonicy/tężcowi czy wirusowemu zapaleniu wątroby typu A i B.  Nie są to szczepienia obowiązkowe, lecz zalecane. Katar jest wolny od szczególnych zagrożeń sanitarno-epidemiologicznych i żadne szczepienia dodatkowe nie są tu wymagane.  Woda w wodociągach pochodzi z odsolonej i uzdatnionej do spożycia wody morskiej. Zalecane jest jednak spożywanie wody butelkowanej. Opieka lekarska jest na dobrym poziomie, działa tu wiele gabinetów i szpitali prywatnych.

14. Waluta w Katarze

Walutą oficjalną jest rial katarski (QAR). 1 QAR – 1,08 PLN.

Kalkulator Walut

Poradnik: Katar

Artykuł Przewodnik po Katarze pochodzi z serwisu 101 Countries Before 50.

1. Jak dotrzeć do Kambodży? 

Loty z Polski do Kambodży 

Poradnik Kambodża rozpoczynamy od tematu lotów. Sieć połączeń lotniczych między Kambodżą, a naszym krajem jest obecnie słabo rozwinięta. Niestety na chwilę obecną nie ma bezpośredniego połączenia lotniczego z Polski. Nie oznacza to jednak, że dotarcie i zwiedzanie Kambodży jest niemożliwe. Najprościej dolecieć najpierw do Tajlandii (Bangkok) lub Wietnamu (Ho Chi Minh) i stamtąd drogą lądową przedostać się do Kambodży. My właśnie tak zrobiliśmy. Polecieliśmy liniami Qatar Airways z Warszawy do Ho Chi Minh, z którego autobusem dotarliśmy do stolicy Kambodży – Phnom Penh.

Transport do miasta z lotniska w Phnom Penh

Międzynarodowe lotnisko w Phnom Penh oddalone jest ok. 9 km od centrum miasta. Dojazd zajmuje 30-60 min w zależności od natężenia ruchu. Najwygodniejszym sposobem dotarcia do miasta jest oczywiście taksówka – koszt przejazdu wynosi ok. 9-12$. Jeśli chcecie trochę zaoszczędzić możecie skorzystać z najbardziej popularnego środka transportu, a mianowicie tuk – tuka. Powinien Was kosztować ok. 5-7$.

Transport do miasta z lotniska w Siem Reap

Lotnisko w Siem Reap oddalone jest od centrum miasta zaledwie 7 km. Większość hoteli oferuje darmowy odbiór z lotniska tuk – tukiem. Jeśli jednak nie macie darmowej opcji, to tuk – tuk powinien Was kosztować nie więcej niż 5$.

Bardziej wygodną opcją będzie oczywiście taxi. Koszt przejazdu z lotniska do centrum Siem Reap wynosi ok. 7$ w zależności od umiejętności targowania się. Po krótkiej rozmowie z taksówkarzem można sporo utargować i przejazd taksówką okaże się dużo tańszy.

Jak dotrzeć do Kambodży z Wietnamu?

• Drogą lądową autokarem z Wietnamu

Na trasie między Sajgonem, a Phnom Penh i Siem Reap kilka razy dziennie kursują klimatyzowane autokary, w tym również autokary nocne z rozkładanymi praktycznie na płasko siedzeniami. Bilet na ten środek transportu możecie kupić w jednym z wielu lokalnych biur podróży w centrum miasta. Odbiór spod hotelu/siedziby biura i dowóz na dworzec autobusowy jest zazwyczaj wliczony w cenę biletu autokarowego. Podróż do stolicy Kambodży trwa około 7 godzin, a koszt biletu z zależności od przewoźnika wynosi od 10-12$/os. (cena nie obejmuje kosztów uzyskania wizy). Autobusy są bardzo wygodne i komfortowe. Zatrzymują się na trasie 2-3 razy. W cenę biletu wliczona jest często woda do picia i drobna przekąska. Obsługa załatwia również wszystkie formalności związane z uzyskaniem wizy do Kambodży na lądowym przejściu granicznym. My korzystaliśmy z firmy Kumho SAMCO Buslines, którą polecamy.

Jak dotrzeć do Kambodży z Tajlandii?

• Drogą lądową autokarem z Tajlandii

Do wyboru są w zasadzie 2 możliwości:

1. Bezpośredni autobus z Bangkoku do Siem Reap – podróż trwa około 6-8 godzin, a cena biletu wynosi 25-30$/os (cena nie zawiera kosztów uzyskania wizy). Autobusy odjeżdżają między godziną 8:00-9:00 rano w obie strony.
2. Łączony bilet na autobus z Bangkoku do granicy z Kambodżą, a następnie przesiadka do kolejnego autobusu po stronie kambodżańskiej do Siem Reap- łączna cena biletu jest tu dużo tańsza niż na autobus bezpośredni i wynosi między 10-17$/os.

• Samolotem z Tajlandii (z Bangkoku do Siem Reap)

AirAsia oferuje często tanie (100-400 zł) połączenia pomiędzy Bangkokiem a Siem Reap, czyli do miasta w którym jest kompleks świątyni Angkor Wat.

Zajrzyjcie również do naszego poradnika o tym „Jak znaleźć tani bilet lotniczy” – znajdziecie tam wiele cennych informacji!

2. Jak uzyskać wizę do Kambodży?

Obywatele Polski potrzebują wizy, aby wjechać do Kambodży. Można ją bez problemu dostać na lotnisku (on-arrival) lub na lądowym przejściu granicznym. Koszt turystycznej wizy to 30$. Paszport musi być ważny co najmniej 6 miesięcy! Podczas przekraczania granicy lądowej autobusem (np. z Tajlandii czy Wietnamu) cała procedura jest koordynowana przez przewoźnika autobusowego. Obsługa pokieruje Was do odpowiednich okienek na przejściu granicznym i zadba o wszystkie formalności.

Więcej o wizach pisaliśmy w artykule  „Czy zawsze wymagana jest wiza?.

3. Kiedy jechać do Kambodży?

Szczyt sezonu turystycznego w Kambodży przypada na miesiące zimowe: od grudnia do lutego. Temperatura powietrza jest wtedy bardzo przyjemna, a deszcz należy do rzadkości. Niestety należy się wówczas spodziewać dużej ilości turystów oraz dość wysokich cen. My byliśmy w Kambodży pod koniec marca i niestety było tam w tym czasie niemiłosiernie gorąco (prawie 40 stopni), ale za to główne atrakcje turystyczne (Angkor Wat) nie były, aż tak oblegane przez turystów. Sami musicie wybrać co jest dla Was lepsze. Okres od czerwca do listopada to pora deszczowa, nie jest to zatem najdogodniejszy termin na zwiedzanie Kambodży.

Więcej informacji o tym kiedy i gdzie jechać na wakacje znajdziecie pod tym linkiem.

4. Co warto zobaczyć w Kambodży?

Najważniejsze atrakcje Siem Reap

Siem Reap to miasto będące przede wszystkim bazą wypadową do kompleksu świątyń Angkor. Oferuje również kilka innych ciekawych atrakcji. Jeśli macie parę dni to polecamy zobaczyć te wymienione poniżej:

• Angkor Wat

Angkor Wat to kompleks tysiącletnich świątyń ukrytych w kambodżańskiej dżungli i zarazem główna atrakcja turystyczna Kambodży. Jest przykładem jednego z najpiękniejszych na świecie dzieł architektonicznych i sakralnych stworzonych przez człowieka. O zwiedzanie Angkor Wat więcej informacji znajdziesz pod tym linkiem.

• Pływająca wioska Kompong Phluk

Pływających wiosek w okolicy Siem Reap jest kilka. Do niektórych już nie zabiera się turystów, bo zostały tak zniszczone, że nie ma w nich kompletnie nic ciekawego do oglądania. My polecamy Kompong Phluk położoną w całości na palach, na których wznoszą się domy, szkoła czy buddyjska świątynia. Po wiosce pływa się wynajętą łodzią. Niestety, aby wpłynąć do wioski należny zakupić bilet w cenie ok. 10- 12$ (trzeba się ostro targować!). Do wioski dostaniecie się tuk-tukiem wynajętym w Siem Reap.

• Night Market & Pub Street 

To najbardziej znane turystyczne miejsce w mieście, pełne ludzi, przeróżnych restauracji, barów, sklepików czy kramów oferujących lokalne pamiątki, gadżety oraz całą gamę warzyw i przepysznych owoców. Miejsce to szczególnie polecamy na kolacje i wieczorne spacery.

• Szkoły gotowania

W mieście znajduje się kilka szkół oferujących szybkie kursy gotowania lokalnych khmerskich specjałów. Kursy trwają zazwyczaj pół dnia i organizowane są w godzinach wczesno-porannych lub wieczornych. Podczas kursu gotuje się przystawkę, danie główne i deser, a na samym początku kursanci zabierani są na targ owocowo-warzywny po produkty, z których będą przyrządzać dania.

• Park linowy „Flight of the Gibbon”

Znajduje się na terenie kompleksu Angkor Wat. Jest to idealna rozrywka dla osób, które lubią aktywnie spędzać czas. Park linowy zapewnia podziwianie dżungli z poziomu gibona :-) Cena jest jednak dość spora: ok. 100$/os.

 Najważniejsze atrakcje Phnom Penh

Phnom Penh to duże i bardzo chaotyczne miasto. Kolonialna zabudowa, niezliczone bazary, świątynie, muzea oraz Pałac Królewski mogą zapewnić zajęcie na kilka dni. My polecamy następujące atrakcje turystyczne:

• Pałac Królewski ze Srebrną Pagodą 

To najważniejsza atrakcja turystyczna w mieście. Do najważniejszych obiektów kompleksu zaliczane są m.in. Sala Tronowa z 2 wieżami inspirowanymi świątynią Bayon w Angkor oraz Srebrna Pagoda. Podłoga pagody wyłożona jest tysiącem srebrnych płytek, z których każda waży 1 kg. Najważniejszym obiektem w jej wnętrzu jest Szmaragdowy Budda, udekorowany 9584 diamentami. Cały posąg waży 90 kg. Pałac Królewski otwarty jest dla zwiedzających w godzinach: 8-11 i 14-17. Bilet wstępu kosztuje ok. 5$. Przed wejściem do kompleksu wymagany jest odpowiedni ubiór – długie spodnie i bluzka sięgająca co najmniej do łokci. Chusty okrywające ramiona nie są respektowane! Przed wejściem do Pałacu sprzedawane są bawełniane koszulki z krótkim rękawem – koszt koszulki to 3$.

• Muzeum ludobójstwa tzw. Więzienie S-21 (Tuol Sleng) i Pola Śmierci (Killing Fields)

Oba miejsca upamiętniają śmierć ok. 20 tys osób, które były torturowane, gnębione, a ostatecznie zgładzone za panowania reżimu Czerwonych Khmerów. Tuol Sleng było kiedyś szkołą średnią, która została zamieniona na Więzienie Bezpieczeństwa 21 (S-21). Każda osoba, którą tutaj więziono i torturowano była fotografowana. Większość z tych makabrycznych zdjęć jest wywieszonych w salach udostępnionych do zwiedzania. Muzeum otwarte jest codziennie od godziny 7.30 do 11.30 i od 14 do 17.30, bilet wstępu kosztuje 2$. Pola śmierci to z kolei miejsce, gdzie zabijano i masowo grzebano ofiary, również te które zginęły m.in. w strefie 21. Bilet wstępu na pola śmierci kosztuje 3$.

• Central Market (Phsar Thmei)

To idealne miejsce na zakupy. Kupicie tam w zasadzie wszystko, od ubrań po jedzenie czy elektronikę.

Najważniejsze atrakcje Sihanoukville

Historia portowego Sihanoukville sięga połowy XX wieku. Miasto powstało po to, aby Kambodża mogła czerpać korzyści z położenia nad Zatoką Tajlandzką. Jednak Sihanoukville szybko stało się plażową mekką dla turystów odwiedzających ten kraj. Piękne plaże i wyspy, porównywane do tych tajlandzkich, ściągają tu rok rocznie miliony turystów. Miasto ma kilka plaż. Najbardziej znane to: Serendipity, Sokha, Victory, Ortres. Północny kraniec plaży Serendipity oferuje największą ilość barów, tanich hotelików czy knajp i to przy niej powstały najważniejsze kompleksy turystyczne.

5. Jak przemieszczać się po Kambodży?

Transport lokalny w miastach

• Tuk – Tuki

Najbardziej popularnym środkiem transportu w kambodżańskich miastach są tuk-tuki. Są szybkie, tanie i skutecznie omijają korki. Z wygodą jest troszkę gorzej, ale kto by się przejmował takimi przyziemnymi sprawami. Za przejazd zazwyczaj płaci się 1-3$ w zależności od długości trasy. Tuk-tuki są niezastąpione przy zwiedzaniu głównych atrakcji turystycznych w centrach kambodżańskich miast.

• Motodup

W Phnom Penh i innych kambodżańskich miastach taksówki motocyklowe są bardzo popularnym środkiem transportu publicznego. Taksówkarze motocyklowi, którzy są prawie wyłącznie płci męskiej, nazywani są motodups. Można je znaleźć przy głównych atrakcjach turystycznych, biurowcach, targach czy na rogach ulic. Cenę przejazdu należy wcześniej wynegocjować. Ceny zależą od odległości i pogody, wyższe są oczywiście w nocy i przy głównych atrakcjach turystycznych. Zawsze powinny być jednak tańsze niż przejazd tuk-tukiem.

• Taxi

Dla szukających odpoczynku od gorąca polecamy klimatyzowane taksówki. Są one zdecydowanie tańsze niż w Polsce. Cena za przejazd to zazwyczaj kilka dolarów, w zależności od długości trasy. Po raz kolejny uczulamy na to, że cenę najlepiej uzgodnić przed wejściem do auta. Kierowcy niechętnie chcą jechać „na licznik” z turystami.

Poruszanie się po Kambodży

• Autobusy

Najbardziej popularny środek transportu pomiędzy kambodżańskimi miastami. Autobusy są zazwyczaj klimatyzowane, posiadają WiFi oraz bardzo wygodne szerokie fotele. Autokary nocne i te jeżdżące na dłuższych trasach wyposażone są dodatkowo w siedzenia rozkładające się do pozycji pół leżącej, a nawet całkowicie leżącej. Przed wejściem do takiego autokaru obowiązkowo trzeba ściągnąć buty. Bilety można kupić bezpośrednio u przewoźnika lub w wielu lokalnych biurach turystycznych (te zawsze doliczają sobie prowizję za sprzedaż biletu).

Do największych firm przewozowych na terenie Kambodży zaliczane są Giant Ibis Transport, Mekong Express, Sokha Komar Tep Express czy Virak Buntham. Osobiście wypróbowaliśmy Giant oraz Virak Buntham. O ile pierwszy przewoźnik okazał się bez zarzutów o tyle Viraka Buntham zdecydowanie nie polecamy! Firma i jej pośrednicy w lokalnych biurach podróży oszukują turystów co do ceny jak i jakości autokaru. Wykupiliśmy bilet nocny na trasie Siem Reap (Kambodża) – Sajgon (Wietnam). Cena biletu w wysokości ok. 22$/os miała obejmować bezpośredni transport do Wietnamu  autokarem z leżącymi siedzeniami. Na miejscu okazało się, że siedzenia nie są leżące, a dodatkowo w połowie trasy tj. w Phnom Penh przewoźnik zafundował nam obowiązkową przesiadkę do innego autokaru. Za przejazd zdecydowanie przepłaciliśmy, a warunki jakie nam zaoferowano podczas zakupu biletu totalnie różniły się od tych które zastaliśmy na miejscu.

Autokary na trasie Phnon Penh – Siem Reap kursują kilka razy dziennie. Cena biletu w zależności od przewoźnika waha się w granicach od 8- 15$. Podróż trwa ok. 5-6h.

• Promy rzeczne

Promy rzeczne między Siem Reap, a Phnom Penh po jeziorze Tonle Sap były kiedyś najbardziej popularnym środkiem transportu. Obecnie kursują tylko w określonych miesiącach, między sierpniem a marcem, kiedy poziom wody w Tonle Sap jest na tyle wysoki, aby prom mógł swobodnie po nim płynąć. Lokalne promy odpływają ok. 7:30 rano z portu na nadbrzeżu Sisowath Quay w Phnom Penh i z doków Chong Khneas położonych ok.15 km od Siem Reap. Prom płynie 4-6 godzin. Bilet w cenie 35$ można kupić w lokalnych agencjach turystycznych.

6. Noclegi w Kambodży

Baza noclegowa w Kambodży jest bardzo dobrze rozwinięta. W każdym mieście bez problemu udawało nam się znaleźć tani nocleg. Korzystaliśmy z hosteli oraz hoteli znalezionych na booking.com. Bez problemu rezerwowaliśmy również noclegi wchodząc wprost z ulicy.

Polecane przez nas noclegi:

•  Phnom Penh: Hotel Zing

Bardzo nowoczesny, czyściutki hotel. Oddalony jakieś 20 min od głównych atrakcji miasta m. in. Pałacu Królewskiego. Klimatyzacja, tv, sejf w cenie. Zdecydowanie polecamy!

Cena: 22 USD/ 2os

Adres: 105 – 107, Street 126, Daun Penh, Phnom Penh,

Rezerwacja: Booking.com

• Siem Reap: Boutique Cambo Hotel

Niewielki hotel butikowy z ogrodem oraz basenem. Położony w niedalekiej odległości od centrum Siem Reap – 15-20 min na piechotę od słynnej ulicy Pub Street. Hotel dodatkowo zapewnia darmowy transport tuk-tukiem do centrum miasta. W cenie pokoju śniadanie bufetowe. Obsługa bardzo miła i pomocna – również polecamy!

Cena: 20 USD za pokój 2 os.

Adres: 100 Meters North of National Road No.6, Sala Kanseng, Svay Dangkum, Siem Reap

Rezerwacja: Booking.com

Booking.com

7. Kuchnia kambodżańska

Kambodża jest biednym krajem, więc jej mieszkańcy jedzą głównie to, co sami mogą sobie wyhodować, zasadzić, złowić czy tanio kupić. Mnogość przypraw i proste składniki sprawiają, że dania kuchni khmerskiej są przepyszne i nie są tak pikantne jak np. dania kuchni tajskiej. Ważnym składnikiem kuchni khmerskiej jest prahok, czyli sfermentowana pasta rybna. Do jej wyrobu używa się oczyszczonych świeżych ryb rozdeptanych na pastę. Masę zamyka się szczelnie na kilka miesięcy w słoikach, po to aby sfermentowała. Tak przygotowana pasta jest jednym z najbardziej charakterystycznych składników dań w Kambodży.

Jeśli jesteśmy w temacie ryb to nie możemy zapomnieć o amoku – potrawie przyrządzanej z ryby gotowanej na parze w liściach bananowca z dodatkiem curry. Amok bardzo często podawany jest z dodatkiem mleczka kokosowego i ryżu. Swój niepowtarzalny smak zawdzięcza właśnie liściom bananowca. Ryba w amoku bardzo często zastępowana jest też kurczakiem.
Mieszkańcy Kambodży oprócz ryb i całej gamy owoców morza uwielbiają też mięso. Dostępne są dania z wołowiną, wieprzowiną, drobiem a nawet mięsem z krokodyla i kangura! W restauracjach BBQ dania mięsne można przygotować sobie samemu.

Mieszkańcy Kambodży jedzą również wszelkiego rodzaju zupy. Składnikami tego dania może być praktycznie wszystko, począwszy od bananów poprzez bambus, a na ślimakach kończąc. Nam najbardziej przypadła do gustu zupa Tom Yum. Jest to wprawdzie danie wywodzące się z Tajlandii, ale bardzo popularne w Kambodży. W skład zupy wchodzą: pasta tom yum, grzyby i najczęściej krewetki. Zupa podawana jest także z kurczakiem.

No i oczywiście nie możemy pominąć owoców. Kambodża jest bowiem miejscem, gdzie znajdziecie ich na pęczki. Są pełne kolorów, aromatów i dziwnych kształtów. Oprócz popularnych grejpfrutów i bananów na lokalnych targach możecie też spotkać: słodziutkie i soczyste mango, egzotyczną pitaję (smoczy owoc), gwiaździsty oksomian czy przypominający morelę mangostan.

Polecane przez nas restauracje

• Phnom Penh: Romdeng

Restauracja z bardzo szczytnym celem, o czym pisaliśmy tutaj. Przygotowuje ona kambodżańską młodzież do samodzielnego życia. W restauracjach dzieciaki z domów dziecka przechodzą roczne szkolenie gastronomiczne, a dodatkowo za swoją pracę otrzymują zakwaterowanie i kieszonkowe. Zyski z funkcjonowania restauracji przeznaczane są przede wszystkim na kształcenie większej ilości młodych ludzi i zapobieganie bezdomności wśród młodzieży opuszczającej domy dziecka. Z racji tego, że restauracja cieszy się dość sporym zainteresowaniem stoliki trzeba w niej rezerwować z wyprzedzeniem. My byliśmy chyba wyjątkowymi szczęściarzami, bo udało nam się dostać do Ramdeng praktycznie prosto z ulicy. Jakie były nasze odczucia? Obsługa na bardzo wysokim poziomie – profesjonalnie, grzecznie i miło, jedzenie przepyszne – szczególnie Amok – ryba w paście curry przygotowywana na parze w liściach bananowca.

Adres:  #74 St 174, Phnom Penh

• Siem Reap: Cambodian BB

W tej restauracji goście mogą samodzielnie przygotować swój posiłek. Każdy stolik otrzymuje bowiem mały grill, na którym samemu przyrządza się mięso oraz bulion z makaronem ryżowym, kapustą pekińską i warzywami. Do wyboru jest: 6 lub 12 rodzajów mięsa na które składają się: wołowina, wieprzowina, 2 rodzaje ryb, kurczak, krewetki, kalmary, żabie udka oraz mięso z krokodyla, kangura, strusia czy rekina. My wybraliśmy ten mniejszy zestaw z wołowiną, wieprzowiną, kurczakiem, rybą, krewetkmi i mięsem z krokodyla. Musimy przynać, że była to bardzo ciekawa uczta kulinarna. Cena mniejszego zestawu wyniasła nas 20$/2 os.

Adres:  Street 08 na Pub Street

• Siem Reap: Brick House Food&Drink

Bardzo przyjemna restauracja z kuchnią na zewnątrz oferująca przepyszne jedzenie i smaczne drinki. To właśnie w niej świętowaliśmy pierwsze urodziny naszego bloga.

Adres:  Angkor night market Sivatha Rd

8. Ludzie w Kambodży

Mówi się, że największym skarbem Kambodży są ich ludzie. Podpisujemy się pod tym obiema rękami! Pomimo, iż Kambodża pozostaje jednym z najbiedniejszych krajów w Azji to jej mieszkańcy są niesamowicie mili, pomocni i uśmiechnięci. Każdego dnia spotykaliśmy się z bezinteresownymi gestami i oznakami niezwykłej sympatii z ich strony. Niestety jest również mroczna strona Kambodży – sprawdź z jakimi problemami muszą się uporać mieszkańcy Kambodży.

9. Religia w Kambodży

95% społeczeństwa to wyznawcy buddyzmu. Żeby wejść do większości świątyń, w tym do kompleksu Angkor Wat czy Pałacu Królewskiego w Phnom Penh, należy mieć zasłonięte nogi oraz ramiona do połowy łokci. Chusty narzucone na ramiona nie są respektowane! Panie, które nie posiadają odpowiedniego ubioru nie są wpuszczane na teren świątyń.

10. Język w Kambodży

Językiem urzędowym jest język khmerski, którym włada 95% mieszkańców kraju. Niestety mieszkańcy Kambodży dosyć słabo posługują się językiem angielskim.

11. Bezpieczeństwo w Kambodży

Kambodża jest bardzo bezpiecznym krajem dla turystów. Oczywiście jak w każdym innym turystycznym miejscu zdarzają się i tu kieszonkowcy czy oszuści próbujący wyłudzić pieniądze. Należy zachować ostrożność i z dystansem podchodzić do przesadnie wylewnych osób starających się z Wami szybko zaprzyjaźnić. Pamiętajcie, że poziom życia w Kambodży jest wyraźnie niższy niż w Polsce, dlatego nie należy zbytnio eksponować swojego sprzętu i pieniędzy. Przestrzeganie przepisów ruchu drogowego nie jest zbytnio respektowane, piesi są traktowani jak „niewidzialni”, dlatego należy uważać podczas przechodzenia przez drogę. My podczas pobytu w Kambodży ani przez moment nie czuliśmy żadnego zagrożenia, pomijając sytuacje na drogach :)

12. Dni wole od pracy

Oficjalnie dniami wolnymi od pracy są sobota i niedziela.

13. Szczepienia do Kambodży

Przed wyjazdem dobrze jest wykonać szczepienia przeciwko: błonicy/tężcowi, wirusowemu zapaleniu wątroby typu A i B, durowi brzusznemu, ewentualnie wściekliźnie. Nie są to szczepienia obowiązkowe, lecz zalecane. Na terenie Kambodży (głównie tereny wiejskie) występuje zagrożenie malarią. Z informacji uzyskanych od lekarza medycyny podróży wiemy, że obecnie malaria nie występuje w stolicy kraju Phnom Penh oraz w Siem Reap i kompleksie światyń Angkor Wat.

14. Waluta w Kambodży

Walutą oficjalną jest rial (KHL). 1000 KHL – 0,95 PLN. W rzeczywistości głównym środkiem płatniczym prawie wszędzie jest dolar amerykański. Jeśli nie posiadacie konta w kambodżańskim banku, to z bankomatu wyciągnięcie dolary. Najwygodniej więc jest zabrać z Polski tyle dolarów ile Wam będzie potrzebnych, aby uniknąć przewalutowań podczas wypłat z bankomatu.

Kalkulator Walut

Poradnik: Kambodża

Artykuł Przewodnik po Kambodży pochodzi z serwisu 101 Countries Before 50.

1. Jak dotrzeć do Iranu? Loty do Iranu

Międzynarodowy Port Lotniczy Teheran-Imam Khomeini (IKA) położony jest w odległości około 30 km na południowy-zachód od centrum miasta i obsługuje większość dużych linii lotniczych takich jak: Aeroflot, Alitalia, Austrian, Lufthansa, Turkish Airlines, Pegasus Airlines, Etihad, Emirates czy Iran Air. Niestety aktualnie (2015r.) nie da się dolecieć do niego bezpośrednio z Polski, co znacznie utrudnia zwiedzanie Iranu.

Z Warszawy z jedną przesiadką możecie dolecieć do Teheranu m.in. z takimi przewoźnikami jak: Aeroflot (przesiadka w Moskwie), Lufthansa (przez Frankfurt), Turkish (przez Stambuł) czy Austrian (przez Wiedeń). Koszt biletu jest niestety wysoki (powyżej 20oozł). Dla mieszkańców południowej i wschodniej Polski istnieje bardzo fajne połączenie z Lwowa przez Stambuł tureckimi tanimi liniami Pegasus Airlines – my tak właśnie wróciliśmy z Iranu. Z kolei do Iranu dotarliśmy drogą lądową z Armenii, do czego również gorąco zachęcamy.

Transport do miasta z lotniska w Teheranie

Taxi:
To najlepsza i najdogodniejsza forma dostania się do centrum. Ceny taksówek z lotniska wahają się w granicach ok. 20-30 $. Targowanie się jest jak najbardziej wskazane. Aby uniknąć przykrych niespodzianek i nerwowej atmosfery przed dotarciem do celu należy zawsze uzgodnić dokładnie cenę kursu z taksówkarzem jeszcze przed wejściem do auta.

2. Jak uzyskać wizę do Iranu?

Aby wjechać do Iranu, obywatele Polski muszą posiadać wizę. Istnieje kilka sposobów  uzyskania wizy do Iranu. Poniżej pokrótce opiszemy jak ją uzyskać.

Zajrzyj również do posta warto jechać do Iranu.

 Wiza „on arrival” na lotnisku w Iranie (Teheran, Shiraz, Tabriz, Isfahan, Mashad)

• wizę otrzymujcie bezpośrednio po przylocie na lotnisku
• wiza ważna będzie max. 30 dni
• paszport musi być ważny co najmniej 6 miesięcy
• koszt takiej wizy to 50 EUR

Wiza w ambasadzie lub konsulacie Iranu przed wyjazdem

• zanim złożycie wniosek o wizę potrzebny Wam będzie kod autoryzacyjny z ministerstwa w Teheranie. Jak go uzyskać?
  • piszecie maila do Pana Mousavi Hameed ((Firouzeh Hotel) nice4human@gmail.com), który załatwi (3-5 dni) dla Was ten kod. Koszt to 30 EUR lub 40 $ płatne Mousaviemy na miejscu w Teheranie. Zdecydowanie polecamy tego Pana (piszą o nim nawet w Lonely Planet!). Nie dość, że pomógł nam ogarnąć wiele rzeczy w Iranie to jeszcze załatwił sporo zniżek!
  • kod ten możecie również załatwić poprzez agencje turystyczne (np. Key2Persia)
• po uzyskaniu kodu wypełniacie wniosek wizowy (znajdziecie go na stronie ambasady Iranu w Warszawie)
• płacicie za wizę (najlepiej w banku PKO, konto EUR)
• składacie wniosek do ambasady Iranu w Warszawie (jeśli jesteście spoza Warszawy możecie to zrobić za pośrednictwem kuriera, łącznie z odbiorem wizy!)
  • do wniosku należy dołączyć paszport, zdjęcie paszportowe, ogólny plan pobytu w Iranie, ubezpieczenie podróżne, potwierdzenie płatności za wizę oraz kod autoryzacyjny
  • paszport musi być ważny co najmniej 6 miesięcy
• wiza ważna będzie max. 30 dni
• koszt takiej wizy to 50 EUR

3. Kiedy jechać do Iranu?

W Iranie panuje klimat zwrotnikowy i podzwrotnikowy. Generalnie jest tam bardzo gorąco. W górach natomiast w czasie zimy opady śniegu umożliwiają uprawianie narciarstwa.

Najlepszy czas na podróż do Iranu przypada na wiosnę (kwiecień – czerwiec) i jesień (wrzesień – listopad). Wybierając się do tego kraju musicie pamiętać o tym, że podczas lata panuje tam niemiłosierny upał (ponad 40 stopni Celsjusza!), który praktycznie uniemożliwia normalne funkcjonowanie, nie mówiąc już o zwiedzaniu Iranu!

Jeśli lubicie sporty zimowe to możecie wybrać się do Iranu podczas zimy. Są tam przynajmniej 2 dobre ośrodki do uprawiania sportów zimowych: Dizin i Shemshak. Oba znajdują się bardzo blisko od Teheranu.

4. Co warto zobaczyć w Iranie? Atrakcje Iranu.

Teheran i okolice

Teheran nie jest może mega atrakcyjnym miastem, ale jak każda stolica jest obowiązkowym punktem każdej wycieczki. Na pewno znajdziecie w nim kilka interesujących Was atrakcji. My szczególnie polecamy:

• Wielki Bazar – jeden z największych bazarów w Iranie. Idealne miejsce na zakupy przed powrotem do kraju. Znajdziecie tam w zasadzie wszystko. Trzeba się jednak sporo nachodzić – ponad 10 km ścieżek!
• Golestan Palace – kompleks 17 budynków (pałacy, muzeów) wpisany na listę narodowego dziedzictwa UNESCO.  Są to najstarsze budynki w Teheranie – wstęp płatny (po 150 tyś IRR od muzeum na które składa się kilka budynków).
• Meczet Imam Khomeini Mosque – jeden z ważniejszych meczetów w Teheranie. Znajduje się obok Wielkiego Bazaru.
• Wieża Azadi – wieża „wolności” zbudowana w 1971 roku z okazji obchodów 2500 lecia państwa perskiego. Bardzo charakterystyczne miejsce dla Teheranu, gdzie zazwyczaj odbywają się liczne protesty czy zgromadzenia. Z góry przepiękny widok na panoramę miasta. Wstęp płatny (150 tyś IRR).
• Ambasada USA – zamknięta już ambasada Stanów Zjednoczonych (znajduje się przy Alei Taleqani) słynąca z tego, że na jej murach widnieją liczne antyamerykańskie hasła. Można tam zrobić  bardzo ciekawe zdjęcia :)
• Góra Damavand – najwyższy szczyt Iranu (5610 m n.p.m.), który znajduje się kilkadziesiąt kilometrów od Teheranu. To przede wszystkim jedna z głównych atrakcji dla miłośników trekkingu.

Isfahan

Isfahan to jedno z miast, które podobało nam się najbardziej w Iranie. Możecie tam zobaczyć:

• Masjed-e Jameh – jeden z meczetów wpisany na listę narodowego dziedzictwa UNESCO. Zdecydowanie trzeba go zobaczyć!
• Plac Imama (Naqsh-E Jahan) – olbrzymi plac (160m x 560m), usytuowany w centrum Isfahanu. Bezpośrednio przy placu znajdują się meczety: Shah Mosque, Sheikh Lotf Allah Mosque oraz Ali Qapu Palace.  Plac również wpisany jest na listę narodowego dziedzictwa UNESCO. Wieczorami przybywają tam setki/tysiące ludzi na piknik. Wstęp do większości meczetów płatny (150 tyś IRR).
• Wielki Bazar (Bazar Bozorg) – jak to na bazarze – kupicie tam wszystko. Bardzo dużo wyrobów ceramicznych z którym słynie Isfahan.

Kashan

Kashan to miasto położone pomiędzy Isfahanem a miastem Kom. Bardzo często pomijany jest przez turystów. Nas zachwyciły w nim niezliczone tradycyjne domy (w zasadzie to pałace, a nie domy!). Miejsce to znane jest również z produkcji dywanów, jedwabiu oraz innych tekstyliów. Koniecznie musicie tam odwiedzić:

• Meczet Agha Borzog – chyba najładniejszy z meczetów w Kashanie.
• Tradycyjne Domy – Abbasi House, Borujerdis House, Ameri House, Tabatabaei House. Wszystkie te domu charakteryzują się tradycyjną perską architekturą. Wstęp zazwyczaj płatny ok. 50 tyś IRR.
• Bazar – jak to na bazarze – kupicie tam wszystko.

Kom

Kom – po Mashad to najbardziej święte miejsce dla wyznawców Islamu. Na uwagę zasługuje tam m.in:

• Meczet Hazrat-e Masumeh – świątynia Fatimy (siostry Imama Rezy). Jedno z najważniejszych miejsc dla muzłumanów w Iranie.
• Bazar – Kom słynie z przepysznych słodyczy -ciasteczek oraz daktyli.

Persepolis

Persepolis to jedno z bardziej znanych turystycznych miejsc w Iranie. Są to ruiny starożytnego miasta wpisane na listę narodowego dziedzictwa UNESCO. Podobne klimaty jak pod piramidami w Gizie.

Jazd

Jazd to najbardziej suche, pustynne miasto, w którym występują bardzo wysokie temperatury powietrza. W okolicach tego miasta odnotowano rekordową temperaturę na świecie – ponad 70 stopni Celsjusza! Nie zrażajcie się tym jednak, bo jest tam kilka atrakcji wartych zobaczenia.

• Kompleks Amir Chakhmaq – bardzo charakterystyczne miejsce dla Jazdu. Po zachodzie słońce przepięknie oświetlony.
• Atashkadeh – zaratusztriańska świątynia ognia.
• Meczet Masjid-e Jame – znany przede wszystkim z posiadania największych minaretów w całym Iranie.
• Badgiry – charakterystyczne wieże, które łapią wiatr.

5. Jak przemieszczać się po Iranie? 

Transport po Teheranie

To bardzo duże, wiecznie zakorkowane oraz zanieczyszczone miasto. Dlatego uważamy, że najlepszym sposobem na przemieszczanie się po nim jest metro. Oczywiście metro nie dojeżdża wszędzie, tu z pomocą przyjdą Wam taksówki.

• Metro

Jest ono szybkie, czyste i łatwo się nim dostać do najważniejszych atrakcji miasta. Metro składa się z czterech linii o długości ok. 152 km (2014r.). W przyszłości ma mieć ponad 9 lini i ponad 400 km! Wagony metra kursują w godzinach od 05:30 do godziny 23:00. Przejazd metrem kosztuje 10 000 IRR. Bilet (żeton) zakupicie w kasie metra.

Uwaga: w metrze i autobusach miejskich obowiązuje segregacja płciowa. Pierwszy i ostani wagon metra zazwyczaj przeznaczone są tylko dla kobiet. W pozostałych podróżują wspólnie kobiety i mężczyźni.

• Taxi

Kolejną  możliwością jest oczywiście wynajęcie taksówki.  Irańskie taksówki dzielą się na 2 kategorie. Pierwsze jadą do miejsca przeznaczenia wskazanego przez pasażera. Te drugie jadą po określonej trasie po ustalonej z góry kwocie i zabierają pasażerów zgodnie z ilością miejsc w taksówce. Przejazd taksówką zarówno jednej jak i drugiej kategorii nie jest tak kosztowny jak w Polsce. Standardowa cena przejazdu to ok. 3 $ dla pierwszych 5 km. W przypadku taksówki jadącej do miejsca przeznaczenia wskazanego przez pasażera trzeba się oczywiście targować i ustalać cenę przejazdu jeszcze przed podróżą.

Poruszanie się po Iranie i poza nim

Transport lokalny po Iranie jest bardzo dobrze rozwinięty. Można poruszać się samolotami, pociągami, autobusami oraz taksówkami. Wszystkie te formy transportu są bardzo tanie w porównaniu do cen europejskich.

• Samoloty

Jeśli nie macie za wiele czasu, a chcecie zobaczyć wiele miejsc to najszybszym sposobem transportu będzie samolot. Lotniska są w zasadzie w każdym większym mieście Iranu. Bilety na przelot kupicie w lokalnych biurach podróży w zasadzie z dnia na dzień. Ceny wahają się od 100-700 zł w zależności od kierunku i daty. My osobiście nie korzystaliśmy z tej formy transportu, ponieważ dla nas dużo bardziej wygodniejszą formą była podróż nocnymi pociągami.

• Pociągi

Sieć kolejowa w Iranie jest bardzo dobrze rozwinięta. Pociągi są bardzo komfortowe, nowoczesne i szybkie. W każdym pociągu wydzielonych jest kilka klas, dlatego każdy może wybrać coś odpowiedniego dla siebie. My staraliśmy się podróżować w nocy, aby zaoszczędzić na czasie oraz na noclegach. Bilety najlepiej kupować na lokalnych dworcach z 1-2 dniowym wyprzedzeniem.

Oto kilka przykładowych tras oraz cen:

• Tabriz – Teheran (500 tyś. IRR/os.)
• Teheran – Jazd (350 tyś IRR/os.)

• Autobusy

Kolejnym bardzo wygodnym środkiem transportu są autobusy obsługiwane przez prywatne firmy. Są one luksusowe  z 3 fotelami (typu biznes klasy w samolocie) w rzędzie. W cenę zazwyczaj wliczony jest posiłek, w zależności od długości trasy. Oczywiście każdy autobus wyposażony jest w działającą klimatyzację. Jedynym minusem jest brak toalet, ale autobusy zatrzymują się dość często.

Oto kilka przykładowych tras oraz cen:

• Jolfa – Tabriz (60 tyś. IRR/os.)
• Jazd – Isfahan (140 tyś IRR/os.)
• Isfahan – Kashan (80 tyś IRR/os.)

• Taxi

Na krótkie odległości zdecydowanie polecamy Wam taksówki szczególnie wtedy, gdy podróżujecie większą grupą. Po podziale kosztów przejazdu między wszystkich pasażerów okazuje się, że taksówka jest niewiele droższa niż standardowe formy transportu (autobusy czy pociągi). Taksówkę wraz z kierowcą można spokojnie wynająć na całodniowe wycieczki poza miasto. Poniżej podajemy Wam dla przykładu koszty, jakie ponieśliśmy podczas naszych przejazdów:

• Nordooz (granica z Armenią) – Jolfa (450 tyś. IRR/auto)
  
• Tabriz – wioska Kandovan (500 tyś. IRR/auto)
• Kashan – Teheran IKA Airport (1 mln. IRR/auto)

6. Gdzie nocować w Iranie?

Baza noclegowa w Iranie jest raczej uboga. Niestety mało jest typowo backpackerskich miejsc i  normalne hotele są tutaj bardzo drogie. My korzystaliśmy głównie z hoteli, które pomógł nam zarezerwować Pan Mousavi (ten od wiz). Był w stanie wynegocjować dla nas bardzo dobre zniżki, dlatego zdecydowanie go polecamy.

Polecane przez nas hotele

• Teheran: Hotel Firouzeh

Hotel zarezerwowaliśmy, ponieważ Pan Mousavi Hameed, który tam pracuje pomagał nam przy załatwianiu wizy do Iranu. Może jakościowo hotel nie należy do najlepszych, natomiast posiada jedną zasadniczą zaletę-Pana Mousaviego! Człowiek ten pomoże Wam załatwić dosłownie wszystko: powie gdzie jeść (nie tylko w Teheranie), gdzie spać, zarezerwuje autobusy, pociągi czy samoloty. Doradzi również co warto zobaczyć w Iranie, a co lepiej odpuścić. No i bardzo dobrze mówi po angielsku, co jest rzadkością w Iranie.

Cena: 1 500 000 IRR/dobę/3 os.

Adres: Behjat Abad, Teheran, Iran

Rezerwacja: przez Mousavi Hameed (nice4human@gmail.com)

• Jazd: Hotel Kourosh

Hotel położony jest w bardzo dobrej lokalizacji, blisko atrakcji turystycznych. Wieczorem można zapalić sziszę popijając mocna herbatką. Zdecydowanie polecamy!

Cena: 1 400 000 IRR/dobę/3 os.

Adres: Imam Khomeini Avenue

Rezerwacja: 035 36203560

• Tabriz: Hotel Mortared

Dobra lokalizacja. Standard jak na hotel 3* raczej średni, ale co do czystości nie ma się co przyczepić.

Cena: 1 400 000 IRR/dobę/3 os.

Address: Bagh Golestan Square, Tabriz, Iran

Rezerwacja: +98 413551 3336, Morvarid_Hotel@yahoo.com

• Isfahan: Saba Hotel

Bardzo miła obsługa na recepcji. Śniadanie wliczone w cenę pokoju.

Cena: 1 400 000 IRR/dobę/3 os.

Adres: Banki Alley, Chahar Baqh e Paeen Street, Esfahan, Iran

Rezerwacja: bezpośrednio w hotelu

• Kashan: Negin Traditional Hotel

Super hotel, w tradycyjnym stylu dla domów w Kashan. Niesamowite patio w środku hotelu, gdzie mieści się restauracja. Podobno jeden z lepszych w Kashan!

Cena: 1 400 000 IRR/dobę/3 os.

Adres: Mohtasham Street, Kashan, Iran

Rezerwacja: przez stronę hotelu

7. Kuchnia irańska

Nie ma tu wypasionych restauracji z gwiazdkami Michelin i z daniami wielkości naparstka. Nie ma też fast foodów typu McDonalds czy KFC. Nie dostaniecie tu również schaboszczaka z ziemniakami czy pierogów ruskich. Nikt nie poleje Wam też zimnego piwka czy lampki wina, bo w Iranie alkohol jest zakazany. Jeśli szukacie tego typu kulinarnych atrakcji to absolutnie nie znajdziecie ich w Iranie!

Iran słynie za to z małych, autentycznych knajpek, gdzie możecie skosztować świeżej, nieskażonej chemią jagnięciny lub baraniny z dodatkiem różnych odmian ryżu i warzyw. Na deser zaserwują Wam Dżamilah – placek z daktyli i migdałów, konfiturę z pomarańczy lub soczyste owoce. A na koniec zasmakujecie przepysznej, aromatycznej i bardzo mocnej irańskiej herbaty. Wieczorem obowiązkowo szisza w qalian barze w przesympatycznym lokalnym towarzystwie!

8. Ludzie w Iranie

Irańczycy to „Ci źli” w mniemaniu większości Europejczyków. Kojarzeni są z terroryzmem, fanatyzmem religijnym żądnym krwi niewiernych, z bombą atomową i całym złem współczesnego świata. Jeśli szukacie ludzi, którzy “zabijają wzrokiem” i wysadzają się na każdym rogu w imię Allaha to tu ich nie znajdziecie.

Mieszkańcy Iranu zdają sobie sprawę z tego w jaki sposób postrzegani są Zachodzie i ze wszystkich sił starają się pokazać i udowodnić przyjezdnym,  że nie zasługują na takie skojarzenia. Są to bowiem ludzie niesamowicie mili i pomocni. Każdego dnia spotykaliśmy się z bezinteresownymi gestami i oznakami niezwykłej sympatii ze strony Irańczyków. Wielokrotnie zaczepiali nas na ulicy z pytaniem czy pomoc, czy coś doradzić lub po prostu aby pogadać. Przy każdej okazji byliśmy zapraszani do ich domów na kolacje (nawet w czasie ramadanu) i kilkukrotnie z tej gościny skorzystaliśmy. Nie sposób było bowiem odmówić tak uroczym ludziom.

9. Religia w Iranie

Oficjalną religią jest islam szyicki. Prawo irańskie opiera się na prawie szariatu. Zakazane jest tutaj utrzymywanie związków pozamałżeńskich i są one karane (dotyczy to również niemuzułmanów). Za posiadanie i spożywanie alkoholu grozi wieloletnie więzienie lub kara śmierci. To samo tyczy się posiadania i zażywania narkotyków. W okresie ramadanu zabronione jest spożywanie pokarmów, picie napojów i palenie tytoniu w miejscach publicznych od wschodu do zachodu słońca. W tym czasie zamknięte są wszystkie lokale gastronomiczne.

Kobiety w tym turystki muszą przestrzegać reguł dotyczących ubioru, bo inaczej nie wjadą na terytorium Iranu. Istnieje obowiązek noszenia chusty we wszystkich miejscach publicznych. Chustę trzeba mieć przygotowaną do założenia tuż po wylądowaniu na terenie tego kraju. Nie można nosić krótkich rękawów powyżej łokcia, dekoltów oraz krótkich spódnic i sukienek. Dozwolona jest jedynie spódnica/sukienka do ziemi, luźna tunika lub spodnie wraz z tuniką lub luźnym płaszczem, które powinny sięgać do połowy uda. Pupa w żaden sposób nie może być eksponowana! Noszenie odkrytych butów (sandały, japonki) w zasadzie też jest zabronione, jednak turystki traktowane są bardziej tolerancyjnie w tym temacie. W przypadku odwiedzin meczetów możecie zostać poproszone o założenie czadoru. Wcześniej możecie go wypożyczyć w jednej z licznych wypożyczalni. W oficjalnych kontaktach kobiety nie podają ręki mężczyznom, mężczyźni nie podają ręki kobietom.
Mężczyźni mają zakaz noszenia krótkich spodenek.

10. Język w Iranie

Językiem urzędowym jest perski. Jednak wśród młodszego pokolenia coraz bardziej popularny staje się język angielski pomimo ogólnej niechęci do USA.

11. Bezpieczeństwo w Iranie

Iran to bezpieczny kraj pomimo, że wielu osobom wydaję się to nieprawdopodobne. Ambasada RP odradza jedynie podróżowanie wzdłuż granicy z Irakiem, Afganistanem i Pakistanem. Zagrożenie przestępczością pospolitą oczywiście tu występuje, tak jak wszędzie. Drobne kradzieże zdarzają się szczególnie w miejscach często odwiedzanych przez turystów, jak również na targach czy bazarach.  Kobiety powinny unikać samotnych spacerów po zmroku. Dodatkowo w Iranie wielu kierowców łamie przepisy ruchu drogowego, w tym zasady pierwszeństwa pieszych na przejściu. Uważajcie zatem na pasach, zwłaszcza w Teheranie!

12. Internet i sieć komórkowa w Iranie

Internet w Iranie jest cenzurowany! Poblokowane są oczywiście liczne portale społecznościowe typu facebook czy twitter. Oczywiście można to obejść instalując programy VPN.

Często występują problemy z roamingiem polskich sieci komórkowych. Istnieje możliwość zakupu kart SIM irańskich sieci i używania ich do wykonywania połączeń i korzystania z internetu. Przy ich zakupie konieczne jest okazanie paszportu.

13. Dni wole od pracy

Oficjalnie dniem wolnym od pracy jest piątek. Niektóre urzędy/firmy mają również po części (pół dnia) wolne w czwartek.

14. Szczepienia i zdrowie

Nie zaszkodzi zaszczepić się na tężec, błonice, dur brzuszny czy WZW A i B, które przydadzą się nam również w Polsce. Dodatkowo w niektórych rejonach występuje cholera (tereny przy granicy z Afganistanem i Pakistanem) oraz wścieklizna (obszary górskie), dlatego należy dokładnie sprawdzić czy w rejonie do którego się wybieramy istnieje zagrożenie.

15. Waluta w Iranie

Walutą jest rial (IRR).  1 PLN – 7800 IRR

Waluta w Iranie to troszkę skomplikowana sprawa. Teoretycznie jest nią rial. Jednak w praktyce Irańczycy na co dzień posługują się jednostkami zwanymi tomanami. Toman to nic innego jak 10 riali. Więc jeśli przykładowo cena wynosi 10 000 riali, to dla Irańczyków to 1000 tomanów. I w zasadzie wszyscy w sklepach, na targach posługują się tymi nieformalnymi tomanami. A żeby jeszcze bardziej skomplikować sytuacje Irańczycy często w rozmowie obcinają kolejne trzy zera i mając na myśli 10 000 tomanów mówią dziesięć  tomanów:) Pomieszanie z poplątaniem! Dlatego bardzo ważne jest, aby kilkukrotnie potwierdzać ceny przed jakimkolwiek zakupem, pytając czy cena podawana jest w rialach czy w tomanach.

Uwaga: Jadąc do Iranu koniecznie trzeba wziąć ze sobą walutę (USD lub EUR), gdyż nasze (europejskie) karty płatnicze tam nie działają!

Mamy nadzieję, że przygotowany przez nas Poradnik Iran posłuży Ci przy planowaniu swojej wyprawy do tego kraju, a zwiedzanie Iranu będzie dzięki niemu łatwe i przyjemne.

Artykuł Przewodnik po Iranie pochodzi z serwisu 101 Countries Before 50.

1. Jak dotrzeć do Armenii?

Loty z Polski do Armenii

Poradnik Armenia rozpoczynamy od tematu lotów. Międzynarodowy Port Lotniczy Zvartnots położony jest w odległości około 10 km na zachód od centrum Erywania. W lipcu 2015 r. Polskie Linie Lotnicze LOT musiały zawiesić bezpośrednie połączenia Erewaniem, ale tylko tymczasowo. Z Warszawy z jedną przesiadką możecie dolecieć do Erywania m.in. z takimi przewoźnikami jak: Areoflot (przesiadka w Moskwie) czy Belavia (przesiadka w Mińsku). Koszt biletu jest niestety wysoki (powyżej 2500 zł). W związku w powyższym proponujemy Wam lot do Gruzji tanimi liniami lotniczymi (Poradnik o Gruzji), a stamtąd do Erywania dostaniecie się już bardzo prosto-pociągiem bądź marszrutką z Tbilisi.

Transport do miasta z lotniska w Erywaniu

• Autobus:

Pomiędzy Międzynarodowym Portem Lotniczym Zvartnots w Erywaniu, a centrum miasta kursują następujące autobusy:

• autobus N201-do Opera House, w godzinach 7:30-18:00 co 20 minut, cena ok. 150 AMD
• minibus  N107-do Barekamutyun Metro, w godzinach 8:00- 20:00 co 20 min, cena ok. 200 AMD
• minibus  N 108-do dworca kolejowego, w godzinach 8:00-20:00 co 20 min, cena ok. 200 AMD

• Taxi:
  Ceny taksówki z lotniska do centrum miasta kształtują się w granicach ok. 5 000- 8 000 AMD, a po negocjacjach możecie zbić cenę nawet do około 3 000 AMD. Targowanie się jest jak najbardziej wskazane. Aby uniknąć przykrych niespodzianek i nerwowej atmosfery przed dotarciem do celu należy zawsze uzgodnić dokładnie cenę kursu z taksówkarzem jeszcze przed wejściem do auta.

Pociąg z Gruzji do Armenii

Z Tbilisi do stolicy Armenii pociągi odjeżdżają z Dworca Kolejowego położonego przy stacji metra Station Square-Vagzlis Moedani tylko w dni parzyste (wtorek, czwartek) w godzinach 20:20 i dojeżdżają do Erywania na godzinę 7 rano. Kasy biletowe i zejścia na peron zlokalizowane są na 3 piętrze budynku Galerii Handlowej. Bilety na kuszetki trzeba zakupić z kilkudniowym wyprzedzeniem szczególnie w sezonie turystycznym. Do zakupu biletu konieczny jest paszport! Cena biletu to ok. 75 GEL za kuszetkę 4 osobową. W cenę wliczona jest też pościel. Niestety brak posiłku, ale do dyspozycji pasażerów jest wagon restauracyjny. Poza sezonem turystycznym w wagonach sypialnych wyłączona jest klimatyzacja.

Transport do centrum miasta ze stacji kolejowej Sasuntsi Davit Station

Warto wiedzieć, że w Erywaniu są dwie stacje kolejowe. Pociągi z Gruzji wjeżdżają na główną stację kolejową – Sasuntsi Davit Station, z której bardzo łatwo można dojechać jedyną erywańską linią metra do interesującego nas miejsca w centrum stolicy. Większość pociągów krajowych odjeżdża natomiast ze stacji Arabkir znajdującej się w zupełnie innym miejscu miasta.

Wysiadając na stacji kolejowej Sasuntsi Davit Station bardzo łatwo odnajdziecie stację metra. Schodzi się do niej do podziemi z głównej hali dworca. Wszystko jest dokładnie oznaczone i nie sposób się tam zgubić.

Marszrutka z Gruzji do Armenii

Z Głównego Dworca Autobusowego w Tbilisi znajdującego się tuż przy wyjściu ze stacji metra Didube odjeżdżają marszrutki do Erywania. Cena przejazdu marszrutką to około 30 GEL, a podróż trwa ok 5-6 godzin. Marszrutka jedzie dużo krócej niż pociąg, ale podróż nią jest zdecydowanie mniej komfortowa.

2. Wiza do Armenii

Od 10 stycznia 2013 roku obywatele Polski mogą wjeżdżać do Armenii bez konieczności otrzymywania wiz i przebywać na jej terytorium do 180 dni w ciągu roku. Pamiętajcie o zabraniu ze sobą paszportu, bo na dowód osobisty do Armenii nie wjedziecie. Okres ważności paszportu podczas przekraczania granicy powinien wynosić co najmniej 6 miesięcy. Celnicy mogą odmówić Wam wjazdu jeśli Wasz paszport jest zniszczony bądź uszkodzony.

3. Kiedy jechać do Armenii?

W porównaniu z innymi krajami kaukaskimi w Armenii występuje najwięcej dni słonecznych w roku, bo aż 106.

Pod względem pogody kraj ten można podzielić na dwie części: północną z wpływami mas powietrza znad Morza Czarnego, które przynoszą obfite opady oraz część południową, gdzie klimat sprzyja uprawie bawełny i owoców tropikalnych.

Najlepszy czas na podróż po Armenii przypada na wiosnę (połowa kwietnia – połowa czerwca) i jesień (połowa września – połowa października). Wybierając się do tego kraju trzeba pamiętać jednak o tym, że maj to najbardziej deszczowy miesiąc w roku, a lipiec i sierpień upływają w Erywaniu pod znakiem upałów. Powietrze nagrzewa się wtedy nawet do 40ºC, co oczywiście nie sprzyja zwiedzaniu. Również zimą lepiej powstrzymać się od podróży po Armenii, bo temperatura powietrza spada często poniżej -20ºC, a do tego wieją porywiste wiatry.

 4. Co warto zobaczyć w Armenii?

Najważniejsze atrakcje turystyczne w Erywaniu

Erywań nie jest może mega atrakcyjnym miastem, ale jak każda stolica jest obowiązkowym punktem każdej wycieczki. Na pewno znajdziecie w nim kilka interesujących Was atrakcji. My szczególnie polecamy:

• Ulica Abowiana – to najważniejsza ulica w mieście przy której znajduje się mnóstwo zabytkowych budynków w rozmaitych stylach architektonicznych od art nouveau, art deco do socrealizmu.
• Plac Republiki – znajduje się na końcu ulicy Abowiana.Wokół niego ulokowane są najważniejsze budynki rządowe-budynek Rady Ministrów z Ministerstwem Finansów, Ministerstwo Gospodarki z salą obrad Parlamentu i siedzibą Premiera. Po drugiej stronie Placu zlokalizowane są m.in. Ministerstwo Rolnictwa czy Hotel Armenia.
• Plac Wolności – to kolejne miejsce, które warto zobaczyć. Znajduje się na nim Opera, a wokół niej roztacza się park z mnóstwem knajpek, w których można odpocząć od upałów.
• Kaskady (Centrum Sztuki Cafesjana) – są szerokie na 50 m i mają aż 572 stopnie. Są najbardziej znaną i obleganą atrakcją Erywania. Na każdym poziomie kaskad znajdują się fontanny oraz rzeźby, a wejście na ich szczyt zajmuje kilkanaście minut. Z góry rozpościera się widok na całą stolicę. Przy ładnej pogodzie widać stąd górę Ararat.
• Park Zwycięstwa – znajduje się tam pomnik Matki Armenii, muzeum militarne i lunapark.
• Błękitny Meczet– jedyny taki w Armenii. Naprzeciwko meczetu, po drugiej stronie ulicy Masztoca, znajduje się duża zabytkowa hala targowa Hajastan Market.
• Instytut Matenadaran im. św. Mesropa Masztoca, potocznie zwany Matenadaran – mieszczą się w nim dawne rękopisy ormiańskie. Od roku 1962 patronem Instytutu jest Mesrop Masztoc– twórca alfabetu ormiańskiego. Oprócz 13 tysięcy rękopisów w języku ormiańskim Matenadaran posiada rękopisy łacińskie, arabskie, hebrajskie, greckie, perskie i inne. Najstarsze rękopisy pochodzą z V wieku.
• Fabryka koniaku Ararat – coś dla miłośników mocniejszych trunków.
  

Co warto zobaczyć w okolicach Erywania?

W okolicach Erywania znajdziecie również sporo atrakcji turystycznych, które warto odwiedzić. My szczególnie polecamy wycieczkę do:

• Monastyru Geghard – jest wykutym w skale kościołem znajdującym się na liście światowego dziedzictwa UNESCO. W dawnych czasach w klasztorze Geghard przechowywany był grot włóczni, którym podobno przebito bok ukrzyżowanego Chrystusa, stąd też nazwa klasztoru oznaczająca świętą włócznię. Klasztor wygląda jak przylepiony do zbocza skalistego kanionu. W skałach otaczających kościół wydrążone zostały liczne cele dla mnichów, a przestrzeń pomiędzy wejściami została ozdobiona kamiennymi krzyżami – chaczkarami. Monastyr robi wrażenie mrocznego i tajemniczego. Wejście do monastyru jest bezpłatne.
• Garni – to świątynia boga słońca, położona w przecudnej okolicy nad urwiskiem wąwozu rzeki Azat. To jedyny taki zabytek w Armenii nawiązujący swoim charakterem do antycznych świątyń grecko-rzymskich. Świątynia pochodzi z I wieku i przypomina ateński Partenon. Bilet wstępu kosztuje 1000 AMD, a jeśli macie nieco więcej czasu to polecamy dodatkowo przespacerować się po wiosce Garni położonej u stóp świątyni.

 Jezioro Sewan i Sewanawank

• Jezioro Sewan to najpopularniejsze miejsce na wypoczynek w Armenii, zwane jest potocznie „armeńską riwierą”. Latem temperatura wody nagrzewa się ponoć nawet do 20 stopni Celsjusza. Wokół jeziora zlokalizowane są liczne hotele i campingi, które niestety poza sezonem pozamykane są na głucho. Nie polecamy wypoczynku w tym miejscu w czerwcu, bo odnosi się wrażenie, że nie ma tam żywej duszy, plaże są nieprzygotowane, brudne i lata nad nimi pełno muszek.
•  Sewanawank – to dwa kościoły: Apostołów i Matki Bożej znajdujące się na wzgórzu z przepięknym widokiem na jezioro Sewan.

 Inne atrakcje Armenii

• Wanadzor – to jeden z najpopularniejszych kurortów w kraju otoczony górami. Położony jest wśród dębowo-bukowych lasów, otoczony kilkoma jeziorkami, a na bazie występujących tu wód mineralnych powstały liczne sanatoria.
• Jezioro Kari – mimo iż dojazd do niego jest znacznie utrudniony, to gorąco zachęcamy do wyprawy w to cudowne miejsce – nie jest tak modne i zatłoczone turystycznie! Jezioro leży na wysokości 3190 m.n.p.m, a u jego stóp zlokalizowana jest stara stacja meteorologiczna i schronisko z restauracją, w którym można przenocować. Z tego miejsca wyrusza się na podbój góry Aragac – najwyższego (4095 m n.p.m) szczytu Armenii.
  
• Klasztor Chor Wirap w Lusart – znajduje się 8 km na południe od miasta Artaszat tuż przy granicy z Turcją. Jest jednym z najczęściej odwiedzanych miejsc pielgrzymkowych w Armenii.
  
• Katedra w Eczmiadzynie – została wybudowana w latach 301-303 n.e. i jest najstarszą świątynią chrześcijańską w kraju. Katedra słynie z pięknych fresków oraz bogatych zbiorów przedmiotów liturgicznych. Sam Eczmiadzyn to miasto pielgrzymów tak jak nasza Częstochowa.
  
• Katedra Zwartnoc – to znajdujące się niedaleko Eczmiadzynu ruiny. Katedra miała przyćmić majestatem świątynię w Eczmiadzynie. Kompleks powstał w VII w.
• Klasztor Tatew – to jeden z najbardziej rozpoznawalnych obiektów w Armenii położony w okolicy miasta Goris. Monastyr umiejscowiony jest na stromych, skalistych zboczach i ma charakter obronny. Na dziedzińcu klasztoru znajduje się Gawazan – tańcząca kolumna.
• Klasztor Noravank – jest przepięknie umiejscowiony w wąwozie wśród urwisk skalnych, tzw. „czerwonych skał”. Monastyr był kiedyś niezwykle ważnym ośrodkiem kulturalno-duchowym Armenii.

5. Jak poruszać się po Armenii?

Transport lokalny w Erywaniu

Centrum Erywania jest bardzo kompaktowe i do głównych atrakcji stolicy można dostać się na piechotę. Musicie jednak uważać na przestrzeganie przepisów, bowiem przy przejściu przez ulicę w niedozwolonym miejscu możecie zapłacić mandat w wysokości ok. 3000 AMD. Leniwym polecamy metro, trolejbusy bądź taksówki.

• Metro w Erywaniu

Najlepszą formą transportu po Erywaniu jest metro. Jest ono szybkie, czyste i łatwo się nim dostać do najważniejszych atrakcji miasta. Metro składa się tylko z jednej linii o długości ok. 13 km i liczy 10 stacji. Wagony metra kursują w godzinach od 7:00 do godziny 23:00. W szczycie jeżdżą z 5 minutową częstotliwością, w pozostałych porach dnia co 10 -15 minut. Przejazd metrem kosztuje 100 AMD. Bilet (żeton) zakupicie w kasie metra.

• Trolejbusy, autobusy i marszrutki w Erywaniu

Oprócz metra po Erywaniu jeżdżą też trolejbusy. Obsługiwane są przez linie: 1, 2, 9, 10 i 15. Koszt przejazdu trolejbusem to ok. 100 AMD.

Transport publiczny obsługiwany jest również przez autobusy i marszrutki. Ich połączenia obejmują całe miasto. Kursują też do innych miast w Armenii. Za przejazd płaci się podczas wysiadania. Przejazd marszrutką w granicach miasta kosztuje ok. 150 AMD.

• Taxi w Erywaniu

Kolejną  możliwością jest oczywiście wynajęcie taksówki. Nie są one tak kosztowne jak w Polsce. Przejazd taksówką w okolicach centrum miasta nie powinien kosztować Was więcej niż 1000 AMD. Standardowa cena to ok. 500-600 ADM dla pierwszych 5km i 100 ADM za kolejny kilometr.

Poruszanie się po Armenii i poza nią:

W Erywaniu istnieją 2 oficjalne dworce autobusowe, ale praktycznie na każdym kroku można zobaczyć autokary gotowe do podróży do różnych miejsc w Armenii.

• Dworzec autobusowy Yerevan Central Bus Station – zlokalizowany jest przy Admiral Isahakov Avenue i odjeżdżają z niego autobusy do Stambułu, Aleppo i Gruzji. Jest tu również mnóstwo autobusów regionalnych, które zawiozą Was do wybranych miast w Armenii. Dworzec czynny jest 24 godz./ dobę, a kasy biletowe znajdują się w holu głównym. Niestety nie ma tu oznaczeń w języku angielskim.
  
• Dworzec autobusowy Kanakeri Bus Station – znajduje się na północnych przedmieściach Erywania przy autostradzie prowadzącej do Tbilisi. Obsługuje autobusy podążające w północne regiony Armenii i region Gavar.
• Przy Głównym Dworcu Kolejowym też znajdziecie marszrutki jadące do Tbilisi, Sadakhlo i Doliny Ararat.
  
• Autokary do Iranu odjeżdżają spod Hotel Erebuni znajdującego się tuż przy Placu Republiki (w dziedzińcu za Pocztą Główną). Tam też znajduje się perskie biuro podróży, w którym możecie zakupić bilet. Autobusy odjeżdżają kilka razy w tygodniu. Przy zakupie biletu trzeba okazać ważną wizę irańską.

Taxi:

My przede wszystkim polecamy Wam taksówki, szczególnie wtedy, gdy podróżujecie większą grupą. Po podziale kosztów przejazdu między wszystkich pasażerów okazuje się, że taksówka jest niewiele droższa niż wspomniana wcześniej marszrutka. Taksówkę wraz z kierowcą można spokojnie wynająć na całodniową wycieczkę poza Erewań. Poniżej podajemy Wam dla przykładu koszty, jakie ponieśliśmy podczas naszych przejazdów:

• Trasa Erywań- Jezioro Sewan – koszt 7000 AMD
  
• Trasa Jezioro Sewan- Jezioro Kari góra Aragac) –  koszt 15 000AMD (czas podróży ok. 4 godziny)
• Jezioro Kari (góra Aragac)- Erywań – koszt 10 000 AMD (czas podróży ok. 2 godziny)
  
• Trasa Erywań- granica z Iranem – koszt 20 000 AMD (czas podróży ok. 9 godzin)

6.  Noclegi w Armenii

Baza noclegowa w Armenii coraz bardziej się rozwija. W każdym mieście powinniście bez problemu znaleźć tani nocleg. My korzystaliśmy głównie z hosteli, schronisk i prywatnych apartamentów zlokalizowanych w centrum Erywania.

Gdzie nocować w Erywaniu?

• Hostel In Yerevan

Hostel znaleźliśmy przypadkiem, wchodząc do niego z ulicy. Okazał się strzałem w 10! Niestety podczas naszej wizyty w Erywaniu wszystkie pokoje w tym hostelu były zajęte, więc przesympatyczny personel zaproponował nam wynajęcie prywatnego mieszkania. Tak też zrobiliśmy, nawet dwukrotnie i nie żałujemy tej decyzji. Pierwsze z wynajętych przez nas mieszkań składało się z olbrzymiego salonu z jadalnią, 2 sypialni, kuchni i przestronnej łazienki, a do tego znajdowało się przy jednej z głównych ulic stolicy. Mieszkanie było bardzo stylowo urządzone i czyściutkie. Drugie mieszkanie totalnie nas zaskoczyło. Był to nowoczesny apartament z prywatnym basenem i sauną!

Cena: pierwszy apartament kosztował nas 13 000 AMD/ dobę . Cena apartamentu z basenem wynosiła 35 000 AMD/dobę/ 4 os.

Adres: 5 Tpagrichner Str, Yerevan, Armenia

Rezerwacja: Booking.com

Noclegi nad Jeziorem Kari (góra Agarac) w Erywaniu

• Schronisko przy starej stacji meteorologiczne

Schronisko położone jest u stóp góry Aragac tuż przy Jeziorze Kari. Znajduje się w nim również restauracja. Pokoje, jak i serwowane tam jedzenie nie są wygórowane, mają raczej standard podstawowy, ale za to widoki z okna zapierają dech! Schronisko jest głównym miejscem wypadowym dla osób wybierających się na podbój Aragacu i jedynym miejscem, w którym możecie zaopatrzyć się w jedzenie i picie przed wyjściem w góry. Tuż obok schroniska znajduje się opuszczona stacja meteorologiczna.

Cena: 15 000 AMD

Adres: Jezioro Kari

Rezerwacja: Po przybyciu na miejsce

Booking.com

7. Kuchnia ormiańska

Kuchnia ormiańska wpisuje się w tradycję kuchni starożytnej Azji i istnieje już od ponad trzech tysięcy lat. Jest ona bardzo różnorodna i aromatyczna, choć zbliżona po części do kuchni greckiej i tureckiej. Nazwy niektórych potraw wywodzą się z połączenia nazwy samej potrawy i naczynia, w którym ją przyrządzano. Charakterystyczne dla kuchni ormiańskiej są także potrawy przeznaczone do długiego przechowywania, stanowiące zapasy na zimę. Ormianie do perfekcji opanowali sztukę wędzenia, solenia i marynowania.

Najbardziej znanym ormiańskim daniem jest lawasz. Jest to rodzaj chlebka wypiekanego w tonirze – glinianym piecu o stożkowatym kształcie, zakopanym w ziemi. Tak upieczony chleb można przechowywać nawet do sześciu miesięcy. Lawasz podawany jest praktycznie do każdego posiłku. Zawija się w niego kawałki mięsa, ser czy warzywa. Spośród dań mięsnych króluje szaszłyk (chorowac). Popularne są też potrawy z mięsa mielonego takie jak kebab. Miłośnicy gołąbków też znajdą tu coś dla swego podniebienia- tzw. dolmę. Jest to odpowiednio przygotowane i przyprawione mięso zawinięte w liściach winorośli lub młodej kapusty. Do najpopularniejszych zup należy bozbasz – zupa mięsna z ziemniakami i innymi warzywami, występująca w wielu wariantach, zupa z soczewicy (waspow sup), krczik – zupa z kiszonej kapusty oraz czchrtma – zupa drobiowa z żółtkiem. 

Ormiańskie przekąski są bardzo podobne do tych, które występują w Gruzji. Bardzo popularne są tu liczne owoce kandyzowane. Na targu możecie kupić układane w fantazyjne kompozycje daktyle, figi, morele, brzoskwinie, śliwki czy orzechy. Jednak najbardziej charakterystycznym dla Armenii słodyczami są sydżuchy -wytwarzane  z soku winogron, mąki i orzechów włoskich. Po zastygnięciu soku na nitce powstają słodkie koraliki wypełnione orzechami.

Armenia słynie również z licznych wód mineralnych. Najpopularniejsze to Jermuk i Bjni. Nazwy pochodzą od miast o tej samej nazwie. Wytwarzana jest tu również niezliczona ilość win i szampanów. Jednak najsłynniejszym alkoholem jest koniak. Produkowany jest on w Fabryce Koniaku Ararat w Erywaniu. Jego jakość określana jest w gwiazdkach. Im więcej gwiazdek tym koniak starszy=lepszy.

8. Ludzie w Armenii

Jacy są Ormianie? To dość trudne pytanie – bo ilu turystów i podróżniczych doświadczeń to pewnie tyle opinii na ich temat. Wiadomo, że na swojej drodze możecie spotkać ludzi dobrych i tych złych, a ich maniery i zachowanie w większości przypadków nie będą związane z ich przynależnością do danego kraju. My mamy to wyjątkowe szczęście, że podczas naszych podróży trafiamy głównie na dobrych ludzi. Tak samo było w Armenii.

Według nas Ormianie to sympatyczni i mili ludzie. Nie są tak krzykliwi i dominujący jak Gruzini. Odnieśliśmy wrażenie, że są spokojniejsi i bardziej wytonowani, a ich gościnność nie jest taka nachalna i narzucająca się. Nam się to podobało! Jak większość kaukaskich narodów również w Armenii mężczyźni nie noszą spodenek. Starsze pokolenia jest bardzo eleganckie. Panowie noszą czarne spodnie w kant i koszule z kołnierzykiem, a panie obowiązkowo spódniczka i bucik na obcasie. Młodsze pokolenie z większych miast ma z kolei tendencję do tzw. „pokazówki”. Wieczorami na głównych ulicach Erywania rozpoczyna się pokaz ekskluzywnych aut. Ulice są mega zakorkowane, a z otwartych okien wypasionych aut wystaje las „zimnych łokci”:-) No cóż każdy naród ma jakieś kompleksy. Baa daleko szukać – na krakowskim Kazimierzu też można spotkać takich kozaków:-)

9. Religia w Armenii

Armenia przyjęła chrześcijaństwo jako pierwsze państwo na świecie na początku IV wieku. Zatem 95% Ormian należy do Ormiańskiego Kościoła Apostolskiego, na którego czele stoi katolikos z siedzibą w Eczmiadzynie. Około 4% populacji należy do kościoła ormiańsko-katolickiego. Oddzielną grupę religijną stanowią Jezydzi.
Kulturowo Armenia zbliżona jest do krajów śródziemnomorskich, więc nie obowiązują tu szczególne normy ubioru – zwłaszcza w odniesieniu do kobiet. Trzeba jednak pamiętać, że wchodząc do kościoła kobieta powinna mieć przykryte ramiona (głowa może pozostawać odkryta), a mężczyzna nosić spodnie z długimi nogawkami.

10. Język w Armenii

Językiem urzędowym jest ormiański, lecz bez większego problemu można porozumieć się po rosyjsku. Wśród młodszego pokolenia coraz bardziej popularny staje się język angielski. Często możecie spotkać się z ludźmi, którzy rozumieją język polski.

11. Bezpieczeństwo w Armenii

Armenia to bezpieczny kraj. Zagrożenie przestępczością pospolitą oczywiście tu występuje, zresztą tak jak wszędzie. Drobne kradzieże zdarzają się szczególnie w miejscach często odwiedzanych przez turystów, jak również na targach czy bazarach. Chodząc po górach musicie uważać na licznie występujące w Armenii jadowite gatunki węży i skorpionów. Dodatkowo w Armenii wielu kierowców łamie przepisy ruchu drogowego, w tym zasady pierwszeństwa pieszych na przejściu. Uważajcie zatem na pasach!

Uwaga: unikajcie podróżowania po obszarach położonych w pobliżu granicy z Azerbejdżanem (prowincja Tawusz), gdyż zdarzają się tam incydenty zbrojne związane z konfliktem karabachskim. Odradzamy też wycieczki do tzw. Republiki Górskiego Karabachu ze względu na jej nieuregulowany status międzynarodowy.

12. Dni wole od pracy

Oficjalnie dniami wolnymi od pracy sobota i niedziela. Poza bazarami handel w Armenii opiera się dobrze zaopatrzonych sklepach. Działają one od 12 nawet do 24 godzin na dobę, również w dni wolne.

13. Szczepienia do Armenii

Nie są wymagane żadne szczepienia dla osób podróżujących do Armenii. Publiczna służba zdrowia jest tu jednak na niskim poziomie, a opieka medyczna dla turystów odpłatna. Wizyta u lekarza to koszt rzędu 15-35 USD. W aptekach nie obowiązują recepty – nawet na antybiotyki!  Należy pić wodę przegotowaną lub butelkowaną oraz dokładnie myć owoce i warzywa.

14. Waluta w Armenii

Walutą w Armenii jest dram (AMD).  1 PLN – 128,45 AMD

Nie ma możliwości wymiany polskiej waluty na ormiańskie dramy. Wymiany dolarów bądź euro możecie dokonywać zarówno w oddziałach banków jak i w licznych kantorach wymiany walut. W Armenii rośnie również liczba sklepów, w których można dokonywać zapłaty kartami płatniczymi VISA, MasterCard czy MAESTRO.

Artykuł Przewodnik po Armenii pochodzi z serwisu 101 Countries Before 50.

Poradnik Gruzja

1. Loty do Gruzji

Poradnik Gruzja rozpoczynamy standardowo od lotów. Sieć połączeń lotniczych między Gruzją, a naszym krajem jest obecnie dość dobrze rozwinięta. W 2010 roku zostało uruchomione połączenie lotnicze na trasie Warszawa-Tbilisi obsługiwane przez  linię lotniczą LOT. W 2013 roku pojawiła się dodatkowo opcja tańszych podróży dzięki Wizzair. Linia ta obsługuje loty na trasach: Katowice-Kutaisi i Warszawa-Kutaisi. Loty odbywają się dwa razy w tygodniu, głównie w godzinach nocnych, a ich cena bywa często bardzo kusząca. My za swój lot na trasie Katowice-Kutaisi zapłaciliśmy około 80 zł.

Transport do miasta z lotniska w Tbilisi

• Autobus:

Między lotniskiem Tbilisi International Airport (oddalonym o 18 km od centrum), a głównym dworcem kolejowym w Tbilisi-Wagzlis Moedani kursuje autobus linii N37.  Jeździ on w godzinach od  7:00 do 21:30 i  przejeżdża przez ścisłe centrum Tbilisi w okolicach Placu Wolności. Zaletą autobusu jest jego niska cena (0,4 GEL).

• Pociąg:

Lotnisko w Tbilisi jest połączone z centrum miasta nowoczesną linią kolejową.  Dworzec kolejowy znajduje się przed terminalem lotniska, tuż obok parkingu. Cena biletu to tylko 0,5 GEL. Czas przejazdu to ok. 25- 30 min. Bilety możecie nabyć w kasie na stacji kolejowej bądź w pociągu u konduktora.

• Taxi:

Ceny taksówki z lotniska do centrum miasta kształtują się w granicach  ok. 30 GEL. Targowanie się jest jak najbardziej wskazane. Aby uniknąć przykrych niespodzianek i nerwowej atmosfery przed dotarciem do celu należy zawsze uzgodnić dokładnie cenę kursu z taksówkarzem jeszcze przed wejściem do auta.

Transport do miasta z lotniska w Kutaisi

Pomimo wczesnych godzin przylotu samolotów z Polski, po wyjściu z lotniska na podróżnych czeka niezliczona ilość kierowców busów i taksówek, którzy nawołują i zachęcają do skorzystania ze swoich usług. Oferowali oni przejazdy m.in.do:  Kutaisi, Batumi czy Tbilisi. Wszyscy mieli w rękach tabliczki z cenami za poszczególne trasy przejazdu. My osobiście nie wypróbowaliśmy tego rodzaju transportu, bo Hostel Kutaisi by Kote, w którym nocowaliśmy zapewnił nam darmowy odbiór z lotniska.

• Taxi

Koszt taxi do centrum Kutaisi to około 15-20 GEL, do Tbilisi około 40– 50 GEL – w zależności od umiejętności targowania się. Po krótkiej rozmowie z taksówkarzem można sporo utargować i przejazd taksówką okaże się dużo bardziej opłacalny.

• Marszrutka (bus)

Bus do centrum Kutaisi kosztuje około 5 GEL, do Tbilisi ceny wahają się w granicach  15- 20 GEL

2. Wiza do Gruzji

Obywatele Unii Europejskiej nie potrzebują wiz aby wjechać do Gruzji (do 360 dni). Wystarczy paszport lub dowód osobisty. MSZ zaleca jednak zabranie paszportu, gdyż jego brak uniemożliwi Wam wjazd do innych krajów regionu. Przy wjeździe samochodem osobowym nie będącym własnością kierującego wymagane jest posiadanie notarialnej zgody właściciela na korzystanie z pojazdu. W Gruzji nie jest wymagane ubezpieczenie OC na samochód.

3. Kiedy najlepiej jechać do Gruzji?

Szczyt sezonu turystycznego w Gruzji przypada na miesiące letnie: lipiec i sierpień, bo temperatury powietrza są wtedy najwyższe. Do nadmorskich kurortów zjeżdżają ogromne ilości wczasowiczów, a ceny hoteli ostro szybują w górę. Jeśli planujecie urlop nad Morzem Czarnym to lato będzie idealną porą na tego typu wypoczynek.  Lipiec i sierpień to odpowiednie miesiące dla tych, którzy wybierają się w góry. Poza najwyższymi partiami, szlaki są wtedy przetarte, co umożliwia zaplanowanie dłuższych wędrówek.

My osobiście polecamy odwiedzić Gruzję poza sezonem- wiosną bądź jesienią. Temperatury są wtedy bardzo przyjemne i co najważniejsze nie ma dzikich tłumów. Oczywiście ceny są dużo, dużo  niższe w porównaniu z „sezonem”. Okres od maja-czerwca i września-października jest najdogodniejszy na objazdówkę po kraju. Choć trzeba się liczyć z tym, że niektóre atrakcje turystyczne mogą być w tym czasie jeszcze nieprzygotowane pod turystów (campingi, gorące źródła w Borjomi itp.).

4. Co warto zobaczyć w Gruzji?

Atrakcje Tbilisi

Tbilisi to miasto z mnóstwem atrakcji. Jeśli macie tylko parę dni to polecamy zobaczyć te wymienione poniżej:

• Aleja Szoty Rustawelego (Rustawelis Gamziri) – to  główna ulica handlowa Tbilisi, z licznymi sklepami, restauracjami i hotelami. Rozciąga się na długości 1,5 km między Placem Wolności, a Placem Rewolucji Róż. Przy Rustawelis Gamziri znajdują się m.in. Gruzińskie Muzeum Narodowe, kościół Kaszweti, Teatr im. Szoty Rustawelego, Opera im. Paliaszwilego, Galeria Malarstwa i Filharmonia.
• Plac Wolności – znajduje się na wschodnim końcu Alei Szoty Rustawelego. Na jego środku wznosi się pomnik św. Jerzego. Przy placu znajduje się ratusz miejski i stacja metra Tawisuplebis Moedani.
• Starówka (Old Tibilisi) – to najważniejsza atrakcja miasta. Na starówce zlokalizowanych jest szereg zabytków sakralnych takich jak: Katedra Sioni – jedna z najważniejszych świątyń Gruzińskiego Kościoła Prawosławnego czy Katedra Anczischati-najstarsza świątynia w Tibilisi z VI wieku. Tutaj znajdziecie również Wieżę Zegarową zaprojektowaną przez  Salvadora Dali (Ioane Shavtelli St). Jest pełna kolorów, barwnych mozaik i dekoracyjnych akcentów. Tuż obok wieży znajduje się Teatr Marionetek Rezo Gabriadze oraz przepiękna knajpka. My szczególnie polecamy Chardan – bardzo popularny obszar Starego Miasta z licznymi urokliwymi kafejkami i restauracjami wychodzącymi na chodnik, gdzie życie toczy się głównie w nocy i trwa do wczesnych godzin porannych.
• Most Pokoju (Most „Podpaska”) – powstał w 2010 r. w samym centrum miasta nad rzeką Kurą. Połączył dwa brzegi Tbilisi. Prowadzi on ze Starówki w kierunku nowoczesnej dzielnicy stolicy. Charakteryzuje się futurystyczną konstrukcją ze stali i szkła, stąd mieszkańcy nazwali go „podpaską”.
• Świątynia Metechi- znajduje się za Mostem Pokoju. Stanowi dawną rezydencję królewską wzniesioną nad skalistym urwiskiem tuż nad rzeką Kurą.
• Kolejka linowa nad starym miastem- Po drugiej stronie rzeki Kury, tuż za Mostem Pokoju znajduje się początkowa stacja miejskiej kolejki linowej. Jej wagoniki zawiozą Was do Zamku Narikala – starożytnej twierdzy wznoszącej się tuż nad miastem, skąd roztacza się niesamowity widok na całe Tbilisi. Będąc na górze warto wybrać się również na krótki spacer w stronę pomnika Matki Gruzji – Kartlis Deda. Do wjazdu kolejką upoważnia karta miejska taka sama jak na metro. Przejazd kolejką kosztuje tylko 1 GEL. Aby zakupić bilet musicie jednorazowo nabyć kartę elektroniczną na którejkolwiek ze stacji metra bądź w kasie kolejki. Sama karta może być używana przez wiele osób i kosztuje 2 GEL. Jest zwrotna, pod warunkiem zachowania paragonu. Do Twierdzy Narikila i Pomnika można dojść również pieszo. Prowadzi tam malownicza trasa wytyczona wzdłuż ścieżki ciągnącej się po wzgórzu.
• Łaźnie siarkowe w dzielnicy Abanotubani – to jedne z najbardziej znanych zabytków Tbilisi. Łaźnie wykorzystują naturalne gorące źródła, które obecne są w głębi ziemi na tych obszarach. Łaźnie pięknie wyglądają z góry ze wzgórza Narikala i z dołu z uliczek dzielnicy Abanotubani. Łaźnie są czynne latem do  godziny 1:00 w nocy.
• Skwer Lecha Kaczyńskiego- na skwerze o powierzchni 700 metrów kwadratowych znajduje się pomnik byłego prezydenta RP – Lecha Kaczyńskiego. Sama ulica, skwer, pomnik oraz jego lokalizacja nie robią najlepszego wrażenia, ale watro się tam udać. Pomnik ulokowany jest tuż przed jednym z bloków, raczej na obrzeżach, niż w centrum miasta.
  

Okolice Tbilisi

W okolicach Tibilisi znajdziecie również sporo atrakcji turystycznych, które warto odwiedzić. My szczególnie polecamy wycieczkę do:

• Mccheta– to jedno z najstarszych miast Gruzji, położone w odległości kilku kilometrów od Tbilisi. Mccheta wpisana jest na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Centrum miasteczka jest odrestaurowane, pełne restauracji i klimatycznych knajpek, a w samym jego środku znajduje się katedra Sweti Cchoweli, która stanowiła w ciągu wielu stuleci miejsce koronacji i spoczynku władców Gruzji oraz siedzibę najwyższych władz Prawosławnego Kościoła w Gruzji. Obecnie jest siedzibą arcybiskupa Mcchety i Tbilisi. Na wzgórzach Mcchety znajduje się piękny Monastyr Dżwari (Monastyr Krzyża) z cudownym widokiem na miasto, rzekę i całą okolicę. Do Monastyru Krzyża najlepiej wybrać się taksówką.
  
• Gori- miasto, w którym urodził się Józef Stalin. Samo w sobie nie jest zbyt interesujące, ale warto odwiedzić muzeum Stalina. Muzeum czynne jest w godzinach od 10-18, a bilet wstępu wraz z wejściem do wagonu, którym od 1941 r. Stalin podróżował  m. in. na konferencję w Jałcie i Teheranie kosztuje 10 GEL/os. 
  

Atrakcje Kutaisi

• Katedra Bagrati– znajduje się na wzgórzu Ukimerioni nad brzegiem rzeki Roni. W 1994 r. została objęta patronatem UNESCO. Jest ona najcenniejszą budowlą sakralną w Kutaisi.
• Monastyr Gelati– pochodzi z XII-XIII wieku i przez długi czas był jednym z głównych kulturalnych i intelektualnych ośrodków w Gruzji. Znajdowała się w nim Akademia, która skupiała największych gruzińskich naukowców, teologów i filozofów. Również jest wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO.
  
• Kościół Mocameta– bardzo urokliwy kościółek położony na trasie wiodącej do Monastyru Gelati.
  

Mały i Wielki Kaukaz

• Borjomi– miasto uzdrowiskowe wokół którego zlokalizowany jest Park Narodowy Borjomi-Kharagauli z licznymi trasami trekkingowymi po Małym Kaukazie.
• Gruzińska Droga Wojenna– to malownicza trasa licząca ok. 200 km rozpoczynająca się od stolicy Gruzji i ciągnąca się aż po granicę z Rosją. Na praktycznie całym jej przebiegu roztaczają się przecudne widoki na Kaukaz.
  
• Twierdza Ananuri – położona przy Gruzińskiej Drodze Wojennej nad Jeziorem Żinwalskim.
• Kazbegi – zwane obecnie Stepancmindą to niewielkie miasteczko położone u stóp lodowca, które stanowi punkt wypadowy na jeden z najwyższych szczytów Gruzji – Kazbek (5047 m n.p.m.) i do najbardziej popularnego wśród turystów – kościoła Gergeti (Cminda Sameba – Świętej Trójcy), położonego u stóp tego wielkiego wulkanu.
• Dolina Truso– przepiękna dolina położona w okolicy kilku kilometrów od Kazbegi.
  

 5. Jak przemieszczać się po Gruzji?

Tbilisi

• Metro

Najlepszą formą transportu po Tbilisi jest metro. Są tam dwie linie o łącznej długości 26,4 km z 22 stacjami. Mniej więcej w połowie głównej linii znajduje się stacja przesiadkowa zwana Station Square. Wagony metra kursują między 6:00 a 1:00 co 7 minut, a w godzinach szczytu – co 4-5 minut. Przejazd metrem kosztuje 0,50 GEL.

Uwaga: Przed wejściem na peron metra musicie zakupić w kasie specjalną kartę miejską, która upoważnia Was do przejazdu. Na tej karcie macie załadowane pieniądze. Koszt zakupu karty to 2 GEL. Karta jest zwrotna pod warunkiem okazania dowodu jej zakupu. Zatem NIE WYRZUCAJCIE paragonu! Kartę można doładować na każdej stacji metra w automacie bądź w okienku. Nie ma minimalnej kwoty doładowania.

Karta miejska upoważnia również do wjazdu miejską kolejką linową do Twierdzy Narikala górującej nad Tbilisi.

• Autobusy miejskie:

Równie dobrze po Tbilisi możecie poruszać się autobusami. Zakupu biletu możecie dokonać w biletomacie po wejściu do autobusu. Niestety akceptuje on tylko tylko monety o nominałach: 0,10/ 0,20/0,50 GEL. Możecie też użyć wspomnianej już wcześniej karty miejskiej. Przejazd autobusem kosztuje 0,50 GEL.

• Taxi:

Trzecią możliwością jest oczywiście wynajęcie taksówki. Nie są one tak kosztowne jak w Polsce. Kwota przejazdu w okolicach centrum miasta waha się w granicach od 3-7 GEL, w zależności od umiejętności targowania się. Po raz kolejny uczulamy na to, że cenę najlepiej uzgodnić przed wejściem do auta.

My w czasie swojego pobytu głównie korzystaliśmy z siły własnych nóg bo uważamy, że jest to najlepsza forma poznawania miasta.

Jak poruszać się po Gruzji:

Marszrutki:

• Główny dworzec autobusowy w Tbilisi znajduje się tuż przy wyjściu ze stacji metra Didube. Tam znajdziecie mnóstwo marsztrutek (busów), które odjeżdżają do większości miast w Gruzji. Niestety nie orientujemy się w cenach przejazdu, ponieważ rzadko korzystaliśmy z tej formy transportu. Głównym powodem było nasze bezpieczeństwo. Musicie wiedzieć, że kierowcy w tym kraju jeżdżą jak wariaci i nagminnie ignorują przepisy ruchu drogowego. Przejeżdżanie na czerwonym świetle, wymuszanie pierwszeństwa, wyprzedzanie na trzeciego przy średniej jakości gruzińskich dróg to tutaj chleb powszedni. Dodatkowo kierowcy busów kompletnie nie zwracają uwagi na bezpieczeństwo swoich pasażerów. Przekonaliśmy się o tym na własnej skórze, kiedy to mały włos kierowca naszej marszrtutki nie wpakował nas pod koła wielkiego rosyjskiego tira.
• Z Kutaisi marszrutki odjeżdżają spod McDonalda- np. do Borjomi odjeżdżają 3 razy dziennie w godz: 7:20, 8:50 i około godziny 13:00.

Taksówki:

My przede wszystkim polecamy Wam taksówki, szczególnie wtedy, gdy podróżujecie większą grupą. Po podziale kosztów przejazdu między wszystkich pasażerów okazuje się, że taksówka jest niewiele droższa niż wspomniana wcześniej marszrutka. Dodatkowo jest to bezpieczniejszy, najszybszy i najwygodniejszy środek transportu i zatrzymuje się na życzenie wszędzie tam gdzie tylko chcecie. Oto przykładowe ceny naszych przejazdów taksówkami:

• Trasa Kutaisi- Borjomi- koszt 80 GEL
• Trasa Borjomi- Tbilisi – koszt 90 GEL (po drodze zwiedziliśmy dodatkowo Muzeum Stalina w Gori oraz miasteczko Mcchetę z Monastyrem  Krzyża)
• Trasa Tbilisi- Kazbegi (Gruzińska Droga Wojenna)- koszt 120 GEL (po drodze Twierdza Ananuri, wodospad i taras widokowy, przerwa na posiłek i toaletę).

6. Noclegi w Gruzji

Baza noclegowa w Gruzji z roku na rok coraz bardziej się rozwija. W każdym mieście bez problemu udawało nam się znaleźć tani nocleg. Korzystaliśmy zarówno z hosteli polecanych m. in. na tripadvisor oraz z serdecznej gościnności Gruzinów, którzy zapraszali nas do swoich prywatnych domów.

Gdzie nocować w Tbilisi?

• Prywatne mieszkanie Giorgiego

Podczas szukania noclegu w Tbilisi z jednej z głównych ulic stolicy (Rustaveli Street) zgarnęła nas pod swój dach przesympatyczna gruzińska rodzinka składającą się z babci i jej nieco dziwacznego syna Giorgiego z żoną Margo. Oddali nam do naszej dyspozycji 2 pokoje, współdzieloną łazienkę i kuchnię. Mieszkanie tych przesympatycznych ludzi znajduje się w bramie przy dziedzińcu obok BHM Hostel. W 5 minut można dojść z budynku do stacji metra przy Placu Wolności.

Cena: 150 GEL/ 4 os. Dwa osobne pokoje w cenie + współdzielona łazienka+ śniadanie.

Adres: Rustaveli Street 14

Rezerwacja: Giorgi  sam Was znajdzie pod BHM Hostel

Gdzie nocować w Kutaisi?

• Hostel Kutaisi by Kote

Hostel Kutaisi by Kote prowadzony jest przez polsko-gruzińską parę. W obsłudze pracuje bardzo sympatyczna Polka- Ula, która od świtu do zmroku służy radą i pomocą. Dodatkowo hostel zapewnia bezpłatny odbiór z lotniska w Kutaisi.  Znajduje się on zaledwie 800 metrów od słynnej katedry Bagrati i 1,5 km od jaskini Sataplia. Obiekt urządzony jest w oryginalnym stylu i oferuje taras oraz jadalnię na świeżym powietrzu. Na terenie całego hotelu można bezpłatnie korzystać z WiFi. Z czystym sumieniem możemy go Wam polecić.

Cena: 67 PLN za pokój 2 os.

Adres: Gorki Street 18, Kutaisi

Rezerwacja:  booking.com

Gdzie nocować w Borjomi?

• Marina’s Guesthouse

Hostel położony jest w pobliżu parku zdrojowego w turystycznej części Borjomi, niedaleko od stacji kolejowej. Mieści się w prywatnym domu i trochę ciężko do niego dotrzeć, ale każdy taksówkarz w mieście zna to miejsce. Prowadzi go przesympatyczna kobieta, która niezwykle dba o swoich gości. Jest bardzo pomocna, miła i uśmiechnięta. Za dodatkową opłatą można wykupić u niej śniadanie.

Cena: 30 GEL/os ze śniadaniem

Adres: 2 Shroma Steet, Borjomi

Rezerwacja: tel: +995 598 18 45 50/ e-mail: marinasguesthouse@gmail.com/ możecie go również znaleźć na facebooku

Gdzie nocować w Kazbegi?

• Guest House Nazy

Hostel położony jest na wzgórzu tuż przy szlaku prowadzącym do Gergeti. Sam w sobie niestety nie zachwyca, a jego standard jest bardzo podstawowy. Do dyspozycji gości są głównie pokoje typu dorm, wspólna łazienka i kuchnia. W okresie kiedy my tam byliśmy (czerwiec) było zimno – zarówno na zewnątrz jak i w samym hostelu. Jednak to co jest ogromnym plusem tego miejsca to genialne położenie i niesamowicie przyjazna atmosfera. Jest też  mega popularny wśród turystów z Polski. Podczas przepysznych kolacji serwowanych przez Nazi można poznać niesamowitych ludzi i podzielić się wrażeniami z podróży.

Cena: 120 PLN za pokój 2 os.

Adres:  Khevisberi Street 7, Kazbegi

Rezerwacja:  booking.com

Booking.com

7. Kuchnia gruzińska

Gruzińska kuchnia jest słynna na całym świecie i charakteryzuje się bardzo tradycyjnymi potrawami. Nawet w Polsce coraz częściej możemy się spotkać z restauracjami serwującymi gruzińskie dania. Najbardziej kojarzoną z Gruzją przekąską jest chaczapuri- placek serowy. Podaje się go w różnych wariacjach, w zależności od regionu. Polecamy wszystkie jego odmiany, może poza Chaczapuri adżaruli, w której ciasto formuje się w kształt łódki, a na znajdujące się w środku nadzienie serowe wbija się żółtko jajka i dodaje trochę masła. Jeśli lubicie surowe jaja pływające po placku to możecie skosztować. Przykładowe ceny chaczaputi to 5 GEL- 9 GEL.

Na główny posiłek dnia Gruzini podają głównie Chinkali, szaszłyki z baraniny posypane przyprawami, czasami zupy z niemiłosiernie dużą ilością kolendry, tak nielubianej przez Polaków (również przez nas). Przy Chinkali musimy się na chwilę zatrzymać, bo zakochaliśmy się w tych gruzińskich pierożkach. Masa mięsna wewnątrz pieroga jest najczęściej mieszanką baraniny i wieprzowiny. Do tego dorzuca się cebuli, dolewa kilka kropel bulionu i gotowe. Pierożki mogą być nadziewane również serem lub ziemniakami. Zdecydowanie najciekawszym elementem jest samo zwijanie. Chinkali to istne arcydzieło i niebo w gębie! Przykładowe ceny tego dania wahają się w granicach od 0,70 GEL- 1,20 GEL za 1 pierożka.

Z gruzińskich przekąsek polecamy: Churchele– nawleczone na nitkę orzechy (laskowe, włoskie) oblane zagęszczonym sokiem z winogron lub karmelem. Jak pierwszy raz je zobaczyliśmy to przez długi czas zastanawialiśmy się co to jest i do czego to służy, bo kompletnie nie przypominały jedzenia. Wyglądają bowiem jak kolorowe koraliki zalane woskiem. Takie same odczucia mieliśmy w stosunku do Tklapi- czyli sprasowanych, rozwałkowanych owoców. Te z kolei przypominają „kolorową szmatę”. Oprócz tego Gruzja słynie z przepysznego miodu! W słoiczkach z miodem zatopione są bardzo często szyszki bądź plastry miodu. Wyglądają i smakują znakomicie.

Wystarczy o jedzeniu, bo jest tego tyle, że mógłby z tego powstać dodatkowy post o gruzińskiej kuchni. Teraz trochę o napojach (również tych z %). Będąc w Gruzji każdy musi spróbować tamtejszych napojów gazowanych i wód mineralnych. My szczególnie polecamy wodę mineralną Borjomi, która znakomicie gasi pragnienie, a dodatkowo ma właściwości lecznicze. Dla miłośników mocniejszych trunków polecamy gruzińskie wina. Nie jesteśmy ich znawcami, ale wiemy jedno, że każdy znajdzie coś odpowiedniego dla swego podniebienia.

Na koniec dwa zdania o czaczy, czyli gruzińskim destylacie wytwarzanym z wytłoków winogronowych. Jest ona niesłychanie mocna (40-60%). Jej ceny w lokalnych restauracjach są śmiesznie niskie, bo za 1 litr zapłacicie tylko 6 GEL-12 GEL.  Dodatkowo będziecie nią częstowani praktycznie na każdym kroku w ramach zacieśniania stosunków gruzińsko-polskich. Oczywiście jak najbardziej reagujcie na gościnność Gruzinów, ale pijcie tylko trunki ze sprawdzonego źródła. Jeśli częstują was czaczą własnego wyrobu, a sami jej nie piją to raczej jej unikajcie. Czacza może zawierać nawet do 70% alkoholu, więc skutki jej przedawkowania mogą być opłakane. Słyszeliśmy, że co niektórzy po gruzińskich trunkach mieli stany lękowe, kołatanie serca, jeszcze innym drętwiały palce u rąk i nóg. A chyba nikt z Was nie chce „umierać” podczas urlopu.

8. Ludzie w Gruzji 

Gruzin nie ma w sobie nic z obywatela świata. Jeździ za granicę bez entuzjazmu i niechętnie osiedla się w innych miejscach. Gruzinów można spotkać właściwie tylko w Gruzji. Ich patriotyzm jest patriotyzmem ziemi, tej doliny, albo tego wzgórza, gdzie człowiek się urodził i gdzie – jak nakazuje zwyczaj – powinien umrzeć.

R. Kapuściński

Za to my Polacy coraz chętniej i coraz częściej jeździmy do Gruzji, a Gruzini wręcz nas uwielbiają. Takie przynajmniej odnieśliśmy wrażenie po naszej podróży i jesteśmy przekonani, że było to szczere uczucie z ich strony. Już na lotnisku po wylądowaniu otrzymaliśmy pierwszy sygnał sympatii, kiedy to celnicy poczęstowali każdego pasażera naszego lotu butelką czerwonego wina Saperavi. Później było już tylko lepiej: przemili taksówkarze, którzy po burzliwych negocjacjach jakie z nimi przeprowadzaliśmy odnośnie ceny przejazdu, byli dla nas niezwykle mili i życzliwi. Niesamowicie urocza rodzina z Tbilisi, która przygarnęła nas pod swój dach, uśmiechnięci i mega pomocni właściciele hosteli, w których nocowaliśmy. A na koniec zwykli mieszkańcy, których spotykaliśmy na każdym kroku- zawsze służyli nam dobrym słowem, poradą i miłą rozmową. W Gruzji ludzie są bardziej sobą, nikogo nie udają, mają otwarte oczy i uszy, a co najważniejsze zawsze służą pomocną dłonią.

9. Religia w Gruzji

82%  społeczeństwa deklaruje przynależność do Gruzińskiego Kościoła Prawosławnego, reszta to Ormiański Kościół Apostolski oraz Islam.

Bardzo ważna informacja dla Pań: żeby wejść do większości  katedr, monastyrów bądź kościołów musicie mieć zasłonięte nogi i czasem włosy! Pamiętajcie, aby nosić przy sobie chustę, którą w każdej chwili możecie się zasłonić. Przed niektórymi atrakcjami turystycznymi możliwe jest darmowe wypożyczenie chust.

10. Język w Gruzji

Językiem urzędowym jest język gruziński. Niestety Gruzini słabo posługują się językiem angielskim, ale dużo rozumieją w naszym ojczystym języku! Uważajcie zatem na to co mówicie w ich obecności. Swobodnie dogadacie się z nimi po rosyjsku.

11. Bezpieczeństwo w Gruzji

W Gruzji jest bezpiecznie! To, co się obecnie dzieje na Ukrainie nie ma żadnego wpływu na sytuację w np. w Tbilisi. Oczywiście jak wszędzie zdarzają się przestępstwa, których ofiarami padają turyści. Policja jest tu jednak pozytywnie nastawiona do obcokrajowców i chętnie im pomaga. Znajomość języka angielskiego może być jednak ograniczona. Podczas rozmów z Gruzinami radzimy unikać tematów politycznych. Należy mieć na uwadze, że niektóre postacie historyczne są inaczej oceniane w Polsce i w Gruzji (np. Stalin). Pamiętajcie, że poziom życia w Gruzji jest wyraźnie niższy niż w Polsce, dlatego nie należy zbytnio eksponować swojego sprzętu i pieniędzy. Dodatkowo, o czym już wcześniej wspomnieliśmy, gruzińscy kierowcy jeżdżą brawurowo i bardzo często nie respektują przepisów ruchu drogowego. Pieszy jest tu traktowany jak „niewidzialny”. W rejonach górskich zagrożenie mogą stanowić psy pasterskie (rasa kaukaz).

UWAGA: Stanowczo odradzamy wycieczki do Abchazji i Osetii Południowej oraz w nich najbliższe okolice. Są to dwa regiony, które obecnie są kontrolowane przez Rosjan i separatystów. Wjazd do nich z terenów zarządzanych przez Gruzinów jest dziś praktycznie niemożliwy dla cudzoziemców. Należy również mieć świadomość, że MSZ ostrzega o ograniczonych możliwościach opieki konsularnej nad obywatelami polskimi na terytoriach separatystycznych republik Abchazji i Osetii Południowej. Zwiększoną ostrożność należy zachować również w regionie Swanetii. Najlepiej skorzystać z usług biur podróży, ograniczyć się do głównych rejonów Swanetii (Mestia, Uszguli). Radzimy podróżowanie po Swanetii z ograniczoną ilością gotówki i nieafiszowanie się ze sprzętem elektronicznym.

12. Dni wole od pracy w Gruzji

Oficjalnie dniami wolnymi od pracy sobota i niedziela.

13. Szczepienia do Gruzji

 14. Waluta Gruzji

Walutą jest lari (GEL).  1 PLN – 0,60 GEL
Nie ma możliwości wymiany polskiej waluty na gruzińskie lari, w kantorach najczęściej wymieniane waluty to euro i dolar.

Poradnik: Gruzja

Artykuł Przewodnik po Gruzji pochodzi z serwisu 101 Countries Before 50.

1. Jak dolecieć na Kubę? Loty na Kubę.

„Poradnik Kuba” rozpoczynamy od tematu lotów. Głównym portem lotniczym na Kubie jest międzynarodowy port lotniczy José Martí w Hawanie. Z Europy dolecicie tam takimi liniami jak: Aeroflot (z Moskwy), AirEuropa (z Madrytu), Iberia (z Madrytu od 1 czerwca 2015), AirFrance (z Paryża), Condor (z Frankfurtu), KLM (z Amsterdamu), Virgin Atlantic (z Londynu). Niestety na Kubę nie da się dolecieć bezpośrednio z Polski chyba, że lecimy czarterem na półwysep Varadero. Loty takie oferują między innymi  Rainbow Tours czy TUI.

Nam udało się polecieć na Kubę dzięki promocyjnemu przelotowi liniami AirEuropa z Madrytu za…690zł w obie strony! To nie pierwsza taka promocja od AirEuropa. Naprawdę warto na bieżąco śledzić  jej oferty, bo bardzo często trafiają się perełki cenowe w najdalsze zakątki świata.

 Transport do miasta z lotniska w Hawanie

• Taxi

Oficjalnie jest to jedyna forma transportu z lotniska do centrum Hawany. Państwowa taksówka (legalna) kosztuje maksymalnie 25 CUC. Oczywiście osoby posiadające zdolności negocjacyjne mogą wytargować cenę nawet  do ok. 15 CUC.  Nam z lotniska udało się dojechać za 10 CUC! Jak to zrobiliśmy? Stojąc w kolejce do wymiany walut zaczepiliśmy innych turystów i zaproponowaliśmy im wspólny przejazd do centrum oraz podzielenie się kosztami :)

• Autobusy

Przejazd autobusem jest dużo tańszą opcją niż przejazd taksówką. Podobno po wyjściu z terminala po lewej stronie przy jednej z ostatnich kolumn znajduje się nieoznaczony przystanek autobusu dla pracowników lotniska. O ile uda wam się do niego wsiąść, to musicie nim dojechać do przystanku P12 i tam przesiąść się na autobus linii P12 (pod drugiej stronie ulicy). Ten dowiezie was pod Kapitol. Przejazd tymi dwoma autobusami kosztuję ok. 1 CUP, czyli „grosze”.

Uwaga: Tej metody sami nie sprawdzaliśmy, ale czytaliśmy o niej w wielu miejscach.

2. Jak uzyskać wizę na Kubę?

Na Kubę potrzebna jest wiza (karta turysty) tzw. tarjeta de turista. Nie jest wbijana do paszportu jako stempel czy wlepka, tylko wydawana jest w postaci pojedynczej kartki papieru.

Najłatwiejszym sposobem na jej uzyskanie jest jej zakup poprzez biuro podróży Opal Travel w Warszawie.

• Koszt wizy to 125 zł za osobę
• Wystarczy dostarczyć skan paszportu (strona ze zdjęciem) i wiza wydawana jest od ręki
• Można ją również załatwić przez kuriera lub rodzinę/znajomych – nie musicie stawiać się osobiście

Dla osób z Krakowa istnieje możliwość  zakupu wizy w La Compania Cuban.

• Koszt: 22 Euro + opłata manipulacyjna 61.50 PLN (50 PLN + 23% VAT

Kolejna możliwość to załatwienie wizy poprzez Ambasadę Kuby w Warszawie, ul. Domaniewska 34A, 3 piętro, tel: (22) 848 17 15/ 646 11 78. Ambasada czynna jest od godz. 9:00 do 14:00 we wtorki i czwartki. Czas oczekiwania na wizę wynosi minimum tydzień. Koszt wizy to 22 Euro – płatność tylko gotówką!

• Słyszeliśmy jednak, że ambasada kieruje interesantów na biuro podróży Opal Travel

UWAGA: Od dnia 01.05. 2015 r. nie jest już pobierana opłata wyjazdowa! Wcześniej każdy musiał zapłacić dodatkowo 25 CUC tzw. podatku wyjazdowego.

O wizie na Kubę pisaliśmy szczegółowo w poście „ Jak uzyskać wizę na Kubę?” 

3. Kiedy jechać na Kubę? Pogoda na Kubie.

Kuba leży w strefie tropikalnej, w której występują dwie wyraźnie pory roku: deszczowa (maj–październik) i sucha (listopad–kwiecień). W porze suchej praktycznie codziennie świeci słońce, a średnia temperatura powietrza waha się w granicach 24-27 stopni Celsjusza. Temperatura wody dochodzi  nawet do 28 stopni! W porze deszczowej często pada i występuje duża wilgotność powietrza. Średnie temperatury powietrza dochodzą wtedy do 32 stopni Celsjusza, czyli jest baaardzo gorąco.

Najlepiej na egzotyczne wakacje na Kubie wybrać się w miesiącach od listopada do kwietnia, kiedy temperatura powietrza jest przyjemna, a opady deszczu znikome.

Uwaga: Okres od czerwca do września to pora huraganów na Karaibach, dlatego nie polecamy wyjazdów w tym terminie!

4. Co warto zobaczyć na Kubie?

Najważniejsze atrakcje Hawany

Hawana to przepiękne kolonialne miasto, w którym warto zatrzymać się na dłużej. Na uwagę zasługuje fakt, że Starówka w roku 1982 została wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO.  Dlatego zwiedzanie Hawany proponujemy zacząć właśnie od La Habana Vieja (Starej Hawany).

Stara Hawana (La Habana Vieja) – Obejmuje niewielki teren o zasięgu dawnych murów obronnych. Koniecznie trzeba tam zobaczyć

• Plac Katedralny

Położony obok wybrzeża i otoczony zabytkowymi kamienicami, w których znajdują się liczne muzea, sklepy i restauracje. To tutaj można spotkać Kubańczyków z cygarem w ustach, którzy za drobną opłatą (1CUC) chętnie pozują do zdjęć.

• Plaza de Armas (Plac Broni)

To centrum Starego Miasta. Prowadzi do niego ulica Obispo – główny deptak Starówki. Na placu Kubańczycy handlują książkami, z których większość to biografie o Fidelu i Che. Tutaj znajduje się również najbardziej imponujący budynek w Hawanie, tj. Palacio de los Capitanes Generales (Pałac Gubernatora) zajmujący całą zachodnią ścianę placu. Budynek ten jest jednym z  przykładów architektury barokowej w Hawanie.

• Plaza de San Francisco 

Dostaniecie się na niego idąc ulicą Mercaderes z Plaza de Armas. Na Plaza de San Francisco odnajdziecie polski akcent – Fryderyka Chopina siedzącego na ławce.

• Plaza Vieja (Stary Plac)

Dookoła placu zaplanowano budynki mieszkalne z charakterystycznymi podcieniami i kolumnami. Miał służyć mieszkańcom za miejsce spotkań i wspólnej zabawy. Obecnie w  odrestaurowanych kamienicach mieszczą się liczne restauracje i bary.

• Plaza de San Francisco de Asis (plac św. Franciszka z Asyżu)

Dostaniecie się na tam idąc z Plaza Vieja na wschód ulicą Brazil i skręcając w lewo w ulicę Oficios. Jest to jeden z najstarszych placów w mieście. Z jednej strony otwarty jest na przystań Terminal Sierrra Maestra, a dzięki licznym pracom renowacyjnym większość budynków otaczających Plaza de San Francisco de Asis gruntownie odnowiono. Dookoła znajdują się kawiarenki, a na samym placu stoi piękna biała fontanna.

• Kapitol

Zlokalizowany jest w niewielkiej odległości od La Habana Vieja. Pełnił kiedyś rolę siedziby parlamentu Kuby. Obecnie znajduje się w nim centrum kongresowe. Z zewnątrz wygląda niemal identycznie jak Kapitol w Waszyngtonie. W pobliżu Kapitolu zlokalizowana jest słynna Fabryka Cygar Partagas.

• Malecon

To 8 km nadmorska promenada, przy której znajduje się  Castillo de San Salvador de la Punta – forteca z parkiem. Malecon to głównie miejsce spotykań Hawańczyków. Bardzo łatwo dostać się na niego idąc spod Kapitolu deptakiem Prado/ Paseo de Marti.

• Dzielnica Miramar

Znajduje się na zachodnim końcu Maleconu i jest najmłodszą dzielnicą Hawany. Tę część stolicy Kuby uważa się za najbardziej elegancką. Dziś mieszczą się tu przede wszystkim hotele.

• Plac Rewolucji (Plaza de la Revolución)

Zajmuje teren o powierzchni aż 72 tysięcy metrów kwadratowych i jest to 31 pod względem wielkości plac miejski na świecie. Swoje mowy wygłaszali na nim wszyscy najbardziej znani politycy kubańscy, tacy jak Fidel Castro. Najbardziej charakterystycznym miejscem placu jest pomnik jednego z najważniejszych bohaterów narodowych Kuby- Jose Marti.

• Havana Forest 

Przepiękny park z niesamowitą roślinnością zlokalizowany w samym środku miasta.

O najważniejszych atrakcjach Hawany pisaliśmy też w naszym poście Zwiedzanie Hawany – najciekawsze atrakcje kubańskiej stolicy. 

Najważniejsze atrakcje Varadero

Varadero to najbardziej znany kubański kurort. Przybywają do niego turyści z całego świata spragnieni odpoczynku, słońca i plaż. W Varadero nie znajdziecie zatem zbyt wielu zabytków. Jest tu trochę sklepów, straganów, restauracji i dyskotek. Nie jest to jednak prawdziwa Kuba, bo tą zobaczycie m.in. w Hawanie.

• Plaże – przepiękne, piaszczyste o długości 20 km! Z każdego miejsca w mieście można się na nie dostać w ciągu 10 min, bowiem szerokość półwyspu prawie nigdzie nie jest większa niż pół kilometra. Na plażach brak jest handlu obwoźnego, naganiaczy czy masażystów, a wzdłuż nich rozciągają się liczne palmy i drzewa, pod którymi można odpocząć od upałów. Wypożyczenie leżaków, parasoli czy sprzętu wodnego możliwe jest tylko w okolicy dużych hoteli.
• Lokalne biura turystyczne oferują również liczne wycieczki fakultatywne. Niestety są one koszmarnie drogie! Całodniowa wycieczka katamaranem na wyspę Cayo Blanco z pełnym wyżywieniem i open barem kosztowała ponad 300 zł/os. i była jedną z tańszych w cenniku.

O najważniejszych atrakcjach Hawany pisaliśmy też w naszym poście Varadero – ideale miejsce na rajski wypoczynek.

Co warto zobaczyć na Kubie? 

Kuba to oczywiście coś więcej niż tylko Hawana i Varadero. Jeżeli macie więcej czasu to warto odwiedzić następujące miejsca:

• Trinidad – kolonialne miasteczko z niesamowitym kubańskim klimatem
• Santiago de Cuba – główny ośrodek gospodarczy i kulturalno-naukowy wschodniej części Kuby
• Viñales – park narodowy z jaskiniami i górami. W pobliżu uprawiany jest tytoń
• Ciénaga de Zapata National Park – park narodowy, w którym można obserwować wiele egzotycznych ptaków
• Cayo Largo – niewielka wyspa z jednymi z najładniejszych plaż na świecie

5. Jak przemieszczać się po Kubie?

Jak poruszać się po Hawanie?

Komunikacja publiczna dla turystów w Hawanie praktycznie nie istnieje. Autobusy kursujące po mieście są niemiłosiernie przepełnione i jeżdżą według tylko sobie znanych rozkładów jazdy. Alternatywą dla nich są zatem taksówki, taxi colectivo (taksówki łączone), coco taxi (riksze motorowe),  bądź riksze rowerowe – są one praktycznie na każdym kroku. Przy Parque Central znajduje się  również przystanek autobusów linii TURIBUS, która oferuje przejazd widokowymi autobusami dookoła Hawany, z możliwością wielokrotnego wsiadania i wysiadania. Trasa obejmuje Starą Hawanę, Malecón, aż po dzielnicę Vedado. W tej samej firmie można też kupić bilet do Playa del Este (Zachodnich Plaż).

W Hawanie istnieje również możliwość wypożyczenia auta. Najbardziej znanymi firmami wynajmującymi samochody są: Cuba car, Havan autos i Trans autos. Siedziby tych firm znajdują się na lotnisku i  w wielu hotelach. Ceny wahają się od 35 EUR do 60 EUR na dobę. Bardzo ważne jest aby wykupić kompleksowe ubezpieczenie! Do wypożyczenia samochodu często wymagana jest karta kredytowa. Lepiej nie podróżować nocą, kiedy po drogach jeżdżą nieoświetlone pojazdy. Za benzynę płaci w CUC.

Tak naprawdę, aby zwiedzić La Habana Vieja i  Malecon nie potrzebujecie ani samochodu ani taksówki. Odległości są  tak niewielkie, że spokojnie pokonacie je pieszo bądź taksówką rowerową.

Dodatkowo dla miłośników motoryzacji i fanów starych amerykańskich aut z lat 50-60-tych polecamy przejażdżkę przez dzielnicę La Habana Vieja, Malecon, dzielnicę Miramar, Havana Forest czy Plac Rewolucji. Samochody wraz z kierowcą można wypożyczyć za 30CUC/ godz. na placu przy Kapitolu.

Jak poruszać się po Varadero?

Po mieście bardzo łatwo można się przemieszczać zwykłymi taksówkami, coco taxi (tzw. tricykle), taksówkami rowerowymi, autobusem turystycznym (nie polecamy!), rowerem, skuterem, a nawet bryczkami konnymi! My jak zwykle polecamy piesze wędrówki.

6. Noclegi na Kubie

Na Kubie możliwe są dwa sposoby znalezienia noclegu. Najbardziej oczywisty to rezerwacja noclegu w hotelu.  Zarówno Hawana jak i Varadero mogą się poszczycić bardzo bogatą bazą hotelową, poczynając od ekskluzywnych i mega drogich, a kończąc na hotelach tańszych o niskim standardzie. Drugą opcją i szczególnie przez nas polecaną są tzw. casas particulares (prywatne domy Kubańczyków). Cena za wynajem pokoju waha się w granicach 15-35 CUC za dobę (zazwyczaj są to pokoje z łazienką i ciepłą wodą). Za dodatkową opłatą (5-8 CUC) istnieje możliwość dokupienia śniadania. Serwowane są one specjalnie dla was i o wybranej przez was godzinie.  Z doświadczenia wiemy, że jedzenia w casach nie żałują, a stoły uginają się pod jego ciężarem. Dodatkowo mieszkanie w casas particulares daje wspaniałą okazję do  poznania Kubańczyków, ich zwyczajów i mentalności.

Jak zarezerwować nocleg w casie particulares? Wiele Kubańczyków oferuje swoje mieszkania w internecie, gdzie dokonać możecie rezerwacji noclegu (mimo, iż na Kubie dostęp do internetu jest bardzo, bardzo ograniczony). Bardzo często taksówkarze wiozący turystów z lotniska proponują podwiezienie do „zaprzyjaźnionej” kwatery. Należy pamiętać, że każda legalna casa particulares oznaczona jest niebieskim znaczkiem (coś na kształt kotwicy).

Noclegi w Hawanie

• Casa Mirador la Colina

Obiecujemy, że jeśli się tam zatrzymacie na pewno nie będziecie rozczarowani. Właścicielka Aymee i jej mąż Gasper sprawią, że poczujecie się jak w domu od momentu przyjazdu, aż do chwili opuszczenia ich mieszkania. Casa Mirador la Colina jest absolutnie cudowna! Zarówno wystrój pokoi, ciepła domowa atmosfera jak i serwowane przez Aymee przepyszne śniadania na długo pozostaną w waszej pamięci. Każdy pokój zaopatrzony jest w  łazienkę, ręczniki, suszarkę do włosów, TV, klimatyzację, wiatrak i wodę do picia. Dodatkowym atutem jest położenie kwatery. Po ok. 30 min spacerze znajdziecie się w okolicy dzielnicy La Habana Vieja.

Cena: 25 CUC/ pokój (śniadanie dodatkowo płatne 8CUC)

Adres:  Calle Ronda No. 1 e na skrzyżowaniu z ulicą Neptuno i San Miguel, dzielnica Vedado

Rezerwacja: Przez booking.com

Noclegi w Varadero

Na początku półwyspu Varadero (między calle 1 a 36) usytuowane są kwatery prywatne – casas particulares. My właśnie tu się zatrzymaliśmy i jak najbardziej polecamy! Im bliżej końca tym więcej hoteli. Należy pamiętać, że zakup noclegu w jednym z wielu hoteli w Varadero jest bardzo często związany z wykupieniem całego pakietu all inclusive i to na minimum tydzień.

• Casa Santa Maria Inn

Kwatera położona jest w początkowej części półwyspu Varadero. Do dyspozycji gości jest cały 2-pokojowy apartament z łazienką (ciepła woda, ręczniki, mydło), salonem i w pełni wyposażoną kuchnią. Dodatkowo przed casą znajduje się mały ogród. Dojście do plaży jest bardzo łatwe i zajmuje ok. 2-3 min. W pobliżu casy znajdują się liczne restauracje, wypożyczalnia rowerów, sklep, przystanek. Właściciele niestety nie znają języka angielskiego ale w niczym to nie przeszkadza bo angielskojęzycznymi gośćmi opiekuje się brat właściciela- Pan Edward. Mega sympatyczny i pomocny człowiek!

Cena: 35 CUC (śniadanie dodatkowo płatne 5CUC)

Adres: Calle 17 no. 103 entre 1 eray 2da, Varadero

Rezerwacja: z ulicy :-) możliwość rezerwacji mailowej: davidestradalon22@yahoo.com lub telefonicznej +5353915969

7. Kuchnia kubańska

Powtórzymy to co już napisaliśmy w poście o Varadero, że przed wyjazdem na Kubę naczytaliśmy się, że jedzenie  jest tam po prostu niedobre. W sumie potwierdzamy i jednocześnie zaprzeczamy. Jeśli chodzi o owoce morza (zwłaszcza homary) to są przepyszne i mega tanie w porównaniu z europejskimi cenami. Ku naszemu zaskoczeniu Kubańczycy potrafią również upiec całkiem dobrą (na bardzo cienkim cieście) pizze! Z kolei dania mięsne z kurczakiem czy wieprzowiną smakują bardzo przeciętnie. Do tego na talerzu zawsze podają gorące chipsy ziemniaczane i ryż z sosem z czarnej fasoli.

Będąc na Kubie nie możecie sobie odmówić przepysznych drinków: mohito, pinacolady czy Cuba Libre. Ten pierwszy przyrządzany jest troszkę inaczej niż u nas, bo Kubańczycy nie dodają do mohito kruszonego lodu.  Musimy jednak przyznać, że rumu tam na pewno nie żałują, a drinki smakują wyśmienicie.

Restauracje w Hawanie

W Hawanie obowiązuje jedna podstawowa zasada. In dalej od głównych atrakcji turystycznych tzn. od La Habana Vieja tym z pewnością zjemy dużo, dużo taniej, co wcale nie oznacza, że gorzej. Przestrzegamy przed stołowaniem się w dzielnicy China Town przy Calle Zanja. Jedzenie kompletnie nie przypomina jedzenia azjatyckiego, serwis jest tragiczny (czas oczekiwania na danie to ponad godzinę!). Jakby tego było mało to oszukują na rachunku (oczywiście na niekorzyść klienta)!

Polecamy restauracje zlokalizowane przy calle San Miguel czy Neptuno:

• Los Pachangueros

Bardzo przyjemna kubańska restauracja. Ceny bardzo przystępne. Serwują wyśmienite owoce morza, w tym przepyszne homary. Proponujemy udać się tam na lunch.

Kuchnia: kubańska

Adres: Calle San Miguel (w pobliżu casa Mirador la Colina)

• Loco Loco

Klimatyczna restauracja zlokalizowana na 1 piętrze kamienicy z urokliwymi małymi balkonami, na których w bardzo miłej atmosferze można zjeść pizzę i napić się kubańskiego piwa. Niestety nie sprzedają tam mohito. Idealna na wieczorną kolację.

Kuchnia: kubańska

Adres: Calle San Miguel

Restauracje w Varadero

Najwięcej restauracji na półwyspie Varadero zlokalizowanych jest w bocznych uliczkach między calle 17 a calle 46.

• Pink Cow

Zdecydowany zwycięzca podczas całego naszego wyjazdu . Restauracja zlokalizowana jest na dachu małego budynku. Ma niesamowity klimat. Serwują w niej przepyszną pizzę (6-8 CUC) oraz niezliczoną ilość różnorodnych drinków (cena za drinka to tylko 2,5 CUC). Jedynym minusem jest to, że trzeba sobie wcześniej zarezerwować w niej stolik, bo chętnych na kolację w tym miejscu jest wielu.

Kuchnia: włoska, kubańska

Adres: Calle 21

Przykładowe ceny jedzenia (2015 rok):

woda (1l) – 1 CUC

drink (mojito) – 2.5-3.5 CUC

rum (1l) – 2-3 CUC

piwo – 1.5-2.5 CUC

kawa – 0.5 – 2 CUC

soft drink – 0.5 CUC

obiad (homar) – 15-20 CUC

pizza – 6-8 CUC

lody – 1 CUC

Więcej informacji o cenach można znaleźć tutaj.

8. Kubańczycy

Kubańczycy to bardzo mili i przyjaźni ludzie na każdym kroku gotowi pomóc – do domu zaproszą, rumem poczęstują. Muzykę mają we krwi. Kiedy słyszą rytmy salsy natychmiast zaczynają tańczyć. Jako, że nie mają normalnego dostępu do elektroniki/internetu w inny sposób niż my organizują sobie czas wolny. Ich życie toczy się głównie na ulicy: grają w baseball, w piłkę, sączą rum z plastikowych kubeczków czy po prostu siedzą w bujanych fotelach przed domem i obserwują otoczenie. Co ciekawe odsetek ludzi z wyższym wykształceniem na Kubie należy do największych na świecie, jednak nie przekłada się to zupełnie na ich zarobki i dostatnie życie.W większości Kubę zamieszkują ubodzy ludzie.  Do najbardziej znanych Kubańczyków oczywiście zaliczamy Fidela Castro i Che Guevara.

9. Religia na Kubie

Na Kubie zdecydowana większość mieszkańców to katolicy.

10. Język

Językiem urzędowym jest hiszpański. W wielu miejscach (hotele, casy particulares, restauracje, taxi) porozumiecie się w języku angielskim.

11. Bezpieczeństwo na Kubie

Kuba jest jednym z bezpieczniejszych krajów regionu Karaibów i Ameryki Południowej. Oczywiście jak w każdym innym turystycznym miejscu zdarzają się i tu kieszonkowcy czy oszuści próbujący wyłudzić pieniądze. Dlatego należy zachować ostrożność i z dystansem podchodzić do przesadnie wylewnych osób starających się z nami szybko zaprzyjaźnić. O ile Kubańczycy to bardzo mili ludzie, to głównie w Hawanie możemy natknąć się na oszustów i naciągaczy. Większość Kubańczyków ma jednak ogromną świadomość tego, że to właśnie turyści są jednym z podstawowych źródeł ich dochodu, dlatego mimo częstych zaczepek z ich strony, czuliśmy się tam wyjątkowo bezpiecznie.

Turystki powinny się wystrzegać zalotnych spojrzeń w kierunku Kubańczyków. Bardzo częstym obrazkiem na ulicy jest widok jak mężczyźni oglądają się i pogwizdują za ładną dziewczyną. Nie są to groźne zaczepki, dopóki pozostają bez odzewu. Mężczyzna, który nie spotkał się z odpowiedzią na jego zaloty, zwyczajnie odpuszcza.

12. Dni wole od pracy

Oficjalnie dniami wolnymi od pracy są sobota i niedziela.

13. Szczepienia na Kubę

Przed wyjazdem na Kubę dobrze jest wykonać szczepienia przeciwko: błonicy/ tężcowi, wirusowemu zapaleniu wątroby typu A i B, durowi brzusznemu, ewentualnie wściekliźnie. Oczywiście nie są to szczepienia obowiązkowe lecz zalecane. Na terenie Kuby nie występuje zagrożenie wystąpieniem malarii. Wodę można spożywać po przegotowaniu, ale lepiej jest pić wodę butelkowaną.

14. Waluta na Kubie

Walutą dla turystów jest peso kubańskie (CUC).  1 CUC = 1 USD

Na Kubie występują w obiegu 2 waluty tj. CUC – peso wymienialne (peso convertible) i CUP – peso niewymienialne tj. peso kubańskie (peso cubano). Stosunek wartości CUC do CUP wynosi: 1:24 przy sprzedaży i 1:25 przy zakupie. Za CUP trudno jest jednak cokolwiek kupić. Można nim płacić za jedzenie w przyulicznych budkach jak również za owoce i warzywa na straganie. Wszystko pozostałe kupuje się za CUC.

UWAGA: Zachęcamy do zapoznania się z banknotami, ponieważ na miejscu możecie stać się ofiarą oszustwa podczas wydawania reszty. Kubańscy handlarze bardzo często wydają resztę w CUP ( banknot” z głową”) zamiast CUC ( banknot z pomnikiem)!

W Hawanie i Varadero znajduje się wiele banków, w których można wymienić pieniądze na peso kubańskie (CUC). Proponujemy zabrać ze sobą euro i unikać wymiany USD na peso, ponieważ transakcja obłożona jest na terenie całego kraju 10 % podatkiem! Podatek ten nie dotyczy innych walut. Pieniądze można wymienić w również w oficjalnych kantorach wymiany walut (CADECA). Należy pamiętać, że przed bankami ustawiają się gigantyczne kolejki, dlatego musicie się uzbroić w anielską cierpliwość zanim dostaniecie się do środka. I koniecznie zabrać ze sobą paszport! Bez tego dokumentu nie wymienicie żadnych pieniędzy. Odradzamy wymianę na lotnisku i w hotelach bo tam mają najgorszy kurs.

Oprócz banków pieniądze można wyciągnąć również z bankomatów (nie akceptują kart amerykańskich!) . Niestety często się zdarza, że bankomaty  nie działają.

Artykuł Przewodnik po Kubie pochodzi z serwisu 101 Countries Before 50.